Kategorie

Koronawirus w Polsce

Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Auta luksusowe zdają się być... korona-odporne w Polsce. Bo pomimo pandemii rynek samochodów premium ma się świetnie. Na ile świetnie? Oto raport.
Obniżka czynszu dla najemców w galeriach handlowych. Najemcy sklepów w galeriach handlowych w czasie lockdownu otrzymają obniżkę czynszu w wysokości 80 proc., a przedsiębiorcy prowadzący sklepiki szkolne pomoc finansową - zakłada projekt ustawy przyjęty przez rząd - poinformowało Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii. Pomoc obejmie także branżę turystyczną.
Zakaz eksmisji dłużników prawdopodobnie będzie obowiązywał do końca pandemii. Właściciele mieszkań na wynajem raczej nie mogą oczekiwać odszkodowania za straty ze strony państwa. Na czas pandemii zostały wstrzymane również licytacje komornicze dotyczące domów i mieszkań. Jak pandemia utrudnia radzenie sobie z uciążliwymi dłużnikami? Jak można dojść z nimi do porozumienia?
Testy na koronawirusa stały się codziennością. Jaki wpływ na działanie firmy mają badania molekularne i testy antygenowe? Czy robić je na własną rękę czy oddać ich organizację firmom, które specjalizują się w tym temacie?
Koronawirus w Polsce. W rocznicę wykrycia pierwszego potwierdzonego przypadku zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w Polsce nie jesteśmy wcale w dużo lepszej sytuacji niż w marcu 2020 r. Co prawda dysponujemy już szczepionkami, ale tempo szczepień jest zbyt wolne, przez co wirus, dzięki mutacjom, może wymknąć się nam spod kontroli – ostrzega prof. Andrzej M. Fal z Centralnego Szpitala Klinicznego MSWIA w Warszawie. Kiedy koniec pandemii? Koronawirus - mutacje, warianty. Szczepionki na koronawirusa. Leki na COVID-19. NOP-y i powikłania poszczepienne. Odporność po szczepieniu.
Zwiększony popyt na działki rekreacyjne, częstsze remonty, mniej rozwodów, ogromny wzrost zainteresowania adopcjami zwierząt – to tylko kilka z mniej dostrzeganych zmian, które zaszły w związku z epidemią w Polsce. Codzienna porcja danych na temat rozwoju epidemii czy ograniczenia nałożone na gospodarkę – o tych tematach w kontekście epidemii mówi się powszechnie. Wirus zmienił jednak w naszym życiu też rzeczy, które umykają głównym nagłówkom gazet i portali informacyjnych. Oto lista 7 z nich. Aby było jasne - pominęliśmy ewidentnie negatywne skutki zarazy.
Rynek nieruchomości komercyjnych w Polsce w 2020 roku został zdominowany przez pandemię COVID-19. Nie dotknęła ona jednak w równym stopniu wszystkich sektorów. Wytworzyła lub przyśpieszyła za to zjawiska, z których część prawdopodobnie zostanie z nami na dłużej. Jakie to będą trendy postanowiła sprawdzić firma doradcza Savills w swoim wstępnym podsumowaniu 2020 r. i prognozach na kolejne 12 miesięcy.
Ceny mieszkań rosną, a eksperci oczekiwali ich spadku w czasie epidemii koronawirusa. Z takim paradoksem mamy do czynienia niemal na całym świecie. W 45 krajach na 55 przebadanych ceny nieruchomości w ciągu ostatniego roku wzrosły – wynika z danych zebranych przez portal Global Property Guide. Ceny nie tylko rosną, ale rosną coraz szybciej pokonując inflację. W Polsce epidemia wyhamowała wzrosty cen mieszkań.
Pandemia COVID-19 okazała się poważnym wyzwaniem dla branży gastronomicznej, zatrudniającej jeszcze na początku 2020 roku około 1 miliona pracowników i generującej przychody na poziomie ok. 37 mld złotych. Eksperci szacują, że w wielu lokalach zyski spadły nawet o 90%, a blisko 30% lokali gastronomicznych może nie przetrwać kryzysu i na stałe zniknie z kulinarnej mapy Polski.
O 30 pp. wzrósł w ciągu miesiąca poziom obaw Polaków wywołanych przez pandemię koronawirusa. Opracowany przez Deloitte indeks niepokoju wynosi nad Wisłą 34 proc. i jest najwyższy na świecie. Najnowsza edycja badania firmy doradczej Deloitte Global State of the Consumer Tracker pokazuje, że ogólny poziom lęku przełożył się na niemal wszystkie przyzwyczajenia i zachowania konsumentów w Polsce. Aż 46 proc. z nas deklaruje, że kupuje na zapas. To najwyższy wynik dla Polski w historii badania i ponownie najwyższy w Europie.
Epidemia koronawirusa SARS-CoV-2, wywołującego chorobę COVID-19 ma niewątpliwie duży wpływ na rynek nieruchomości biurowych. W najbliższych tygodniach najprawdopodobniej nadal liczba zachorowań będzie znaczna. Jednak po tym kryzysowym okresie powinniśmy rozpocząć powrót do normalności. Wg różnych ekspertyz i zmieniających się czynników mający znaczący wpływ na przebieg pandemii, ten proces przypadnie na okres przełomu roku (optymistycznie połowę grudnia). Branża obawia się nie tylko negatywnych skutków drugiej fali COVID-19, ale i planowanych pod egidą resortu finansów kontrowersyjnych zmiany w podatku CIT mających wejść w życie już na początku 2021 r. Grożą one poważnymi reperkusjami na rynku nieruchomości komercyjnych w Polsce. Ostrej krytyki proponowanym zapisom nie szczędzi też prof. Bogumił Brzeziński z Katedry Prawa Finansów Publicznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. Proponowane rozwiązania byłyby drugim uderzeniem w branżę i tak osłabioną skutkami pandemii. Jakie trendy zatem obserwujemy obecnie na rynku nieruchomości biurowych? Jak model pracy zdalnej wpływa na rynek wynajmu powierzchni biurowych?
Godziny dla seniorów są nietrafione, o czym przekonaliśmy się wiosną - ocenił wiceprezes Polskiej Izby Handlu Maciej Ptaszyński. Jak wyjaśnił, osoby starsze i tak robią zakupy w różnym czasie, a podczas wiosennego lockdownu sklepy między 10 a 12 były niemal puste.
Od 10 października cała Polska zostanie objęta żółtą strefą. Koszt ekonomiczny rozszerzenia restrykcji sanitarnych na cała Polskę może być znaczący – oceniają ekonomiści Citi Handlowego. Ich zdaniem, nowe obostrzenia stanowią ryzyko w dół dla oczekiwań dotyczących PKB, które prawdopodobnie jest niedoszacowane w obecnych prognozach.
Według najnowszego badania Krajowego Rejestru Długów, pandemia wymusiła zmiany w ponad 3/4 firm z sektora MŚP. Dla części z nich oznaczały one cięcie kosztów, np. pensji (33%). Dla innych był to czas szukania nowych pomysłów na swoją działalność (24%) czy większej cyfryzacji (21%). Zmieniając swój biznes, firmy chcą przygotować się na skutki pandemii. 8 na 10 przedsiębiorców spodziewa się, że wpływ Covid-19 na ich biznes będzie bowiem długotrwały. Gra toczy się o wysoką stawkę, stąd też podwyższony poziom stresu związany z prowadzeniem działalności, który odczuwa 71% przedsiębiorców.
Walne zgromadzenia spółdzielni mieszkaniowych mogą się odbyć w 6 tygodni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii - stanowi tarcza antykryzysowa 1.0. Nie wiadomo jednak, kiedy ten stan się zakończy – a od decyzji walnych zgromadzeń zależy czasem los spółdzielni. Dlatego Rzecznik Praw Obywatelskich za konieczne uznaje wprowadzenie przepisów, które umożliwią walnym zgromadzeniom podejmowanie uchwał - przynajmniej w sprawach niecierpiących zwłoki. Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił w tej sprawie do Jadwigi Emilewicz, pełniącej funkcje Wiceprezesa Rady Ministrów i Ministra Rozwoju.
Pół roku temu pandemia koronawirusa zaskoczyła cały świat. Od tego czasu każda branża próbuje odnaleźć się w nowej sytuacji, starając się utrzymać na rynku, a wręcz wymyślając nowe aktywności, które wzmocnią jej pozycję i utrzymają miejsca pracy. Wiele przedsiębiorstw wykorzystało ten czas na dogłębną analizę, efektywniejszą i na nowo zaplanowaną pracę czy dostosowanie się do aktualnych standardów sanitarnych i zmianę profilu działalności.
Prowadzenie biznesu w czasach pandemii nie należy do najłatwiejszych. Oprócz niepewności na rynku, firmy muszą zainwestować środki w bezpieczeństwo pracowników, przystosować stanowiska pracy oraz zapewnić środki ochrony osobistej, To dla małych firm spore obciążenie.
Podczas najbliższego posiedzenia Senat ma się zająć projektem ustawy o nadzwyczajnym wsparciu dla rolników, którzy ucierpieli w wyniku pandemii koronawirusa. – Jeżeli Senat ją przyjmie, to prezydent podpisze niezwłocznie i może w ciągu miesiąca zostaną przeprowadzone wypłaty. Spodziewam się, że w ciągu najbliższych kilku tygodni te dodatkowe pieniądze trafią do gospodarstw – zapowiada minister rolnictwa i rozwoju wsi, Jan Krzysztof Ardanowski. Na pomoc ze środków unijnych, która opiewa na kwotę ponad 270 mln euro, będą mogli liczyć m.in. producenci wołowiny, baraniny, mięsa wieprzowego i drobiowego oraz jaj, mleka i roślin ozdobnych.
W czasie kryzysu wywołanego pandemią koronawirusa Polacy chętniej inwestują w grunty. Okazuje się jednak, że w niektórych regionach ziemia przez 15 lat zyskała nawet ponad 800 proc. na wartości.
Czas pandemii COVID-19 dostarczył szeregu analiz i płynących z rynku sygnałów o zmianach preferencji nabywców mieszkań. Ograniczenia wprowadzone z powodu rozprzestrzeniania się koronawirusa sprawiły, że Polacy zaczęli szukać większych nieruchomości, najlepiej z ogródkiem lub dużym balkonem. Na popularności zyskały również domy.
Prawie 38% Polaków uważa, że rząd nie powinien w żaden specjalny sposób wspierać frankowiczów podczas ewentualnego kryzysu spowodowanego pandemią koronawirusa. Natomiast grupa zwolenników takiej pomocy jest niewiele mniejsza. Różnica wynosi przeszło 6%. Z kolei prawie 31% ankietowanych nie ma zdania w tej sprawie. Ponad połowa zwolenników rządowego wsparcia przekonuje, że należy je wdrożyć tylko ustawami. Ale niemal co czwarta osoba z tej grupy wskazuje na pomoc w zakresie finansowym.
Wyniki sprzedażowe deweloperów notowanych na giełdzie za I półrocze nie napawają optymizmem. Z analizy raportów spółek wynika, że sprzedaż była średnio o 15 proc. mniejsza, choć w marcu prognozowano spadek nawet o połowę. Nie wszyscy deweloperzy odnotowali załamanie.
W czasie pandemii COVID-19 rynek mieszkaniowy znajduje się w fazie wyczekiwania na wyklarowanie sytuacji. Dalszy rozwój wydarzeń będzie zależeć od postępów walki z pandemią. Na dziś najbardziej prawdopodobny scenariusz to stabilizacja cen nieruchomości, spadek popytu konsumpcyjnego i jeszcze większa skala zakupów za gotówkę.
Finansowa niepewność sprawiła, że co drugi Polak zdecydował się na przełożenie większych wydatków na drugą połowę roku lub czas tuż po zakończeniu epidemii koronawirusa. To nie jest dobry moment na takie wydatki?
W ponad połowie przedsiębiorstw epidemia wpłynęła na prowadzone lub planowane inwestycje. Większość z nich została wstrzymana lub przesunięta na przyszły rok. Jak firmy bronią się przed upadłością i czy jest szansa na powrót do normalności?
W mediach nie brakowało w ostatnich tygodniach dyskusji, czy wprowadzenie w Polsce czasie epidemii stanu klęski żywiołowej jest możliwe i czy byłoby słuszne. Wyjaśniamy, w jakich sytuacjach można wprowadzić ten stan nadzwyczajny, jaki wpływ jego wprowadzenie miałoby na prawa i wolności obywatelskie oraz jakie roszczenia przysługiwałyby przedsiębiorcom w przypadku jego wprowadzenia.
Dodatek solidarnościowy będzie przysługiwał osobie, która straciła pracę po 15 marca 2020 r. wskutek wypowiedzenia umowy o pracę lub nieprzedłużenia umowy przez pracodawcę. Dodatek solidarnościowy wypłacany będzie w kwocie 1400 złotych miesięcznie za okres od 1 czerwca 2020 r. do 31 sierpnia 2020 r. Natomiast za ten okres nie będzie wypłacany tym osobom zasiłek dla bezrobotnych. Wypłacony dodatek solidarnościowy będzie zwolniony z podatku dochodowego od osób fizycznych.
Okazuje się, że nawet dwie trzecie polskich pracowników jest gotowych do przekwalifikowania się do zupełnie nowego zawodu. Przyczyna? Zmiana sytuacji na rynku pracy wywołana wybuchem pandemii koronawirusa. Kto dziś szuka zatrudnienia w innej branży i jakie zawody cieszą się największym zainteresowaniem wśród potencjalnych kandydatów?
Zgodnie z uchwaloną 4 czerwca przez Sejm ustawą (tzw. Tarczą antykryzysową 4.0) przedsiębiorcy, którzy otrzymali mikropożyczkę w wysokości 5 tys. zł nie będą musieli składać wniosku o jej umorzenie. O wprowadzenie takiego rozwiązania apelował Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców.
W salonach piercingu klienci będą zostawiali swoje dane kontaktowe, tak by w przypadku np. kontaktu z osobą zarażoną COVID-19 móc się z nimi skontaktować - wynika z opublikowanych w czwartek rekomendacji Ministerstwa Rozwoju i Głównego Inspektoratu Sanitarnego dla funkcjonowania salonów piercingu. Ministerstwo poinformowało, że rekomendacje dot. funkcjonowania tej branży były konsultowane ze stowarzyszeniem Professional Piercers Poland.
Od 1 czerwca 2020 r., zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 29 maja 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, obowiązuje nakaz określonego sposobu przemieszczania się w przewozie drogowym osób. Nakaz ten dotyczy przewozu w tym samym czasie nie więcej osób niż wynosi liczba miejsc siedzących albo połowa liczby wszystkich miejsc siedzących i stojących, określonych w dokumentacji technicznej lub dokumentacji techniczno-ruchowej środka transportu albo pojazdu, przy jednoczesnym pozostawieniu co najmniej połowy miejsc siedzących niezajętych. Nakaz ten dotyczy wszystkich krajowych i międzynarodowych, publicznych i niepublicznych, zarobkowych i niezarobkowych przewozów drogowych autobusami. Ograniczeń tych nie stosuje się w odniesieniu do środków transportu specjalnego przeznaczonego do przewozu osób niepełnosprawnych.
Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców otrzymał wydane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej objaśnienia prawne dotyczące możliwości skorzystania przez mikro, małych i średnich przedsiębiorców z dofinansowania na podstawie tzw. Tarczy Antykryzysowej - poinformowało 1 czerwca biuro Rzecznika.
Od 27 maja 2020 r. Sejm pracuje nad tzw. tarczą antykryzysową 4.0. Chodzi o projekt ustawy o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych na zapewnienie płynności finansowej przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 oraz o zmianie niektórych innych ustaw, przedłożony przez minister rozwoju. Oto najważniejsze zmiany prawne zawarte w kolejnym pakiecie antykryzysowym.
Nowe regulacje dotyczą m.in. obowiązku zasłaniania nosa i ust, umożliwienia organizacji wesel a także otwarcia kin, teatrów, siłowni i salonów masażu. Zobacz co się zmieni.
Trwająca epidemia koronawirusa kreuje zupełnie nowe podejście do sposobu zarządzania organizacją i jej zasobami. Powodzenie tych zmian, a tym samym przetrwanie organizacji jest mocno uzależnione od tego, jak zwinnie poukładamy procesy biznesowe i jak szybko przestawimy pracowników na nowy sposób pracy. W związku z ciągłymi zmianami i brakiem możliwości dokładnego zaplanowania tego procesu, organizacje naraziły się na „cyber-ryzyko” w znacznie większym stopniu, niż było to możliwe do tej pory.
– Całkowite otwarcie gospodarki 1 lipca jest nie tylko możliwe, ale wręcz niezbędne – przekonuje Adam Abramowicz, Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców. Zamrożona gospodarka oznacza katastrofę dla budżetu, bo wydatki publiczne na pomoc firmom rosną, a wpływy są mniejsze niż zwykle. – Każdy kolejny dzień zamknięcia to 1 mld zł straty dla budżetu – podkreśla. Dłuższe utrzymywanie takiej sytuacji może oznaczać, że bezrobocie znacząco wzrośnie, a wiele firm straci szanse na ratunek przed bankructwem, nawet z pomocą rządu w ramach tarczy antykryzysowej lub finansowej.
Firmy korzystające z pomocy w związku z COVID-19 powinny brać pod uwagę potencjalne ryzyka prawne. W skrajnych przypadkach mogą być zobowiązane do zwrotu całej pomocy, a zarząd spółki pociągnięty do odpowiedzialności karnej - ostrzegają eksperci spółki doradczej KPMG.
Czy widmo kryzysu gospodarczego ominie zieloną wyspę, jaką na rynku pracy jest branża informatyczna Z najnowszych danych wynika, że aż jedna trzecia firm z tego sektora nie odczuwa żadnych utrudnień, a niektóre mają się nawet lepiej niż przed pandemią. Nie boją się też zatrudniać programistów z mniejszym doświadczeniem.
Linia podziału między przedsiębiorstwami z sektora MŚP, które ucierpiały z powodu koronawirusa, a tymi dla których nie miał on wpływu albo wręcz polepszył ich sytuację ekonomiczną przebiega mniej więcej w połowie. 49% badanych przedsiębiorców z sektora mikro, małych i średnich firm przyznaje, że ich aktualna sytuacja ekonomiczna jest zła. Z drugiej strony, prawie ¼ właścicieli firm z sektora MŚP ocenia, że ich aktualna sytuacja ekonomiczna jest dobra lub bardzo dobra. Drugie tyle mówi, że ich sytuacja nie jest ani dobra, ani zła. Choć aktualną sytuację najlepiej oceniają przedstawiciele średnich firm, to bardziej optymistycznie w przyszłość patrzą najmniejsi przedsiębiorcy. To wnioski płynące z najnowszego ogólnopolskiego, przekrojowego badania Krajowego Rejestru Długów „KoronaBilans MŚP”.
Nasze życie ostatnimi czasy w znacznej mierze przeniosło się do sieci. Codziennością stały się e-zakupy, e-konsultacje medyczne, e-rozrywka, czy załatwianie spraw urzędowych za pośrednictwem tzw. e-urzędu. W ostatnim artykule pisaliśmy też o e-posiedzeniach organów spółek kapitałowych. Wkrótce najprawdopodobniej będziemy mieli okazję uczestniczyć w e-posiedzeniach sądowych. Wszystko to ma nas chronić przed ryzykiem zarażenia się koronawirusem. Czy jednak korzystając ze wskazanych e-rozwiązań, jesteśmy na pewno bezpieczni?
Ministerstwo Rozwoju i Główny Inspektorat Sanitarny we współpracy z Polską Federacją Campingu i Caravaningu przygotowało wytyczne dla campingów w trakcie epidemii koronawirusa.
Od 18 maja otwarte będą salony kosmetyczne i fryzjerskie oraz restauracje. Zobacz co jeszcze się zmieni po wdrożeniu trzeciego etapu znoszenia ograniczeń w związku z koronawirusem.
Trwająca epidemia koronawirusa SARS-CoV-2, wywołującego chorobę COVID-19 wpłynęła także w Polsce na niemal każdą dziedzinę gospodarki, rujnując działalność jednych przedsiębiorstw i wzmacniając pozycję innych. Trzy czwarte firm dostrzega negatywne bądź pozytywne skutki pandemii. Z najnowszego ogólnopolskiego, przekrojowego badania Krajowego Rejestru Długów „KoronaBilans MŚP”, wynika, że połowa (49,3%) przedsiębiorców z sektora mikro, małych i średnich firm ocenia swoją aktualną sytuację ekonomiczną jako złą, zaś jedna czwarta badanych (24,6%) ocenią ją pozytywnie. Im większa firma – tym mniejsze problemy ekonomiczne.
Zwiększenie dostępności mieszkań na wynajem dla osób o niskich dochodach, poprawa warunków mieszkaniowych w już istniejących lokalach, dopłaty do czynszów, wakacje czynszowe w TBS, możliwość dojścia do własności nowo budowanych mieszkaniach w TBS, wsparcie szeroko rozumianego budownictwa społecznego oraz większy i łatwiejszy dostęp do gruntów pod zabudowę, pomoc dla wynajmujących dotkniętych ekonomicznymi skutkami COVID-19 - takie mają być m.in. efekty pakietu mieszkaniowego przygotowanego przez Ministerstwo Rozwoju. Pakiet ma stanowić impuls rozwojowy dla gospodarki, w którą uderzyła pandemia COVID-19. Obejmuje on zmianę trzynastu ustaw.
Od 29 kwietnia 2020 r. wystartował nowy program wsparcia dla przedsiębiorców, którzy boleśnie odczuli epidemię COVID-19 - tzw. Tarcza finansowa Polskiego Funduszu Rozwoju. Jakie warunki muszą spełnić przedsiębiorcy, aby móc liczyć na umorzenie konieczności zwrotu dotacji?
Główny Inspektorat Sanitarny wydał rekomendacje, jak w trakcie epidemii COVID-19 powinny funkcjonować zakłady przemysłowe. Rekomendowane przez GIS procedury mają m.in. zapewnić bezpieczeństwo pracownikom oraz kontrahentom, a także utrzymać możliwości funkcjonowania zakładów. GIS wskazał, że w czasie epidemii zalecane jest stosowanie określonych procedur. Są to: procedury zapobiegawcze; procedury ograniczające rozpowszechnienie się wirusa oraz procedury w przypadku zdiagnozowania wirusa u jednego z pracowników. W każdym z powyższych wariantów wskazano procedury obowiązkowe oraz rekomendowane procedury.
Zdaniem Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych przepisy o ochronie danych osobowych nie sprzeciwiają się przetwarzaniu danych pracowników i gości w zakresie np. mierzenia temperatury czy wdrażania kwestionariusza z objawami chorobowymi. Jednak tego typu działania podejmowane przez przedsiębiorców, pracodawców i inne podmioty będą legalne, jedynie w sytuacji, jeżeli administrator będzie realizował je na podstawie przepisów prawa – zgodnie z zasadą legalności określoną w art. 5 ust. 1 RODO. W przedmiotowej sprawie podstaw prawnych należy niewątpliwie doszukiwać się w rozwiązaniach wyznaczanych przez Głównego Inspektora Sanitarnego.
30 kwietnia 2020 r. Sejm przyjął kolejny pakiet osłonowy w związku z epidemią koronawirusa. Przedstawiamy najważniejsze zmiany przewidziane w projekcie Tarczy antykryzysowej 3.0.
Polska Rada Centrów Handlowych (PRCH) wnioskuje o zniesienie ograniczenia handlu w niedziele, by odbudować obroty tradycyjnego handlu. "Jednocześnie liczymy na umorzenie w okresie 2020 - 2021 opłat z tytułu użytkowania wieczystego, podatku od nieruchomości oraz podatku galeryjnego"- czytamy w komunikacie PRCH.
Bieżący 2020 rok jest czasem próby dla całej ludzkości, gospodarek, a także dla procesów globalizacyjnych. Ale jest to również okres intensywnego wykorzystywania nowych technologii do walki z koronawirusem, a także do łagodzenia społecznych i ekonomicznych skutków kryzysu gospodarczego.