Jaki wpływ na zdolność kredytową ma koszt utrzymania?

Każdy klient, składający wniosek o kredyt hipoteczny, musi podać,  jakie ponosi co miesiąc koszty, związane z utrzymaniem mieszkania i samochodu, a także ile wydaje co miesiąc na żywność i inne dobra codziennego użytku. To – obok osiąganych dochodów - jedna z kluczowych informacji, koniecznych do określenia wysokości raty, którą jest w stanie udźwignąć gospodarstwo domowe, a w związku z tym maksymalnej wysokości kredytu, jaki można zaciągnąć.

Bank powinien jednak krytycznie podchodzić do deklaracji klientów. Taki obowiązek nakłada na niego m.in. rekomendacja T. Dlatego, w wewnętrznych procedurach, banki określają minimalne koszty utrzymania kredytobiorców. Zależą one m.in. od liczby osób w gospodarstwie domowym czy miejsca zamieszkania.

Jeśli osoba wnioskująca o kredyt zadeklaruje wydatki niższe, bank do obliczenia zdolności kredytowej posłuży się ustalonymi przez siebie szacunkowymi kosztami. Banki niechętnie ujawniają jednak wysokość tych kwot. Są one „zaszyte” w kalkulatorach kredytowych i nawet doradca finansowy może ich nie znać.

Na ankietę, dotycząca tych procedur, odpowiedziało tylko siedem banków.

Każdy bank inaczej podchodzi do kosztów utrzymania

Z ankiety wynika, że dla części banków każda kolejna osoba w rodzinie podnosi o taką samą kwotę wydatki gospodarstwa domowego. Taką politykę stosują m.in. Idea Bank, Getin Noble Bank, Nordea czy Deutsche Bank. W efekcie, im większe gospodarstwo, tym proporcjonalnie mniejsze koszty, przypadające na osobą. Bardziej skomplikowane zasady mają Eurobank, Polbank, Citi Handlowy. W dwóch ostatnich jednostkowy koszt utrzymania 3-osobowej rodziny jest większy niż 2-osobowej.

Banki różnią się też pod względem wysokości minimalnych kosztów, jakie ich zdaniem gospodarstwo domowe musi ponosić co miesiąc w związku z utrzymaniem każdego domownika. Liberalne są w tym przypadku Idea Bank i Getin, które zakładają, że jednoosobowe gospodarstwo ponosi koszt minimum 1000 zł, 2-osobowej rodzinie jednostkowy koszt to 600 zł, a w 5-osobowej – 360 zł.

Nordea zakłada z kolei, że w niektórych lokalizacjach osoba samotna musi wydać na utrzymanie przynajmniej 600 zł, w 2-osobowej rodzinie jednostkowy koszt maleje do 450 zł, a w 5-osobwej do 400 zł.

Deutsche Bank przyjmuje z kolei, że osoba samotna utrzyma się za 800 zł, a jedna osoba w 5-osobowej rodzinie „kosztuje” już tylko 480 zł (dotyczy to wszystkich lokalizacji poza aglomeracją warszawską, gdzie koszty są większe).

W efekcie łączny minimalny koszt utrzymania 5-osobowej rodziny szacowany jest przez banki na kwotę od 1800 zł do 3723 zł dla banków, ujętych w zestawieniu.

Jakie wnioski z tych danych mogą wyciągnąć kredytobiorcy? Ci, którzy żyją w małych gospodarstwach, jedno- lub 2-osobowych i szukają możliwości maksymalizacji kwoty kredytu, powinni najpierw skierować swoje kroki do tych banków, które przyjmą atrakcyjny dla nich sposób szacowania kosztów.

Duże rodziny mogą z kolei zacząć od sprawdzenia oferty banków, które znacząco zmniejszają koszt jednostkowy w miarę wzrostu liczby osób w gospodarstwie domowym. 

Trzeba też pamiętać, że obok określonych w standardowy sposób minimalnych kosztów życia, banki mogą też stosować inne procedury, pozwalające zweryfikować to, co klient deklaruje jako swoje wydatki na utrzymanie. Wydatki te można sprawdzić, analizując operacje na koncie osobistym.

Dowiedz się także: Dlaczego warto przeczytać umowę z bankiem?

Mieszkańcy w Warszawie wydają więcej na utrzymanie

W przypadku analizy kredytowej bardzo duży wpływ na maksymalną kwotę kredytu ma też miejsce zamieszkania klientów. Jak już wspomniano, część banków przyjmuje różne limity dla poszczególnych miast i aglomeracji. Spośród banków, które zdecydowały się pokazać minimalne wartości wydatków gospodarstw, takie rozróżnienie mają Deutsche Bank (Warszawa i reszta kraju) oraz Nordea Bank (Warszawa i okolice, duże miasta wojewódzkie i ich okolice oraz reszta kraju).

Deutsche Bank przyjmuje, że koszt utrzymania jednoosobowego gospodarstwa w Warszawie jest o 200 zł wyższy niż w reszcie kraju. W Nordei, w zależności od lokalizacji, koszt utrzymania takiego gospodarstwa waha się od 600 zł do 850 zł.

Banki dyskryminują pary homoseksualne

Sprawdziliśmy również, w jaki sposób banki traktują gospodarstwa domowe, które formalnie rodzinami nie są, ale prowadzą je wspólnie dwie osoby niespokrewnione ze sobą.

Okazuje się, że przynależność do jednego gospodarstwa domowego wystarczy zadeklarować. Żaden z banków nie wymaga wspólnego miejsca zameldowania.  Pewne utrudnienia mogą jednak napotkać pary homoseksualne .

W Eurobanku dwie kobiety czy dwóch mężczyzn, wnioskujących o wspólny kredyt i prowadzących wspólne gospodarstwo musi wykazać się pokrewieństwem. W przeciwnym przypadku analitycy bankowi uznają, że do wniosku przystępują dwa gospodarstwa domowe. A to oznacza obniżkę zdolności kredytowej.