Zapis windykacyjny przedsiębiorcy

Co zatem zrobić, aby nie skłócić spadkobierców (zwykle naszych bliskich), a stworzonemu przedsiębiorstwu zapewnić kontynuację przez kompetentnego i zaangażowanego następcę? Przede wszystkim nie można zwlekać i do załatwienia tych spraw należy przystąpić jak najszybciej, nawet jeśli jesteśmy ledwo po trzydziestce (a może i przed). Zadysponować swoim majątkiem można na różne sposoby w kilku wskazanych przez ustawodawcę formach. Jednak przedsiębiorcy (w szczególności prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą oraz wspólnicy spółek cywilnych i osobowych) powinni szczególnie zastanowić się nad zapisem windykacyjnym.

Porozmawiaj o tym na naszym FORUM!

Zapis windykacyjny

Zapis windykacyjny to relatywnie nowa instytucja (wprowadzona ustawą z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, Dz. U z 2011 r. Nr 85 poz. 458, ustawa weszła w życie 6 miesięcy po jej ogłoszeniu, tj. 23 października 2011 r.), warto jednak wiedzieć o nim więcej podejmując decyzje co do przekazania majątku.

Zgodnie z art. 981¹ § 1 k.c., w testamencie sporządzonym w formie aktu notarialnego spadkodawca może postanowić, że oznaczona osoba nabywa przedmiot zapisu z chwilą otwarcia spadku („otwarcie spadku” to takie eleganckie określenie na śmierć spadkodawcy). Nabywca zapisu otrzymuje zatem konkretną rzecz lub prawo (czyli inaczej niż przy normalnym dziedziczeniu, przy którym wstępujemy w ogół praw spadkodawcy) i następuje to z chwilą śmierci spadkodawcy na mocy samego zapisu windykacyjnego (czyli inaczej niż w przypadku zwykłego zapisu, gdy przeniesienia prawa do przedmiotu zapisu możemy się dopiero domagać od spadkobierców).

Zobacz również: Kiedy akcje lub udziały dziedziczy osoba małoletnia?

Odnośnie zapisu windykacyjnego warto również pamiętać, że:

1. musi być sporządzony w formie aktu notarialnego,
2. jest bezskuteczny, jeżeli w chwili śmierci spadkodawcy przedmiot zapisu nie należy do niego albo spadkodawca był zobowiązany do jego zbycia (np. zawarł przedwstępną umowę zbycia lokalu),
3. mogą nim być objęte również przedmioty majątkowe należące do majątku wspólnego małżonków pozostających w ustroju wspólności ustawowej, czyli gdy nie zawarto intercyzy (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 lipca 2012 r., sygn. akt: III CZP 46/12).

Nad kwestią dziedziczenia warto zastanowić się jak najszybciej, bo pozostawiona „na później” może nigdy nie doczekać się załatwienie.

Zobacz: Skutki podatkowe nabycia przedsiębiorstwa w spadku

Autor: adwokat Agata Klima - Nowak