Zbycie udziałów w spółkach osobowych

Odpowiednie stosowanie

Spółka jawna, omawiana w niniejszym artykule jest "wzorcową" spółką osobową. Na jej przykładzie można opisać reguły rządzące się pozostałymi spółkami tego typu. W niniejszym przykładzie, omawiany jest art. 10 ksh- wspólny dla wszystkich spółek osobowych. Należy jednak pamiętać, że w przypadku spółki partnerskiej, nabycie udziału i wstąpienie do spółki, wymaga posiadania odpowiednich uprawnień zawodowych (zbieżnych z profilem spółki i odrębnymi przepisami).

Zobacz: Utrata zdolności upadłościowej wspólnika spółki jawnej

Możliwość sprzedaży musi być zastrzeżona w umowie spółki

Pierwszym krokiem, który umożliwia sprzedaż udziałów spółki jawnej, jest zastrzeżenie takiej możliwości w treści umowy spółki. Jeżeli wspólnicy przewidzieli taką ewentualność, to wspólnik, który chce zbyć swoje udziały, powinien dodatkowo uzyskać pisemną zgodę pozostałych wspólników na dokonanie tej czynności.

Umowa spółki może jednak przewidywać, iż zgoda pozostałych wspólników nie jest konieczna lub też, że na sprzedaż przyzwolić muszą tylko niektórzy z udziałowców. Wspólnicy mogą również przewidzieć, że ich akceptacja musi być udzielona w odpowiedniej formie (np. z podpisami notarialnie poświadczonymi) lub terminie (np. jeden miesiąc przed dokonaniem transakcji).

W związku ze sporem w doktrynie dotyczącym tego czy zgoda, o której mowa powyżej, może być udzielona już po sprzedaży udziałów, zalecanym jest jednak jej uzyskanie przed dokonaniem zbycia.

Forma umowy

Art. 10 ksh nie przewiduje, ażeby ważność umowy, na podstawie której następuje zbycie udziałów zależała od sporządzenia jej w jakiejś szczególnej formie. Z ostrożności, należy jednak zachować co najmniej formę przewidzianą dla zawarcia umowy spółki osobowej danego rodzaju. W przypadku spółki jawnej (i partnerskiej) - właściwym wydaje się więc - zawarcie umowy zbycia udziałów w formie pisemnej (odpowiednio w przypadku spółki komandytowej i komandytowo- akcyjnej, powinien to być akt notarialny).

Zobacz: Wszystko o przekształceniu spółek osobowych

Odpowiedzialność za zobowiązania

Należy pamiętać, iż w przypadku skutecznego przeniesienia udziałów przysługujących danemu wspólnikowi na inną osobę, za zobowiązania występującego wspólnika związane z uczestnictwem w spółce jawnej i zobowiązania samej spółki odpowiadają solidarnie wspólnik występujący oraz nowy wspólnik który przystąpił do spółki.

Jeżeli Jan P. nabył od Adama K. udziały w spółce XYZ sp. jawna to obaj, zarówno zbywca jak i nabywca, odpowiadają za zobowiązania spółki powstałej przed sprzedażą. Odpowiedzialność ta ma jednak charakter subsydiarny, tzn. uwarunkowana jest od bezskuteczności egzekucji prowadzonej z majątku spółki XVY sp. jawna.