REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.
Porada Infor.pl

Kiedy praktyka rynkowa jest agresywna?

Katarzyna Araczewska
Agresywne praktyki rynkowe
Agresywne praktyki rynkowe

REKLAMA

REKLAMA

Przedsiębiorcy na wiele sposobów starają się zdopingować konsumentów do zawarcia danej transakcji, stosując przy tym różne formy nacisku. Jeśli jednak nacisk ten jest nadmierny, możemy mieć do czynienia z zakazaną agresywną praktyką rynkową.

Agresywne praktyki rynkowe podlegają zakazowi ich stosowania na podstawie ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym z dnia 23 sierpnia 2007 r. (Dz. U. 2007, nr 171, poz. 1206).

REKLAMA

Definicja agresywnej praktyki rynkowej

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy praktykę rynkową przedsiębiorcy uznaje sie za agresywną po spełnieniu dwóch przesłanek. Po pierwsze, dane zachowanie przedsiębiorcy poprzez stosowanie niedopuszczalnego nacisku w znaczny sposób ogranicza lub może ograniczyć wolność wyboru przeciętnego konsumenta lub swobodę jego zachowania względem produktu. Po drugie, konsekwencją takiej praktyki jest podjęcie przez konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której inaczej by nie podjął. 

REKLAMA

Za niedopuszczalny nacisk ustawodawca uznaje każdy rodzaj wykorzystania przewagi wobec konsumenta, a jako przykład przywołuje użycie lub groźbę użycia przymusu fizycznego lub psychicznego. W praktyce zatem pojęcie to może być interpretowane bardzo szeroko.

W decyzji nr DDK 23/2010 z 30 grudnia 2010 roku Prezes UOKiK za niedopuszczalny nacisk uznał stosowanie przez przedsiębiorcę modelu zawierania na odległość umów o świadczenie usług telekomunikacyjnych.

Jak zauważył Prezes, stosowany przez spółkę model zakładał, że konsument musiał zaakceptować postanowienia doręczonych wzorców umów w obecności kuriera, albo zrezygnować z zawarcia umowy. Mogło to powodować, że konsumenci postawieni wobec konieczności podjęcia decyzji dotyczącej umowy w obecności obcej osoby, podczas zwyczajowo krótkiej wizyty kuriera w miejscu zamieszkania albo pracy konsumenta, odczuwali presję zawarcia umowy nawet bez szczegółowego zapoznania sie z proponowanymi warunkami.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Czarne i szare praktyki agresywne

REKLAMA

Agresywne praktyki rynkowe stanowić mogą zarówno szare, jak i czarne praktyki rynkowe. W przypadku tych pierwszych dane zachowanie przedsiębiorcy najpierw ocenia się przez pryzmat przywoływanego już art. 8 ustawy. Za bezprawne można jednak uznać je dopiero po spełnieniu dodatkowych przesłanek określonych w klauzuli generalnej w art. 4 ust.1.

Klauzula generalna wymaga zaś, by dana praktyka była sprzeczna z dobrymi obyczajami oraz w istotny sposób zniekształcała lub mogła zniekształcić zachowanie rynkowe przeciętnego konsumenta przed zawarciem umowy dotyczącej produktu, w trakcie jej zawierania lub po jej zawarciu.

W przypadku czarnych praktyk agresywnych, by dane zachowanie można było uznać za bezprawne, wystarczy, aby znalazło się ono w zamkniętym katalogu zawartym w art. 9. Ustawodawca wychodzi tu bowiem z założenia, że w każdej z opisanych sytuacji spełnione są ogólne przesłanki z art. 4 ust.1.

Wspomniany art. 9 piętnuje następujące nieuczciwe praktyki rynkowe:

  • wywoływanie wrażenia, że konsument nie może opuścić pomieszczeń przedsiębiorcy bez zawarcia umowy;
  • składanie wizyt w miejscu zamieszkania konsumenta, nawet jeżeli nie przebywa on tam z zamiarem stałego pobytu, ignorując prośbę konsumenta o jego opuszczenie lub zaprzestanie takich wizyt, z wyjątkiem przypadków egzekwowania zobowiązań umownych, w zakresie dozwolonym przez obowiązujące przepisy;
  • uciążliwe i niewywołane działaniem albo zaniechaniem konsumenta nakłanianie do nabycia produktów przez telefon, faks, pocztę elektroniczną lub inne środki porozumiewania się na odległość, z wyjątkiem przypadków egzekwowania zobowiązań umownych, w zakresie dozwolonym przez obowiązujące przepisy;
  • żądanie od konsumenta zgłaszającego roszczenie, w związku z umową ubezpieczenia, przedstawienia dokumentów, których w sposób racjonalny nie można uznać za istotne dla ustalenia zasadności roszczenia, lub nieudzielanie odpowiedzi na stosowną korespondencję, w celu nakłonienia konsumenta do odstąpienia od zamiaru wykonania jego praw wynikających z umowy ubezpieczenia;
  • umieszczanie w reklamie bezpośredniego wezwania dzieci do nabycia reklamowanych produktów lub do nakłonienia rodziców lub innych osób dorosłych do kupienia im reklamowanych produktów;
  • żądanie natychmiastowej lub odroczonej zapłaty za produkty bądź zwrotu lub przechowania produktów, które zostały dostarczone przez przedsiębiorcę, ale nie zostały zamówione przez konsumenta, z wyjątkiem sytuacji, gdy produkt jest produktem zastępczym;
  • informowanie konsumenta o tym, że jeżeli nie nabędzie produktu, przedsiębiorcy może grozić utrata pracy lub środków do życia;
  • wywoływanie wrażenia, że konsument już uzyskał, uzyska bezwarunkowo lub po wykonaniu określonej czynności nagrodę lub inną porównywalną korzyść, gdy w rzeczywistości nagroda lub inna porównywalna korzyść nie istnieje lub uzyskanie nagrody lub innej porównywalnej korzyści uzależnione jest od wpłacenia przez konsumenta określonej kwoty pieniędzy lub poniesienia innych kosztów.

Ocena agresywności danej praktyki

Ważne jest, że w przypadku szarych praktyk agresywnych ustawodawca nie wskazuje przykładowego wyliczenia takich praktyk, jak czyni to np. w przypadku praktyk wprowadzających w błąd. W konsekwencji szczególnego znaczenia nabierają wymienione w art. 8 ust. 3 wskazówki interpretacyjne, zgodnie z którymi przy ocenie danego stanu faktycznego należy uwzględnić wszystkie cechy danej praktyki i okoliczności wprowadzenia produktu na rynek.

Jako przykłady takich czynników ustawa wymienia: czas, miejsce, rodzaj lub uciążliwość danej praktyki; celowość wykorzystania przez przedsiębiorcę przymusowego położenia konsumenta lub innych podobnych okoliczności, wykorzystanie uciążliwych lub niewspółmiernych barier pozaumownych w celu przeszkodzenia konsumentowi w wykonaniu jego praw umownych, groźbę podjęcia działania niezgodnego z prawem lub użycie obraźliwych sformułowań bądź sposobów zachowania.

Praktyka pokazuje, że czynniki brane pod uwagę przy ocenie agresywności danej praktyki mogą być jeszcze inne. Dla przykładu, w decyzji nr DDK NR 14/2010 z 18 października 2010 roku Prezes UOKiK uznał za bezprawne wysyłanie do konsumentów pism, w których Spółka wnosiła o ich osobiste stawiennictwo bez podania faktycznej lub prawnej podstawy wezwania oraz umieszczanie w treści pism zawiadamiających o windykacji bezpośredniej, informacji o działaniach operacyjnych podejmowanych przez Inspektorów, co mogło wprowadzać w błąd poprzez sugerowanie, że spółka dysponuje możliwością przymusowego dochodzenia należności.

Przy ocenie danego stanu faktycznego Prezes zwrócił uwagę na język pism wysyłanych do konsumenta i użycie terminów „wyegzekwowanie” czy „wezwanie przedegzekucyjne”, mogących rodzić po stronie odbiorców stan obawy, lęku i niepewności co do skutków i przebiegu wizyty inspektora terenowego w ich miejscu zamieszkania.

Polecamy: Kiedy firma nadużywa pozycji dominującej?

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Walka o przetrwanie. W ciągu dekady zniknie większość sklepów internetowych

Na rynku e-commerce, który jest niezwykle konkurencyjny, już w pierwszym roku działalności zanika 5% firm. Po upływie dziesięciu lat nadal funkcjonuje jedynie 37% z nich - informuje wtorkowe wydanie "Rzeczpospolitej".

Handel w dwie niedziele w każdym miesiącu - jest wniosek o odrzucenia projektu nowelizacji

Polska Izba Handlu wnioskuje o odrzucenie w całości poselskiego projektu przywracającego handel w 2 niedziele w miesiącu - wynika z opinii PIH złożonego w trakcie procesu legislacyjnego.

Dzień Matki. Jak wygląda rynek pracy kobiet?

W ciągu ostatnich kilku lat sytuacja kobiet na rynku pracy mocno ewoluowała. Pomimo podejmowania przez firmy działań na rzecz równouprawnienia płci panie bywają niejednokrotnie w nieco gorszej sytuacji zawodowej niż panowie. Jak wygląda rynek pracy kobiet? Czy pracodawcy oferują dodatkowe benefity dla rodziców? Co jest dla nich ważne u pracodawcy?

Pablo Escobar jako znak towarowy? Sąd odmawia

Sąd UE odmówił rejestracji oznaczenia słownego „Pablo Escobar” pod unijnym znakiem towarowym. Sąd uznał je za sprzeczne z porządkiem publicznym i dobrymi obyczajami. Za bardzo kojarzy się z handlem narkotykami i zbrodnią.

REKLAMA

Ogromne grzywny za niewdrożenie dyrektywy NIS2. Do kiedy trzeba to zrobić?

Dyrektywa Unii Europejskiej w sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu cyberbezpieczeństwa na terytorium Unii (NIS2) ma duże znaczenie dla poprawy cyberbezpieczeństwa UE. Jej wejście w życie nastąpiło w styczniu 2023 r. - z terminem na dostosowanie niezbędnych do wykonania niniejszej dyrektywy przepisów krajowych do 18 października 2024 r. Kto powinien przygotować się do działania w zgodzie z NIS2-  analizuje Michał Borowiecki, dyrektor Netskope na Polskę i Europę Wschodnią.

Nowa usługa dla indywidualnych przedsiębiorców w aplikacji mObywatel 2.0

W aplikacji mObywatel 2.0 pojawiła się usługa "Firma" skierowana do osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą. Jak z niej skorzystać?

Onboarding w hybrydowym modelu pracy

Czym jest onboarding? Jak wygląda w pracy hybrydowej? 

Efekt Marywilskiej i fali pożarów: przedsiębiorcy pytają o ubezpieczenia i podatki pod względem strat

Tragedia tysięcy kupców, którzy prowadzili swoje biznesy często poniżej poziomu ryzyka skłania wielu przedsiębiorców do refleksji nad warunkami w jakich oni sami prowadzą swoją działalność. Efekt Marywilskiej i fali pożarów w ogóle: dwie ważne kwestie, w których doradzają eksperci to rozliczanie strat i inne aspekty podatkowe nieszczęścia oraz skuteczność polis jako zabezpieczenia przed skutkami nieszczęść.

REKLAMA

Jak zbudować dobre „candidate experience”

Czym jest candidate experience? Na co wpływa? Jak zmierzyć candidate experience i jak zbudować dobre?

31 maja 2024 r. upływa ważny termin dla rolników-przedsiębiorców

Do 31 maja 2024 r. należy złożyć zaświadczenie/oświadczenie o nieprzekroczeniu rocznej kwoty granicznej należnego podatku dochodowego za 2023 rok od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.

REKLAMA