Dodatkowe środki z funduszy norweskich pomogą polskiej gospodarce?

Fundusze norweskie w latach 2004-2009

Konsekwencją akcesji Polski do Unii Europejskiej w maju 2004 roku, było przystąpienie do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG). Na mocy porozumień zawartych w październiku 2004 roku Polska stała się beneficjentem środków dostępnych w ramach dwóch instrumentów finansowych: Norweskiego Mechanizmu Finansowego i Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG).

W ramach ww. instrumentów przyznano Polsce na lata 2004-2009 kwotę w wysokości 533,51 mln euro. Środki te pełniły w tych latach rolę uzupełniającą wobec zadań realizowanych w ramach funduszy strukturalnych oraz Funduszu Spójności. Środki dostępne w ramach mechanizmów norweskich wspierały w Polsce szereg działań, poczynając od projektów z zakresu ochrony środowiska, (np. poprzez promowanie odnawialnych źródeł energii), poprzez opiekę zdrowotną, aż do wzmacniania sądownictwa. Ogromne zapóźnienia w priorytetowych obszarach wsparcia zadecydowały o sukcesie funduszy norweskich w Polsce. Do chwili obecnej zakontraktowanych zostało 100% środków dostępnych w Polsce w latach 2004-2009. 

Fundusze norweskie w latach 2009-2014

Sukces w poprzedniej perspektywie finansowej zdecydował o determinacji strony polskiej w staraniach o pozyskanie kolejnych środków na lata 2009-2014. Ich uwieńczeniem stało się podpisanie przez stronę polską nowego porozumienia na mocy, którego przyznano Polsce 578 mln euro do rozdysponowania w latach 2009-2014. To spory sukces strony polskiej, gdyż alokacja dla naszego kraju wyniosła aż 32% całości środków będących w dyspozycji funduszy norweskich. Już dzisiaj wiemy, że podobnie jak w poprzedniej perspektywie finansowej tak i w obecnej środki te wesprą rozmaite obszary polskiej gospodarki. 

Wnioskodawcami mogą być podmioty prywatne czy też publiczne, komercyjne bądź niekomercyjne, oraz organizacje pozarządowe ustanowione jako podmiot prawny w Polsce, jak również organizacje międzyrządowe działające w Polsce.

Jakie zmiany w nowej perspektywie?

Nowa perspektywa będzie się opierała na tzw. podejściu programowym. W ramach nowej edycji ustanowionych zostanie 19 programów (np. program „Konserwacja i rewitalizacja dziedzictwa kulturowego i naturalnego”), zorientowanych na osiąganie założonych celów, rezultatów i wyników. Każdy program będzie zarządzany przez Operatora (np. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego), będą one zaś zatwierdzane przez Darczyńców. 

Generalnie minimalna wartość dofinansowania została ustanowiona na 170 tys. euro. W ramach niektórych programów przewidziano możliwość ustanowienia Funduszu małych grantów, gdzie minimalna wartość dofinansowania może wynosić od 5 tys. euro do 250 tys. euro. W większości przypadków ustalany indywidualnie poziom dofinansowania nie przekroczy 85% wydatków kwalifikowalnych. W przypadku wsparcia dla organizacji pozarządowych i partnerów społecznych poziom dofinansowania może sięgać do 90% i do 100% w kwestii stypendiów.

Polecamy: E-usługi znów z szansą na unijne dotacje

Jakie dziedziny gospodarki będą mogły otrzymać pomoc?

Jak wspomniano powyżej, w ramach nowej perspektywy finansowej będzie można otrzymać dofinansowanie w wielu obszarach gospodarki.

Ochrona środowiska

Największe środki przeznaczono na ochronę środowiska - 247 mln euro, z czego 75 mln euro zostanie przekazane na wsparcie efektywności energetycznej i odnawialnych źródeł energii. Pomoc otrzymają też działania na rzecz różnorodności biologicznej i ekosystemów, a także przedsięwzięcia służące wzmocnieniu monitoringu środowiska i działań kontrolnych. Będą również środki na wsparcie rozwoju i wychwytywania oraz składowania CO2.

Konserwacja i rewitalizacja dziedzictwa kulturowego

Na realizację projektów w ramach ww. dziedzin przeznaczono kwotę w wysokości 60 mln euro. Oprócz tego, 10 mln euro zostanie skierowane na działania „miękkie” z zakresu promocji kultury i sztuki wśród szerokiej publiczności oraz wzrostu świadomości dotyczącej różnorodności kulturowej oraz umocnienia dialogu międzykulturowego.

Opieka zdrowotna
Na wsparcie dostępności opieki zdrowotnej przeznaczono kwotę 70 mln euro.

Współpraca gospodarcza

Na polsko-norweską współpracę badawczą przeznaczono blisko 37 mln euro. Badania mają dotyczyć ochrony środowiska i zmian klimatycznych, ochrony zdrowia i nauk społecznych, z uwzględnieniem tematyki migracji. W ramach powyższej kwoty, 3 mln euro zostanie przeznaczone na badania naukowe w obszarze „Promowanie równości płci oraz równowagi między życiem zawodowym a prywatnym”.

Fundusz stypendialny

W ramach nowej perspektywy finansowej kontynuowane będzie również wsparcie na rzecz mobilności studentów i pracowników naukowych szkolnictwa wyższego, a także współpraca instytucjonalna.

Spójność społeczna i przeciwdziałanie nierówności

Wdrażane będzie także wsparcie dotyczące lokalnych i regionalnych inicjatyw na rzecz zmniejszenia nierówności i promowania spójności społecznej, o wartości ponad 9,5 mln euro. W ramach programu wdrażany będzie przez Związek Miast Polskich projekt predefiniowany w partnerstwie z analogicznym związkiem z Norwegii – Związkiem Władz Lokalnych i Regionalnych.

Pierwsze nabory wniosków o dofinansowanie w ramach mechanizmów norweskich zaplanowane zostały na pierwszą połowę 2012 roku. Szczegółowe informacje na temat zasad przyznawania pomocy znajdują się na stronie internetowej: www.eog.gov.pl

Polecamy: Prezydencja Polski w Radzie UE a promocja firm

Źródło: www.mrr.gov.pl