Publiczne rejestry akcjonariuszy spółek akcyjnych od 2021 r.

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy zmieniającej w sposób przełomowy min. Kodeks Spółek Handlowych, który zakłada zwiększenie przejrzystości oraz efektywności wymiany informacji w sprawach podatkowych, które mają być zgodne ze standardami Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD). Autor projektu, czyli Ministerstwo Sprawiedliwości przekonuje, że dzięki temu, że akcje spółek, także te na okaziciela, będą miały formę zapisu cyfrowego, a nie jak obecnie papierowego dokumentu, łatwiej będzie przeciwdziałać nadużyciom finansowym, zwłaszcza praniu brudnych pieniędzy. Jest to szczególna zmiana dla spółek niepublicznych, które w obecnym stanie rzeczy nie podlegają obowiązkowej dematerializacji w przeciwieństwie do spółek publicznych, których akcje już teraz podlegają obowiązkowi rejestracji w Krajowym Depozycie Papierów Wartościowych.

Polecamy: Odpowiedzialność członków zarządu spółek kapitałowych

Dzięki zmianom organy podatkowe będą miały możliwość pozyskania oraz wymiany informacji o udziałowcach spółek akcyjnych oraz komandytowo–akcyjnych, dysponujących akcjami na okaziciela (tzw. dematerializacja akcji). Obecna konstrukcja akcji na okaziciela wpływa na to, że Polska jest zaliczana do państw wysokiego ryzyka, które nie gwarantują wymiany informacji podatkowych o posiadaczach akcji na okaziciela z uwagi na fakt, że nie jest możliwa ich identyfikacja. Sytuacja taka może prowadzić do nadużyć dotyczących obrotu akcjami w ramach procederu tzw. prania brudnych pieniędzy.

Zmiany pozwolą również na wprowadzenie jednolitych zasad przenoszenia praw z akcji, niezależnie od tego, czy przedmiotem obrotu są akcje imienne, czy te na okaziciela. Obecnie księgę akcyjną prowadzi zarząd i to on zleca ewentualne prowadzenie księgi w formie elektronicznej, co może prowadzić do nadużyć. Po zmianach łatwiej będzie też zwoływać walne zgromadzenia z uwagi na fakt, że w rejestrze będą rejestrowane wszystkie akcje spółki.

Zgodnie z projektem walne zgromadzenie spółki musi wybrać prowadzącego rejestr akcjonariuszy spośród podmiotów posiadających licencję KNF. Może nim być dom maklerski, czy też Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych. Przy nowo zakładanych spółkach to założyciele będą musieli wybrać taki podmiot przy zawiązaniu spółki. Będzie się to wiązało z powstaniem dodatkowych kosztów.

Niedopełnienie nowych obowiązków będzie wiązało się z sankcjami finansowymi. Zgodnie z nowelizacją osoba uprawniona samodzielnie lub łącznie z innymi osobami na podstawie ustawy lub statutu do prowadzenia spraw i reprezentowania spółki akcyjnej albo spółki komandytowo-akcyjnej, która nie zawrze umowy o prowadzenie rejestru akcjonariuszy albo umowy o rejestrację akcji w depozycie papierów wartościowych, będzie podlegać grzywnie do 20 tys. złotych.