Wyłączenia grupowe – porozumienia wertykalne

Z powyższej definicji wynika, że tego typu porozumienia obejmują nie konkurentów, ale tzw. partnerów biznesowych, a zatem najczęściej dostawców, producentów i ich dalszych kontrahentów. 

Właśnie dlatego porozumienia wertykalne nazywane są także porozumieniami dystrybucyjnymi. Zawierane są najczęściej między dostawcami towarów, a dystrybutorami, którzy oferują te towary konsumentom. W efekcie, tzw. sieć dystrybucyjna może być bardzo rozbudowana i składać się z wielu poziomów (subdystrybutorów).

Polecamy serwis: ABC małej firmy

Zasadność istnienia tego rodzaju porozumień wynika z faktu, iż niezwykle rzadko producent zajmuje się jednocześnie produkcją, propagowaniem i dostawą swojego towaru. W praktyce zwykle wybiera on hurtowników i zleca im to zadanie. Głównym celem tych porozumień jest zatem dostarczenie produktu do sklepów lub bezpośrednio do klienta, co generalnie wpływa pozytywnie na konkurencję. 

Wyłączeniu podlegają przede wszystkim porozumienia:

•  zawierające zobowiązanie do wyłącznego zakupu lub wyłącznej dostawy;
•  tworzące system dystrybucji selektywnej – gdzie dostawca zobowiązuje się sprzedawać swoje produkty dystrybutorom, którzy spełniają określone kryteria;
•  tworzące system dystrybucji franchisingowej – gdzie dystrybutor (franczyzobiorca) zobowiązuje się, że będzie oferował produkty dostawcy (franczyzodawcy) tylko i wyłącznie w sposób i na zasadach określonych przez dostawcę. 

Co do zasady, wyłączenie stosuje się do porozumień wertykalnych, jeżeli udział dostawcy i grupy kapitałowej, do której należy dostawca, w rynku właściwym sprzedaży towarów objętych porozumieniem nie przekracza 30%.

Klauzule hard core

Rozporządzenie, wyłączające niektóre porozumienia wertykalne spod zakazu praktyk ograniczających konkurencję, wprowadza szereg tzw. klauzul hard core, przez które wyłączenie traci moc. 

Do tego rodzaju klauzul należy między innymi sytuacja, gdy porozumienie ma na celu ograniczenie prawa nabywcy do swobodnego ustalania ceny, ograniczanie kręgu klientów, ograniczenie dostaw wzajemnych między dystrybutorami, działającymi w systemie dystrybucji selektywnej. 

Ponadto wyłączenie nie dotyczy postanowień, które stanowią o zakazie konkurencji między uczestnikami porozumienia na czas dłuższy niż 5 lat. 

Porównaj: Wyłączenia grupowe - porozumienia kooperacyjne