Kiedy spłacając kredyt trzeba zapłacić podatek od przychodu?

Do końca 2008 r. obowiązywała zasada, że zwrot pożyczki lub kredytu nie powoduje zapłaty podatku. Co więcej zapłacone odsetki to koszt podatkowy, co w praktyce wyklucza możliwość zapłacenia podatku w związku z np. zaciągnięciem kredytu. Wygenerowanie przez spłatę kredytu przychodu jest jednak możliwe w pożyczkach i kredytach denominowanych w walutach obcych.

Przychód może osiągnąć zarówno korzystający z cudzego kapitału jak i osoba udzielająca kredytu lub pożyczki. Przychodem z działalności gospodarczej są przychody osiągnięte w związku ze zwrotem lub otrzymaniem pożyczki (kredytu), jeżeli pożyczka (kredyt) była waloryzowana kursem waluty obcej, w dwóch przypadkach.

Zobacz: Gdy faktura zawiera błędy - porada

PRZYPADEK 1. PRZYCHÓD OSIĄGA WŁAŚCICIEL KAPITAŁU (np. pożyczkodawca)
Pożyczkodawca (kredytodawca) otrzymuje środki pieniężne stanowiące spłatę kapitału w wysokości wyższej od kwoty udzielonej pożyczki (kredytu). Przychód powstaje w wysokości różnicy pomiędzy kwotą zwróconego kapitału a kwotą udzielonej pożyczki (kredytu).

PRZYPADEK 2. PRZYCHÓD OSIĄGA KORZYSTAJĄCY Z KAPITAŁU (np. pożyczkobiorca)
Pożyczkobiorca (kredytobiorca) zwraca tytułem spłaty pożyczki (kredytu) środki pieniężne stanowiące spłatę kapitału w wysokości niższej od kwoty otrzymanej pożyczki (kredytu). Przychód powstaje w wysokości różnicy pomiędzy kwotą otrzymanej pożyczki (kredytu) a kwotą zwróconego kapitału.

O powstaniu przychodu lub kosztu decydują zmiany kursy waluty obcej między momentem otrzymania a spłaty kredytu lub pożyczki. (wypłata jest w innej waluta, w której denominowany jest kredyt).

Pożyczka inwestycyjna denominowana w euro została udzielona przy kursie 4 zł. Wartość pożyczki 100 000 euro. Wypłacone zostało 400 000 zł. Zwrot pożyczki nastąpił jednorazowo przy kursie 3 zł za 1 euro. Pożyczkobiorca osiągnął przychód w kwocie 100 000 zł. Zaciągając pożyczkę otrzymał 400 000 zł a zwrócił 300 000 zł. 

Powstanie przychodu w opisany sposób może w przykry sposób zaskoczyć przedsiębiorcę. Natomiast może on również ponieść koszt.

Przedsiębiorca udzielił pożyczki w kwocie 400 000 zł przy kursie euro 4 zł. Otrzymał zwrot pożyczki w kwocie 300 000 zł przy kursie 3 zł. Jego koszt podatkowy wyniesie 100 000 zł.

Kosztem uzyskania przychodów nie jest co prawda spłata pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów). Ale kosztem uzyskania przychodów są wydatki na spłatę pożyczki (kredytu) w przypadku, gdy pożyczka (kredyt) była waloryzowana kursem waluty obcej w dwóch sytuacjach.

Zobacz: Co to jest dowód księgowy?

PRZYPADEK 1. KOSZT PONOSI KORZYSTAJĄCY Z KAPITAŁU (np. pożyczkobiorca)

Pożyczkobiorca (kredytobiorca) w związku ze spłatą pożyczki kredytu) zwraca kwotę kapitału większą niż kwota otrzymanej pożyczki (kredytu) – w wysokości różnicy pomiędzy kwotą zwrotu kapitału a kwotą otrzymanej pożyczki (kredytu).

PRZYPADEK 2. KOSZT PONOSI WŁAŚCICIEL KAPITAŁU (np. pożyczkodawca)

Pożyczkodawca (kredytodawca) otrzymuje środki pieniężne stanowiące spłatę kapitału w wysokości niższej od kwoty udzielonej pożyczki (kredytu) – w wysokości różnicy pomiędzy kwotą udzielonej pożyczki (kredytu) a kwotą zwróconego kapitału.

Tomasz Król
ekspert z zakresu prawa gospodarczego