Kategorie

Potrącenie, czyli kiedy, jak i po co?

Rafał Mroczkowski Wspólnik w Kancelarii Prawnej Cyman i Wspólnicy sp.k.
Jeżeli obie mające ulec potrąceniu wierzytelności są sobie równe, na skutek kompensacji ulegają one umorzeniu w całości.
Kupując towar lub zamawiając usługę nie zawsze musisz za nie zapłacić. Zapłata ceny za zakupiony towar lub wynagrodzenie za zamówioną usługę jest podstawowym sposobem doprowadzenia do wygaśnięcia zobowiązania ale nie jedynym. Zobowiązanie wygasa również na skutek potrącenia, czyli kompensacji wierzytelności w trybie określonym w art. 498 i nast. Kodeksu cywilnego.

Jeżeli zatem twój dłużnik jest zarazem twoim wierzycielem a przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze to warto rozważyć, czy zamiast zapłacić za sprzedany towar lub wykonaną usługę i liczyć, że to samo uczyni kontrahent, nie lepiej będzie jednym pociągnięciem pióra umorzyć obie wierzytelności do wysokości niższej z nich.

Takie rozwiązanie przyczynia nie tylko do oszczędności czasu (na dokonanie rozliczeń) i pieniędzy (kosztów prowizji bankowych), ale i ograniczenia ryzyka związanego z niewypłacalnością kontrahenta.

Do jakiej wysokości umarza się wierzytelności?

Reklama

Jeżeli obie mające ulec potrąceniu wierzytelności są sobie równe, na skutek kompensacji ulegają one umorzeniu w całości. W przypadku zaś, gdy wierzytelności nie są równe (co jest niemal regułą) umarzają się one nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.

Przedsiębiorca A ma wierzytelność w stosunku do przedsiębiorcy B w kwocie 10 000 zł, zaś przedsiębiorca B ma z innego tytułu wierzytelność do A w kwocie 4 000 zł, po dokonaniu potrącenia wierzytelność B do A ulega umorzeniu w całości, zaś wierzytelność A do B zmniejsza się do kwoty 6 000 zł.

Zanim do tego dojdzie musisz wiedzieć, że ...

Potrącenie jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku, gdy dwie osoby są jednocześnie wobec siebie dłużnikami i wierzycielami. Do takiej sytuacji może dojść m.in. na skutek operacji gospodarczych.

Prowadzisz działalność gospodarczą w zakresie hurtowego handlu artykułami budowlanymi i sprzedałeś towar przedsiębiorstwu budowlanemu, które na mocy odrębnej umowy wykonało dla ciebie usługi budowlane. 

Zobacz również serwis: Firma

Inną przyczyną mogą być operacje finansowe, jeżeli będąc dłużnikiem np. dostawcy systemów informatycznych, na podstawie umowy przelewu wierzytelności nabyłeś od osoby trzeciej wierzytelność w stosunku swojego wierzyciela.

Liczą się tylko pieniądze

Dokonanie kompensaty jest możliwe tylko wtedy, gdy obie wierzytelności są jednorodzajowe tzn. ich przedmiotem są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone co do gatunku (rodzajowo).

Reklama

Pierwszy z warunków jest spełniony nawet, jeżeli każda z wierzytelności została wyrażona w innej walucie. W takim przypadku należy dokonać ich przeliczenia według średniego kursu NBP z dnia oznaczonego w umowie przelewu (przelew umowny) lub pierwszego dnia, w którym potrącenie stało się możliwe (przelew ustawowy).

Potrąceniu mogą ulec również wierzytelności opiewające na rzeczy oznaczone co do gatunku np. pszenica o określonej wilgotności, żwir, wapno budowlane itp. Jednakże z uwagi na pieniężny charakter obrotu gospodarczego takie przypadki kompensaty należą do rzadkości.

Zobacz również serwis: Umowy

Wymagalność wierzytelności

Przedmiotem potrącenia mogą być wyłącznie wierzytelności wymagalne, przez co należy rozumieć stan, w którym wierzyciel może się domagać od dłużnika spełnienia świadczenia, najczęściej na skutek upływu terminu spełnienia świadczenia (np. terminu płatności ceny oznaczonego w umowie sprzedaży

Tylko zaskarżalne

Kolejna przesłanka dotyczy zaskarżalności wierzytelności. Jest ona spełniona, gdy przynajmniej wierzytelność postawiona do potrącenia jest zaskarżalna tzn. może być skutecznie dochodzona przed sądem.

Możesz kontrahenta postawić pod murem

Do potrącenia ustawowego znajdują zastosowanie wszystkie wyżej wymienione przesłanki. Dokonywane jest ono na podstawie jednostronnego oświadczenia woli złożonego drugiej stronie (patrz oświadczenie o potrąceniu).

Przepisy nie wymagają szczególnej formy dla takiego oświadczenia. Może być ono złożone nawet w formie ustnej. Jednakże dla pewności warto je złożyć w formie pisemnej. W przeciwnym wypadku mogą pojawić się trudności dowodowe w razie ewentualnego sporu sądowego. Ponadto twój księgowy będzie narzekał na brak dowodu księgowego.

Z oświadczenia o potrąceniu powinno jasno wynikać:

  • pomiędzy jakimi stronami jest dokonywane;
  • jakich wierzytelności dotyczy – między tymi samymi stronami może być ich wiele; należy zatem wskazać kwoty wierzytelności, ich tytuły (np. z umowy sprzedaży), daty wystawienia i numery faktur, daty wymagalności itp.;
  • czy potrącamy roszczenia w całości, czy w części; w tym drugim przypadku należy określić w jakiej części poprzez wskazanie kwoty, do której wierzytelność ulega potrąceniu lub rodzaju należności (należność główna/należności uboczne).
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Moja firma
    1 sty 2000
    14 cze 2021
    Zakres dat:

    Zdjęcie samochodu z rejestracją nie narusza RODO

    Zdjęcie samochodu z rejestracją spokojnie można publikować. Powód? Numer rejestracyjny pojazdu nie stanowi danych osobowych.

    Cupra Ateca [TEST]: w 4,9 sek. do setki w... rodzinnym SUV-ie

    Cupra Ateca choć ma typowo rodzinne ubranie, oferuje kierowcy aż 300 koni. Czy takie połączenie sprawdza się na drodze?

    Jak sprawdzić numer PKK? Kierowcę czeka wizyta w urzędzie...

    Jak sprawdzić numer PKK? Niestety, ale ustawodawca nie przewidział możliwości sprawdzenia online. To oznacza, że kierowca musi zawitać w urzędzie.

    Co zawiera pakiet dla zagranicznych inwestorów?

    Proponowany pakiet dla zagranicznych inwestorów to m.in.: "jedno okienko", w którym firma będzie mogła ustalić wszystkie podatkowe aspekty inwestycji, czy możliwość odliczania VAT od usług finansowych.

    Rynek nieruchomości biurowych w Europie

    Rynek nieruchomości biurowych. Z powodu pandemii Covid-19 spadło zapotrzebowanie na biura w Europie i inwestycje w nowe nieruchomości. W Londynie ten trend zaczyna się odwracać. We Francji wzrasta zapotrzebowanie na zielone dachy i tarasy. W Szwecji myśli się o "biurach przyszłości". Nadal puste pozostają biura we Włoszech, Hiszpanii i Portugalii.

    Kasa fiskalna 2021 - rejestracja i zwolnienie

    Bez względu na rodzaj kasy przedsiębiorca ma obowiązek dokonania jej fiskalizacji i uzyskać numer ewidencyjny. Jak zarejestrować kasę fiskalną? Kto może to zrobić? Ile to kosztuje?

    Wniosek o dokonanie adnotacji w dowodzie rejestracyjnym

    Wniosek o dokonanie adnotacji w dowodzie rejestracyjnym: jak wygląda, jakie dokumenty do niego dołączyć i ile kosztuje załatwienie sprawy?

    Dlaczego pracownicy wolą model hybrydowy?

    Aż 61 proc. pracowników chce pracować w modelu hybrydowym, pracę wyłącznie z domu chciałoby świadczyć zaledwie 15 proc. Jak ten trend wpływa na rynek nieruchomości biurowych?

    Dlaczego ciągłość IT jest numerem 1 dla firm?

    Zdolność firm do szybkiego odtworzenia środowiska pracy w wyniku awarii lub cyberataku jest dziś wystawiana na bardzo trudną próbę. Bardzo wiele biznes „zawdzięcza” tutaj pandemii i powszechnemu przejściu na pracę zdalną.

    Ile czasu jest ważny numer PKK?

    Ile czasu jest ważny numer PKK? To pytanie, które mogą zadać kandydaci na kierowców. A więc? Postaramy się odpowiedzieć na nie w naszym materiale.

    Backup w firmie - dlaczego jest taki ważny?

    Backup w firmie powinien być obowiązkowy. Przypadkowo usunięty dokument, złośliwe oprogramowanie lub uszkodzenie sprzętu – przyczyn utraty danych może być co najmniej kilka. W każdym przypadku konsekwencje są jednak takie same. Jak można ich uniknąć?

    Wakacje 2021 - jakie są trendy turystyczne?

    Gdzie wyjedziemy na tegoroczne wakacje? Wybierzemy urlop w kraju czy za granicą? Jakie kierunki są popularne? Czy biura podróży mają szansę w tym sezonie na odrobienie strat?

    Dotacja na założenie firmy - zabezpieczenie środków [VIDEO]

    Jedną z najpopularniejszych form wsparcia z urzędu pracy, dostępną dla zarejestrowanych osób bezrobotnych, jest dofinansowanie podjęcia działalności gospodarczej. Jak zabezpieczyć zwrot dofinansowania?

    Bitcon i kryptomilionerzy - gdzie zapłacą swoje podatki?

    Na świecie ujawniają się pierwsi miliarderzy, którzy dorobili się tylko na bitconie, a w Polsce jest coraz więcej krypto-milionerów. Czy odprowadzają podatki do polskiej kasy?

    Fabryczny gaz nie wbity w dowód. Co to oznacza?

    Fabryczny gaz nie wbity w dowód tworzy poważny problem dla kierowcy. Powód? Samochód nie przejdzie przeglądu technicznego!

    Koniec systemu opustów od przyszłego roku - co to oznacza dla przedsiębiorców?

    Zapowiedź końca systemu opustów od początku przyszłego roku ogłoszona w projekcie nowelizacji ustawy - Prawo energetyczne i ustawy o odnawialnych źródłach energii zatrzęsła branżą PV i wywołała burzę wśród osób planujących w najbliższym czasie inwestycję w fotowoltaikę.

    Ponad 6,5 tys. spraw w wydziale dla frankowiczów

    W ostatnich dwóch miesiącach do nowo utworzonego wydziału dla frankowiczów wpłynęło ponad 6,4 tys. pozwów. Z tego prawie 3 tys. przesunięto z innych wydziałów. Z czego wynika wzrost liczby pozwów?

    Wynajem mieszkania - wysokość czynszu w 2021 roku

    Wynajem mieszkania - wysokość czynszu w 2021 roku. Wynajem 50-metrowego mieszkania bez liczników i opłat dodatkowych to wydatek od 800 zł miesięcznie. W drogich zazwyczaj Wrocławiu czy Krakowie można znaleźć oferty oscylujące wokół 1000 zł. Aż 5890 zł to najwyższa stawka w Warszawie. Za tak duże różnice odpowiada m.in. lokalizacja i standard wykończenia.

    Nowy Lexus NX. Wygląda jak stary, ale jest nowy i ma plug-ina

    Nowy Lexus NX został oficjalnie zaprezentowany. Druga odsłona SUV-a segmentu D zdaniem producenta otrzymała aż 95 proc. nowych komponentów.

    Dynamiczny wzrost aktywności deweloperów

    Rynek nowych nieruchomości mieszkaniowych. Obserwujemy dynamiczny wzrost aktywności deweloperów. Znacznie więcej wydanych pozwoleń na budowę i rozpoczętych inwestycji.

    Rzecznik MŚP wnioskuje o rekompensatę za ostatnie miesiące lockdownu

    Jest wniosek rzecznika MŚP o przedłużenie o miesiąc wypłaty rekompensat z tarczy branżowej dla branż, które nie mogły osiągać przychodów w maju, m.in. klubów nocnych i dyskotek.

    Program „Ciepła woda bez piecyka” - do 200 tys. zł dofinansowania

    Program „Ciepła woda bez piecyka”. Do 200 tys. zł dofinansowania mogą otrzymać zarządcy budynków wielorodzinnych, w tym wspólnot mieszkaniowych w Krakowie, którzy przystąpią do programu „Ciepła woda bez piecyka”. Zakłada on zastępowanie piecyków łazienkowych centralną instalacją ciepłej wody.

    Czy pracownik na home office naraża firmę na cyberataki?

    Blisko 80% organizacji doświadczyło cyberataków z powodu zwiększonej liczby pracowników pracujących z domu podczas pandemii. Niestety specjaliści ds. bezpieczeństwa bagatelizują prawdopodobieństwo wystąpienia istotnych incydentów.

    Od czego zależy bezpieczeństwo IT w firmie?

    Bezpieczeństwo IT to podstawa w firmie. Bez odpowiednich regulacji i polityk w tym zakresie, organizacje same narażają się na szereg zagrożeń związanych z bezpieczeństwem wrażliwych danych, ciągłością działania, utratą reputacji a co za tym idzie stratami finansowymi.

    Bieżąca prognoza ekonomiczna - bezrobocie, inflacja, PKB

    Spowolnienie gospodarcze w 2020 roku w Polsce okazało się łagodniejsze niż to na poziomie średniej unijnej. PKB Polski w 2020 roku spadło o zaledwie o 2,8%, podczas gdy PKB strefy euro skurczyło się o 6.6%. Jak wyglądają pozostałe wskaźniki ekonomiczne?