Jak pogłębić umiejętność słuchania w coachingu?

Sztuka słuchania podczas sesji obejmuje trzy główne komponenty:

• przygotowanie – wejście w stan sprzyjający słuchaniu,
• koncentracja uwagi i utrzymywanie jej na podmiocie zainteresowania,
• okazanie klientowi, że jest uważnie słuchany.

Ważną sprawą jest „oczyszczenie przestrzeni” przed rozpoczęciem sesji coachingowej, by osiągnąć gotowość do słuchania. Wszystkie sprawy, jakie poprzedzały sesję, trzeba odłożyć na bok.

Wiemy zarówno z własnego doświadczenia, jak i z obserwacji, że jeśli pozwolisz, aby poranna kłótnia z partnerem lub korki w drodze na sesję zaprzątały twój umysł, to będzie ci bardzo trudno skoncentrować się na kliencie.

Coache mają różne sposoby kreowania przestrzeni potrzebnej do słuchania. Niektórzy poświęcają dodatkowy czas na przypomnienie sobie zapisu poprzedniej sesji, dzięki czemu zaczyna się proces ponownego zagłębiania się w sprawy klienta. Są też tacy, którzy medytują przed rozpoczęciem sesji albo relaksują się przy filiżance kawy. Bez względu na to, jaką metodę zastosujesz, chodzi o to, abyś umiał odłożyć na bok prywatne sprawy i całą uwagę poświęcił wyłącznie twojemu klientowi coachingowemu.

Dowiedz się Co to jest coaching?

Kluczem do skupienia i utrzymania uwagi jest autentyczne zainteresowanie coacha klientem, jego sytuacją i trudnościami, z jakimi musi się uporać. Bez tego praca staje się monotonna, przebija rutyna, a relacja coachingowa najpewniej się zagmatwa.

Doświadczony coach kadry kierowniczej przejawia żywe zainteresowanie życiowymi perypetiami klienta. Ktoś nazwał to „wielkim przywilejem”, inna osoba powiedziała: „Czyż to nie jest fascynujące, że tę samą sytuację można spostrzegać na tyle różnych sposobów...?”.

Zauważyliśmy, że wprawni coache prezentują zdrowe podejście etyczne i chęć do pracy z ludźmi, pomagania im w osiąganiu upragnionych rezultatów. Długotrwałe uważne słuchanie jest wyzwaniem, należy do umiejętności, które wymagają koncentracji i praktyki. Trzeba jednak zauważyć, że sesja coachingowa to połączenie słuchania, obserwacji, zadawania pytań, udzielania informacji zwrotnych i interakcji z klientem, a więc gdy zauważysz, że trudno ci się skupić, możesz podjąć inne działania, choćby zadać kilka pytań, które pomogą odzyskać niezbędną koncentrację.

Doświadczeni coache w następujący sposób okazują klientom, że ich słuchają:

• Odzwierciedlają treść wypowiedzi co pewien czas i podsumowują kolejne sekwencje rozmowy coachingowej. Zapewnia to zrozumienie i przekazuje silny sygnał „jestem tu teraz z tobą”. Kwintesencję udzielania informacji zwrotnych stanowi powstrzymanie się coacha przed wydawaniem sądów i opinii z góry.
• Włączają słowa klienta w formułowane pytanie. Ma to podwójne znaczenie: coach okazuje w ten sposób szacunek dla sposobu wyrażania się klienta, a równocześnie wywiera większy wpływ, kiedy posługuje się językiem klienta. 

Jeżeli, na przykład, klient mówi: „Muszę mieć więcej czasu na relaks”, to coach może sformułować pytanie tak: „W jaki sposób to, że będzie pan miał więcej czasu na relaks, pomoże panu osiągnąć cel?”. Takie pytanie silniej oddziała na klienta niż: „Jak panu pomoże wzięcie urlopu?”. Nie pojawiają się tu słowa klienta i coach zakłada, że relaks oznacza urlop, podczas gdy klient mógł mieć na myśli przerwę podczas dnia pracy.

• Powtarzają słowa o istotnym znaczeniu i akcentują je tonem głosu. Jest to dla klienta sygnał, że usłyszałeś, co powiedział, a zarazem stymuluje go do myślenia.
• „Naprzód” – coach ma podążać w kierunku, który wskazuje klient, ponieważ tam są problemy, które zajmują jego myśli. Jeśli podczas słuchania przyjdzie ci do głowy pomysł, co pomogłoby klientowi, to zapisz go i wróć do tego później. Zauważyliśmy, że kiedy coach zbyt szybko wychodzi ze swoimi sugestiami, klient rozprasza się i zaczyna niepokoić. Takie wymuszanie zmiany kierunku myślenia kosztuje coacha dużo energii, jest też przejawem braku szacunku dla klienta i nie służy jego uczeniu się i rozwojowi.

Polecamy serwis Manager

• „Podchody” – w początkowej fazie relacji coachingowej lub podczas omawiania nowego problemu szczególnego znaczenia nabiera podążanie śladem znaków jakie daje klient. Coach uważnie słuchając, pracuje wraz z klientem nad uzyskaniem pełnego obrazu i zbudowaniem spójnej historii. Naprowadza na samodzielne odkrycia, pomaga ułożyć taki harmonogram działania, który odpowiada klientowi i jego osobistym planom. Dzięki temu rozwój i uczenie się mają trwały charakter, a klient ma poczucie że doszedł do tego sam, a nie przyjął coś co zostało mu narzucone przez coacha, który podpowiedział co ma robić.

Fragment pochodzi z książki „Coaching kadry menedżerskiej” Sabine Dembkowski, Fiony Eldridge, Iana Huntera (Wydawnictwa Profesjonalne PWN, 2010). Wykorzystanie za wiedzą Wydawcy.