Jakie są zasady łączenia się spółek?

Konsekwencje łączenia spółek:

•  sukcesja uniwersalna wszystkich praw i obowiązków;

•  spółki przejmowane lub łączące się zostają wykreślone z KRS bez likwidacji, a wspólnicy stają się wspólnikami/akcjonariuszami spółki nowoutworzonej lub przejmującej.

Z łączenia się spółek wyłączone są spółki osobowe – mogą one łączyć się jedynie w ten sposób, że w wyniku połączenia powstaje spółka kapitałowa lub spółki osobowe są przejmowane przez spółkę kapitałową. Nie ma możliwości łączenia się z inną spółką cywilną bowiem zgodnie z kodeksem spółek handlowych takie łączenie jest możliwe przez wcześniejsze przekształcenie spółki cywilnej w spółkę jawną i dopiero łączenie się.

Nie może się również łączyć z inną spółką spółka znajdująca się w upadłości. Liczy się data wydania postanowienia o ogłoszeniu upadłości, przy czym postanowienie nie może zostać wydane przed podjęciem uchwały łączeniowej, ani przed wpisem łączenia do KRS. Spółka w upadłości może podejmować jedynie czynności menadżerskie w zakresie łączenia się spółek po umorzeniu upadłości.

Polecamy: Najpopularniejsze rodzaje spółek w Polsce

Zakazane jest także łączenie się ze spółką pozostającą w likwidacji, która rozpoczęła podział majątku między wspólników. Może się łączyć dopiero, kiedy likwidatorzy spłacili wszystkie zobowiązania lub upłynnili cały majątek, ale jeszcze nie podzielili tego co zostało.

Przy łączeniu się przez przejęcie spółka przejmowana traci osobowość prawną, a w spółce przejmującej następuje podwyższenie kapitału zakładowego, by móc wygospodarować nowe udziały/akcje, które zostaną wydane wspólnikom/akcjonariuszom spółki przejętej za kapitał wniesiony do spółki przejmującej.
Podwyższenie kapitału zakładowego nie ma miejsca tylko wówczas, gdy występuje spółka dominująca, która posiada udziały/akcje w spółce zależnej i te udziały/akcje przeznacza dla wspólników/akcjonariuszy spółki przejętej.

Do podwyższenia kapitału nie jest potrzebna uchwała, bo wspólnicy wcześniej podejmują uchwałę wyrażającą zgodę na połączenie. Z chwilą połączenia, którym jest dzień wydania przez sąd postanowienia o połączeniu, zarządza się wykreślenie z KRS spółki przyłączanej. Nie ma więc potrzeby aby wspólnicy spółki przejmującej podejmowali uchwały, jak również nie jest też wymagane oświadczenie o objęciu kapitału.

W przypadku łączenia przez zawiązanie nowej spółki wszystkie łączące się spółki tracą podmiotowość prawną bowiem wszystkie są wykreślane z KRS z chwilą podjęcia postanowienia o zawiązaniu.

Kapitał zakładowy łączących się spółek tworzą ich majątki. W zamian za utworzony kapitał spółka wydaje udziały/akcje wspólnikom dotychczasowych spółek. Majątek spółek łączących się nie stanowi aportu do nowo tworzonej spółki.

Jeżeli spółki łączą się należy określić tzw. parytet wymiany udziałów/akcji w nowo zawiązanej spółce lub spółce przejmującej. Parytet ten określa ile akcji/udziałów wspólnik spółki łączącej się lub przejmowanej otrzyma w spółce nowo utworzonej lub przejmującej w zamian za 1 akcję/udział.

Zarówno udziały jak i akcje są niepodzielne, więc parytet wymiany nie może być określony w częściach ułamkowych. Po to żeby wspólnicy spółek łączących się lub spółki przejmowanej nie doznali strat finansowych istnieje instytucja dopłat. Należy określić kto ma wnieść te dopłaty – spółka czy wspólnik. Jeżeli otrzymuje wspólnik – to z planu łączenia wynika jaką kwotę musi wpłacić aby otrzymać udziały/akcje w nowo tworzonej spółce lub spółce przejmującej. Dopłata ta jest równa dla każdego udziału. Istnieją limity dotyczące dopłat:

• przy przejęciu spółki jest to maksymalnie 10% wartości bilansowej przyznanych udziałów/akcji w n przejmującej spółce, bez względu na to kto dokonuje dopłat;

• przy spółce nowo zawiązanej także 10%, które liczy się od nominalnej wartości wydawanych akcji/udziałów.

Sprawdź też: Umowa sprzedaży udziałów

Gdy spółka jest zobowiązana do wypłacenia dopłat akcjonariuszom, to musi to zostać dokonane z chwilą wydania im dokumentów akcji, świadectw udziałowych lub świadectw depozytowych. W przypadku spółki z o.o. wydanie dopłat należy przeprowadzić w dzień przejęcia przez spółkę przejmującą.

Autorka artykułu jest prawnikiem, specjalistą w zakresie prawa prasowego, gospodarczego, autorskiego oraz własności przemysłowej - kancelaria@mbrzozowska.pl, www.mbrzozowska.pl