REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak sprawdzić wiarygodność kontrahenta

Mach-Mockałło Anna
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Weryfikacja kontrahenta jest zalecana nie tylko przed zawarciem pierwszej transakcji gospodarczej, ale powinna być także procesem ciągłym. Pozwoli to uchronić firmę przed nieuczciwymi kontrahentami lub przynajmniej zminimalizować ryzyko utraty należności.

REKLAMA

Prowadząc działalność gospodarczą, każdy przedsiębiorca stara się minimalizować ryzyko. Ryzykiem w czasie prowadzenia działalności jest niewątpliwie utrata należności spowodowana niewypłacalnością czy nieuczciwością kontrahenta. Na to ryzyko jest narażony zarówno sprzedawca towarów i usług, w wyniku nieuzyskania zapłaty za dostarczone towary i usługi, jak i inwestor, który poprzez współudział w inwestycji chce uzyskać zwrot zaangażowanego kapitału (może to być potencjalny współudziałowiec, wspólnik).

REKLAMA

Jedną z czynności minimalizujących ryzyko utracenia należności jest sprawdzenie wiarygodności swojego kontrahenta. Weryfikacja kontrahentów powinna być procesem ciągłym, nawet jeżeli współpracujemy już z nimi jakiś czas (nie tylko przed pierwszą transakcją). W stale zmieniającej się rzeczywistości gospodarczej sytuacja finansowa kontrahenta może ulec gwałtownej zmianie. Okresowy monitoring kontrahentów pozwoli na zmniejszenie ryzyka utraty należności. Każdy przedsiębiorca powinien określić, jaka wartość transakcji stanowi zagrożenie dla jego działalności i na tej podstawie zdecydować, czy weryfikować kontrahenta, a jeżeli tak, to czy weryfikacja wiarygodności ma być jednorazowa czy okresowa.

Weryfikacja kontrahenta polega na sprawdzeniu:

•  czy dany kontrahent nie próbuje nas oszukać i faktycznie prowadzi działalność oraz jak długo funkcjonuje na rynku,

•  czy jest on rzetelnym płatnikiem zarówno wobec budżetu państwa, jak i wobec innych kontrahentów,

Dalszy ciąg materiału pod wideo

•  w jakiej jest kondycji finansowej.

Weryfikując rzetelność kontrahenta, możemy się posłużyć Krajowym Rejestrem Sądowym (KRS) lub, jeżeli kontrahentem jest osoba fizyczna, Ewidencją Działalności Gospodarczej (EDG). Sprawdzając natomiast jego kondycję finansową oraz to, jakim jest płatnikiem, można wykorzystać informacje:

•  zawarte w KRS - dla podmiotów gospodarczych, oraz w ewidencji działalności - dla osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą,

•  z zaświadczeń wydanych przez ZUS i urząd skarbowy o niezaleganiu w zapłacie podatków,

•  Biura Informacji Gospodarczej (np. Krajowy Rejestr Długów),

•  finansowe pozyskane ze sprawozdań finansowych ogłaszanych w Monitorze Polskim B lub ze sprawozdawczości GUS (sprawozdania F-01),

•  pozyskane z wywiadowni gospodarczych.

Kontrahenta warto sprawdzić wcześniej

Krajowy Rejestr Sądowy to rejestr podmiotów prawnych, a w szczególności spółek jawnych, komandytowych, komandytowo-akcyjnych, spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, spółek akcyjnych, spółdzielni. Składa się on z sześciu działów dostarczających istotnych informacji.

Tabela. Działy KRS i informacje w nich zawarte

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Wpisy do KRS podlegają obowiązkowemu ogłoszeniu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Krajowy Rejestr Sądowy, jako publiczna informacja, jest ogólnodostępny. Organem prowadzącym KRS jest sąd rejestrowy właściwy dla siedziby podmiotu. Jednostka zainteresowana może uzyskać odpis pełny, wyciąg lub zaświadczenie. Akta rejestrowe są udostępniane do przeglądu. Za wyciąg i odpis należy wnieść stosowne opłaty na konto Ministerstwa Sprawiedliwości, natomiast przegląd akt rejestrowych jest bezpłatny.

Z KRS możemy uzyskać także informację o dłużnikach niewypłacalnych - czy nasz kontrahent nie jest wpisany do rejestru dłużników.

Ewidencja Działalności Gospodarczej (EDG) służy do ewidencji osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą. Podobnie jak KRS ewidencja ta jest jawna. Prowadzą ją gminy. Dane z EDG pozwalają na sprawdzenie, czy dany kontrahent prowadzi działalność gospodarczą (informacje na temat osób prowadzących działalność gospodarczą na terenie Warszawy można znaleźć na stronie www.um.warszawa.pl, wybierając link „Działalność gospodarcza”).

Informacje o kontrahencie warto zbierać jeszcze przed podpisaniem z nim umowy

REKLAMA

Zgodnie z Ordynacją podatkową możemy, za zgodą naszego kontrahenta, uzyskać zaświadczenie z urzędu skarbowego o niezaleganiu w zapłacie podatków. Podobnie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Taki dokument świadczy o tym, że kontrahent jest rzetelnym płatnikiem podatków, a jego sytuacja finansowa pozwala na terminowe regulowanie zobowiązań wobec Skarbu Państwa. Dodatkowo takie zaświadczenie jest przydatne w sytuacji, gdy przedmiotem transakcji z kontrahentem jest zorganizowana część przedsiębiorstwa lub składniki majątku. W przypadku bowiem, gdy zaległości podatkowe są związane z danym majątkiem, nabywca tegoż majątku odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem zbywającym go (dotyczy zaległości podatkowych związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą).

Wniosek o wydanie takiego zaświadczenia należy złożyć we właściwym dla kontrahenta organie podatkowym. Wniosek powinien zawierać podstawę, tj. interes prawny wnioskodawcy. Za wydanie zaświadczenia pobierana jest opłata skarbowa. Zwyczajowo jednak zaświadczenia o niezaleganiu pobiera kontrahent i przedstawia nam przed zawarciem transakcji.

Jest wiele źródeł informacji o kontrahentach

Należy pamiętać, żeby przy weryfikacji kontrahenta zwrócić uwagę, aby wszelkie zaświadczenia z urzędów skarbowych, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz odpisy z KRS miały datę jak najbliższą dacie zawarcia transakcji (najbardziej aktualną).

Przy weryfikacji kontrahenta można też skorzystać z Biura Informacji Gospodarczej (BIG). Obecnie funkcjonują trzy BIG-i:

•  Krajowy Rejestr Długów,

•  Europejski Rejestr Informacji Finansowej,

•  Centrum Informacji Gospodarczej.

Biura te gromadzą dane na temat dłużników będących przedsiębiorcami zalegającymi z płatnościami łącznie powyżej 500 zł, wymagalnymi od co najmniej 60 dni oraz gdy upłynął co najmniej miesiąc od wysłania przez wierzyciela listem poleconym na adres dłużnika wezwania do zapłaty wraz z ostrzeżeniem o zamiarze przekazania informacji do BIG.

 

Informacje z BIG uzyskujemy na podstawie zawartej z biurem umowy i po uiszczeniu opłaty. Obecnie najbardziej popularny jest Krajowy Rejestr Długów. Jest to krajowa baza informacji o dłużnikach i solidnych płatnikach.

Z bazy tej możemy pozyskać wiedzę, czy nasz kontrahent unikał płacenia zobowiązań i czy nie pozostawał obojętny na wezwania do zapłaty (przedsądowe, sądowe, egzekucyjne działania i zawezwania do zwrotu należności). Obecnie KRD jest jednym z najpopularniejszych i najbardziej dostępnych narzędzi windykacyjnych czy weryfikacyjnych.

Dzięki informacjom z KRD możemy:

•  minimalizować ryzyko zawarcia transakcji z nierzetelnym płatnikiem,

•  na bieżąco monitorować naszych kontrahentów lub ostrzec innych potencjalnych wierzycieli przed nieuczciwym kontrahentem.

Dodatkowo z KRD możemy uzyskać informacje o poziomie zadłużenia potencjalnego kontrahenta, co z innymi danymi finansowymi pozwoli na określenie jego potencjału.

Centrum Informacji Gospodarczej (CIG) powstało w wyniku porozumienia trzech podmiotów: Związku Banków Polskich, Biura Informacji Kredytowej SA i InfoMonitora Biura Informacji Gospodarczej SA. CIG gromadzi i udostępnia informacje o zadłużeniach. Ponadto biura CIG zajmują się także ułatwianiem dostępu do szeregu najważniejszych usług związanych z dostarczaniem, przetwarzaniem i wykorzystaniem informacji gospodarczych.

Wymiana informacji gospodarczej może służyć m.in.:

•  wspieraniu windykacji należności,

•  sprawdzaniu wiarygodności płatniczej kontrahentów,

•  sprawdzaniu kondycji przedsiębiorstw,

•  sprawdzaniu dokumentów tożsamości.

Idea wymiany informacji przyświeca również Europejskiemu Rejestrowi Informacji Finansowej (ERIF). Zakres działań tego Biura Informacji Gospodarczej to:

•  przyjmowanie,

•  przechowywanie,

•  ujawnianie informacji gospodarczych dotyczących przedsiębiorców i konsumentów.

ERIF BIG SA jest platformą wymiany informacji gospodarczych, z której mogą aktywnie korzystać przedsiębiorcy z Polski oraz innych krajów członkowskich Unii Europejskiej.

Jeżeli nasz potencjalny lub obecny kontrahent ma obowiązek sporządzać sprawozdanie finansowe, to jest ono dla nas kolejnym źródłem danych pozwalającym na weryfikację jego kondycji finansowej. Sprawozdanie finansowe możemy pozyskać od kontrahenta lub znaleźć w Monitorze Polskim „B”. Monitor Polski „B” wydawany jest przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów. Można go również zamówić elektronicznie. Koszt pobrania skanu jednego wydania Monitora B wynosi 65 zł netto (79,30 zł z VAT).

Jeżeli nasz kontrahent nie ma obowiązku sporządzania na dany moment (np. z powodu wydłużonego roku obrotowego) sprawozdania finansowego, to możemy poprosić go o sprawozdanie F-01, które jest sporządzane dla Głównego Urzędu Statystycznego.

Dane z KRS, KRD oraz sprawozdanie finansowe pozwoli na kompleksową ocenę wiarygodności kontrahenta oraz ocenę standingu finansowego. Analiza pozyskanych dokumentów pozwoli na minimalizację ryzyka współpracy z danym kontrahentem, szczególnie, gdy ta weryfikacja jest prowadzona w sposób ciągły.

Innym sposobem na ocenę wiarygodności kontrahenta jest skorzystanie z usług tzw. wywiadowni gospodarczych. W tym celu należy zawrzeć stosowną umowę i za umówioną opłatę uzyskać raport na temat weryfikowanej jednostki. Jeśli zdecydujemy się na współpracę z wywiadownią gospodarczą, to w jednym raporcie uzyskamy wszystkie dane: z KRS, KRD, urzędu skarbowego, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, dane finansowe, oraz ocenę ryzyka kredytowego, tzw. rating, wraz ze wskazaniem, do jakiego poziomu można udzielać kredytu.

Możliwości zbadania wiarygodności kontrahenta jest wiele. Jednostka może to zrobić we własnym zakresie - będzie to rozwiązanie tańsze, ale pracochłonne, lub skorzystać z usług wyspecjalizowanych jednostek.

UWAGA

Aby uzyskać informacje z KRS czy EDG, trzeba znać numer KRS podmiotu i jego REGON.

Czy KRD zawiera wyłącznie dane o dłużnikach

Wbrew pozorom Krajowy Rejestr Długów nie jest przeznaczony tylko i wyłącznie do uzyskiwania informacji o dłużnikach. Zawiera on także dane o solidnych płatnikach. Solidni płatnicy, którzy chcą potwierdzić swoją stabilną pozycję na rynku, mogą uzyskać tzw. raport pozytywny dotyczący faktu wywiązania się z zobowiązań. Dzięki niemu mogą mieć łatwiejszy dostęp do kredytu i większe limity kredytowe oraz atrakcyjniejszą ofertę ze strony producentów i usługodawców.

•  art. 3, art. 6-12, art. 13-19, art. 20-21 ustawy z 14 lutego 2003 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych - Dz.U. Nr 50, poz. 424; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 192, poz. 1378

•  art. 306a-306n ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - j.t. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 57, poz. 466

•  rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 19 grudnia 2006 r. w sprawie ustroju i organizacji Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego oraz szczegółowych zasad udzielania informacji z Rejestru i udostępniania kopii dokumentów z katalogu - Dz.U. Nr 247, poz. 1811; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 228, poz. 1682

•  art. 1-7 ustawy z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej - Dz.U. Nr 225, poz. 1635; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 72, poz. 619

•  ustawa z 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej - Dz.U. Nr 101, poz. 1178; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 18, poz. 97

•  rozporządzenie Ministra Finansów z 22 sierpnia 2005 r. w sprawie zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe - Dz.U. Nr 165, poz. 1374; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1663

•  art. 1-3, art. 8-11, art. 13, art. 36-47 ustawy z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym - j.t. Dz.U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 53, poz. 434

Anna Mach-Mockałło

biegły rewident

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Biuletyn Rachunkowości

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Stare pytania, nowe odpowiedzi. Zmiana podejścia do pożądanych kompetencji menedżerskich

Obecnie organizacje nie są zainteresowane rozwojem konkretnych umiejętności liderskich ani pozyskiwaniem wiedzy, którą łatwo dziś zdobyć. Żyjemy w czasach, w których ciężko jest zaplanować długofalową strategię, dlatego wzrasta znaczenie umiejętności płynnego poruszania się w zmieniających się okolicznościach, tzw. strategizing.

Wyróżniaj się bo zginiesz: o sukcesie sklepu internetowego decydują nie tylko atrakcyjne towary w dobrej cenie

W sklepie internetowym, zupełnie inaczej niż w tradycyjnym sklepie, wiarygodność osiąga się lub nie już poprzez sam wygląd aplikacji zakupowej. Bez niej nie wyróżniający się z tysięcy inny e-sklep nie odniesie sukcesu nawet oferując bardzo konkurencyjne produkty.

Restauracje ustępują miejsca barom szybkiej obsługi i sklepowej gastronomii, bo takie są wybory „zetek”

Na naszych oczach dzieje się prawdziwa rewolucja w gastronomii. Restauracje, ledwie się odbudowały po pandemii, przegrywają z barami szybciej obsługi i cateringiem, a teraz jeszcze poważnym graczem na rynku staje się gastronomia sklepowa. Wszystko to za sprawą najmłodszych klientów, którzy chcą żyć po amerykańsku.

Paragon fiskalny przy sprzedaży on-line: kiedy i jak powinien wystawić sprzedawca oraz dostarczyć klientowi [wszystkie przypadki]

Dla klientów kupowanie w e-sklepach jest wygodniejsze niż w placówkach stacjonarnych. Dla samych sprzedawców jednak procedura ta jest dużo bardziej skomplikowana od strony fiskalnej. Dotyczy to zwłaszcza wystawiania paragonów i obowiązków w podatku VAT.

REKLAMA

Pomoc dla sadowników do 31 stycznia 2025 roku

Pomoc dla polskich sadowników (sady i winorośle) do 31 stycznia 2025 roku - Komisja Europejska zdecydowała. To wsparcie dla sadowników, którzy ucierpieli w trakcie kwietniowych przymrozków i gradobicia.

Wyższa opłata środowiskowa za użytkowanie samochodów spalinowych od 2026 roku - dla kogo?

Wyższa opłata środowiskowa za użytkowanie samochodów spalinowych od 2026 roku nie dla wszystkich. Kto zapłaci więcej? Co więcej, sposób naliczania opłaty oraz stawki dla części dotyczącej transportu zmienią się od 2026 r.

Tachografy do wymiany, ważna zmiana prawa. Kto musi, w jakim terminie, jaka kara

Nadchodzi rewolucja w branży transportowej. Od styczna 2025 roku zaczną obowiązywać nowe przepisy dotyczące tachografów wynikające z Pakietu Mobilności. Pierwszy etap obowiązkowej wymiany urządzeń na inteligentne tachografy drugiej generacji (G2V2) kończy się już w grudniu 2024 roku.

Udostępnianie i wymiana informacji gospodarczych - zmiana przepisów jeszcze w 2024 roku. Rząd przyjął projekt nowelizacji

W dniu 9 lipca 2024 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych, przedłożony przez Ministra Rozwoju i Technologii. Rząd chce uprościć przepisy, które dotyczą udostępniania oraz wymiany informacji i danych gospodarczych. Proponowane zmiany obejmują też pracę biur informacji gospodarczej. Co się zmieni i od kiedy?

REKLAMA

Branża IT pracuje na rzecz zrównoważonego rozwoju [WYWIAD]

Sektor data center i chmury - jak pogodzić cyfrową transformację z drogą do zrównoważonego rozwoju? Czym w praktyce jest unijny pakiet ustaw Fit for 55 i co będą musiały zrobić przedsiębiorstwa, żeby się dostosować do zmian? Rozmawiamy z Wojciechem Stramskim, Prezesem Zarządu Beyond.pl, dostawcy usług data center, chmury i Managed Services i pierwszego w Polsce operatora zasilającego swoje obiekty w 100% energią odnawialną. 

Cyfryzacja dwóch prędkości. Jak się digitalizują polskie firmy?

Analizy rynkowe wskazują na istnienie wśród polskich przedsiębiorstw zjawiska „cyfryzacji dwóch prędkości”. Implementacja elementarnych cyfrowych narzędzi, jak podpis elektroniczny czy cyfrowa pieczęć, może stać się pierwszym krokiem w kierunku zniwelowania różnic względem liderów.

REKLAMA