REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Skarga na przewlekłość postępowania

skarga na przewlekłość postępowania
skarga na przewlekłość postępowania
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Z pewnością każdy z nas znalazł się w sytuacji, w której odniósł wrażenie, że postępowanie przygotowawcze, sądowe lub egzekucyjne, które zostało przez nas zainicjowane lub toczy się z naszym udziałem, z niewyjaśnionych przyczyn toczy się zbyt długo. Zaistnienie stanu przewlekłości może uprawniać nas do wystąpienia ze skargą na przewlekłość postępowania przygotowawczego, sądowego lub egzekucyjnego. W przypadku uwzględnienia skargi, sąd na żądanie skarżącego może przyznać sumę pieniężną w wysokości od 2.000 zł do 20.000 zł.

Zgodnie z art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U.1997.78.483) każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Konstytucyjnie zagwarantowane prawo przysługuje każdemu, a “każdy” w rozumieniu Konstytucji oznacza zarówno osobę fizyczną, bez względu na obywatelstwo, jak i osobę prawną czy jednostkę organizacyjną, której ustawa przyznaje zdolność prawną.[1]

REKLAMA

Instytucja skargi na przewlekłość postępowania została uregulowana w ustawie z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. 2004 Nr 179, poz. 1843 ze zm.)

Porozmawiaj o tym na naszym FORUM!

REKLAMA

Zgodnie z art. 2 ust. 1. „strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania).” Na skutek podniesienia przez skarżącego zarzutu przewlekłości sąd zbada, czy postępowanie toczyło się w sposób przewlekły, biorąc również pod uwagę charakter sprawy, stopień prawnej i faktycznej zawiłości, zachowanie stron. Należy jednak pamiętać, że nie każda zwłoka może być przyczyną stwierdzenia przewlekłości, ale tylko zwłoka nieuzasadniona. Jak słusznie wskazuje się w doktrynie ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być na podstawie zarówno analizy charakteru dokonywanych czynności, jak stanu faktycznego sprawy.[2] „Przewlekłość postępowania jest pojęciem względnym, względność ta oznacza, że w każdym przypadku odnoszone musi być do realiów konkretnej sprawy.”[3]

Jak słusznie zauważył Sąd Apelacyjny w Krakowie: „przewlekłość postępowania zachodzi, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do końcowego rozstrzygnięcia, będących w związku przyczynowym z działaniem lub bezczynnością sądu.” [4]

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zawezwanie do próby ugodowej - wniosek

REKLAMA

W tym miejscu celowym jest przywołanie postanowienia Naczelnego Sądu Apelacyjnego, który w swoim orzeczeniu z dnia 19 stycznia 2005r. sygn. FPP 4/04 podkreślił, iż: „zasada szybkości i sprawności nie może kolidować z zasadą rzetelności i konieczności rozpatrywania wszelkich składanych w sprawie pism. Strona składając pisma procesowe wadliwie sporządzone, uchybiając terminom do wnoszenia środków zaskarżenia i składając kolejne wnioski o przywrócenie terminów do ich wniesienia, sama przedłuża postępowanie. Konieczność orzekania o dopuszczalności pism procesowych oraz wyjaśnienie okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu z natury rzeczy przedłuża postępowanie sądowe. Nie można stwierdzić naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, w sytuacji gdy skarżący, mimo merytorycznego rozstrzygnięcia sporu, składa w sprawie kolejne wnioski oraz skargi - w większości przypadków spóźnione lub niedopuszczalne.”[5]

Skargę na przewlekłość postępowania można wnieść w każdym czasie, w toku procesu. Funkcją skargi jest kontrola sprawności postępowania, dlatego nie można jej złożyć po prawomocnym zakończeniu postępowania.[6] Słusznym jest pogląd Sądu Apelacyjnego w Krakowie, wyrażony w postanowieniu z dnia 22 listopada 2007r., w którym sąd orzekł, że: „skoro celem skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez zbędnej zwłoki jest przeciwdziałanie przewlekłości w czasie trwania postępowania, to po zakończeniu już nie „trwa” ono, zatem skarga nie może przeciwdziałać owej przewlekłości, a to oznacza bezprzedmiotowość postępowania wywołanego jej wniesieniem.”[7]

Jak zaskarżyć nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym?

Początek biegu terminu dla obliczania przewlekłości postępowania sądowego stanowić będzie moment wszczęcia tegoż postępowania w danej instancji, na skutek wniesienia pozwu do sądu, wniesienia aktu oskarżenia, skargi czy innego pisma inicjującego postępowanie, aż do momentu wydania orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji. Jeżeli natomiast chodzi o postępowanie zainicjowane środkiem odwoławczym, wówczas dla początku biegu terminu ważny będzie moment wniesienia apelacji lub innego środka odwoławczego, koniec będzie wyznaczony poprzez wydanie orzeczenia kończącego postępowanie.

Ustawa przewiduje krąg podmiotów uprawnionych do występowania ze skargą. W sprawach o przestępstwa i wykroczenia skarbowe oraz w sprawach o wykroczenia uprawnionym do wniesienia skargi będzie strona. Inny krąg podmiotów ustawodawca przewidział dla skarżących w ramach toczącego się postępowania karnego, tutaj uprawniona będzie strona oraz pokrzywdzony, nawet jeśli nie jest stroną. W postępowaniu cywilnym uprawniona będzie strona, interwenient uboczny i uczestnik postępowania, a w postępowaniu sądowo-administracyjnym - skarżący oraz uczestnik postępowania na prawach strony.  Jeżeli natomiast chodzi o postępowanie egzekucyjne oraz w inne postępowanie dotyczące wykonania orzeczenia sądowego, uprawniona będzie strona oraz inna osoba realizująca swoje uprawnienia w tym postępowaniu.

Na złożenie apelacji od wyroku strona ma 2 tygodnie

Skargę można sporządzić samodzielnie, jednakże w przypadku kierowania skargi do Sądu Najwyższego skarga musi zostać sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego.

Przy wniesieniu skargi pamiętać należy, iż podlega ona stałej opłacie w kwocie 100 zł, jeżeli natomiast skargę wniosło kilka osób, wówczas każda z nich uiszcza opłatę oddzielnie.

W przypadku uznania skargi za zasadną, sąd uwzględnia ją i stwierdza, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, a stwierdzenie to następuje w formie postanowienia. Sąd, na wyraźne żądanie skarżącego (nie z urzędu), może przyznać mu od Skarbu Państwa, a w przypadku skargi na przewlekłość postępowania prowadzonego przez komornika - od komornika, sumę pieniężną w wysokości od 2.000 złotych do 20.000 złotych.

Zasądzenie sumy pieniężnej w tych granicach nie wyklucza możliwości dochodzenia w odrębnym postępowaniu cywilnym naprawienia szkody, zaistniałej na skutek przewlekłości, z zastrzeżeniem, że warunkiem koniecznym do wystąpienia na drogę postępowania cywilnego, jest uprzednie uwzględnienie skargi na przewlekłość postępowania.[8]

Pełnomocnik w e-sądzie

Strona postępowania, której skarga została co prawda uwzględniona, ale zdaniem skarżącego poniesiona szkoda jest większa, może na drodze odrębnego postępowania dochodzić naprawienia szkody wynikłej ze stwierdzonej przewlekłości postępowania. Podstawą prawną takiego roszczenia jest art. 4171 § 3 KC, który stanowi, że: „jeżeli szkoda została wyrządzona przez niewydanie orzeczenia lub decyzji, gdy obowiązek ich wydania przewiduje przepis prawa, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu niezgodności z prawem niewydania orzeczenia lub decyzji, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej.” Aby wystąpić z takim roszczeniem koniecznym jest wcześniejsze uzyskanie postanowienia uwzględniającego skargę na przewlekłość postępowania, które będzie wiążące dla sądu w postępowaniu o odszkodowanie. W tym przypadku ustawodawca nie wprowadził ram kwotowych, w jakich sąd może zasądzić odszkodowanie.[9]

Ponadto, pamiętać należy, że sąd przy rozpoznaniu skargi na przewlekłość postępowania, nie jest uprawniony do merytorycznej oceny rozstrzygnięć wydanych w sprawie przez sąd.[10] Dlatego też strona posługując się tym instrumentem nie wzruszy wydanych w sprawie orzeczeń.

Jak walczyć z bezczynnością organu?

Autor: Paulina Kopanska

[1] B. Banaszak, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2012

[2] P. Górecki, Komentarz do ustawy o skardze na naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.

[3] M. Laskowski, Skarga na przewlekłość postępowania przygotowawczego (pierwsze refleksje), Przegląd sądowy 2009

[4] Postanowienie SA w Krakowie z dnia 22 marca 2007r., II S 1/07, KZS 2007, z.3, poz. 42.

[5] Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2005r., FPP 4/04, niepubl.

[6] Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 26 października 2005r., II S 20/05, KZS 2005, z. 12, poz. 38.

[7] Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 22 listopada 2007r., II S 6/07, KZS 2007, z.12, poz.65, Prokuratura i Prawo 2008, nr 6, wykł.

[8] por. J. Kremis, [w:] E. Gniewek (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, Warszawa 2008, s. 734 i n.; Z. Banaszczyk, Odpowiedzialność za szkodę, s. 15 i n.; E. Bagińska, Odpowiedzialność odszkodowawcza za wykonywanie władzy publicznej, Warszawa 2006, s. 373; M. Krakowiak, Skarga o stwierdzenie przewlekłości, s. 32; M. Zbrojewska, Skarga na przewlekłość, s. 21 i n.

[9] J. Skorupka (red.), Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Komentarz. Warszawa 2010

[10] por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2005r., III SPP 142/05, OSNP 2006, nr 9-10, poz.167.

Niniejszy wpis jest przedmiotem praw autorskich Kancelarii Prawnej Renata Urowska i Wspólnicy sp.k.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Skuteczne zarządzanie zespołem: relacje i współpraca

W dzisiejszym, dynamicznie zmieniającym się środowisku biznesowym, skuteczne zarządzanie zespołem jest kluczowym czynnikiem sukcesu każdej organizacji. Budowanie relacji, współpraca oraz efektywna komunikacja stanowią fundamenty, na których opiera się sprawne funkcjonowanie zespołu.

Wniosek o zwrot nadpłaty składki zdrowotnej warto złożyć do 3 czerwca 2024 r.

Przedsiębiorcy do 3 czerwca 2024 r. mają czas na złożenie wniosku o zwrot nadpłaty składki zdrowotnej. Co, jeśli przedsiębiorca nie złoży wniosku o zwrot nadpłaty?

Walka o przetrwanie. W ciągu dekady zniknie większość sklepów internetowych

Na rynku e-commerce, który jest niezwykle konkurencyjny, już w pierwszym roku działalności zanika 5% firm. Po upływie dziesięciu lat nadal funkcjonuje jedynie 37% z nich - informuje wtorkowe wydanie "Rzeczpospolitej".

Handel w dwie niedziele w każdym miesiącu - jest wniosek o odrzucenia projektu nowelizacji

Polska Izba Handlu wnioskuje o odrzucenie w całości poselskiego projektu przywracającego handel w 2 niedziele w miesiącu - wynika z opinii PIH złożonego w trakcie procesu legislacyjnego.

REKLAMA

Dzień Matki. Jak wygląda rynek pracy kobiet?

W ciągu ostatnich kilku lat sytuacja kobiet na rynku pracy mocno ewoluowała. Pomimo podejmowania przez firmy działań na rzecz równouprawnienia płci panie bywają niejednokrotnie w nieco gorszej sytuacji zawodowej niż panowie. Jak wygląda rynek pracy kobiet? Czy pracodawcy oferują dodatkowe benefity dla rodziców? Co jest dla nich ważne u pracodawcy?

Pablo Escobar jako znak towarowy? Sąd odmawia

Sąd UE odmówił rejestracji oznaczenia słownego „Pablo Escobar” pod unijnym znakiem towarowym. Sąd uznał je za sprzeczne z porządkiem publicznym i dobrymi obyczajami. Za bardzo kojarzy się z handlem narkotykami i zbrodnią.

Ogromne grzywny za niewdrożenie dyrektywy NIS2. Do kiedy trzeba to zrobić?

Dyrektywa Unii Europejskiej w sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu cyberbezpieczeństwa na terytorium Unii (NIS2) ma duże znaczenie dla poprawy cyberbezpieczeństwa UE. Jej wejście w życie nastąpiło w styczniu 2023 r. - z terminem na dostosowanie niezbędnych do wykonania niniejszej dyrektywy przepisów krajowych do 18 października 2024 r. Kto powinien przygotować się do działania w zgodzie z NIS2-  analizuje Michał Borowiecki, dyrektor Netskope na Polskę i Europę Wschodnią.

Nowa usługa dla indywidualnych przedsiębiorców w aplikacji mObywatel 2.0

W aplikacji mObywatel 2.0 pojawiła się usługa "Firma" skierowana do osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą. Jak z niej skorzystać?

REKLAMA

Onboarding w hybrydowym modelu pracy

Czym jest onboarding? Jak wygląda w pracy hybrydowej? 

Efekt Marywilskiej i fali pożarów: przedsiębiorcy pytają o ubezpieczenia i podatki pod względem strat

Tragedia tysięcy kupców, którzy prowadzili swoje biznesy często poniżej poziomu ryzyka skłania wielu przedsiębiorców do refleksji nad warunkami w jakich oni sami prowadzą swoją działalność. Efekt Marywilskiej i fali pożarów w ogóle: dwie ważne kwestie, w których doradzają eksperci to rozliczanie strat i inne aspekty podatkowe nieszczęścia oraz skuteczność polis jako zabezpieczenia przed skutkami nieszczęść.

REKLAMA