Kto odpowiada za szkodę wyrządzoną przez organ osoby prawnej?

Zgodnie z art. 416 Kodeksu cywilnego osoba prawna jest obowiązana do naprawienia szkody wyrządzonej z winy jej organu. W miejscu tym należy wskazać, iż zgodnie z art. 38 Kodeksu cywilnego osoba prawna działa przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie. Istotne jednak jest to, że to nie organ osoby prawnej jest podmiotem stosunków prawnych, w których działa w imieniu osoby prawnej, a reprezentowana przez niego osoba prawna. Innymi słowy to działanie organu traktuje się jako działanie osoby prawnej.

Zgodnie z art. 331 § 1 Kodeksu cywilnego do jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, stosuje się odpowiednio przepisy o osobach prawnych. Wobec powyższego w przypadku szkody wyrządzonej przez jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi, a którym ustawa przyznaje zdolność prawną przepis powyższy należy stosować odpowiednio – w przypadku gdy jednostka taka została wyposażona w odpowiednik organu osoby prawnej (np. zarząd w spółce partnerskiej).

Powyższa reguła nie będzie miała zastosowania jeżeli ustawodawca określił odrębnymi przepisami zasady odpowiedzialności deliktowej. Będzie to w szczególności dotyczyło przypadków ponoszenia odpowiedzialności przez Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego.

Zobacz także: Zasada ryzyka a odszkodowanie

Kiedy osoba prawna będzie ponosić odpowiedzialność?

Odpowiedzialność osoby prawnej za szkodę wyrządzoną z winny jej organu jest możliwa w przypadku gdy osoba, która sprawowała funkcję organu dopuściła się czynu niedozwolonego. W każdym przypadku chodzi tu o działanie osoby fizycznej wchodzącej w skład organu kolegialnego bądź jednoosobowego, która podjęła działanie pozostające w kompetencji tego organu. Jakie zdarzenia i działania mogą wyrządzić szkodę:

• każda czynność faktyczna lub prawna jak choćby decyzja, wykonywana przez inne osoby pozostające w strukturze organizacyjne,
• czynność, która została podjęta w ramach kompetencji organu,
• w przypadku jeżeli organowi (lub działaniu bezprawnemu i zawinionemu choćby jednego z członków wieloosobowego organu przesądza o uznaniu win) można przypisać winę.

Polecamy serwis: Spółki

Zgodnie z wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 7 maja 2008 r. I ACa 199/08 nie będzie odpowiedzialny za szkodę niemajątkową dyrektor oddziału banku, gdyż nie jest on organem osoby prawnej, o którym mowa w art. 38 Kodeksu cywilnego, a jedynie pracownikiem.