REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.
Porada Infor.pl

Praktyki banków naruszające zbiorowe interesy konsumentów

Katarzyna Araczewska
Praktyki banków naruszające zbiorowe interesy konsumentów
Praktyki banków naruszające zbiorowe interesy konsumentów

REKLAMA

REKLAMA

W polskim sektorze bankowym dominują duże banki, dysponujące rozległym zapleczem kadrowym równoznacznym z dostępem do specjalistycznej wiedzy ekonomicznej i prawniczej. W relacjach z konsumentami, często niebędącymi w stanie w pełni zrozumieć treści podpisywanej umowy, banki wykorzystują swoją uprzywilejowaną pozycję, co w pewnych okolicznościach może być uznane za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów.

Praktyki banków naruszające zbiorowe interesy konsumentów są zakazane na gruncie ustawy o o ochronie konkurencji i konsumentów z 16 lutego 2007 r. (Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331 ze zm.). Art. 24 ust. 2 ustawy definiuje praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów jako bezprawne działanie przedsiębiorcy godzące w zbiorowe interesy konsumentów, a jako przykład takiego zachowania wymienia czyny nieuczciwej konkurencji czy korzystanie z wzorców umów zawierających postanowienia uznane za niedozwolone.

REKLAMA

REKLAMA

Szczególnie ważne jest jednak zastrzeżenie zawarte w ust. 3 wspomnianego artykułu, zgodnie z którym na zbiorowe interesy konsumentów nie składa się suma ich indywidualnych interesów. W praktyce oznacza to, że odrzucić należy kryterium ilościowe – nie jest istotne ilu klientów zostało przez bank realnie pokrzywdzonych, kluczowym jest natomiast powstanie zagrożenia dla interesów bliżej nieokreślonej grupy konsumentów.

Tym samym, nadużycia wobec stu czy dwustu klientów nie przesądzają o kwalifikacji działania przedsiębiorcy jako praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, do czego może się jednak okazać wystarczające bezprawne zachowanie przedsiębiorcy wobec jednego klienta (wyrok Sądu Najwyższego z 26 lutego 2004 roku, sygn. akt III SK 2/04). W praktyce liczne nawet przypadki błędnego naliczenia opłaty za prowadzenie konta nie muszą spełniać przesłanek naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, podczas gdy posłużenie się niezgodnym z prawem wzorcem umownym w kontaktach z jednym tylko klientem może zostać za nie uznanym.

Polecamy: Przedsiębiorca naruszający interesy konsumenta, czyli czym są nieuczciwe praktyki rynkowe

Istotne jest, czy dane działanie banku może wywołać skutki ogólnospołeczne i godzić w interes nie tylko aktualnych, ale także przyszłych czy byłych klientów. Z praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów mamy do czynienia, jeśli każdy potencjalny klient banku może zostać nią poszkodowany.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

REKLAMA

Bezprawne działania banków często dotyczą wspomnianego już stosowania we wzorcach umownych postanowień z prowadzonego przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów rejestru niedozwolonych klauzul umownych. Rejestr jest uzupełnianą na bieżąco listą postanowień umownych uznanych za zakazane przez Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Klauzule takie nie wiążą z mocy prawa, a zakaz ich dalszego stosowania obejmuje wszystkich przedsiębiorców, nie tylko tego, przeciwko któremu toczyło się postępowanie.

Postanowienia te często dotyczą przeniesienia na konsumenta kosztów prowadzenia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej. Tak dzieje się np. w przypadku pobierania określonych w regulaminie opłat za wysłanie listu zawiadamiającego o wypowiedzeniu przez bank umowy kredytu, co w sposób nieuzasadniony i nadmierny obciąża konsumenta (decyzja Prezesa UOKiK nr RPZ 1/2011).

Klauzule przewidujące pobieranie podwójnych opłat za te same czynności bankowe również znalazły się w rejestrze zakazanych postanowień umownych. W ten sposób za naruszenie zbiorowych interesów konsumentów uznano prawo do pobierania przez bank opłaty za obsługę nieterminowej spłaty zadłużenia oprócz przewidzianych prawem odsetek (decyzja Prezesa UOKiK nr DDK 3/2010).

Polecamy: Nadużywanie pozycji dominującej - przykłady

Inną zakazaną klauzulą umowną będącą podstawą uznania działania banku za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów jest zastrzeżenie sobie przez przedsiębiorcę prawa zmiany regulaminu bez wskazania konkretnych sytuacji, w których mogłoby do tego dojść (decyzja Prezesa UOKiK nr RŁÓ 42/2009).

Za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów mogą być jednak uznane także inne zachowania banków, niezwiązane ze stosowaniem przez nie gotowych wzorców umownych. Takim bezprawnym działaniem może być np. stosowanie reklamy wprowadzającej w błąd bądź też „kamuflowanie” rzeczywistego kosztu kredytu poprzez obciążanie konsumenta szeregiem opłat i prowizji, których suma przekracza przewidziane prawem 5% wartości kredytu.

Na straży zbiorowych interesów konsumentów stoi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W przypadku uznaniu praktyki za naruszającą takie interesy, Prezes nakazuje zaniechanie jej stosowania. Dodatkowo może określić środki konieczne do usunięcia trwających skutków danego bezprawnego zachowania, w szczególności zobowiązać przedsiębiorcę do złożenia jednokrotnego lub wielokrotnego oświadczenia o określonej treści. Zgodnie z art. 106 ustawy Prezes może również nałożyć na nieuczciwego przedsiębiorcę karę pieniężną do 10% przychodu osiągniętego przez niego w poprzednim roku rozliczeniowym.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
GUS: Wzrósł indeks kosztów zatrudnienia. Czy wzrost kosztów pracy może być barierą w prowadzeniu działalności gospodarczej?

GUS podał, że w IV kwartale 2023 r. indeks kosztów zatrudnienia wzrósł o 1,9 proc. kdk i 12,8 proc. rdr. Mimo to zmniejszył się udział firm sygnalizujących, że wzrost kosztów pracy lub presji płacowej może być w najbliższym półroczu barierą w prowadzeniu działalności gospodarczej.

Biznesowy sukces na rynku zdrowia? Sprawdź, jak się wyróżnić

W Polsce obserwujemy rosnącą liczbę firm, które specjalizują się w usługach związanych ze zdrowiem, urodą i branżą wellness. Właściciele starają się wyjść naprzeciw oczekiwaniom klientów i jednocześnie wyróżnić na rynku. Jak z sukcesami prowadzić biznes w branży medycznej? Jest kilka sposobów. 

Wakacje składkowe. Dla kogo i jak z nich skorzystać?

Sejmowe komisje gospodarki i polityki społecznej wprowadziły poprawki redakcyjne i doprecyzowujące do projektu ustawy. Projekt ten ma na celu umożliwić przedsiębiorcom tzw. "wakacje składkowe", czyli przerwę od płacenia składek ZUS.

Czego najbardziej boją się przedsiębiorcy prowadzący małe biznesy? [BADANIE]

Czego najbardziej boją się małe firmy? Rosnących kosztów prowadzenia działalności i nierzetelnych kontrahentów. A czego najmniej? Najnowsze badanie UCE RESEARCH przynosi odpowiedzi. 

REKLAMA

AI nie zabierze ci pracy, zrobi to człowiek, który potrafi z niej korzystać

Jak to jest z tą sztuczną inteligencją? Zabierze pracę czy nie? Analitycy z firmy doradczej IDC twierdzą, że jednym z głównych powodów sięgania po AI przez firmy jest potrzeba zasypania deficytu na rynku pracy.

Niewypłacalność przedsiębiorstw. Od początku roku codziennie upada średnio 18 firm

W pierwszym kwartale 2023 r. niewypłacalność ogłosiło 1635 firm. To o 31% więcej niż w tym okresie w ubiegłym roku i 35% wszystkich niewypłacalności ogłoszonych w 2023 r. Tak wynika z raportu przygotowanego przez ekonomistów z firmy Coface.  

Rosnące płace i spadająca inflacja nic nie zmieniają: klienci patrzą na ceny i kupują więcej gdy widzą okazję

Trudne ostatnie miesiące i zmiany w nawykach konsumentów pozostają trudne do odwrócenia. W okresie wysokiej inflacji Polacy nauczyli się kupować wyszukując promocje i okazje cenowe. Teraz gdy inflacja spadła, a na dodatek rosną wynagrodzenia i klienci mogą sobie pozwolić na więcej, nawyk szukania niskich cen pozostał.

Ustawa o kryptoaktywach już w 2024 roku. KNF nadzorcą rynku kryptowalut. 4,5 tys. EUR za zezwolenie na obrót walutami wirtualnymi

Od końca 2024 roku Polska wprowadzi w życie przepisy dotyczące rynku kryptowalut, które dadzą Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) szereg nowych praw w zakresie kontroli rynku cyfrowych aktywów. Za sprawą konieczności dostosowania polskiego prawa do przegłosowanych w 2023 europejskich przepisów, firmy kryptowalutowe będą musiały raportować teraz bezpośrednio do regulatora, a ten zyskał możliwość nakładanie na nie kar grzywny. Co więcej, KNF będzie mógł zamrozić Twoje kryptowaluty albo nawet nakazać ich sprzedaż.

REKLAMA

KAS: Nowe funkcjonalności konta organizacji w e-Urzędzie Skarbowym

Spółki, fundacje i stowarzyszenia nie muszą już upoważniać pełnomocników do składania deklaracji drogą elektroniczną, aby rozliczać się elektronicznie. Krajowa Administracja Skarbowa wprowadziła nowe funkcjonalności konta organizacji w e-US.

Sztuczna inteligencja będzie dyktować ceny?

Sztuczna inteligencja wykorzystywana jest coraz chętniej, sięgają po nią także handlowcy. Jak detaliści mogą zwiększyć zyski dzięki sztucznej inteligencji? Coraz więcej z nich wykorzystuje AI do kalkulacji cen. 

REKLAMA