Czy zapłacone po dacie likwidacji działalności zaległe składki ZUS mogą być kosztem podatkowym?

Nie – zdaniem organów podatkowych nie ma takiej możliwości

Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o PIT kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. W powołanym przepisie ustawodawca nie wskazuje enumeratywnie, jakie konkretne wydatki mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów. Wskazuje jedynie, że aby określony koszt mógł być uznany za koszt uzyskania przychodu:

- musi pozostawać w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą;

- nie może być wymieniony w katalogu wydatków nie uznawanych za koszty uzyskania przychodów (art. 23 ust. 1 ustawy o PIT).

Zobacz: Jakie są zasady opodatkowania kartą podatkową 2011

Zwrot „w celu” użyty w tym przepisie oznacza, że aby określony wydatek można było uznać za koszt uzyskania przychodu, między tym wydatkiem a osiągniętym przychodem musi zachodzić związek przyczynowy - poniesienie wydatku musi mieć wpływ na powstanie lub zwiększenie tego przychodu.

W przypadku źródła przychodów, jakim jest prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej można przyjąć, iż kosztami uzyskania przychodów są wszelkie racjonalne i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że przedsiębiorca w 2007 r. – po zakończeniu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej – zobowiązany jest do uiszczenia zaległych składek ZUS od wynagrodzeń wypłaconych pracownikom w latach 2004-2006. Wydatek ten pozostaje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, mimo że został poniesiony już po jej zakończeniu.

Jednak w myśl postanowień art. 23 ust. 1 pkt 55a ustawy o PIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów nieopłaconych do ZUS składek, z zastrzeżeniem pkt 37, określonych w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, w części finansowanej przez płatnika składek.

Moim zdaniem oznacza to, że tylko zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne pracowników, których obowiązek finansowania obciąża pracodawcę oraz składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych stanowią koszt uzyskania przychodów, bez względu na to kiedy powstał, zgodnie z odrębnymi przepisami, obowiązek ich zapłaty.

Jednocześnie nie stanowią kosztów uzyskania przychodów odsetki od nieterminowych wpłat tych składek, bowiem zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 18 ustawy o PIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odsetek za zwłokę z tytułu nieterminowych wpłat należności budżetowych i innych należności, do których stosuje się przepisy ustawy Ordynacja Podatkowa.

Zobacz: Usługi serwisowe a zmiana stawek - porada

Jednak innego zdania w kwestii opłacenia części składek na ubezpieczenia społeczne pracowników, których obowiązek finansowania obciąża pracodawcę oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, są organy podatkowe. Pewien podatnik zamknął swoją firmę w grudniu, a składki za ten miesiąc odprowadził w styczniu, chciał je zaliczyć do kosztów. W interpretacji z 13 kwietnia 2006 r. sygn. (1429/PD/415-1/06/AB) Urząd Skarbowy w Sokołowie Podlaskim postanowił, iż tak nie można cyt. „brak jest podstawy prawnej do uznania za koszty uzyskania przychodów w 2005 r. składek na ubezpieczenie społeczne za grudzień 2005 r. zapłaconych w styczniu 2006 roku. (...) ma pan prawo odliczenia od dochodu za 2006 r. kwot składek na własne ubezpieczenie społeczne zapłaconych w styczniu 2006 roku, poprzez wykazanie ich w zeznaniu podatkowym o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2006”.

Idąc tokiem rozumowania organów podatkowych podatnik nie może zaliczyć składek na ubezpieczenia społeczne pracowników, których obowiązek finansowania obciąża pracodawcę oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych do kosztów 2004-2006 r., bo wtedy ich nie zapłacił. Nie może również zaliczyć owych kosztów w momencie zapłaty zaległości bo już nie prowadzi działalności gospodarczej.

Waldemar ŻuchowskiEkspert podatkowy