REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Odpowiedzialność księgowego - w przepisach karnych, karnych skarbowych, podatkowych, rachunkowych i prawa pracy

Odpowiedzialność księgowego - w przepisach karnych, karnych skarbowych, podatkowych, rachunkowych i prawa pracy /Fot. Fotolia
Odpowiedzialność księgowego - w przepisach karnych, karnych skarbowych, podatkowych, rachunkowych i prawa pracy /Fot. Fotolia
fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Odpowiedzialność księgowego to temat wielowątkowy. My koncentrujemy się na odpowiedzialności księgowego w firmie komercyjnej, którego nie dotyczą przepisy o dyscyplinie finansów publicznych. Przedstawiona została sytuacja prawna i kwestie odpowiedzialności osoby, która kieruje księgowością w firmie, a więc – w tradycyjnej nomenklaturze – głównego księgowego. Inne osoby i ich odpowiedzialność wejdą w grę tylko wtedy, gdy wykonują czynności, z którymi może być związana odrębna odpowiedzialność, czyli gdy spełniają obowiązki płatnika albo podpisują deklaracje podatkowe firmy.

Biorąc pod uwagę przyjęte założenia w opracowaniu kolejno przedstawiana będzie odpowiedzialność księgowego:

REKLAMA

1) za zobowiązania podatkowe firmy (jako podatnika);

2) za wykonywanie w imieniu firmy obowiązków płatnika;

3) za sprawozdawczość finansową firmy;

4) za działanie na szkodę firmy;

Dalszy ciąg materiału pod wideo

5) za działanie na szkodę kontrahentów firmy.

W każdej z tych pięciu sfer odpowiedzialności trzeba przyjrzeć się trzem zdecydowanie różnym rodzajom odpowiedzialności:

A. podatkowej;

B. karnej;

C. cywilnej.

Oczywiście nie każdy rodzaj odpowiedzialności (A-C) aktualny jest w każdej sferze (1-5), ale wobec tego, że z reguły wchodzi w grę więcej niż jeden rodzaj, od razu należy przyjąć złą wiadomość, od której wyjątków raczej nie ma: odpowiedzialność karna i cywilna nie wyłączają się wzajemnie, a więc poniesienie jednej nie zwalnia od drugiej. Teraz wiadomość dobra: księgowy nie ponosi odpowiedzialności z własnego majątku wobec fiskusa za rozliczenia podatkowe, do których zobowiązana jest firma. Mowa o tym w dwóch pierwszych rozdziałach.

Ogólne zasady opisane w części I opracowania, ilustrowane są w części II wybranymi przypadkami (kazusami), w których sądy zajmowały się kwestią odpowiedzialności księgowego.

Zobacz: Prawo dla firm

Zasady odpowiedzialności księgowego firmy

1. Odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe firmy

A. Odpowiedzialność podatkowa

REKLAMA

Za zobowiązanie podatkowe odpowiada podatnik, czyli osoba, na której ciąży obowiązek podatkowy. W rozpatrywanym przez nas układzie podatnikiem jest firma, czyli przedsiębiorstwo, w którym pracuje księgowy. Wniosek jest więc prosty: księgowy nie ponosi odpowiedzialności wobec fiskusa za niezapłacenie przez firmę podatku albo zapłacenie go w zbyt małej wysokości. Nie grozi więc mu ani dopłata podatku, ani pokrycie odsetek od zaległości podatkowej z własnej kieszeni.

Ważne jest to, że żadna umowa między firmą a księgowym tego stanu nie zmieni. Nawet jeśli strony wpiszą w niej obowiązek pokrycia przez księgowego odsetek podatkowych powstałych z jego winy (zob. rozdział 1.C), to takie postanowienie umowne nie ma żadnego znaczenia dla fiskusa, który i tak będzie dochodził swoich należności od firmy. Wynika to stąd, że wyznaczenie obowiązku podatkowego, a w ramach tego osoby, na której on ciąży, odbywa się w ustawie i żadna umowa postanowień ustawy w tym zakresie zmienić nie może. Funkcjonuje tu więc zasada odpowiedzialności osobistej podatnika.

Biorąc pod uwagę opisaną tu regułę, przyjrzyjmy się, po raz pierwszy i nieostatni, powierzeniu obowiązków w zakresie rachunkowości i towarzyszącemu mu pisemnemu przyjęciu odpowiedzialności za rachunkowość firmy. Zostało to przewidziane w art. 4 ust. 5 ustawy o rachunkowości, który to przepis stanowi, że:

§

REKLAMA

Kierownik jednostki, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej, ponosi odpowiedzialność za wykonywanie obowiązków w zakresie rachunkowości określonych ustawą, w tym z tytułu nadzoru, również w przypadku, gdy określone obowiązki w zakresie rachunkowości - z wyłączeniem odpowiedzialności za przeprowadzenie inwentaryzacji w formie spisu z natury - zostaną powierzone innej osobie lub przedsiębiorcy, o którym mowa w art. 11 ust. 2, za ich zgodą. Przyjęcie odpowiedzialności przez inną osobę lub przedsiębiorcę powinno być stwierdzone w formie pisemnej. W przypadku gdy kierownikiem jednostki jest organ wieloosobowy, a nie została wskazana osoba odpowiedzialna, odpowiedzialność ponoszą wszyscy członkowie tego organu.

Z przywołanego przepisu wynika, że określone obowiązki w zakresie rachunkowości mogą być powierzone innej osobie, która przyjmuje odpowiedzialność za ich prawidłowe wykonanie. Warunkiem jest, aby przyjęcie tej odpowiedzialności nastąpiło w formie pisemnej. Warto jednak podkreślić, że dokument ten, skądinąd istotny, nie ma jednak żadnego znaczenia w sferze odpowiedzialności podatkowej. Księgowy i tak nie będzie odpowiadał wobec fiskusa - zgodnie z zasadą odpowiedzialności osobistej podatnika.

Jedyna możliwość powstania odpowiedzialności księgowego za podatki firmy wiąże się z przewidzianą w Ordynacji podatkowej odpowiedzialnością tzw. osób trzecich. Polega ona na tym, że za zaległości podatkowe podatnika mogą ponosić odpowiedzialność osoby, które w jakiś sposób są związane ekonomicznie z podatnikiem. Wśród tych osób nie ma jednak księgowego, czyli osoby, która prowadzi rachunkowość podatnika. Taką osobą trzecią może być jednak:

- członek zarządu osoby prawnej (art. 116 i 116a O.p.);

- wspólnik spółki osobowej (art. 115 O.p.);

- likwidator spółki (art. 116b O.p.).

Jeśli więc księgowy akurat pełni którąś z tych ról, to może odpowiadać za zaległości podatkowe firmy. Trzeba jednak podkreślić, że nie ponosi tej odpowiedzialności dlatego, że jest księgowym, ale dlatego, że jest członkiem zarządu, wspólnikiem albo likwidatorem. Warto też dodać, że ta odpowiedzialność jest subsydiarna, czyli aktualizuje się dopiero wtedy, gdy fiskusowi nie uda się ściągnąć podatku od samego podatnika (art. 108 § 4 O.p.).

Przeczytaj w INFORLEX.PL Biznes cały artykuł:

Odpowiedzialność księgowego - w przepisach karnych, karnych skarbowych, podatkowych, rachunkowych i prawa pracy

W artykule omówiono również odpowiedzialność za sprawozdawczość finansową firmy, odpowiedzialność za działalność na szkodę firmy oraz na szkodę kontrahentów firmy.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR LEX Biznes
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Ukrainie trzeba pomagać, ale import produktów rolnych do Unii Europejskiej nie może mieć takiej formy jak obecnie

    Po wybuchu wojny doszło do załamania wymiany handlowej Ukrainy. Obecnie głównym kierunkiem ukraińskiej sprzedaży zagranicznej jest Unia Europejska. Otwarcie UE na ukraiński import produktów rolnych nie może mieć takiej formy jak obecnie. Rolnicy polscy i z innych krajów unijnych nie wytrzymają konkurencji.

    Firma źle zarządzająca ryzykiem może pożegnać się z ubezpieczeniem?

    Jedynie 44 proc. firm w Polsce ma sformalizowaną politykę zarządzania ryzykiem. Podejście do zarządzania ryzykiem w biznesie wciąż wymaga jeszcze dużo pracy. Co firmy ubezpieczają najczęściej? 

    Ponad 20 mln zł z tytułu niezapłaconych podatków. Rozbita została zorganizowana grupa przestępcza zajmująca się przestępczością akcyzową

    Zorganizowana grupa przestępcza zajmująca się przestępczością akcyzową została rozbita. Śledczy szacują straty Skarbu Państwa na ponad 20 mln zł.

    Co to jest działalność badawczo-rozwojowa? W teorii i praktyce

    Działalność badawczo-rozwojową definiuje m.in. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce – ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. oraz Podręcznik Frascati. Zgodnie z definicją działalność badawczo-rozwojowa to twórcza praca podejmowana w sposób celowy i systematyczny, mająca na celu zwiększenie zasobów wiedzy oraz tworzenie nowych zastosowań dla istniejącej wiedzy. Działalność B+R zawsze ukierunkowana jest na nowe odkrycia, oparte na oryginalnych koncepcjach lub hipotezach. Nie ma pewności co do ostatecznego wyniku, ale jest ona planowana i budżetowana, a jej celem jest osiągnięcie wyników, które mogłyby być swobodnie przenoszone lub sprzedawane na rynku. Co to oznacza w praktyce? 

    REKLAMA

    Każdy projekt finansowany z UE musi uwzględniać zasady horyzontalne. O jakie zasady chodzi?

    Polityka horyzontalna Unii Europejskiej, która powinna być uwzględniona w każdym projekcie dofinansowanym z Funduszy Europejskich, to równe szanse i niedyskryminacja, równość kobiet i mężczyzn, zrównoważony rozwój oraz zasada „nie czyń poważnych szkód”. Ponadto, beneficjenci są zobligowani do przestrzegania Karty Praw Podstawowych UE oraz spełnienia horyzontalnego warunku podstawowego w zakresie wdrażania postanowień Konwencji o Prawach Osób Niepełnosprawnych.

    Polskie bizneswoman systematycznie przejmują kierowanie firmami z branży hotelarskiej i gastronomicznej

    Już prawie co czwarta firma działająca w branży HoReCa – hotele, restauracje, catering, ma szefową a nie szefa. W firmach mających jednego właściciela ten odsetek jest nawet wyższy i wynosi 48 procent. Biznesy zarządzane przez kobiety z tej branży należą do prowadzonych najlepiej.

    Dlaczego opłaca się ponownie wykorzystywać, odnawiać lub odsprzedawać stare urządzenia elektroniczne?

    Współczesny rynek elektroniki użytkowej opiera się głównie na handlu nowym sprzętem w sieciach sprzedaży stacjonarnej i na platformach online. Ostatnio dużym zainteresowaniem cieszy się również recommerce (reverse commerce), czyli sprzedaż zakupionych produktów w celu ich ponownego wykorzystania, odnowienia, poddania recyklingowi lub odsprzedaży. Jakie zalety ma handel zwrotny? Komu i czemu służy? Czy ma szansę dalej się rozwijać? 

    Polskie firmy co roku wyrzucają do kosza miliony złotych! Recykling oprogramowania jest możliwy

    W zasobach wielu firm i instytucji publicznych zalegają niekiedy nawet setki sztuk niewykorzystywanych licencji wieczystych na oprogramowanie wartych dziesiątki, a czasem i setki tysięcy złotych. Nieliczne podmioty decydują się na ich odsprzedaż – a szkoda, bo to przedsięwzięcie nie tylko zgodne z prawem, ale i mogące stanowić jeden z elementów optymalizacji kosztowej działalności każdej organizacji.

    REKLAMA

    Będą przepisy regulujące zasady wykonywania działalności kosmicznej

    Ministerstwo Rozwoju i Technologii przygotowało projekt ustawy o działalności kosmicznej. Nowa ustawa będzie regulowała m.in. zasady wykonywania działalności kosmicznej, jak również warunki i tryb wydawania zezwolenia na prowadzenie działalności kosmicznej. Działalność kosmiczna będzie mogła być wykonywana wyłącznie po uzyskaniu zezwolenia udzielanego przez Prezesa Polskiej Agencji Kosmicznej (PAK).

    PIT kasowy coraz bliżej. Rząd chce w II kw. przyjąć projekt ustawy. Ale nie wszyscy przedsiębiorcy będą mogli wybrać PIT kasowy

    Kasowy PIT będą mogli wybrać przedsiębiorcy wykonujący działalność wyłącznie indywidualnie, jeżeli ich przychody z tej działalności w poprzednim roku podatkowym nie przekroczyły kwoty 500 tys. zł oraz przedsiębiorcy, którzy rozpoczynają prowadzenie działalności gospodarczej. Kasowego PIT nie będą mogli wybrać przedsiębiorcy, którzy prowadzą księgi rachunkowe.

    REKLAMA