Jak ożywić zdegradowane obszary miast dzięki funduszom unijnym

Co to jest rewitalizacja?

Rewitalizacja to działanie skupione na ożywieniu zdegradowanych obszarów miast i znalezieniu dla nich nowego zastosowania. Jest to pojęcie najczęściej stosowane w odniesieniu do części miasta lub zespołu budynków, które w wyniku przemian gospodarczych czy społecznych, utraciły swoją początkową funkcję i zastosowanie. W tym kontekście rewitalizację można określić jako zakres działań z dziedziny budownictwa, planowania przestrzennego, polityki społecznej i ekonomicznej miasta, mających na celu doprowadzenie do ożywienia i poprawy funkcjonalności i estetyki kompleksu rewitalizowanego.

Obecnie w Polsce rewitalizacja obejmuje kilka podstawowych problemów, w tym ożywienie opustoszałych śródmieść, poprawę jakości życia w “blokowiskach”, zagospodarowanie terenów poprzemysłowych.Rozwiązywaniem tych problemów oraz uzgadnianiem miejsc, które mają podlegać rewitalizacji, zajmują się władze lokalne. Opracowują one tak zwane lokalne programy rewitalizacji. Do miast, które opracowały już takie programy należą między innymi: Wrocław, Poznań, Gdańsk, Warszawa, Radom. 

Istotne jest w trakcie opracowywania lokalnych programów rewitalizacji, pozyskanie partnerów społecznych - organizacji pozarządowych realizujących działania należące do sfery społecznej procesu rewitalizacji. Partnerzy tacy poszukiwani są przez podmioty realizujące proces wśród organizacji już istniejących. W najbliższym czasie na terenie Polski rusza kilka konkursów związanych z dofinansowaniem działań rewitalizacyjnych. Poniżej przedstawiam opisy kilku konkursów związanych z rewitalizacją w ramach poszczególnych programów operacyjnych.

Regionalny Program Operacyjny Województwa Warmińsko- Mazurskiego, Działanie 4.1.1 Poprawa warunków technicznych budynków zrealizowanych w technologii wielkiej płyty

Konkurs ten ma na celu poprawę warunków technicznych blokowisk dla zwiększenia bezpieczeństwa użytkowania oraz poprawy atrakcyjności zamieszkania. Projekty podlegające dofinansowaniu polegać będą na modernizacji i remoncie wspólnych części budynków wielorodzinnych zrealizowanych w przestarzałych technologiach przemysłowych. Do głównych beneficjentów konkursu zalicza się wspólnoty oraz spółdzielnie mieszkaniowe.

Przeczytaj również: Jak wypromować swoje produkty za granicą dzięki funduszom unijnym

Regionalny Program Operacyjny Województwa Śląskiego, Działanie 6.2 Rewitalizacja obszarów zdegradowanych

W ramach tego działania funkcjonują dwa konkursy – poddziałanie 6.2.1 dotyczące dużych miast oraz poddziałanie 6.2.2 dotyczące małych miast. Celem poddziałania 6.2.1 jest wsparcie dla obszarów zdegradowanych, przede wszystkim powstałych na skutek przemian rynkowych terenów poprzemysłowych, powojskowych, popegeerowskich oraz niszczących i tracących atrakcyjność centrów i dzielnic miast na terenie miast powyżej 50 tys. mieszkańców. W przypadku poddziałania 6.2.2 rewitalizacji podlegać mogą obszary zdegradowane znajdujące się w gminach wiejskich, miejsko-wiejskich i miejskich do 50 tysięcy mieszkańców. Rewitalizacja ma przyczynić się do nadania nowych funkcji gospodarczych, edukacyjnych, turystycznych i rekreacyjnych obiektom i terenom zdegradowanym. Dla projektów nie noszących znamion pomocy publicznej wsparcie możliwe jest do poziomi 85% kosztów kwalifikowanych. Do grona głównych beneficjentów konkursu zaliczyć można jednostki samorządu terytorialnego.

Obecnie, od 17 maja, trwa konkurs w ramach poddziałania 6.2.1 – dotyczący rewitalizacji na obszarze miast powyżej 50 tysięcy mieszkańców. Konkurs potrwa do 17 sierpnia bieżącego roku. Dwa dni później, 19 sierpnia, rozpocznie się z kolei konkurs w ramach drugiego poddziałania 6.2.2 i potrwa do 19 listopada.

Regionalny Program Operacyjny Województwa Dolnośląskiego, Działanie 4.5 Rekultywacja obszarów zdegradowanych

Celem tego działania jest poprawa jakości środowiska naturalnego przez rekultywacje obszarów zdegradowanych ( przede wszystkim poprzemysłowych i powojskowych ), polegającą na zagospodarowaniu tych terenów na cele przyrodnicze, rekreacyjno-wypoczynkowe oraz gospodarki proekologicznej. W województwie dolnośląskim istnieje duży odsetek terenów zdegradowanych i zdewastowanych. Są to w głównej mierze tereny po działalności wydobywczej i przemysłowej. W ramach działania kładziony będzie duży nacisk na likwidację składowisk odpadów niebezpiecznych, a wsparciem objęte zostaną również przedsięwzięcia z zakresu współpracy międzynarodowej i międzyregionalnej w celu zapewnienia wymiany dobrych praktyk i doświadczeń, które przyczynią się do realizacji nowych inwestycji w obszarze rekultywacji obszarów zdegradowanych. Do grona beneficjentów konkursu należą jednostki samorządu terytorialnego. Maksymalny poziom dofinansowania to 85% . Ponadto w ramach konkursu realizowane będą przedsięwzięcia o całkowitej kwocie wydatków kwalifikowanych od 500 tysięcy złotych do 20 milionów złotych. Ograniczenia te nie dotyczą jedynie projektów z zakresu współpracy międzynarodowej i międzyregionalnej.

Polecamy serwis: Umowy w firmie

Rewitalizacja stanowi więc szanse na rozwój gospodarczy miast oraz poprawę warunków życia mieszkańców. Konkursy związane z dofinansowaniem przez Unię Europejską odnowy obszarów miast, są opracowane w niemal każdym regionalnym programie operacyjnym. Warto więc korzystać z takiej szansy, zwłaszcza, że z rewitalizacją mogą wiązać się liczne korzyści, przykładem może być chociażby rewitalizacja dawnej fabryki Izraela Poznańskiego w Łodzi, dzięki której powstało Centrum Manufaktura- jedno z największych centrów handlowo-rozrywkowo-usługowych w Polsce j jedno z największych w Europie Środkowej.