Jak oceniać czynności kompleksowe w podatku VAT

Należy określić zasadnicze cechy transakcji w celu ustalenia, czy podatnik dokonuje na rzecz klienta kilka odrębnych czynności zasadniczych czy też jedną usługę. Pojedyncza czynność ma miejsce zwłaszcza wtedy, gdy jedną lub więcej części składowych uznaje się za czynność zasadniczą, podczas gdy inny lub inne elementy traktuje się jako czynności pomocnicze, do których stosuje się te same zasady opodatkowania, co do czynności zasadniczej.

Czynność należy uznać za czynność pomocniczą w stosunku do czynności zasadniczej, jeśli nie stanowi ona dla klienta celu samego w sobie, lecz jest środkiem do lepszego wykorzystania czynności zasadniczej. Podobnie ETS w wyroku w sprawie pomiędzy Card Protection Plan Ltd. a Comissioners of Customs and Excise sygn. akt C-349/96. 

Ustalenie, czy czynność kompleksowa składa się z czynności zasadniczej i czynności pomocniczej, czy też z kilku czynności zasadniczych ma duże znaczenie dla ustalenia sposobu opodatkowania podatkiem VAT, ponieważ w pierwszym przypadku całość świadczenia będzie opodatkowane według zasad określonych dla czynności zasadniczej, natomiast w drugim przypadku zasady opodatkowania określa się odrębnie dla każdej z czynności. 

Polecamy: Ograniczenia w odliczeniu podatku naliczonego

Przykładem pierwszego rodzaju czynności kompleksowych jest dostawa towaru z przesyłką tego towaru, w sytuacji gdy, np. towar korzysta ze stawki obniżonej 7 %, natomiast usługa przesyłki opodatkowana jest stawką 22 %, wówczas całość opodatkowana jest według stawki właściwej dla czynności zasadniczej, tj. dostawy towaru 7 %. Usługa przesyłki jest usługą pomocniczą do czynności zasadniczej – dostawy towaru, którego nabycie jest celem dla klienta. Podobnie montaż paneli w lokalu mieszkalnym; dostawa paneli jest opodatkowana stawką 22 %, montaż korzysta ze stawki obniżonej 7 %. Z uwagi na fakt, iż celem klienta jest montaż paneli w mieszkaniu a nie ich zakup, to czynność jako całość opodatkowana jest stawką właściwą dla usługi 7 % (vide wyrok NSA z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt I FSK 945/05, wyrok ETS z dnia 5 czerwca 1997r. w sprawie C-2/95 Sparekassernes Datacenter). 

Polecamy: Co zmiana stawek VAT oznacza dla małych i średnich firm

Natomiast przykładem drugiego rodzaju czynności kompleksowych jest usługa wynajmu mieszkania i usługa sprzątania części wspólnych budynku, które są odrębnie fakturowane. W tym przypadku, z uwagi na fakt, iż te usługi są odrębne, usługa najmu mieszkania korzysta ze zwolnienia od podatku VAT, a usługa sprzątania części wspólnych budynku jest opodatkowana według stawki 22 % (vide wyrok ETS z dnia 11 czerwca 2009 r. w sprawie C-572/07 RLRE Tellmer Property sro przeciwko Finanční ředitelství v Ústí nad Labem).