Jakie są obowiązki producentów i dystrybutorów w zakresie bezpieczeństwa produktów

Co to jest produkt?

Przez produkt należy rozumieć rzecz ruchomą nową lub używaną, jak i naprawianą lub regenerowaną, przeznaczoną do użytku konsumentów lub co do której istnieje prawdopodobieństwo, że może być używana przez konsumentów, dostarczaną lub udostępnianą przez producenta lub dystrybutora, zarówno odpłatnie, jak i nieodpłatnie, w tym również w ramach świadczenia usługi. Za produkt nie jest uznawana rzecz używana, dostarczona jako antyk albo jako rzecz wymagająca naprawy lub regeneracji przed użyciem, o ile dostarczający powiadomił konsumenta o tych właściwościach rzeczy.

Producentami są przedsiębiorcy prowadzący działalność polegającą na wytwarzaniu produktu albo każdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego dołączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróżniające oznaczenie, a także osobę, która naprawia lub regeneruje produkt. Producentami są również przedstawiciele wytwórcy, a jeżeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela – importerzy produktu. Producentami są też przedsiębiorcy uczestniczący w dowolnym etapie procesu dostarczania lub udostępniania produktu, pod warunkiem, że ich działanie może wpływać na właściwości produktu związane z jego bezpieczeństwem. Za dystrybutora zaś uznaje się przedsiębiorcę uczestniczącego w dowolnym etapie procesu dostarczania lub udostępniania produktu, którego działalność nie wpływa na właściwości produktu związane z jego bezpieczeństwem.

Przedsiębiorcy decydujący się na szeroko rozumiany obrót produktami zobowiązani są do zapewnienia jego bezpieczeństwa. Produkt można uznać za bezpieczny, jeżeli spełnia on określone przez przepisy wymogi, m. in. gdy nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego, w zwykłych lub w innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć, warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji.

Oceniając bezpieczeństwo produktu bierze się pod uwagę różne jego parametry, w tym skład, opakowanie, instrukcję montażu i uruchomienia, a także instrukcję instalacji i konserwacji, oddziaływanie na inne produkty, wygląd produktu, jego oznakowanie, ostrzeżenia i instrukcje dotyczące jego użytkowania i postępowania z produktem zużytym oraz wszelkie inne udostępniane konsumentowi wskazówki lub informacje dotyczące produktu, wreszcie kategorie konsumentów narażonych na niebezpieczeństwo w związku z używaniem produktu, w szczególności dzieci i osoby starsze.

Przeczytaj również: Kto odpowiada za produkt niebezpieczny

Bezpieczeństwo produktu

Zapewnienie bezpieczeństwa wprowadzanych na rynek produktów, w rozumieniu określonych wyżej zasad, jest podstawowym obowiązkiem producenta. Oprócz tego producent, w zakresie prowadzonej działalności, jest zobowiązany dostarczać konsumentom informacje w języku polskim, które umożliwią konsumentom ocenę zagrożeń związanych z produktem w czasie zwykłego lub możliwego do przewidzenia okresu jego używania, jeżeli takie zagrożenia nie są, przy braku odpowiedniego ostrzeżenia, natychmiast zauważalne, a także informacje dotyczące możliwości przeciwdziałania tym zagrożeniom.

Producent jest zobowiązany podejmować działania zapewniające bezpieczeństwo, odpowiednie do właściwości dostarczanego produktu przede wszystkim umożliwiające uzyskiwanie przez wiedzy o zagrożeniach, które produkt może stwarzać, jak również mające na celu uniknięcie zagrożeń.

Działania mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa mogą również polegać na umieszczeniu na produkcie lub jego opakowaniu nazwy i adresu producenta oraz oznaczenia identyfikującego produkt lub, w razie potrzeby, partię produktu, chyba że nieumieszczenie takich informacji jest uzasadnione. Oprócz tego wskazane jest przeprowadzanie badań próbek wprowadzonych na rynek produktów, analizowanie skarg konsumentów oraz, w miarę potrzeby, prowadzenie rejestru tych skarg oraz bieżące informowanie dystrybutorów o prowadzonej w ten sposób kontroli. Właściwy przepływ informacji pozwala na dużo szybsza reakcję w przypadku wystąpienia zagrożenia.

Przedsiębiorca X produkujący np. węże ogrodowe powinien dołożyć wszelkich starań, aby jego produkt był bezpieczny. Powinien on wraz z produktem zamieścić instrukcję obsługi, informacje dotyczące bezpiecznego używania oraz inne informacje wymagane przez przepisy. Oprócz tego powinien umieścić własne dane identyfikujące. 

Zapewnienie bezpieczeństwa produktów jest również obowiązkiem dystrybutora. Ten jest zobowiązany działać z należytą starannością, w szczególności przez niedostarczanie produktów, o których wie lub o których, zgodnie z posiadanymi informacjami i doświadczeniem zawodowym, powinien wiedzieć, że nie spełniają one wymagań bezpieczeństwa. Powinien on także, w zakresie prowadzonej działalności, uczestniczyć w monitorowaniu bezpieczeństwa produktów wprowadzonych na rynek, w szczególności poprzez przyjmowanie od konsumentów informacji o zagrożeniach powodowanych przez produkty i przekazywanie ich niezwłocznie producentom, organowi nadzoru oraz wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej. Dystrybutor powinien również przechowywać i niezwłocznie udostępniać na żądanie organu nadzoru i wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej dokumentację niezbędną do ustalenia pochodzenia produktów.

Polecamy serwis Odszkodowania

Współpraca z organem nadzoru i wojewódzkim inspektorem Inspekcji Handlowej w celu uniknięcia lub eliminacji zagrożeń stwarzanych przez produkty przez nich dostarczane lub udostępniane jest szczególnym obowiązkiem producentów i dystrybutorów, w zakresie prowadzonej przez nich działalności. W ramach tego obowiązku producenci i dystrybutorzy, którzy uzyskali informację, że wprowadzony na rynek produkt nie jest bezpieczny, są zobowiązani powiadomić o tym niezwłocznie właściwy organ nadzoru.