REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Bankowość islamska, czyli pożyczki bez oprocentowania

Marcin Zienkiewicz

REKLAMA

REKLAMA

Islamskie prawo szariatu nie pozwala na lichwę, czyli pożyczania pieniędzy na wysoki procent. Czy postawienie zasad religii i moralności może być receptą na kryzys?

Bankowość islamska jest bardzo młodym i rozwijającym się systemem finansowym. Wszystko zapoczątkował egipski bank w 1963 r., który jako pierwszy zdecydował się świadczyć usługi bankowe zgodnie z religią islamską. W latach 70 coraz więcej instytucji zaczęło działać w tej formule i wciąż otwierają kolejne placówki. Istnienie nowego systemu przez niespełna 50 lat to bardzo krótki okres zważywszy na fakt kilkuwiekowej działalności tradycyjnej (dla nas) bankowości. Nie dziwi więc stwierdzenie, że system bliskiego wschodu ma duże szanse na rozwój, m.in. dzięki bezstratnemu przejściu przez światowy kryzys.

REKLAMA

Bankowość islamska- bankowość bez lokat?!

REKLAMA

Podstawowym fundamentem działalności nowego systemu jest religia islamska i jej zasady, które ingerują zarówno w duchowe jak i świeckie życie każdego muzułmanina. Wszystko musi być zgodne z szariatem- zasadami prawa muzułmańskiego. A te niosą poważne obostrzenia w przypadku sektora bankowego.

Największym wyzwaniem dla bankowości tamtego regionu jest zakaz lichwy, czyli pożyczania pieniędzy na wysoki procent. Reguła ta ma na celu zapewnienie sprawiedliwości społecznej i braku wyzysku. W przypadku konfrontacji osoby z pomysłem i osoby z kapitałem, to kapitałodawca ma przewagę i według islamu przekazanie funduszy powoduje transfer kapitałobiorcy do nielicznych, bogatych osób, które zyskują kosztem innych. A to jest jawną niesprawiedliwością.

Jeszcze cięższym przewinieniem jest pożyczanie cudzych pieniędzy na procent, a tak przecież działają nasze banki...

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Serwis Kredyty

Kolejną zasadą jest brak możliwości sprzedaży i handlu czymś, czego się nie posiada. Sprawia to, że banki islamskie nie mogą kreować pieniędzy tak jak czynią to banki europejskie. Ponadto zasada ta nie pozwala na zadłużanie się instytucjom. Warto także zaznaczyć, że pieniądz, według muzułmanów, nie jest wartością samą w sobie, czego konsekwencją jest niemożność osiągania zysku tylko w wyniku obracania pieniądzem. W związku z tym działalność spekulacyjna również pozostaje w sferze marzeń.

Zasady Koranu mocno ograniczają znaną nam działalność banków. Brak możliwości oferowania lokat, wszelkiego rodzaju kredytów, kreacji pieniądza sprawiają, że musi paść pytanie:

Czym więc zajmują się banki islamskie?

Odpowiedź brzmi niezwykle utopijnie. Otóż nadrzędnym celem banków islamskich nie jest osiągnięcie zysków, lecz dbanie o rozwój społeczeństwa i zwiększenie dobrobytu. Początkowo bankowość islamska opierała się na trzech podstawowych zadaniach:

  • kupno i sprzedaż towarów po cenach niższych od rynkowych
  • oferowanie nieoprocentowanych pożyczek; wypłata zasiłków i emerytur dla osób pozbawionych tych świadczeń
  • przyjmowanie jałmużny na cele dobroczynne

Serwis Lokaty

Dzisiaj sprawa wygląda inaczej. Banki z czasem postarały się o nagięcie obowiązujących przepisów. Nie było to łatwe, bo oferta banku nie zależy od moralności dyrektora, lecz jest oceniana przez zewnętrzną komisję pod kątem zgodności z szariatem.

Oto jak obecnie wygląda bankowość:

  • lokata jest formą inwestycyjną zbliżoną do funduszu. Bank inwestuje w spółki lub towary i pod koniec trwania lokaty dzieli się z klientem zyskiem lub stratami. Produkt ten nie gwarantuje stopy zwrotu, gdyż wtedy byłby lichwą. Jednakże banki w zamian za założenie lokaty kuszą klientów podarunkami finansowymi, co może się kojarzyć z pewnym zwrotem z kapitału na tradycyjnej lokacie.
  • kredyty nie są pożyczką na procent, a na przykład kredyt hipoteczny przedstawia się następująco: Klient wybiera mieszkanie, a bank kupuje je z własnych funduszy. Następnie klient spłaca ratę, ale bez odsetek- suma wszystkich rat daje kwotę, jaką bank zapłacił na początku inwestycji. Z drugiej strony bank jako właściciel żąda także opłaty za wynajem mieszkania i na tym zarabia. Po spłaceniu kredytu bank zrzeka się praw do mieszkania i przestaje pobierać opłatę za wynajem. W świetle prawa muzułmańskiego wszystko się zgadza...

Umowy bez kruczków- przejrzysta i rzetelna bankowość

Kolejną ciekawostką w przypadku bankowości islamskiej jest fakt, iż wszystkie umowy muszą być transparentne i w pełni zrozumiałe dla obydwu stron. Wobec tego bank nie może pobierać żadnych ukrytych opłat. Kruczki prawne i mała czcionka na umowie również nie wchodzą w grę. Zasada ta jest na tyle rygorystyczna, że jeśli w toku prowadzonych czynności, po podpisaniu umowy okaże się, że klient jej nie zrozumiał, może zażądać jej unieważnienia! Bank nie może więc wprowadzić klienta w błąd.

Bank islamski- bank europejski, czy to dalej bank?

REKLAMA

Mimo tej samej nazwy bank i dość podobnego działania w sferze produktów, z makroekonomicznego punktu widzenia funkcjonują zupełnie inaczej. Banki europejskie doszły do wniosku, że opłacalne jest kreowanie pieniądza, by móc sobie pozwolić na większą akcję kredytową. Co więcej, według europejskich systemów bankowości, największą stopę zwrotu można uzyskać na rynkach kapitałowych i to tam kierują swe kroki banki europejskie.

Natomiast banki islamskie z założenia nie mogą powiększać wirtualnie zapasów gotówki ani inwestować na rynkach kapitałowych (na obracaniu samym pieniądzem nie można przecież zarabiać). Ich celem inwestycyjnym jest realna sfera gospodarki. Myślą przez pryzmat europejskiej czy amerykańskiej bankowości, takie działanie przynosi dużo mniejszą stopę zwrotu i zdecydowanie pomniejsza możliwości osiągania zysku przez bank. Z drugiej strony islamskie instytucje finansowe zamiast spekulować, przyczyniają się do rozwoju lokalnych gospodarek i zarządzając pieniędzmi mieszkańców danego regionu, wspólnie go rozwijają. Działanie to, choć znacznie zmniejsza zysk i banki ponoszą wysoki koszt alternatywny, jest zgodne z szariatem i wnosi wiele korzyści dla gospodarki.

Weryfikacja kryzysu- który system przetrwa?

Różnice w działalności zostały zweryfikowane przez kryzys. I kiedy banki amerykańskie czy europejskie chyliły się ku upadkowi, bankowość islamska zyskała na atrakcyjności. Dążenie do osiągnięcia największych zysków, kreowanie pięniądza, nadmierna akcja kredytowa i spekulacje doprowadziły do upadku wielu instytucji finansowych. Te czynniki nie mają jednak wpływu na bankowość islamską. W okresie załamania ten młody system bankowości zawsze będzie górą.

Bankowość islamska w Europie

Różnice w obydwu typach bankowości sprawiają, że w przyszłości na całym świecie powinny pojawić się banki islamskie. Ta współczesna nisza rynkowa powoli zostaje zagospodarowana. Islamskie odziały banków otwierają już największe grupy finansowe jak Societe Generale, Deutsche Bank, Bank of England, czy Citi Corporation. Bankowośc islamska, choć nie posiada na razie tak znaczącego kapitału jak pozostałe banki, osiąga znacznie szybszy rozwój. Według Islamic Financial Service Board zyski banków islamskich zwiększają się rocznie o ponad 20% od 2000 r. Tak dochodowe instytucje przyciągają inwestorów i kraje, które chciałyby ściągnąć do siebie zarówno banki jak i ich rosnący kapitał. Przykładem może być Wielka Brytania i Islamic Bank of Britain.

Rozwój bankowości islamskiej, zainteresowanie klientów i konkurencyjna oferta sprawi, że banki te będą pojawiały się w kolejnych krajach europejskich i w przyszłości zapewne także w Polsce. Pytanie tylko: kiedy?

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Własne

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Stare pytania, nowe odpowiedzi. Zmiana podejścia do pożądanych kompetencji menedżerskich

Obecnie organizacje nie są zainteresowane rozwojem konkretnych umiejętności liderskich ani pozyskiwaniem wiedzy, którą łatwo dziś zdobyć. Żyjemy w czasach, w których ciężko jest zaplanować długofalową strategię, dlatego wzrasta znaczenie umiejętności płynnego poruszania się w zmieniających się okolicznościach, tzw. strategizing.

Wyróżniaj się bo zginiesz: o sukcesie sklepu internetowego decydują nie tylko atrakcyjne towary w dobrej cenie

W sklepie internetowym, zupełnie inaczej niż w tradycyjnym sklepie, wiarygodność osiąga się lub nie już poprzez sam wygląd aplikacji zakupowej. Bez niej nie wyróżniający się z tysięcy inny e-sklep nie odniesie sukcesu nawet oferując bardzo konkurencyjne produkty.

Restauracje ustępują miejsca barom szybkiej obsługi i sklepowej gastronomii, bo takie są wybory „zetek”

Na naszych oczach dzieje się prawdziwa rewolucja w gastronomii. Restauracje, ledwie się odbudowały po pandemii, przegrywają z barami szybciej obsługi i cateringiem, a teraz jeszcze poważnym graczem na rynku staje się gastronomia sklepowa. Wszystko to za sprawą najmłodszych klientów, którzy chcą żyć po amerykańsku.

Paragon fiskalny przy sprzedaży on-line: kiedy i jak powinien wystawić sprzedawca oraz dostarczyć klientowi [wszystkie przypadki]

Dla klientów kupowanie w e-sklepach jest wygodniejsze niż w placówkach stacjonarnych. Dla samych sprzedawców jednak procedura ta jest dużo bardziej skomplikowana od strony fiskalnej. Dotyczy to zwłaszcza wystawiania paragonów i obowiązków w podatku VAT.

REKLAMA

Pomoc dla sadowników do 31 stycznia 2025 roku

Pomoc dla polskich sadowników (sady i winorośle) do 31 stycznia 2025 roku - Komisja Europejska zdecydowała. To wsparcie dla sadowników, którzy ucierpieli w trakcie kwietniowych przymrozków i gradobicia.

Wyższa opłata środowiskowa za użytkowanie samochodów spalinowych od 2026 roku - dla kogo?

Wyższa opłata środowiskowa za użytkowanie samochodów spalinowych od 2026 roku nie dla wszystkich. Kto zapłaci więcej? Co więcej, sposób naliczania opłaty oraz stawki dla części dotyczącej transportu zmienią się od 2026 r.

Tachografy do wymiany, ważna zmiana prawa. Kto musi, w jakim terminie, jaka kara

Nadchodzi rewolucja w branży transportowej. Od styczna 2025 roku zaczną obowiązywać nowe przepisy dotyczące tachografów wynikające z Pakietu Mobilności. Pierwszy etap obowiązkowej wymiany urządzeń na inteligentne tachografy drugiej generacji (G2V2) kończy się już w grudniu 2024 roku.

Udostępnianie i wymiana informacji gospodarczych - zmiana przepisów jeszcze w 2024 roku. Rząd przyjął projekt nowelizacji

W dniu 9 lipca 2024 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych, przedłożony przez Ministra Rozwoju i Technologii. Rząd chce uprościć przepisy, które dotyczą udostępniania oraz wymiany informacji i danych gospodarczych. Proponowane zmiany obejmują też pracę biur informacji gospodarczej. Co się zmieni i od kiedy?

REKLAMA

Branża IT pracuje na rzecz zrównoważonego rozwoju [WYWIAD]

Sektor data center i chmury - jak pogodzić cyfrową transformację z drogą do zrównoważonego rozwoju? Czym w praktyce jest unijny pakiet ustaw Fit for 55 i co będą musiały zrobić przedsiębiorstwa, żeby się dostosować do zmian? Rozmawiamy z Wojciechem Stramskim, Prezesem Zarządu Beyond.pl, dostawcy usług data center, chmury i Managed Services i pierwszego w Polsce operatora zasilającego swoje obiekty w 100% energią odnawialną. 

Cyfryzacja dwóch prędkości. Jak się digitalizują polskie firmy?

Analizy rynkowe wskazują na istnienie wśród polskich przedsiębiorstw zjawiska „cyfryzacji dwóch prędkości”. Implementacja elementarnych cyfrowych narzędzi, jak podpis elektroniczny czy cyfrowa pieczęć, może stać się pierwszym krokiem w kierunku zniwelowania różnic względem liderów.

REKLAMA