Kategorie

Krótka sprzedaż na GPW

Jan Mazurek
Jan Mazurek
www.moneymarket.pl
Od początku lipca warszawska giełda umożliwia inwestorom możliwość zarabiania na spadających kursach akcji. Dzięki krótkiej sprzedaży będzie można zarabiać również w czasie bessy.

Zasady funkcjonowania krótkiej sprzedaży

Pojęcie krótkiej sprzedaży oznacza sprzedaż papierów wartościowych, które w momencie sprzedaży nie znajdują się na rachunku inwestycyjnym sprzedającego. Papiery te muszą znaleźć się na rachunku inwestora nie później niż na dzień rozliczenia transakcji, tj. w trzeci dzień po zawarciu transakcji (T+3). W tym celu inwestor musi zawrzeć umowę pożyczki z instytucją finansową, np. swoim domem maklerskim. Przez pożyczkę papierów wartościowych należy rozumieć okresowe przeniesienie prawa własności papierów wartościowych na rzecz innej osoby. Zamknięcie transakcji pożyczkowej następuje z chwilą zwrotu pożyczkodawcy pożyczonych papierów wartościowych. Aby wywiązać się z umowy pożyczki inwestor musi kupić na rynku taką samą ilość papierów wartościowych po aktualnej cenie rynkowej.

Zabezpieczeniem pożyczki papierów wartościowych jest depozyt zabezpieczający określany przez stronę pożyczającą Wzór umowy pożyczki (Global Master Securities Lending Agreement) oraz jej tłumaczenie na język polski są dostępne na stronie internetowej GPW. Instytucje pożyczające papiery wartościowe mogą jednak ustalić swoje standardy umów.

Krótka sprzedaż oznacza zajęcie pozycji krótkiej, która jest pozycją przeciwstawną do pozycji długiej, oznaczającej posiadanie zakupionych papierów wartościowych.

Regulacje prawne

Na świecie interesy podmiotów funkcjonujących na rynku pożyczek papierów wartościowych reprezentuje International Securities Lending Association (ISLA). Organizacja ta współpracuje z organami nadzoru poszczególnych państw, szczególnie w zakresie tworzenia prawa i standardów.

Na polskim rynku krótka sprzedaż formalnie istniała od 1999 roku. Nie cieszyła się jednak powodzeniem, gdyż brakowało korzystnych i jasnych regulacji w tym zakresie. Od lipca 2010 roku GPW formalnie wprowadza krótką sprzedaż w oparciu o ustawę o obrocie instrumentami finansowymi, przepisy wykonawcze i regulaminy wewnętrzne. Przedmiotem krótkiej sprzedaży mogą być akcje notowane na rynku regulowanym, spełniające co najmniej jedno z poniższych kryteriów:

  • wchodzą w skład indeksu giełdowego WIG20 lub
  • biorą udział w rankingu płynności i spełniają łącznie wszystkie poniższe warunki:

- wartość akcji w wolnym obrocie wyliczona na dzień rankingu płynności akcji, wynosi co najmniej 300.000.000 złotych oraz
- średnia dzienna wartość obrotów akcji w okresie ostatnich 6 miesięcy wyliczona na dzień rankingu płynności akcji wynosi co najmniej 4.000.000 złotych lub
- akcje, których wartość w wolnym obrocie w dniu ich pierwszego notowania stanowi lub stanowiła co najmniej 1% wartości akcji w wolnym obrocie wszystkich spółek uczestniczących w rankingu płynności akcji, z zastrzeżeniem, że na podstawie tego kryterium akcje mogą być przedmiotem krótkiej sprzedaży jedynie w okresie 6 miesięcy od dnia ich pierwszego notowania.

Przedmiotem krótkiej sprzedaży mogą być również papiery wartościowe emitowane przez Skarb Państwa (obligacje skarbowe) lub Narodowy Bank Polski.

Listy papierów dopuszczonych do krótkiej sprzedaży Giełda będzie podawać do wiadomości publicznej. W praktyce aktualizacja list papierów wartościowych dopuszczonych do krótkiej sprzedaży będzie (poza przypadkami szczególnymi) przeprowadzana wraz ze zmianą składu indeksu WIG20 (w przypadku zmian standardowych 4 razy w roku po zakończeniu sesji w 3-ci piątek marca, czerwca, września, grudnia) oraz po sporządzeniu nowego rankingu płynności, czyli po zakończeniu 7-go dnia sesyjnego miesiąca następującego po miesiącach: styczeń, kwiecień, lipiec, październik (również 4 razy w roku). Zatem standardowe zmiany składu list papierów dopuszczonych do krótkiej sprzedaży będą następowały 8 razy w roku w terminach: po 7 lutego, po 3 piątku marca, po 7 maja, po 3 piątku czerwca, po 7 sierpnia, po 3 piątku września, po 7 listopada, po 3 piątku grudnia.

Zawieszenia krótkiej sprzedaży

Istnieją dwa główne ryzyka krótkiej sprzedaży:

  • ryzyko rozliczeniowe
  • short squeeze

Giełda podejmuje decyzję o zawieszeniu przyjmowania zleceń krótkiej sprzedaży w przypadku:

  • istotnego wzrostu ryzyka rozliczeniowego, na podstawie informacji uzyskanych od Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych,
  • wystąpienia na danej sesji giełdowej znacznych spadków wartości indeksu WIG lub kursów poszczególnych akcji, przy jednoczesnym dużym udziale wartości obrotu w transakcjach krótkiej sprzedaży w wartości obrotów wszystkich transakcji na rynku.

Aby zapewnić bezpieczeństwo obrotu Giełda może zawiesić możliwość składania zleceń krótkiej sprzedaży w odniesieniu do wszystkich akcji, dla których możliwe jest zawieranie transakcji krótkiej sprzedaży, jeżeli zaistnieją jednocześnie następujące warunki:

  • wartość indeksu WIG spadnie w stosunku do wartości odniesienia na daną sesję o więcej niż 3%,
  • udział bieżącej wartości obrotu w transakcjach krótkiej sprzedaży zawartych na wszystkich akcjach dopuszczonych do krótkiej sprzedaży w stosunku do wartości sprzedaży wszystkich tych akcji jest większy niż 20%.

Transakcje mogą być również zawieszone dla akcji pojedynczych spółek, jeżeli zaistnieją jednocześnie następujące warunki:

  • kurs danych akcji spadnie w stosunku do kursu odniesienia na daną sesję o więcej niż 10%,
  • udział bieżącej wartości obrotu w transakcjach krótkiej sprzedaży zawartych na danych akcjach w stosunku do wartości sprzedaży wszystkich transakcji tymi akcjami jest większy niż 20%.

Nowe możliwości

Krótka sprzedaż papierów wartościowych możliwa bez konieczności ich posiadania w chwili zawierania transakcji zmniejsza ilość formalności, jakie musiałby spełnić aktywnie działający inwestor. Pozwoli to na otwieranie i zamykanie pozycji wiele razy w ciągu sesji. Chociaż obowiązek dostarczenia papierów wartościowych powstanie z chwilą zawarcia transakcji sprzedaży, termin jego spełnienia będzie upływał z datą rozliczenia sesji przez KDPW, tj. T+3. Drugie ułatwienie to możliwość sprzedaży papierów pochodzących z innych systemów depozytowych. Transfer papierów z innego rynku daje również możliwość arbitrażu, tj. wykorzystywania różnicy cen między różnymi rynkami.

Krótka sprzedaż otwiera nowe możliwości dla funduszy inwestycyjnych - zarządzający będą mogli wykorzystywać spadki notowań giełdowych lub osiągać przychody z udzielania pożyczek akcji.

W przypadku wprowadzenia do obrotu na GPW opcji na pojedyncze akcje, inwestorzy wystawiający opcje sprzedaży (put) będą mogli zabezpieczać takie pozycje dokonując krótkiej sprzedaży odpowiadających im akcji. Wykreowaną w ten sposób syntetyczną krótką pozycją w opcji kupna (short call) będzie można zarządzać dynamicznie poprzez strategię zabezpieczającą z wykorzystaniem współczynnika delta (delta hedging).

Krótka sprzedaż nie musi oznaczać wzrostu ryzyka spadków kursów akcji na giełdzie, bowiem generuje transakcje kupna, które będą musieli w przyszłości zawrzeć inwestorzy aby wywiązać się z umowy pożyczki akcji.

Wprowadzenie krótkiej sprzedaży stanowi więc istotny element rozwoju Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie oraz całego rynku kapitałowego w Polsce.

Case study

Inwestor przewiduje, że akcje spółki ABC notowanej na giełdzie są przewartościowane i jest prawdopodobna korekta ich cen. Aktualny kurs tych akcji wynosi 100 zł. Dokonuje więc krótkiej sprzedaży – sprzedaje akcje po aktualnej cenie rynkowej 100 zł i jednocześnie pożycza je aby wywiązać się z ich dostawy w terminie T+3. Jeżeli przewidywania inwestora okazały się trafne i kursy akcji po określonym czasie, na jaki została zaciągnięta pożyczka, spadły. np. do 80 zł, wówczas dokonuje ich odkupienia na rynku i zwraca pożyczkodawcy. Płacąc mniej, niż otrzymał przy sprzedaży osiąga zysk w wysokości 20 zł na każdej akcji. W tym czasie posiadacze akcji, w tym pożyczkodawca, ponoszą analogiczną stratę. Jest to jednak strata niezrealizowana. Pożyczającym może być inwestor długoterminowy, który nie zamierza sprzedawać na razie akcji, a pożycza je aby zarobić na wynagrodzeniu za pożyczkę. Jeżeli natomiast ceny akcji wzrosłyby i osiągnęłyby poziom np. 125 zł, wówczas inwestor odkupując akcje zapłaci o 25 zł więcej, niż uzyskał w transakcji sprzedaży, co de facto oznacza dla niego stratę.

Teoretyczny maksymalny potencjalny zysk możliwy do osiągnięcia w transakcji krótkiej sprzedaży jest równy początkowej cenie sprzedaży papieru wartościowego i byłby osiągalny w przypadku spadku kursu akcji do zera. Jednak potencjalna strata jest teoretycznie nieograniczona. Stąd krótka sprzedaż jest bardziej ryzykowna niż kupowanie akcji, kiedy maksymalna strata jest równa cenie ich nabycia.

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: Własne
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    21 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Ustalenie beneficjentów rzeczywistych niemożliwe?

    Ustalenie beneficjentów rzeczywistych może okazać się niemożliwe do wykonania. Czy jest to sytuacja bez wyjścia?

    Audi Q4 Sportback e-tron: stylowy, elektryczny i dostępny w Polsce

    Audi Q4 Sportback e-tron wygląda jak typowe Audi. Ma wkurzone spojrzenie i mocno sportową linię nadwozia. Jedno nie daje jednak spokoju. Ta cisza...

    Auto zastępcze na czas naprawy z AC

    Auto zastępcze na czas naprawy z AC: czy taka usługa jest rynkowym standardem? Jeżeli tak, to na czym konkretnie polega?

    Samochód zastępczy z OC sprawcy. Jakie są zasady?

    Samochód zastępczy z OC sprawcy należy się każdemu poszkodowanemu. Na jakiej zasadzie to działa? Zaraz o tym opowiemy.

    Wyniki budownictwa w sierpniu 2021 roku

    Wyniki budownictwa. Główny Urząd Statystyczny zaprezentował informacje o wynikach budownictwa w sierpniu 2021 r. Produkcja budowlano-montażowa okazała się o 3,2% wyższa niż w lipcu i jednocześnie wyższa niż przed rokiem o 10,2%. Miesiąc wcześniej roczna dynamika produkcji wyniosła 3,3%.

    Filmowe gwiazdy za grosze. Top 5 moto-legend kina

    Samochody z filmów muszą być drogie? Zależy które wybierzesz. Dziś przygotowaliśmy listę pięciu modeli, które kosztują dziś mniej niż 30 tys. zł.

    Skierowanie na ponowny egzamin prawa jazdy. To możliwe?

    Skierowanie na ponowny egzamin prawa jazdy: kiedy otrzyma je kierowca? Gdy policjant uzna, że konieczne jest sprawdzenie kwalifikacji prowadzącego.

    Toyota Yaris Cross: hybrydowa i miejska. Co o niej wiadomo?

    Toyota Yaris Cross już w listopadzie zadebiutuje na polskim rynku. Już dziś marka zebrała blisko 1900 zamówień na to auto. Co o nim wiadomo?

    Jak Zafira z Zafirą, czyli porównanie generacji A i B

    Zafira A i B przypominają ojca i syna. Swoje odpracowali, następców się dorobili, więc czas posiedzieć i pogadać. Jak ojcu i synowi na emeryturze?

    Proekologiczne rozwiązania w nowych osiedlach

    Ekologiczne rozwiązania w budownictwie mieszkaniowym. Jakie rozwiązania służące ekologii wdrażają deweloperzy w realizowanych osiedlach mieszkaniowych?

    Wartość nieruchomości mieszkaniowych w 2020 r. wyniosła 4,9 bln zł

    Szacowana wartość majątku nieruchomości mieszkaniowych w Polsce na koniec 2020 r. wyniosła ok. 4,9 bln zł w stosunku do 4,3 bln zł w 2019 r. – poinformował NBP w raporcie. Nieruchomości mieszkaniowe odpowiadały ok. 211 proc., a komercyjne ok. 13 proc. PKB.

    Kredyty mieszkaniowe (wrzesień 2021 r.) - mniej wniosków kredytowych

    Kredyty mieszkaniowe (hipoteczne). Po kilku miesiącach ponadprzeciętnie wysokiego popytu na kredyty mieszkaniowe (hipoteczne) sytuacja wraca do normy – sugerują napływające we wrześniu 2021 r. dane. Fala nowych wniosków normalizuje się, a banki utrzymują relatywnie stałą ofertę hipoteczną. Do banków trafia wciąż spora liczba wniosków kredytowych. W przeliczeniu na dzień roboczy są to w ostatnim czasie około 2 tysiące nowych aplikacji. Dla porównaniu w maju, kiedy mieliśmy apogeum popytu na hipoteki, do banków trafiało co dzień po 2,5 tys. wniosków kredytowych.

    Rozwój sztucznej inteligencji w Polsce - nabór wniosków

    Celem konkursu ARTIQ jest wzmocnienie potencjału Polski w obszarze badań nad sztuczną inteligencją i wykorzystaniem ich wyników w praktyce poprzez utworzenie trzech Centrów Doskonałości AI (CD AI), w których zespoły naukowców będą realizować projekty obejmujące badania podstawowe, przemysłowe, prace rozwojowe lub przedwdrożeniowe w dziedzinie sztucznej inteligencji, prowadzące do wprowadzenia nowego rozwiązania na rynek.

    Pracownicy nie chcą wracać do biur

    Ponad 70% pracowników zdalnych i 60% pracowników hybrydowych zadeklarowało, że nie czuje się gotowych na powrót do pracy w biurze. Jednak aż 70% zapytanych firm planuje powrót do pracy stacjonarnej jeszcze w 2021 roku. Czym pracodawcy chcą zachęcić do powrotów? Na jakie benefity mogą liczyć pracownicy?

    Czy paragon w formie faktury uproszczonej tylko z NIP nabywcy jest dowodem księgowym

    Jesteśmy jednostką budżetową (szkoła podstawowa). Czy mogę przyjąć paragon w formie faktury uproszczonej w kwocie 409 zł, gdzie nie ma nabywcy ani odbiorcy, jest tylko NIP nabywcy? Czy pracownik może zapłacić za fakturę vat swoją osobistą kartą płatniczą?

    Czy można dyscyplinarnie zwolnić pracownika palącego papierosy w niedozwolonym miejscu

    Czy pracodawca może zwolnić dyscyplinarnie pracownika, który nie przestrzega regulaminu pracy poprzez palenie papierosów w niedozwolonym miejscu, pomimo iż zostało wyznaczone specjalne miejsce w firmie przeznaczone do tego celu?

    Mieszkania kupowane za gotówkę (bez kredytu)

    Mieszkania kupowane za gotówkę (bez kredytu). W I kwartale 2021 r. Narodowy Bank Polski spytał około 300 pośredników nieruchomości o sytuację panującą na rynku wtórnym. Wyniki tego badania sugerują m.in., że dwie trzecie mieszkań kupowanych w celu odsprzedaży jest finansowanych bez kredytu. W przypadku lokali kupowanych na własne potrzeby, analogiczny wynik spada do zaledwie 25%.

    Czy przedsiębiorca może ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych?

    Spory z kontrahentami mogą nie zakończyć się na wezwaniu do zapłaty i konieczne będzie wystąpienie do sądu z pozwem o zapłatę. Jeżeli zaległość z otrzymaniem pieniędzy z przeterminowanej faktury jest dla firmy dotkliwa, zwłaszcza w przypadku młodych przedsiębiorstw, samo poniesienie kosztów sądowych może okazać się blokadą w dochodzeniu należności. Można usłyszeć, że osoby w trudnej sytuacji majątkowej mogą ubiegać się o zwolnienie z kosztów sądowych. Czy firmy także mogą liczyć na takie udogodnienie? Pytanie to jest o tyle aktualne, że wobec pandemii, wcześniejszych lockdownów oraz ograniczeń sytuacja majątkowa wielu firm znacznie się pogorszyła.

    Opel Vectra B: gdzie się podziały tamte pryw… auta?

    Opel Vactra B: w zeszłym roku minęło 25 lat od premiery tego modelu, w przyszłym minie 20 lat od zakończenia jego produkcji. Co warto wiedzieć o nim?

    Pozytywne tendencje w eksporcie artykułów rolno-spożywczych

    Eksport artykułów rolno-spożywczych. Od stycznia do lipca 2021 r. wartość eksportu ogółem polskich towarów rolno-spożywczych wzrosła o 5,2%, do 20,5 mld EUR, w porównaniu z tym samym okresem roku 2020 - poinformowało Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

    Dotacje na wymianę pieców w budynkach wielorodzinnych i Mój Prąd 4.0. - w 2022 roku

    Dotacje na wymianę pieców i Mój Prąd 4.0. Trzecia edycja programu Mój Prąd, z budżetem przekraczającym 530 mln zł, wciąż cieszy się rekordową popularnością. Do tej pory do NFOŚiGW wpłynęło już ok. 150 tys. wniosków o dofinansowanie przydomowej fotowoltaiki. Fundusz szacuje, że budżet programu wystarczy w sumie na sfinansowanie ok. 178 tys. wniosków i przy obecnym tempie za chwilę się wyczerpie. NFOŚiGW pracuje już jednak nad uruchomieniem kolejnej, czwartej edycji, która ma zachęcić prosumentów do autokonsumpcji energii wytwarzanej w gospodarstwach domowych. Trwają też prace nad poszerzeniem kolejnego, popularnego programu Czyste Powietrze o dotacje na wymianę kopciuchów w budynkach wielolokalowych.

    Duży popyt na mieszkania. Problemem deficyt gruntów

    Popyt na rynku mieszkaniowym nie słabnie, gdyż Polacy chcą kupować nowe mieszkania, a rynek jest chłonny. Powodem jest wysoki deficyt mieszkań, jeden z najniższych, na tle krajów UE, wskaźników liczby mieszkań na tysiąc mieszkańców, a także sprzyjająca sytuacja makro – ocenia członek zarządu Grupy Murapol Iwona Sroka.

    Gaz dla gospodarstw domowych droższy o 7,4% od 1 października

    Cena gazu dla gospodarstw domowych. Od 1 października 2021 r. gospodarstwa domowe korzystające z taryfy PGNiG Obrót Detaliczny zapłacą za gaz więcej o 7,4 proc. PGNiG poinformowało w czwartek 16 września 2021 r., że Prezes URE zaakceptował wniosek o podwyżkę cen w taryfie. Zmiana będzie obowiązywać od października do końca 2021 roku. Stawki opłat abonamentowych oraz stawki za dystrybucję paliw gazowych pozostały bez zmian.

    Continental SportContact 7: sportowa nowość na rynku

    Continental SportContact 7 to opona przeznaczona do sportowych kompaktów, aut sportowych, supersportowych i tuningowanych.

    Branża transportowa... przeżywa renesans

    Branża transportowa jak i mechanicy przeżywają renesans. Usługi w tych dwóch sektorach są obecnie trudniej dostępne i przede wszystkim poszukiwane.