REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Sądowa zmiana umowy w sprawie zamówienia publicznego w granicach klauzuli rebus sic stantibus

Józef Edmund Nowicki
CONEXIS Kancelaria Zamówień Publicznych
Józef Nowicki
zmiana umowy w zamówieniach publicznych
zmiana umowy w zamówieniach publicznych

REKLAMA

REKLAMA

Przepisy Kodeksu cywilnego dopuszczają również sądową zmianę umowy w sprawie zamówienia publicznego w sytuacjach nadzwyczajnych (nieprzewidywalnych) w granicach klauzuli rebus sic stantibus. Zgodnie z art. 357(1) K.c. jeżeli z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków spełnienie świadczenia byłoby połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą, czego strony nie przewidywały przy zawarciu umowy, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, oznaczyć sposób wykonania zobowiązania, wysokość świadczenia lub nawet orzec o rozwiązaniu umowy.

Rozwiązując umowę sąd może w miarę potrzeby orzec o rozliczeniach stron, kierując się zasadami określonymi w zdaniu poprzedzającym. Przepis art. 3571 K.c. umożliwia zastosowanie klauzuli rebus sic stantibus zarówno przez wierzyciela jak i dłużnika. Klauzula rebus sic stantibus pozostaje w ścisłym związku z rozkładem ryzyka przyjmowanego przez strony zobowiązania (umowy w sprawie zamówienia publicznego).

REKLAMA

Porozmawiaj o tym na naszym FORUM!

REKLAMA

Zastosowanie art. 3571 K.c. jest uzależnione jest od spełnienia następujących przesłanek: 1) źródłem powstania zobowiązania jest umowa; 2) zmiana stosunków ma charakter nadzwyczajny; 3) zmiana niesie ze sobą nadmierne trudności w spłaceniu świadczenia lub grozi jednej ze stron rażąca strata, czego strony nie przewidywały zawierając umowę; 3) między zmianą okoliczności a wpływem tej zmiany na zobowiązanie istnieć musi związek przyczynowy.

Podstawową przesłanką zastosowania przepisu jest nadzwyczajna zmiana stosunków, przy czym zmiana ta musi zaistnieć po powstaniu zobowiązania. Art. 3571 K.c. dopuszcza także zmianę wcześniejszą, lecz strony nie mogły jej przewidzieć. Nadzwyczajna zmiana okoliczności powinna prowadzić do poważnego naruszenia równowagi kontraktowej, która istniała w momencie zawierania umowy między stronami. Oznacza to, że sytuacja jednej ze stron umowy staje się inna niż w chwili zawierania umowy. Sytuacja ta musi mieć charakter powszechny, a nie indywidualny (np. choroba, pogorszenie sytuacji materialnej strony). Zmiana nadzwyczajna nie musi być spowodowana nadzwyczajną przyczyną (epidemia, klęska żywiołowa). Do przypadków zastosowania klauzuli zaliczają się także: nadzwyczajna zmiana sytuacji gospodarczej, hiperinflacja, duże bezrobocie, masowa upadłość przedsiębiorców, rozruchy masowe, długo trwające strajki generalne. Nadzwyczajną zmianą stosunków nie jest zmiana przepisów prawnych.

Zatrzymanie wadium po nowelizacji PZP

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zgodnie z art. 3571 K.c. wskutek zmiany stosunków musi nastąpić nadmierna trudność spełnienia świadczenia lub groźba rażącej straty dla jednej ze stron. Przepis ten dotyczy przypadków, gdy spełnienie świadczenia jest możliwe. Nadmierna trudność w spełnieniu świadczenia może mieć charakter faktyczny lub prawny. Przeszkody faktyczne dotyczą zarówno natury osobistej (spełnienie świadczenia stanowi zagrożenie dla życia czy zdrowia) jak i majątkowej (np. uzyskanie potrzebnych rzeczy do spełnienia świadczenia jest niemożliwe, ponieważ zostały wyłączone z obrotu).

Rażąco niska cena oferty po nowelizacji ustawy - Prawo zamówień publicznych

Rażąca strata odnosi się zarówno do dłużnika jak i wierzyciela. Przykładem może być sytuacja, gdy uzyskanie rzeczy niezbędnych do spełnienia świadczenia (wykonania zamówienia) wiąże się ze znacznymi kosztami. Art. 3571 K.c. nie dotyczy normalnego ryzyka kontraktowego. Ciężar dowodu zaistnienia przesłanek wymienionych w art. 3571 K.c. spoczywa na tej ze stron, która domaga się interwencji sądu w stosunek zobowiązaniowy. Dopiero wtedy sąd może podjąć kroki potrzebne do modyfikacji bądź rozwiązania stosunku zobowiązaniowego. W takim przypadku sąd ma obowiązek zgodnie z zasadami współżycia społecznego, rozważyć interes obu stron. Warunkiem zastosowania klauzuli rebus sic stantibus jest ustalenie istnienia przez sąd przesłanek wymienionych w art. 3571 K.c. i dokonanie oceny. Jeżeli sąd uzna za zasadną ingerencję w treść stosunku zobowiązaniowego, może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, oznaczyć sposób wykonania zobowiązania, wysokość świadczenia lub nawet orzec o rozwiązaniu umowy. Rozwiązując umowę sąd może po rozważeniu interesów stron orzec o rozliczeniach stron, kierując się zasadami współżycia społecznego.

W przetargach nie może decydować tylko cena

Rozwiązanie umowy polega na uchyleniu obowiązku stron mocą orzeczenia sądowego. Sąd może jednak wskazać w wyroku datę i może to być data wcześniejsza od daty wydania wyroku. W razie rozwiązania umowy z mocą wsteczną, jeżeli któraś ze stron spełniła już świadczenie, a także w sytuacji rozwiązania umowy ze skutkiem na przyszłość, ale z datą wcześniejszą niż dzień wydania orzeczenia przez sąd, jeżeli po tej dacie zobowiązanie było wykonalne, sąd jest obowiązany orzec o rozliczeniach stron, tj. zasądzić miedzy nimi zwrot należnie spełnionych świadczeń bądź zapłatę równowartości w pieniądzu. Świadczenia te nie muszą być zasądzone w całości, ponieważ art. 3571 K.c. nakazuje, w tym przypadku rozważyć interes stron i rozstrzygać zgodnie z zasadami współżycia społecznego.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Dzień Matki. Jak wygląda rynek pracy kobiet?

W ciągu ostatnich kilku lat sytuacja kobiet na rynku pracy mocno ewoluowała. Pomimo podejmowania przez firmy działań na rzecz równouprawnienia płci panie bywają niejednokrotnie w nieco gorszej sytuacji zawodowej niż panowie. Jak wygląda rynek pracy kobiet? Czy pracodawcy oferują dodatkowe benefity dla rodziców? Co jest dla nich ważne u pracodawcy?

Pablo Escobar jako znak towarowy? Sąd odmawia

Sąd UE odmówił rejestracji oznaczenia słownego „Pablo Escobar” pod unijnym znakiem towarowym. Sąd uznał je za sprzeczne z porządkiem publicznym i dobrymi obyczajami. Za bardzo kojarzy się z handlem narkotykami i zbrodnią.

Ogromne grzywny za niewdrożenie dyrektywy NIS2. Do kiedy trzeba to zrobić?

Dyrektywa Unii Europejskiej w sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu cyberbezpieczeństwa na terytorium Unii (NIS2) ma duże znaczenie dla poprawy cyberbezpieczeństwa UE. Jej wejście w życie nastąpiło w styczniu 2023 r. - z terminem na dostosowanie niezbędnych do wykonania niniejszej dyrektywy przepisów krajowych do 18 października 2024 r. Kto powinien przygotować się do działania w zgodzie z NIS2-  analizuje Michał Borowiecki, dyrektor Netskope na Polskę i Europę Wschodnią.

Nowa usługa dla indywidualnych przedsiębiorców w aplikacji mObywatel 2.0

W aplikacji mObywatel 2.0 pojawiła się usługa "Firma" skierowana do osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą. Jak z niej skorzystać?

REKLAMA

Onboarding w hybrydowym modelu pracy

Czym jest onboarding? Jak wygląda w pracy hybrydowej? 

Efekt Marywilskiej i fali pożarów: przedsiębiorcy pytają o ubezpieczenia i podatki pod względem strat

Tragedia tysięcy kupców, którzy prowadzili swoje biznesy często poniżej poziomu ryzyka skłania wielu przedsiębiorców do refleksji nad warunkami w jakich oni sami prowadzą swoją działalność. Efekt Marywilskiej i fali pożarów w ogóle: dwie ważne kwestie, w których doradzają eksperci to rozliczanie strat i inne aspekty podatkowe nieszczęścia oraz skuteczność polis jako zabezpieczenia przed skutkami nieszczęść.

Jak zbudować dobre „candidate experience”

Czym jest candidate experience? Na co wpływa? Jak zmierzyć candidate experience i jak zbudować dobre?

31 maja 2024 r. upływa ważny termin dla rolników-przedsiębiorców

Do 31 maja 2024 r. należy złożyć zaświadczenie/oświadczenie o nieprzekroczeniu rocznej kwoty granicznej należnego podatku dochodowego za 2023 rok od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.

REKLAMA

Twórcy i wykonawcy utworów audiowizualnych dostaną tantiemy za udostępnianie ich dzieł w Internecie. Czy coś się zmieni dla osób korzystających z internetu?

Rada Ministrów 14 maja 2024 r. przyjęła projekt nowelizacji ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Na mocy tych przepisów twórcy i wykonawcy utworów audiowizualnych oraz wykonawcy utworów muzycznych (i słowno-muzycznych) będą mieli prawo do tantiem z tytułu eksploatacji ich dzieł w internecie.

Firma prosi klienta o dane by spersonalizować ofertę, jak reaguje polski konsument

Firmy chcą wiedzieć coraz więcej o swoich klientach po to by łatwiej konkurować z innymi, dostarczając na rynek produkty lepiej dostosowane do oczekiwań i potrzeb nabywców. Konsumenci z kolei są gotowi przekazać więcej danych o sobie, ale nie za darmo – wiedzą już, że takie dane to towar, który ma swoją cenę oczekują więc w zamian dla siebie korzyści. Jakich?

REKLAMA