Elektrownia atomowa w Polsce. Wnioski KGHM i Orlen Synthos Green Energy dot. małych reaktorów jądrowych

• KGHM złożył pierwszy w Polsce wniosek o ocenę technologii SMR do Państwowej Agencji Atomistyki
• PKN Orlen: złożono wniosek o ocenę technologii SMR do Państwowej Agencji Atomistyki

KGHM złożył pierwszy w Polsce wniosek o ocenę technologii SMR do Państwowej Agencji Atomistyki

"To historyczny dzień nie tylko dla KGHM, ale także dla Polski. Robimy kolejny znaczący krok w kierunku atomu. Dziś – jako pierwsi w kraju – złożyliśmy do Państwowej Agencji Atomistyki (PAA) wniosek o ocenę technologii SMR, którą chcemy wdrożyć. Tym samym zapominamy o trybie przypuszczającym, mówiąc o energii atomowej z małych reaktorów jądrowych w naszym kraju" – powiedział podczas konferencji prasowej prezes KGHM Polska Miedź Marcin Chludziński.
Wiceprezes KGHM Andrzej Kensbok poinformował, że "szacunkowy koszt budowy elektrowni wraz infrastrukturą to 1,5-2 mld dol.

Dodał, że teraz koszt trudno oszacować, ze względu na gwałtownie i dynamicznie zmieniające się koszty materiałów, robocizny, pieniądza. "Pewne modele będziemy musieli przyjąć do kalkulacji teraz. Sfinansowanie elektrowni jądrowej nie miało jeszcze miejsca w Polsce w związku z tym zaproponowaliśmy utworzenie takiego zespołu roboczego, który będzie dyskutował, w jaki sposób sfinansować taką inwestycję" - mówił. Jak zaznaczył, włączyły się w to największe polskie i międzynarodowe banki obecne w Polsce również Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju wraził duże zainteresowanie taką dyskusją.

"Będziemy dyskutować, w jaki sposób zabezpieczyć taką inwestycję, w jaki sposób wyjść na przeciw ryzyku kursowemu na bardzo długi czas, ryzyku stopy odsetkowej na tak długi czas oraz prognozie ceny energii elektrycznej" - podał Andrzej Kensbok.

Wskazał, że "będzie musiał zapanować pewien konsensu, żeby zarówno banki, jaki my, nasi inwestorzy i nasi udziałowcy czuli się komfortowo z takim procesem finansowania. Finansowanie kosztów bieżących samej inwestycji jesteśmy w stanie ponieść. Rocznie inwestujemy między 2,5 a 3 mld zł" - stwierdził Kensbok.

KGHM pracuje nad inwestycją wspólnie z amerykańską firmą NuScale, która dwa miesiące temu zadebiutowała na nowojorskiej giełdzie. Spełnia więc wymogi giełdy amerykańskiej w zakresie transparentności - zwrócono uwagę.

"W ciągu 6 do 9 miesięcy w szczególnych sytuacjach, prezes PAA wydaje opinię ogólną o technologii, tej konkretnej technologii związanej z firmą NuScale. Firma NuScale przygotowała technologie i zarejestrowała ją w Stanach Zjednoczonych - zaznaczył Marcin Chludziński.

Jak mówił Chludziński, kolejnym krokiem będzie przygotowanie studium lokalizacyjnego. Poinformował też, że KGHM bierze pod uwagę kilka miejsc, kryteria wyboru dotyczą m.in. zgodności z polskim prawem, ochrony środowiska czy kwestii ekonomicznych. "Do tego trwają już prace nad uruchomieniem w kraju Testowego Centrum Sterowania. Będą się tam szkolić operatorzy i specjaliści od energii jądrowej. Chcemy doprowadzić do jak najszybszego, możliwie w tym roku, otwarcia symulatora centrum sterowania gdzie ludzie, którzy w przyszłości zajmą się SMR-ami będą mogli pracować i uczyć się na konkretnej technologii i zdobywać doświadczenie związane z obsługą tej technologii w przyszłości" - dodał.

KGHM w lutym tego roku podpisał umowę z amerykańską firmą NuScale Power w sprawie rozpoczęcia prac nad wdrożeniem zaawansowanych małych reaktorów modułowych (SMR) w Polsce. Miedziowa spółka zapowiedziała, że uruchomi pierwsze reaktory do 2029 roku.

Małe reaktory jądrowe

Budowa małych reaktorów jądrowych jest bezpośrednio związana z Polityką Klimatyczną KGHM, której główne cele to redukcja emisji gazów cieplarnianych i osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 r. Ambicją KGHM jest skuteczne zwiększanie udziału odnawialnych źródeł energii i produkcji własnej w pokryciu zapotrzebowania na energię. Spółka posiada własne niskoemisyjne źródła wytwórcze zasilane paliwem gazowym. Rozwija też projekty OZE, w tym elektrownie fotowoltaiczne na terenach należących do KGHM.

Opracowana przez NuScale Power technologia modułowej elektrowni jądrowej z reaktorem lekkowodnym, dostarcza energię do wytwarzania energii elektrycznej, ciepłownictwa, odsalania, produkcji wodoru i innych zastosowań związanych z ciepłem procesowym. To przełomowe rozwiązanie, które jako jedyne spośród technologii małych reaktorów modułowych uzyskało zatwierdzenie Amerykańskiej Komisji Dozoru Jądrowego USA.

KGHM poinformował, że energia z pierwszej elektrowni SMR ma zasilić oddziały produkcyjne miedziowej spółki. Proponowany projekt jest modułowy, co oznacza bezproblemowe zwiększanie skali całego przedsięwzięcia.

Podkreślono, że amerykański partner KGHM może liczyć na administrację rządową w USA. Polski koncern przypomniał, że podczas ostatniego szczytu G7 prezydent Joe Biden wymienił firmę NuScale jako przykład wzmocnienia bezpieczeństwa energetycznego i zapewnił o swoim wsparciu dla inwestycji planowanych w Europie. Z kolei w tym tygodniu Parlament Europejski przyjął propozycję Komisji Europejskiej o włączeniu energetyki jądrowej i gazu ziemnego do unijnej taksonomii - dodano.

Podano, że z ubiegłorocznych badań Ministerstwa Klimatu i Środowiska wynika, że 74 proc. Polaków popiera budowę elektrowni jądrowych w naszym kraju.

Państwowa Agencja Atomistyki to urząd dozoru jądrowego, który dba o bezpieczeństwo jądrowe i ochronę radiologiczną w Polsce. (PAP)

autor: Anna Bytniewska

ab/ amac/

PKN Orlen: złożono wniosek o ocenę technologii SMR do Państwowej Agencji Atomistyki

Orlen Synthos Green Energy złożył wniosek o ocenę technologii SMR do Państwowej Agencji Atomistyki - przekazał w piątek PAP PKN Orlen. Spółka przypomniała, że koncern ma wyłączność w Polsce na wykorzystanie technologii BWRX-300 amerykańskiego GE Hitachi Nuclear Energy. "Reaktor ten jest obecnie najbardziej zaawansowaną na świecie technologią na drodze do komercjalizacji" - podkreślono.

Według szefa Orlenu Daniela Obajtka zapewnienie stabilnych dostaw energii do polskiego systemu wymaga szybkiego wdrożenia technologii jądrowych. "Aby to się udało musimy polegać na sprawdzonych technologiach, a właśnie taką jest BWRX, na którą mamy wyłączność. To technologia, która charakteryzuje się najwyższą efektywnością cieplną. Kluczowy jest też fakt, że pozyskaliśmy partnera, który ma duże doświadczenie we wdrażaniu technologii jądrowej i może być globalnym liderem w rozwoju technologii SMR" - wskazał Obajtek.

Dodał, że w ten sposób koncern dostarcza realnych rozwiązań, które zwiększą niezależność energetyczną polskiej gospodarki. "Nie ograniczamy się do własnych potrzeb i chcemy budować reaktory w lokalizacjach ważnych dla ciągłości dostaw do krajowej sieci" - zapowiedział prezes PKN Orlen.

Za komercjalizację technologii mikro i małych reaktorów jądrowych odpowiada Orlen Synthos Green Energy.

Jak poinformowano spółka złożyła do Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki wniosek o wydanie ogólnej opinii dotyczącej technologii BWRX-300. "Dokumentacja techniczna bazuje na dokumentacji przygotowanej przez dostawcę technologii dla kanadyjskiego regulatora CNRC w ramach procesu określanego mianem VDR (ang. Vendor Design Review). VDR to przedlicencyjny przegląd technologii unormowany w kanadyjskim systemie prawnym" - wyjaśniono.

Biuro prasowe płockiego koncernu oceniło, że Orlen jest w "bardzo dogodnej" pozycji dla komercjalizacji reaktorów modułowych w Polsce, ponieważ m.in. posiada szeroki dostęp do potencjalnych lokalizacji, czy bogatą historię realizacji dużych projektów inwestycyjnych.

Według firmy nawiązanie współpracy z Synthos Green Energy i wybór reaktorów BWRX-300 pozwoli na szybsze i sprawniejsze wdrożenie tej technologii w Orlenie.

Zwrócono uwagę, że przełomowa w tym obszarze była decyzja Ontario Power Generation (OPG) – jednej z największych firm energetycznych w Kanadzie - która w 2022 roku rozpocznie prace nad budową elektrowni z reaktorem BWRX-300. "Wybór technologii BWRX-300 przez OPG jest również ważnym katalizatorem dla inwestycji w Polsce. Oznacza bowiem, że pierwsza inwestycja w Polsce będzie projektem NOAK (Next of a Kind, czyli kolejnym tego typu), a projekt kanadyjski jako FOAK (First of a Kind – pierwszy tego typu) będzie projektem referencyjnym dla polskiego. Dzięki temu możliwe będzie wykorzystanie kanadyjskich doświadczeń w zakresie rozwoju, przygotowania procesu inwestycyjnego, licencjonowania, budowy i eksploatacji elektrowni jądrowej tego samego typu w Polsce" - wskazano.

Orlen przekonuje, że małe reaktory jądrowe to szansa dla krajowej gospodarki. Przywołuje tutaj szacunki GE Hitachi, który twierdzi, że ok. 50 proc. wydatków związanych z ich budową może zostać w Polsce. Dotyczyć ma to również kluczowych elementów całej elektrowni jak turbina i generator, części zbiornika reaktora, systemy hydrauliczne. "Dzięki temu powstaną nowe miejsca pracy w atrakcyjnych sektorach gospodarki. Już zidentyfikowano blisko 300 polskich firm, które mają potencjał stać się częścią łańcucha dostaw przy budowie tych reaktorów" - podkreślono.

Spółka wskazała, że mały reaktor o mocy ok. 300 MWe jest w stanie rocznie wytworzyć energię potrzebną do zasilania ok. 150-tys. miasta. Szacowany koszt produkcji 1 MWh energii elektrycznej będzie docelowo o ok. 30 proc. niższy niż w przypadku energii z gazu. Dodano, że pojedynczy reaktor modułowy o mocy ok. 300 MWe może zapobiec emisji do od 0,3 do 2 mln ton CO2 rocznie, w zależności od rodzaju zastępowanego paliwa (np. węgla kamiennego lub brunatnego).

Płocki koncern zwrócił ponadto uwagę na kwestię bezpieczeństwa stosowania takich reaktorów. Wyjaśniono, że reaktor BWRX-300 ma zabezpieczenia pasywne, pozwalające samoistnie inicjować w razie potrzeby procedury chłodzenia, bez angażowania w nie obsługi ludzkiej przez siedem dni. "Tego typu rozwiązania umożliwiają bezpieczniejszą eksploatację i pozwalają na znacznie bardziej elastyczne podejście do lokalizacji reaktorów. Mogą się one znajdować na przykład w pobliżu niektórych zakładów przemysłowych" - wskazano.

Wyjaśniono też , że mały reaktor można postawić na niecałych 5 ha, co znaczy, że na takiej powierzchni, jaką zajmuje Stadion Narodowy w Warszawie, zmieściłyby się cztery SMR- y. (PAP)

autor: Michał Boroń

mick/ drag/