Przedsiębiorca będzie mógł wybrać rodzaj postępowania

ZMIANA PRAWA

Powód może wybrać, w jakim postępowaniu będzie dochodził swoich roszczeń. Może zdecydować się na dotychczas obowiązujący tryb lub wybrać odrębne europejskie postępowanie nakazowe - przewiduje rządowy projekt nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego, którego pierwsze czytanie odbędzie się dzisiaj w Sejmie. Europejski tryb postępowania nakazowego ułatwi w przyszłości wyegzekwowanie roszczeń w krajach UE.

Proponowana reforma procedury cywilnej przewiduje, że w europejskim postępowaniu nakazowym sędziowie sądów rejonowych i okręgowych będą mogli rozpoznawać sprawy wówczas, gdy przewidują to warunki określone w rozporządzeniu WE nr 861/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z 11 lipca 2007 r.

Osądzi też referendarz

Europejski nakaz zapłaty będzie mógł wydać nawet referendarz sądowy. Jeżeli przedsiębiorca wybierze europejskie postępowanie nakazowe, to wówczas w pozwie powinien oświadczyć, że podał informacje zgodne ze swoją najlepszą wiedzą. Musi dodać też, że jest przekonany o tym, że są one prawdziwe oraz wie o sankcjach zgodnych z prawem krajowym, które grożą za podanie nieprawdziwych danych.

Dla części roszczenia

Gdy nakaz zapłaty zostanie wydany tylko co do części roszczenia objętego pozwem, sąd musi o tym poinformować powoda. Projekt przewiduje, że to samo roszczenie może zostać rozpoznane w dwóch postępowaniach, wówczas gdy jego część nie spełnia warunków wymaganych przez procedurę europejskiego nakazu zapłaty. Powód musi jednak wyrazić zgodę na prowadzenie sprawy w dwóch trybach i wydanie europejskiego nakazu zapłaty tylko w zakresie części roszczenia. W takiej sytuacji pozostałą część sąd rozpozna we właściwym trybie. W razie braku zgody powoda na podział roszczenia pozew o wydanie europejskiego nakazu zapłaty zostaje w całości załatwiony negatywnie.

Część gospodarcza

- Takie rozbicie roszczenia na części może występować na przykład wówczas, gdy jedną z nich należy potraktować jako gospodarczą - tłumaczy radca prawny Helena Markowska z kancelarii radców prawnych Biernaccy. Spory między przedsiębiorcami rozpoznawane są przez sądy gospodarcze przy zastosowaniu procedury znacznie różniącej się od stosowanej w wydziałach cywilnych podczas rozpatrywania spraw dwóch osób fizycznych niebędących przedsiębiorcami. Całe roszczenie nie mogłoby wówczas zostać osądzone w europejskim postępowaniu nakazowym. Projekt przewiduje, że procedura musi być jednolita - dodaje Helena Markowska.

Dodatkowe obowiązki sądu

Gdy sprawa o część roszczenia trafi do sądu gospodarczego, przewodniczący musi wyznaczyć powodowi termin do podania w piśmie procesowym wszystkich twierdzeń i dowodów na ich poparcie pod rygorem utraty prawa powoływania ich w toku postępowania. Wyjątek od tej zasady może mieć miejsce wówczas, gdy powód wykaże, że powołanie dowodów w wyznaczonym terminie nie było możliwe albo potrzeba ich powołania zaistniała później. Zobowiązanie sądu do wyznaczenia terminu powodowi do spełnienia procedury stosowanej przed sądami gospodarczymi potrzebne jest po to, aby nie nastąpiła prekluzja dowodowa. Gdy występował o europejski nakaz zapłaty, nie musiał spełniać tych wymogów, bo nie musiał liczyć się z prekluzją - wyjaśnia radca prawny, Piotr Olczyk z Kancelarii Olczyk i Kubicki.

Jaki sprzeciw

Gdy zostanie wniesiony sprzeciw od europejskiego nakazu zapłaty, to wówczas straci on swoją moc. Sąd rozpozna wówczas sprawę we właściwym trybie, według przepisów o postępowaniach odrębnych. Natomiast nie może stosować przy tym przepisów o postępowaniu nakazowym i upominawczym.

Projekt przewiduje, że o wniesieniu sprzeciwu sąd musi zawiadomić przedsiębiorcę, gdy sprawa ma być rozpoznawana według przepisów o postępowaniu odrębnym w sprawach gospodarczych.

Wyznaczy mu też, w jakim terminie musi podać wszystkie twierdzenia oraz dowody na ich poparcie pod rygorem utraty prawa powoływania ich w toku postępowania. Podobne zobowiązanie nałoży też na pozwanego przedsiębiorcę. W razie sprzeciwu pozwanego powód będzie mógł również żądać zakończenia postępowania. Wtedy sąd umorzy postępowanie oraz orzeknie o kosztach sądowych w taki sposób, jak przy cofnięciu pozwu.

CECHY POSTĘPOWANIA O WYDANIE NAKAZU ZAPŁATY

• Powód - przedsiębiorca sam decyduje o poddaniu się odrębnemu europejskiemu postępowaniu nakazowemu

• W postępowaniu nie mogą być rozpoznawane sprawy gospodarcze

• Nakaz wydaje sędzia lub referendarz sądowy w sądzie rejonowym lub okręgowym

• Na podstawie nakazu można prowadzić egzekucję roszczenia w państwach Unii Europejskiej

Roszczenie może zostać rozpoznane w dwóch postępowaniach, wówczas gdy jego część nie spełnia warunków wymaganych przez procedurę europejskiego nakazu zapłaty

MaŁgorzata Piasecka-Sobkiewicz

malgorzata.piasecka@infor.pl