Czym jest Krajowy Rejestr Sądowy?

Podstawa prawna

Krajowy Rejestr Sądowy (dalej „KRS” lub „Rejestr”) jest to ustawowy rejestr działający na podstawie ustawy z dnia 10 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. 2007 r. Nr 168 poz. 1186), która weszła w życie 1 stycznia 2001 roku.
W jego skład wchodzą następujące rejestry:

1. przedsiębiorców,
2. stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz publicznych zakładów opieki zdrowotnej,
3. dłużników niewypłacalnych.

Powyższa ustawa wprowadziła jedną, główną ewidencję dla podmiotów uprzednio wpisywanych do odrębnych rejestrów. Dla przykładu należy wskazać, iż przed wejściem w życie powyższych przepisów funkcjonował m.in. rejestr handlowy, prowadzony przez odpowiednie sądy rejestrowe. Z uwagi na fakt, iż nie był on scentralizowany dostęp do informacji w nim zawartych był technicznie ograniczony. W przypadku Krajowego Rejestru Sądowego istnieje możliwość uzyskania odpisu podmiotu w sądach rejonowych prowadzących rejestr KRS na terenie całego kraju. Stanowi on więc ogólnopolską, krajową, jawną, elektroniczną bazę danych w której wpisy korzystają z domniemania prawdziwości.

Zobacz: Czy sąd rejestrowy pełni tylko rolę techniczną - uchwała Sądu Najwyższego?

Funkcja informacyjna KRS

Wyróżnia się dwie główne funkcje Krajowego Rejestru Sądowego: informacyjną oraz legalizacyjną.

Funkcja informacyjna realizowana jest przez umożliwienie podmiotom uzyskanie informacji uwidocznionych w Krajowym Rejestrze Sądowym przez uzyskanie odpisu podmiotu z Krajowego Rejestru Sądowego (aktualnego bądź pełnego) a nawet wgląd do akt rejestrowych. Można więc w ten sposób zapoznać się ze sposobem reprezentacji podmiotu, jego adresem, informacjami o wspólnikach czy ustalić wysokość kapitału zakładowego.

Funkcja legalizacyjna KRS

Krajowy Rejestr Sądowy obok funkcji informacyjnej, którą bez wątpienia spełnia bardzo dobrze, pełni również funkcję legalizacyjną. Oznacza to, iż "legalizuje” (statuuje) działalność niektórych podmiotów przyznając im osobowość prawną.

Dla przykładu takie podmioty jak spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne czy fundacje uzyskują osobowość prawną z chwilą wpisania ich do Krajowego Rejestru Sądowego. Podobnie, dopiero z momentem wpisu, statuuje się zarówno podniesienie i obniżenie kapitału zakładowego spółek kapitałowych.

Zobacz: Koniec kolejek po odpis z KRS

Dodatkowo należy wskazać, iż ustawy uzależniają również skuteczność różnych czynności od ich wpisu do rejestru (dzieje się tak np. przy rejestracji zmian umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością).

Krajowy Rejestr Sądowy jest więc podstawową ewidencją zarówno w samej działalności korporacyjnej podmiotów, jak i w ich działalności gospodarczej (stanowi bogate, choć nie wyczerpujące źródło informacji o podmiotach, z którymi zamierza się współpracować).