Czy pracownik może nie zgodzić się na wypowiedzenie zmieniające?

Uregulowanie dotyczące zastosowania wypowiedzenia warunków pracy i płacy, tzw. wypowiedzenia zmieniającego znajduje się w art. 42 kodeksu pracy. Taka instytucja ma na celu przekształcenie dotychczasowych warunków bez konieczności rozwiązywania stosunku pracy z pracownikiem. Istotne jest, że do skuteczności takiego działania konieczna jest forma pisemna oraz wyrażenie zgody przez pracownika. Wynika z tego, że wypowiedzenie zmieniające może przedstawić jedynie pracodawca. Pracownik może jedynie wypowiedzieć dotychczasowe warunki, nawiązać nowy stosunek pracy bądź złożyć ofertę dotyczącą porozumienia zmieniającego, na którą pracodawca może nie wyrazić zgody.

Przyjęcie lub odmowa nowych warunków

Pracownik ma prawo do podjęcia decyzji o przyjęciu bądź odmowie zaproponowanych warunków pracy i płacy. Może to uczynić poprzez złożenie oświadczenia o przyjęciu bądź niezłożenie oświadczenia o odmowie przyjęcia. W takiej sytuacji przyjmuje się, że pracownik przyjął nowe warunki w sposób milczący. Przyjęcie proponowanych zmian powoduje trwałość stosunku pracy, natomiast odmowa skutkuje rozwiązaniem stosunku pracy z zachowaniem okresu wypowiedzenia.

Zatem odmowa przyjęcia zaproponowanych warunków pracy lub płacy (art. 42 § 3 zdanie pierwsze k.p.) powoduje, że umowa o pracę rozwiązuje się z upływem okresu wypowiedzenia, niezależnie od intencji pracownika (wyr. SN, I PKN 116/99). Ważne jest, że odmowa wprowadzenia zmian przez pracownika nie jest równoznaczna z wypowiedzeniem umowy o pracę dokonanego przez tego pracownika. Do rozwiązania umowy dochodzi jedynie wskutek wypowiedzenia umowy przez pracodawcę. Rozwiązanie umowy na skutek wypowiedzenia zmieniającego może naruszyć gwarancje zatrudnienia. Decydujące jest w tej sytuacji ustalenie faktyczne dotyczące wskazania strony, która spowodowała rozwiązanie umowy. Celem zawarcia pakietu gwarancji pracowniczych jest ochrona pracowników przed utratą zatrudnienia, a nie zmiana warunków zatrudnienia. Gdyby przyjąć, że każde wypowiedzenie zmieniające jest równoznaczne z wypowiedzeniem definitywnym pracodawca byłby pozbawiony możliwości dokonywania jakichkolwiek zmian przez cały okres obowiązywania pakietu (wyr. SN z dnia 5 sierpnia 2009 r., II PK 39/09).

Zobacz również: Odmowa ponownego zatrudnienia

Co do zasady zastosowanie wypowiedzenia zmieniającego jest możliwe w stosunku do każdej umowy o pracę, która może zostać wypowiedziana z mocy prawa bądź z woli stron poprzez wprowadzenie odpowiedniej klauzuli umownej o dopuszczalności wypowiedzenia. Nie jest dopuszczalne jednak - przez dokonanie wypowiedzenia zmieniającego (art. 42 § 1 k.p.) - zmiana rodzaju umowy o pracę zawartej na czas nie określony na umowę na czas określony (uchwała SN, I PZP 52/93).

Wypowiedzenie zmieniające na korzyść i niekorzyść

Aby ustalić, że wypowiedzenie zmieniające może być niekorzystne dla pracownika należy uwzględnić również fakt jak pracownik je odczuwał (wyr. SN, I PKN 88/99).  Zmiany korzystne wprowadzane na podstawie porozumienia, gdzie pracownik zazwyczaj wyraża na nie zgodę w dorozumiany sposób. Warto zaznaczyć, że sama zmiana stanowiska bez zmian w warunkach pracy i płacy nie wymaga wypowiedzenia zmieniającego. Jeżeli jednak strony zgodnie traktują taką zmianę jako element podmiotowo istotny (np. gdy nazwa implikuje prestiż stanowiska), to może ona wymagać wypowiedzenia warunków pracy (wyr. SN, I PKN 265/99).  Nie jest również wymagane wypowiedzenie dotychczasowych warunków w przypadku zmiany regulaminu pracy bądź zawartego porozumienia w związku z przejściem zakładu pracy.

Wypowiedzenie zmieniające może zostać zaskarżone przez pracownika do sądu pracy, jednakże odmowa przyjęcia propozycji pracodawcy nie stanowi podstawy do dopuszczenia tego zaskarżenia.

Porozmawiaj o tym na naszym FORUM!!