REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Godziny nadliczbowe w zadaniowym systemie czasu pracy

Magdalena Kasprzak
Radca prawny, doktor nauk prawnych. Pracowała w Departamencie Prawnym Głównego Inspektoratu Pracy, autorka licznych publikacji w wiodących polskich wydawnictwach prawniczych. Doradca prawny w kancelariach prawnych, wykładowca akademicki, prezes zarządu ANTERIS Fundacji Pomocy Prawnej
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Zadaniowy czas pracy może być wprowadzony, gdy praca m.in. wykonywana jest poza normalnym rytmem funkcjonowania zakładu pracy. Nie oznacza to jednak, że pracownikom pracującym nieregularnie nie należy się wynagrodzenie za przepracowane nadgodziny.

Dłuższa praca, niż wynika z obowiązującego pracownika wymiaru czasu pracy, powinna być rekompensowana dodatkowym wynagrodzeniem. Zasada ta stosowana jest niezależnie od przyjętego u pracodawcy systemu czasu pracy. Tym samym prawo do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych przysługuje zarówno pracownikowi świadczącemu pracę w systemie podstawowym, jak i tym zatrudnionym przy pracy zmianowej czy w systemie zadaniowym. Aby dokładnie omówić zagadnienie, kiedy mamy do czynienia z pracą w godzinach nadliczbowych pracownika zadaniowego, należy najpierw wskazać podstawowe cechy tego systemu.

REKLAMA

Czas pracy w systemie zadaniowym

REKLAMA

Z zadaniowego systemu czasu pracy można skorzystać tylko w sytuacjach uzasadnionych rodzajem pracy, jej organizacją albo miejscem wykonywania (art. 140 k.p.). Zastosowanie tego systemu nie wyłącza jednak konieczności płacenia wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych w sytuacji, gdy zakres zadań obciążających pracownika przekracza możliwości ich wykonania w zwykłym czasie pracy.

Pracodawca, po porozumieniu z pracownikiem, ustala czas niezbędny do wykonania powierzonych zadań, uwzględniając wymiar czasu pracy wynikający z ogólnie przyjętych norm. Tym samym czas pracy pracownika zatrudnionego w systemie zadaniowym również nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy (art. 129 k.p.).

W praktyce przyjmuje się, że zadaniowy czas pracy może być wprowadzony, gdy utrudnione jest precyzyjne określenie momentu rozpoczynania i zakończenia pracy oraz gdy:

Dalszy ciąg materiału pod wideo

• niemożliwa jest kontrola czasu poświęconego wykonywaniu pracy,

• praca może być wykonywana poza normalnym rytmem funkcjonowania zakładu pracy,

• świadczenie zadań zależy od zmiennych, trudnych do przewidzenia okoliczności i uwarunkowań,

• zapotrzebowanie na pracę jest nierytmiczne.

Zakres obowiązków służbowych pracownika

REKLAMA

Cechą charakterystyczną pracy w systemie zadaniowym jest samodzielne decydowanie przez pracownika o czasie i sposobie potrzebnym do wykonania swoich obowiązków służbowych. Rozkład zadań jest ustalany bezpośrednio przez pracownika, natomiast o tym, jakie zadania są do wykonania, decyduje już pracodawca.

Zasadniczą kwestią jest zatem określenie, czy zadania, jakie zostają postawione przed pracownikiem, dają się wykonać w zwyczajnych normach czasu pracy (czyli w ciągu 8 godzin dziennie i przeciętnie 40 godzin tygodniowo). Zadania co do zasady powinny być wykonalne w granicach tych norm.

W tym systemie to pracownik, bez udziału pracodawcy, decyduje o prędkości, z jaką wypełnia swoje obowiązki. Jeśli zadania dadzą się wykonać w standardowym tempie i czas ich realizacji nie przekroczy wskazanych norm, to pracownik nie ma podstaw do roszczenia o wynagrodzenie z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych. Sąd Najwyższy w wyroku z 10 września 1998 r. stwierdził, że zlecanie pracownikowi zadań, których wykonanie w normalnym czasie oraz tempie pracy jest niemożliwe, należy kwalifikować jako równoznaczne z poleceniem świadczenia pracy w czasie przekraczającym obowiązujące normy (I PKN 301/98).

Przykład

Pracownik zatrudniony jest w charakterze przedstawiciela handlowego w zadaniowym systemie czasu pracy. W ramach swoich obowiązków ma zapisany osobisty kontakt z 12 klientami firmy. Jest zobowiązany do odwiedzenia ich codziennie w odległych od siebie miejscowościach. Można więc przyjąć, że wykonanie tego zadania nie jest możliwe w ciągu ośmiu godzin. Wystąpił więc o wypłacenie mu wynagrodzenia za nadgodziny.

W takim przypadku pracodawca powinien liczyć się z obowiązkiem zapłaty za pracę w godzinach nadliczbowych, ponieważ nie można nakładać na pracownika takich zadań, których wykonanie w ramach przyjętych norm czasu pracy nie jest możliwe. Aby jednak pracownik mógł otrzymać wynagrodzenie za nadgodziny, musi wykazać, że wykonanie zleconych mu zadań nie jest możliwe w normalnym czasie pracy, czyli w ciągu np. 8 godzin dziennie.

Inaczej sytuacja wyglądałaby wtedy, jeżeli ten pracownik ma wszystkich klientów w jednej miejscowości. Wówczas faktyczny codzienny kontakt z nimi mógłby nie przekraczać 8 godzin dziennie. Tym samym nie prowadziłoby to do pracy nadliczbowej.

Pracownik w systemie zadaniowym świadczy efektywnie pracę w czasie niezbędnym do wykonania powierzonych zadań. W związku z tym sam decyduje, kiedy i jak długo będzie pracował, a także, ile czasu dziennie, tygodniowo czy nawet miesięcznie poświęci na wykonanie powierzonych mu zadań.

Praca w godzinach nadliczbowych

W razie zastosowania zadaniowego czasu pracy pracodawca nie jest zwolniony z obowiązku płacenia wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. W sytuacji gdyby zakres powierzonych pracownikowi zadań uniemożliwiał ich wykonanie w normalnym czasie pracy i pracownik musiałby pracować w zwiększonym wymiarze czasu, ma on prawo do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Praca wykonywana ponad obowiązujące pracownika normy czasu pracy, a także praca wykonywana ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy, wynikający z obowiązującego pracownika systemu i rozkładu czasu pracy, stanowi pracę w godzinach nadliczbowych (art. 151 k.p.).

Przykład

Pracownik jest zatrudniony w firmie X w zadaniowym systemie czasu pracy. Jednego dnia pracuje 6, a drugiego - 10 godzin. Pracownik sam planuje, kiedy wykonuje swoje zajęcia.

Aby ustalić, czy pracownik ten świadczy pracę w godzinach nadliczbowych, należy najpierw ustalić, czy średnia tygodniowa przepracowanych godzin w przyjętym okresie rozliczeniowym jest większa niż obowiązująca norma 40 godzin. Wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych będzie bowiem należne za każdą godzinę ponad obowiązującą normę. Rozliczenie takich godzin będzie jednak możliwe dopiero na koniec przyjętego u pracodawcy okresu rozliczeniowego.

Pracownika obowiązuje miesięczny okres rozliczeniowy, w którym wystąpiły 4 tygodnie pracy. W pierwszym tygodniu pracownik przepracował 38 godzin, w drugim - 35, w trzecim - 45, a w czwartym - 42 godziny. Godziny przepracowane: 38 + 35+ 45+ 42 = 160 godzin

160 godzin : 4 tygodnie = 40 godzin tygodniowo (średnia godzin przepracowanych w tygodniach tego miesiąca).

Norma nie została więc przekroczona. Mimo że w poszczególnych tygodniach pracownik pracował różną liczbę godzin, praca w godzinach nadliczbowych nie wystąpiła.

Magdalena Kasprzak 

Podstawa prawna:

• art. 129, 140, 151 Kodeksu pracy,

• wyrok Sądu Najwyższego z 10 września 1998 r. (I PKN 301/98, OSNP 1999/19/608).

 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    KONFERENCJA O DOTACJACH - DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY. Katowice 29 lutego 2024 r. [wydarzenie bezpłatne, liczba miejsc ograniczona]

    LPW Grupa na czele z ekspertami z LPW Consulting zaprasza na kolejną edycję wydarzenia pt. KONFERENCJA O DOTACJACH - DOŚWIADCZENIA I PERSPEKTYWY. W tym roku to wydarzenie odbędzie się w czwartek 29 lutego 2024 r. w godz.: 10:00-14:00 w Parku Technologicznym Ekoenergia w Katowicach, ul. Żeliwna 38. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny po uprzednim zapisie online. Przy czym liczba miejsc jest ograniczona. Portal infor.pl jest patronem medialnym tego wydarzenia.

    Czekolada w 2024 roku będzie droższa i nie tylko ona. Ceny kakao biją rekordy – może być nawet 7 tys. USD za tonę. Co to jest shrinkflacja?

    Nie ma dobrych wiadomości dla miłośników czekolady i kakao. Rekordowo wysokie ceny kakao na światowych giełdach nadal będą rosły i mogą nawet przekroczyć wartość 7 tys. dolarów za tonę. Tak prognozują autorzy raportu pt. „INDEKS CEN W SKLEPACH DETALICZNYCH”. Problemy z podażą i przewidywane znaczne spadki zbiorów oznaczają trzeci rok z rzędu globalnego deficytu surowca. Kluczowy okres zbierania ziaren skończy się w marcu, a następny zacznie się dopiero we wrześniu. Natomiast już w styczniu br. słodycze i desery zdrożały najbardziej ze wszystkich analizowanych kategorii produktów. Eksperci zapowiadają, że podwyżki w następnej kolejności obejmą kosmetyki, leki i suplementy bazujące na kakao. I dodają, że skok cen odczują producenci art. spożywczych, zakłady przetwórcze, cukiernie i restauracje. W następnej kolejności straty te zostaną przerzucone na konsumentów. Taki scenariusz może się wydarzyć już przed Wielkanocą. A jeśli sytuacja dalej będzie się pogarszała, to może nasilić się również zjawisko shrinkflacji. 

    Firmy widzą potencjał w sztucznej inteligencji, ale są pewne bariery

    Firmy, które zainwestowały w sztuczną inteligencję i widzą jej potencjał, chętniej rozważają dalsze innowacje. Ale są tez pewne przeszkody, z którymi muszą się mierzyć. 

    Ferie 2024. Wyjazdy nad morze coraz popularniejsze. Największą atrakcją morsowanie

    Czy Polacy coraz chętniej będą spędzać ferie nad morzem? Eksperci zauważają, że to był najlepszy początek roku w turystyce od 2019 roku. Czy przedsiębiorcom opłaca się teraz zamykać na zimę? 

    REKLAMA

    Jak założyć e-Doręczenia? Wniosek przedsiębiorcy

    Przedsiębiorcy mogą składać wnioski o utworzenie adresu do e-Doręczeń przez Biznes.gov. Po aktywacji adresu, firma korzysta ze skrzynki do e-Doręczeń w Koncie Przedsiębiorcy. Jak zrobić e-Doręczenia?

    Kompetencje kobiet w branży IT. Większy udział kobiet jest istotny z powodu deficytu wykwalifikowanych kadr

    W październiku 2024 r. zaczną obowiązywać unijne przepisy mające na celu zbudowanie większej odporności biznesu na cyberataki. W związku z tym należy podjąć działania podnoszące kompetencje z dziedziny cyberbezpieczeństwa. Tymczasem inicjatywy podnoszące kompetencje cyfrowe kobiet podejmowane są w zaledwie 20,4% miejsc pracy.

    Komisja Europejska proponuje zmniejszenie i uproszczenie obciążeń rolników. Czy to wystarczy by przerwać protesty?

    Komisja Europejska przesłała w czwartek prezydencji belgijskiej w Radzie UE dokument, zawierający listę działań mających na celu "zmniejszenie obciążeń administracyjnych, spoczywających na barkach rolników". Propozycje zostaną omówione z państwami członkowskimi 26 lutego na posiedzeniu Rady ds. Rolnictwa.

    Używasz smartfona? Twoje wrażliwe dane są jak na dłoni. Technologia pozbawia nas prywatności

    Użytkownicy różnych urządzeń, aplikacji czy systemów często nie są świadomi, przez kogo i do jakich celów są gromadzone i wykorzystywane dane na ich temat. Rozwój technologii rzadko idzie w parze ze świadomością użytkowników i regulacjami prawnymi. To stanowi zagrożenie dla ochrony danych osobowych.

    REKLAMA

    Wzrasta ryzyko prowadzenia biznesu. "Liczba wzmianek o geopolityce i ryzyku politycznym w dokumentach spółek wzrosła o 600%"

    Ryzyko prowadzenia biznesu w 2024 roku zwiększa rosnąca polaryzacja na światowej scenie politycznej. Istotna dla przedsiębiorców będzie minimalizacja potencjalnych niebezpieczeństw, m.in. poprzez zwiększenie odporności łańcuchów dostaw, odpowiednią politykę dostępu do zasobów i zaadresowanie kwestii ESG – wynika z raportu EY-Parthenon 2024 Geostrategic Outlook.

    Handel internetowy idzie w górę, stanowi 8,8% ogółu sprzedaży detalicznej

    Sprzedaż internetowa w ujęciu rocznym w styczniu wzrosła ogółem o 11%, co stanowił 8,8% ogółu sprzedaży detalicznej. Największy udział e-sprzedaży w całości sprzedaży detalicznej miały takie kategorie jak tekstylia, odzież, obuwie, prasa i książki. Tak wynika z danych przekazanych przez GUS.

    REKLAMA