Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej

Beata Naróg
Usługi i Doradztwo Kadrowe. Szkolenia
inforCMS
Umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej można zawrzeć z pracownikami, którzy zatrudnieni są na podstawie różnych rodzajów umów o pracę, a więc zarówno na czas nieokreślony, jak i na czas określony, na zastępstwo czy okres próbny.

Pracodawcy zatrudniający pracowników na stanowiskach związanych z dysponowaniem mieniem (np. w sklepach, magazynach), mają możliwość oddania tego mienia na podstawie umowy pod pieczę pracownikom zatrudnionym w danej placówce. Szczegółowe zasady powierzenia mienia i zakres odpowiedzialności poszczególnych pracowników, którym powierzono mienie, uregulowane zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z 4 października 1974 r. w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie (j.t. Dz.U. z 1996 r. nr 143, poz. 663).

Umowa z pracodawcą

Powierzenie pracownikom mienia z obowiązkiem zwrotu lub wyliczenia może nastąpić tylko na podstawie umowy zawartej z pracodawcą. Jest to umowa odrębna od umowy o pracę, a istota jej polega na tym, że pewnej grupie pracowników powierza się określone mienie. Pracownicy, którzy taką umowę podpisali, mają obowiązek nie tylko dokładać należytej dbałości o to mienie, ale i wyliczyć się z niego na żądanie pracodawcy. Umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej powinna być zawarta na piśmie.

Pracodawca musi spełnić kilka ważnych warunków aby można było od pracowników w pełni egzekwować ewentualne braki w mieniu. Przede wszystkim mienie to powinno być powierzone w taki sposób, aby pracownik miał możliwość wyliczenia się z niego. To znaczy, że powinno być ono m.in. należycie zabezpieczone przed możliwością kradzieży czy dostępem osób niepowołanych.

Umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej można zawrzeć z pracownikami, którzy zatrudnieni są na podstawie różnych rodzajów umów o pracę, a więc zarówno na czas nieokreślony, jak i na czas określony, na zastępstwo czy okres próbny.

Gdy umowa o pracę ulegnie rozwiązaniu

Okresowa umowa o pracę z samej swojej istoty ulega rozwiązaniu z upływem terminu, na który zostaje zawarta. W przypadku zakończenia umowy o pracę istnieją dwie możliwości, tj. nie zostanie zawarta kolejna umowa o pracę albo też taka umowa dojdzie do skutku.

W pierwszym wypadku należy przeprowadzić inwentaryzację mienia w celu możliwości rozliczenia pracowników. Spis z natury powinien zostać przeprowadzony najpóźniej w dniu, w którym rozwiązuje się umowa o pracę. Jeżeli zatrudniany jest jednocześnie nowy pracownik, inwentaryzacja taka może przybrać charakter spisu zdawczo-odbiorczego. Trzeba przy tym pamiętać, że każda zmiana składu pracowników (także zmniejszenie liczby zatrudnionych) wymaga zawarcia nowej umowy. Warto również przytoczyć wyrok Sądu Najwyższego z 12 listopada 2003 r., sygn. akt I PK 551/02, w którym sąd stwierdził, że jeżeli w razie zmiany składu pracowników nie zostanie zawarta nowa umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej, wówczas zostaje uchylona odpowiedzialność tych pracowników za powierzone mienie. W uzasadnieniu do wyżej wymienionego wyroku, Sąd Najwyższy podkreślił, że niezawarcie nowej umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej w razie, gdy nastąpi zmiana w składzie pracowników objętych taką odpowiedzialnością, skutkuje uchyleniem szczególnej odpowiedzialności pracowników za wspólnie powierzone mienie.

Przykład

Pracownicy zatrudnieni na stacji paliw podpisali umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej. Jeden z pracowników miał umowę na czas określony do 15 grudnia, kolejna umowa o pracę nie została zawarta. Pracodawca zatem powinien 16 grudnia zawrzeć nową umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej z pozostałymi pracownikami.

Jeżeli umowa terminowa z pracownikiem ulega zakończeniu, ale zaraz po niej zawierana jest następna, nie będzie konieczności zawierania kolejnej umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej.

Przykład

Pracownik zatrudniony jest na podstawie umowy na okres próbny do 31 grudnia. Od 1 stycznia zawarta jest z tym pracownikiem umowa o pracę na czas nieokreślony. W tym przypadku nie trzeba zawierać nowej umowy o odpowiedzialności materialnej, gdyż w miejscu powierzenia mienia nie dochodzi do zmiany składu osób.

Dopuszczenie pracownika

W przypadku terminowych umów o pracę możemy również mieć do czynienia z sytuacją, w której pracodawca będzie chciał zatrudnić pracownika na czas określony, tylko do pomocy (bez dysponowania mieniem), np. w celu ułożenia towaru na półkach czy wykonania innych doraźnych prac. W takich wypadkach, aby móc dopuścić pracownika do wykonywania pracy w miejscu powierzenia mienia, należy uzyskać na to pisemną zgodę pracowników objętych wspólną odpowiedzialnością. Brak pisemnej zgody wszystkich odpowiedzialnych materialnie skutkuje albo koniecznością objęcia tego pracownika umową o współodpowiedzialności, albo niedopuszczeniem go do pracy w miejscu powierzenia mienia.

Umowę zawartą na czas określony, dłuższy niż 6 miesięcy, można wypowiedzieć tylko wówczas, gdy w jej treści zawarta została klauzula o 2-tygodniowym wypowiedzeniu. Umowę zaś zawartą na okres próbny można wypowiedzieć z ustawowym okresem wypowiedzenia, który wynosi:

- 3 dni robocze - przy okresie próbnym nieprzekraczającym 2 tygodni,

- 1 tydzień - jeżeli umowa zawarta została na okres próbny dłuższy niż 2 tygodnie,

- 2 tygodnie - przy 3-miesięcznym okresie próbnym.

Wypowiedzenie umowy o pracę pracownikowi objętemu odpowiedzialnością materialną nie skutkuje koniecznością odstępowania przez pracodawcę od umowy o współodpowiedzialności materialnej. Trzeba tylko pamiętać, aby sporządzić w odpowiednim terminie inwentaryzację, a po zmianie składu osobowego sporządzić nową umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej.

Przepisy prawa przewidują prawo pracownika do odstąpienia lub wypowiedzenia (za 14-dniowym okresem wypowiedzenia) umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej. Odstąpienie od tej umowy albo jej wypowiedzenie nie skutkuje automatycznie wypowiedzeniem umowy o pracę.

W przypadku gdy pracownik skorzysta z wyżej wymienionych uprawnień, a jednocześnie nie będzie możliwe dalsze zatrudnianie go w miejscu powierzenia mienia, należy przenieść go do innej pracy lub wypowiedzieć umowę, pamiętając przy tym o zasadach obowiązujących o wypowiadaniu umów zawartych na czas określony.

Beata Naróg 

Podstawa prawna:

rozporządzenie Rady Ministrów z 4 października 1974 r. w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie (j.t. Dz.U. z 1996 r. Nr 143, poz. 663).

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
Komplet: Kodeks pracy, Czas Pracy, Wynagrodzenia 2022
Komplet: Kodeks pracy, Czas Pracy, Wynagrodzenia 2022
Tylko teraz
Źródło: Prawo Przedsiębiorcy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Ceny drewna w Polsce w 2022 roku. Tanio już było
    Czasy taniego drewna skończyły się bezpowrotnie - powiedział 26 maja 2022 r. w Sejmie wiceminister klimatu i środowiska Edward Siarka. Zapowiedział też, że firmy, które kupują drewno po niższych cenach w kraju i sprzedają je drożej za granicą, stracą preferencje.
    GUS: Eksport i import w górę
    GUS zaprezentował dane o obrotach towarowych handlu zagranicznego ogółem i według krajów w okresie styczeń - marzec 2022.
    Z życia dewelopera. Uwaga! Wejście w życie nowej ustawy deweloperskiej
    Wygląda na to, że nie dojdzie do uchwalenia ustawy o zmianie terminu wejścia w życie nowej ustawy deweloperskiej.
    Nowy Peugeot 308. Test wersji PureTech 130 Allure Pack
    Nowy Peugeot 308. Test kolejnej odsłony nowego kompaktu z Francji. Po hybrydzie dostaliśmy model napędzany 130-konnym benzyniakiem.
    Gaz-System: na początku czerwca ruszy próbny przesył gazu przez interkonektor Polska–Słowacja
    Prace budowlane mające na celu połączenie systemów przesyłowych Polski i Słowacji są zakończone. Gazociąg jest obecnie nagazowany i prowadzone są testy jego funkcjonalności - poinformował w czwartek Gaz-System. Pierwszy próbny przesył gazu w kierunku do Polski i na Słowację ruszy na początku czerwca
    Czy warto wziąć kredyt na samochód? Tak, ale nie gotówkowy
    Czy warto wziąć kredyt na samochód? Tak, bo często inaczej nie da się kupić własnego auta. Trzeba jednak też wiedzieć jaki wziąć kredyt na samochód.
    Jak sprawdzić zużycie opon? Stan opon sprawdzi się sam. Zdalnie!
    Jak sprawdzić zużycie opon? Powstał właśnie system, który zdalnie wykrywa stan zużycia opony zamontowanej w samochodzie osobowym.
    Czy możemy się obawiać braku węgla w sezonie jesienno-zimowym?
    Rząd czyni starania, by nie doszło do sytuacji deficytu węgla w sezonie jesienno-zimowym; w 2022 r. spółki Skarbu Państwa planują zwiększyć wydobycie o ok. 1,5 mln ton węgla energetycznego - mówił w Sejmie wiceszef MAP Piotr Pyzik. Dodał, że trwają rozmowy ws. zwiększenia importu węgla np. z USA
    Kredyt hipoteczny bez wkładu własnego od 27 maja 2022 r. Skorzystają nieliczni
    27 maja 2022 r. startuje rządowy program "Mieszkanie bez wkładu własnego", dzięki któremu klienci otrzymają wsparcie na pokrycie wkładu własnego przy zaciąganiu kredytu hipotecznego (mieszkaniowego). Jednak eksperci Credipass i Metrohouse nie mają złudzeń. Spadająca zdolność kredytowa Polaków, rosnące stopy procentowe oraz limity na m2 nieruchomości znacznie ograniczają możliwości skorzystania z programu. Kto może wziąć kredyt mieszkaniowy z dopłatą do wkładu własnego?
    Co płacić w pierwszej kolejności, gdy pieniędzy w firmie jest za mało?
    Zarządzanie kryzysowe przedsiębiorstwem nie raz łączy się z problemem potocznie zwanym „krótką kołdrą”. Jest to sytuacja, w której przedsiębiorca bądź menedżer nie jest w stanie opłacić w terminie (bądź chwilowo w ogóle) wszystkich zobowiązań firmy. Problem taki występuje najczęściej na przedpolu upadłości bądź sądowej restrukturyzacji przedsiębiorstwa, ale może być również zażegnany bez użycia narzędzi prawa upadłościowego lub restrukturyzacyjnego (choć mocno zaleca się rozważenie takich kroków!).
    Program mieszkanie bez wkładu własnego. Jakie warunki
    W czwartek rusza program Mieszkanie bez wkładu własnego, który umożliwi zaciągnięcie kredytu hipotecznego z gwarancją BGK zastępującą wkład własny. Zgodnie z zapowiedziami resortu rozwoju program będzie modyfikowany. Zmiany wejdą w życie najpóźniej w styczniu 2023 r.
    VW ID.Buzz. Cena startuje od 248 091 zł. Czy to drogo?
    VW ID.Buzz. Cena w Polsce startuje od 248 091 zł. Za dokładnie tą sumę pierwsi klienci znad Wisły mogą złożyć zamówienie na 5-miejscowego e-busa.
    Michel: mamy nadzieję uzgodnić sankcje na ropę z Rosji przed szczytem UE
    Unia Europejska ma nadzieję, że uda się uzgodnić sankcje na rosyjską ropę przed kolejnym posiedzeniem Rady Europejskiej, zaplanowanym na poniedziałek i wtorek - powiedział w środę przewodniczący Rady Europejskiej Charles Michel
    Co dalej z rynkiem mieszkań?
    Z jakimi największymi wyzwaniami będą musieli mierzyć się deweloperzy w 2022 roku? Co będzie sprzyjało rozwojowi rynku mieszkaniowego?
    Nieruchomości premium odporne na wahania rynku
    Polacy zaczęli masowo lokować kapitał w domach, mieszkaniach i działkach. Hossa nie ominęła również sektora nieruchomości luksusowych, który potrafi kumulować pieniądze inwestorów jak żaden inny.
    Zaległości firm usługowych rosną [BADANIE]
    Zaległości branży usługowej wobec banków i dostawców wzrosły w I kwartale o niemal 1,9 mld zł. Tak wynika z danych Rejestru Dłużników BIG InfoMonitor i BIK.
    Nieoficjalnie: Węgry, Czechy i Słowacja blokują embargo na rosyjską ropę
    Podejście Węgier, Czech i Słowacji wyhamowało prace w UE nad przyjęciem szóstego pakietu sankcji na Rosję, czyli embarga na rosyjską ropę. Do tego nie widać zabiegów po stronie Niemiec i Francji, żeby jak najszybciej przyjąć ten pakiet. To osłabia unijną jedność i solidarność - przekazało PAP źródło dyplomatyczne w Brukseli
    Zadłużenie firm deweloperskich
    Zadłużenie firm deweloperskich - liczba firm deweloperskich wpisanych na koniec marca br. do Krajowego Rejestru Długów spadła o 0,6% rdr. Równocześnie w Rejestrze Dłużników BIG InfoMonitor i w bazie informacji kredytowych BIK przybyło dłużników wykonujących roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków.
    Von der Leyen w Davos: Rosja wstrzymuje dostawy żywności, wykorzystując to jako broń, co ma globalne reperkusje
    Rosja wstrzymuje dostawy żywności, wykorzystując to jako broń, co ma globalne reperkusje. Przypomina to rosyjską strategię dotyczącą wykorzystywania przez Rosję w ten sam sposób surowców energetycznych - powiedziała przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen w swoim wtorkowym przemówieniu na Międzynarodowym Forum Ekonomicznym w szwajcarskim Davos.
    Czy w kamperze można spać podczas jazdy? Sprawdźmy.
    Czy w kamperze można spać podczas jazdy? To pytanie, które często pojawia się z ust osób, zaczynających dopiero przygodę z kamperingiem. A więc?
    Wzrośnie płaca minimalna, a za nią preferencyjny ZUS dla przedsiębiorców
    W 2023 roku czeka nas dwustopniowa podwyżka płacy minimalnej: pierwszy raz w styczniu do wartości 3350 zł brutto, drugi raz w lipcu do 3500 zł brutto. Obecnie minimalne wynagrodzenie to 3010 zł, a więc docelowy wzrost wyniesie ponad 16%.
    Jaką szerokość mają drogi w Polsce? Odpowiedzi jest wiele...
    Jaką szerokość mają drogi w Polsce? Ciężko udzielić jednej odpowiedzi. Bo wszystko zależy od tego, o drodze jakiej kategorii mówimy.
    Stacje ładowania w Łodzi. 100 nowych punktów dla elektryków
    Stacje ładowania w Łodzi, czyli właśnie rozpoczyna się nowa inwestycja. W jej ramach powstanie 100 stacji ładowania pojazdów elektrycznych.
    Niemiecki minister gospodarki: embargo na rosyjską ropę "w zasięgu ręki"
    Niemiecki minister gospodarki Robert Habeck w wywiadzie udzielonym w poniedziałek wieczorem dla niemieckiej telewizji publicznej stwierdził , że embargo na rosyjską ropę naftową jest "w zasięgu ręki"
    Premier o sankcjach na Rosję: mam nadzieję, że w ciągu najbliższych kilku-kilkunastu dni osiągniemy porozumienie
    Mam nadzieję, że w ciągu najbliższych kilku-kilkunastu dni dojdziemy do porozumienia, choć bardzo ważną wartością jest też zachowanie jedności - powiedział premier Mateusz Morawiecki, pytany o postępy w dyskusji między państwami UE nad wprowadzeniem szóstego pakietu sankcji wobec Rosji