Kategorie

Czy nabycie udziałów za pożyczkę od udziałowca jest korzystne podatkowo

Spółka z o.o. zamierza nabyć udziały w innej spółce. Czy gdyby zaciągnęła na ten cel pożyczkę od udziałowca, to odsetki od tej pożyczki mogłaby zaliczać do kosztów uzyskania przychodu?

RADA

W przypadku gdy spółka nabywa udziały za własne środki, wydatki na nabycie udziałów mogą być zaliczane do kosztów dopiero w przypadku ewentualnego zbycia udziałów. Natomiast jeśli nabycie zostanie sfinansowane pożyczką (kredytem), to spółka będzie mogła zaliczać na bieżąco do kosztów płacone odsetki od tej pożyczki (kredytu).

UZASADNIENIE

Na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 8 updop nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na nabycie lub objęcie akcji albo udziałów. Wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodów przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji). Jednakże chodzi tu tylko o wydatki bezpośrednio związane z nabyciem (np. cenę nabycia, opłaty notarialne ponoszone przez nabywcę).

Natomiast inne wydatki związane pośrednio z nabyciem udziałów, np. odsetki od pożyczki (kredytu) zaciągniętego na nabycie udziałów, nie są objęte powyższym wyłączeniem. W związku z tym mogą stanowić bieżące koszty uzyskania przychodu. Stanowisko takie zostało zawarte w wyroku NSA z 7 września 2004 r. (sygn. akt FSK 324/04) oraz w piśmie Ministerstwa Finansów z 12 marca 2001 r. nr PB4/BA-8214-486-94/01. W piśmie tym czytamy, że:

Użycie przez ustawodawcę określenia „wydatki na nabycie” oznacza, że do kosztów - ale dopiero z chwilą sprzedaży udziałów lub akcji - zalicza się wszelkie koszty bezpośrednio warunkujące nabycie tych udziałów lub akcji, bez których poniesienia nie byłoby możliwe skuteczne nabycie udziałów lub akcji. Do typowych kosztów warunkujących nabycie udziałów lub akcji zaliczyć należy zapłaconą cenę udziałów lub akcji oraz inne koszty bezpośrednio związane z tym zakupem (opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego itp.). Mając na uwadze stan faktyczny oraz przedstawiony stan prawny, kosztu zaciągniętego kredytu, tj. odsetki, prowizje oraz różnice kursowe, które wystąpią ze względu na zaciągnięcie kredytu, (...) nie traktuje się jako wydatków na nabycie udziałów, lecz jako zapłatę za kredyt, wobec czego są one kosztem uzyskania przychodu w dacie ich faktycznej zapłaty lub kapitalizacji.
 

Jeżeli więc spółka nabędzie udziały, akcje w innej spółce kapitałowej za własne środki finansowe, to wydatki będą kosztem uzyskania przychodu dopiero w momencie ewentualnego zbycia tych udziałów. Może ono nastąpić np. po kilku albo kilkunastu latach, gdy ze względu na inflację będą one miały mniejszą realną wartość, a w konsekwencji ich sprzedaż wygeneruje wysoki dochód. W przypadku gdy zbycie udziałów w ogóle nie nastąpi, to również wydatki na nabycie udziałów nie będą mogły być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. W przypadku jednak nabycia udziałów za pożyczkę (kredyt) spółka będzie mogła zaliczać do kosztów odsetki w datach ich zapłaty. Należy oczywiście w takiej sytuacji uwzględniać ograniczenia wynikające z przepisów dotyczących cienkiej kapitalizacji (art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 updop). Na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 60 updop nie uznaje się za koszty uzyskania przychodu odsetek od pożyczek (kredytów) udzielonych spółce przez jej udziałowca (akcjonariusza) posiadającego nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki albo udziałowców (akcjonariuszy) posiadających łącznie nie mniej niż 25% udziałów (akcji) tej spółki, jeżeli wartość zadłużenia spółki wobec udziałowców (akcjonariuszy) tej spółki posiadających co najmniej 25% udziałów (akcji) i wobec innych podmiotów posiadających co najmniej 25% udziałów w kapitale takiego udziałowca (akcjonariusza) osiągnie łącznie trzykrotność wartości kapitału zakładowego spółki - w części, w jakiej pożyczka (kredyt) przekracza tę wartość zadłużenia określoną na dzień zapłaty odsetek.
 

Jeżeli spółka zaciągnie na ten cel pożyczkę od udziałowca będącego osobą fizyczną, to w momencie zapłaty temu udziałowcowi odsetek będzie musiała jako płatnik pobierać podatek według stawki 19%. Odsetki te może zaliczyć w koszty podatkowe (uwzględniając ograniczenia z art. 16 ust. 1 pkt 60 i 61 updop). W związku z tym zmniejszy swoje zobowiązania podatkowe. Gdyby jednak nie ponosiła kosztów tych odsetek to jej zobowiązanie byłoby wyższe. Ponadto, gdyby spółka wypłacała udziałowcowi odpowiednio wyższą dywidendę, to obciążona byłaby zryczałtowanym 19-proc. podatkiem od dywidendy. Łącznie zobowiązanie podatkowe spółki byłoby zatem wyższe niż w przypadku, gdy nabycie udziałów byłoby sfinansowane pożyczką, a udziałowiec otrzymałby kwotę netto niższą o podatek od dywidendy.

Przykład
Spółka A z o.o. nabyła udziały w spółce B z o.o. za kwotę 100 000 zł. Kapitał zakładowy spółki A z o.o. wynosi 50 000 zł. W celu nabycia udziałów spółka A zaciągnęła pożyczkę od głównego udziałowca będącego osobą fizyczną. Odsetki od tej pożyczki były ustalone według kryteriów rynkowych w wysokości 10% rocznie. Na dzień zapłaty odsetek spółka nie była zadłużona u udziałowców z innych tytułów. Nie miały zatem zastosowania ograniczenia wynikające z art. 16 ust. 1 pkt 60 updop, bowiem zadłużenie z tytułu pożyczki nie przekroczyło trzykrotności kapitału zakładowego, czyli 150 000 zł (50 000 zł × 3).

W momencie zapłaty odsetek w roku podatkowym spółka zaliczy zatem do kosztów uzyskania kwotę 100 000 zł × 10% = 10 000 zł.

Na podstawie art. 30a ust. 1 pkt 1 updof spółka od tej kwoty pobrała zryczałtowany podatek według stawki 19%, tj. 10 000 zł × 19% = 1900 zł.

Udziałowiec otrzymał kwotę netto 10 000 zł - 1900 zł = 8100 zł.

Spółka jednak, zaliczając do kosztów kwotę odsetek brutto 10 000 zł, zmniejszyła swoje obciążenia podatkowe również o kwotę podatku ustalonego na zasadach ogólnych w wysokości 1900 zł (10 000 zł × 19%).

Zatem zapłata odsetek udziałowcowi spowodowała pobranie podatku od odsetek w tej samej wysokości, w jakiej nastąpiło zmniejszenie obciążeń podatkowych spółki. Gdyby jednak spółka nie zaciągała pożyczki na zakup udziałów (zakupiła je za własne środki) i zamiast zapłaty odsetek osiągnęła dochód wyższy o 10 000 zł, to dochód ten byłby opodatkowany według stawki ogólnej 10 000 zł × 19% = 1900 zł. Gdyby następnie wypłaciła dywidendę wyższą o kwotę 10 000 zł - 1900 zł = 8100 zł, to od tej kwoty powinna pobrać podatek od dywidendy w wysokości 8100 zł × 19% = 1539 zł. W takim przypadku udziałowiec otrzymałby kwotę niższą tj. 6561 zł (8100 zł - 1539 zł) niż wówczas, gdyby otrzymał odsetki od udzielonej spółce pożyczki.

W związku z powyższym udzielenie pożyczki spółce przez udziałowca na zakup udziałów w innej spółce kapitałowej spowoduje zmniejszenie łącznych obciążeń podatkowych (spółki i udziałowca). Zakładając, że pożyczka byłaby długoterminowa, korzyści byłyby odpowiednie wyższe.

• art. 16 ust. 1 pkt 8, pkt 60 i pkt 61 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 251, poz. 1847
• art. 30a ust. 1 pkt 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. Nr 35, poz. 219

Krzysztof Rustecki
ekspert w zakresie podatków dochodowych
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    18 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Tydzień Przedsiębiorcy 21-25 czerwca

    Tydzień Przedsiębiorcy 21-25 czerwca. W dniu 21 czerwca przypada Dzień Przedsiębiorcy. Z tej okazji Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii zaprasza w tym roku firmy i przedsiębiorców, w tym szczególności z sektora MŚP, na specjalnie zorganizowane wydarzenia. Potrwają one do 25 czerwca 2021 r. Podczas organizowanych w tym celu spotkań, telekonferencji, webinariów i podcastów MRPiT chce wesprzeć małe i średnie przedsiębiorstwa praktyczną wiedzą, doświadczeniem i kontaktami na rzecz rozwoju ich działalności biznesowej tak w kraju, jak i na rynkach Unii Europejskiej, a także pozaunijnych.

    Które firmy stać na sztuczną inteligencję?

    Sztuczna inteligencja odmieniana jest przez wszystkie przypadki. Chociaż średnie i małe firmy nie mają embarga na technologie wykorzystujące SI, praktyka pokazuje, że istnieje wewnętrzny opór. Dlaczego tak się dzieje?

    Firma w Czechach. Przedsiębiorcy pomału odpuszczają

    Nawet o kilkaset procent wzrosła w ostatnich tygodniach liczba pytań kierowanych do firm pomagających prowadzić firmę w Czechach. Ale jak podkreślają eksperci, nie każdy biznes można przenieść do Czech czy na Słowację. Wyjaśniamy dlaczego.

    Handel hurtowy i detaliczny szuka pracowników

    Przedsiębiorcy z sektora handlu detalicznego i hurtowego w najbliższych trzech miesiącach mają zamiar dość intensywnie rozbudowywać swoje zespoły. Kogo głównie poszukują pracodawcy?

    Tokenizacja - słowo klucz w nowoczesnym biznesie. Co można stokenizować?

    Tokenizacja to termin zdobywający ostatnimi czasy olbrzymią popularność, w szczególności w środowiskach biznesowych. Przedsiębiorcy zaczynają żywiej interesować się możliwościami, jakie oferuje ta oparta na technologii blockchain forma cyfryzacji. Pytanie tylko, cyfryzacji… czego? Jak działa blockchain? Czym jest tokenizacja? Co to jest token? Jakie są rodzaje tokenów? Co można stokenizować? Jak przeprowadzić cyfryzację biznesu poprzez tokenizację? Wyjaśniają eksperci z Kancelarii Prawnej RPMS Staniszewski & Wspólnicy

    Ceny mieszkań rosną wolniej niż zarobki

    Ceny mieszkań. W trakcie trwającej hossy mieszkaniowej pensje Polaków wzrosły o prawie 53% - sugerują dane GUS. To prawie tyle, o ile zdrożały w międzyczasie nieruchomości. W ostatnim kwartale znowu pensje wyprzedziły ceny. Oby nie na chwilę.

    Odejście od chowu klatkowego jest niemożliwe

    Resort rolnictwa przygląda się działaniom KE ws. chowu klatkowego. Tymczasem branża stoi na stanowisku, że rezygnacja z chowu klatkowego nie jest możliwa.

    Przedsiębiorcy częściej źle oceniają jakość pracy zdalnej

    Po upływie kilkunastu miesięcy model pracy zdalnej przynosi gorsze efekty zdaniem co trzeciego pracodawcy. Najmniej zadowoleni z home office są przedstawiciele handlu, przemysłu i mikrofirm.

    Działalność gospodarcza a status osoby bezrobotnej

    Czy osoba prowadząca działalność gospodarczą z wpisem do CEIDG może uzyskać status osoby bezrobotnej? Jak wygląda sytuacja spółek prawa handlowego i działalności nierejestrowej?

    Dariusz Bliźniak: dlaczego drzewa i zieleń stają się kapitałem?

    Ślad węglowy to jedno z największych wyzwań XXI wieku, które nie pozostaje obojętne zarówno pojedynczym obywatelom, jak i całym rządom poszczególnych państw - mówi Dariusz Bliźniak.

    PR w firmie. Czym jest pozycjonowanie eksperckie?

    Pozycjonowanie eksperckie - na czym polega ten rodzaj prowadzenia dialogu z publicznością (a docelowo – przyszłymi klientami)? Jakie narzędzia są niezbędne w skutecznym pozycjonowaniu eksperckim?

    Audi RS e-tron GT: w 3,2 sek. do setki w elektryku! Pierwsza jazda.

    Audi e-tron GT choć jest elektryczny, powstaje w tej samej fabryce co R8. Choć nie emituje spalin, generuje potężną ilość emocji.

    Jacek Czauderna: Panie Premierze, przedsiębiorcy czekają na konkrety [PODCAST]

    Polski Ład to kolejna piękna, marketingowa, ale polityczna akcja – mówi Jacek Czauderna. Na co mogą liczyć przedsiębiorcy? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Opłacalność fotowoltaiki - co się zmieni od 2022 roku?

    Opłacalność fotowoltaiki. Szykują się duże zmiany na rynku fotowoltaiki. Ministerstwo Klimatu i Środowiska przekazało do konsultacji publicznych projekt ustawy, który m.in. reguluje nowe zasady dla prosumentów. Co to oznacza? Jak mówi Jakub Jadziewicz, Członek Zarządu Alians OZE - „Magazyny energii staną się niezbędnym elementem instalacji fotowoltaicznej”. Dla rynku PV niebawem rozpocznie się nowy rozdział.

    Uproszczone Postępowanie Restrukturyzacyjne to już 84% wszystkich spraw

    UPR okazało się niewątpliwie czarnym koniem restrukturyzacji ostatnich kilkunastu miesięcy. Na koniec czwartego kwartału ubiegłego roku UPR stanowiło 52% wszystkich postępowań restrukturyzacyjnych. Na czym polega UPR?

    Zastaw rejestrowy na pojeździe. Czym jest i kiedy jest wpisywany?

    Zastaw rejestrowy na pojeździe. Czyli dziś opowiemy o tym, czemu pojawia się taka adnotacja w dokumentach pojazdu i jak się jej pozbyć.

    Małgorzata Ławnik: oszczędność na pracownikach to pierwszy krok do strat w biznesie

    Zignorowanie potencjału, jaki niosą ze sobą pracownicy, jest jednym z największych błędów przedsiębiorstw, ponieważ to właśnie od zatrudnionych osób zależy przyszłość firmy – mówi Małgorzata Ławnik, dyrektor Pionu Personalnego Kaufland Polska.

    Nadanie nowego numeru VIN. Na czym polega?

    Nadanie nowego numeru VIN może być konieczne po poważnej modyfikacji pojazdu. jak przeprowadzić procedurę zgodnie z przepisami?

    Polski Ład napędzi ceny mieszkań. Będzie drożej

    Polski Ład. Mieszkania to wciąż atrakcyjna lokata kapitału, dlatego ich ceny pomimo pandemii idą cały czas w górę. Eksperci prognozują, że wprowadzenie Polskiego Ładu przyczyni się do zwiększenia inflacji, a tym samym do jeszcze wyższych wzrostów cen mieszkań. W praktyce może być trudniej uzyskać kredyt hipoteczny, a tym samym kupić nowe lokum.

    Jaką rolę w transformacji cyfrowej firm odgrywa chmura obliczeniowa?

    Chmura obliczeniowa w trakcie pandemii zyskała na znaczeniu. Korzyści płynące z jej wdrożenia to m.in. optymalizacja kosztów, zwiększenie efektywności operacyjnej, ale przed wszystkim wzrost biznesu. Co jeszcze zyskują firmy w chmurze?

    Wydanie dowodu rejestracyjnego zatrzymanego przez Policje

    Wydanie dowodu rejestracyjnego zatrzymanego przez Policje. Czyli jak odzyskać dokumenty pojazdu po kontroli funkcjonariuszy?

    Jaki jest cel nowelizacji ustawy odległościowej?

    Ustawa odległościowa to jedno z założeń transformacji energetycznej. Lądowa energetyka wiatrowa ma być korzyścią dla branży, dostawców energii wiatrowej, ale też mieszkańców i samorządów. Na czym mają polegać zmiany?

    Będą zmiany w ustawie o cudzoziemcach

    Ustawa o cudzoziemcach - będą zmiany dotyczące cudzoziemców prowadzących działalność gospodarczą w Polsce i będących uczestnikami programów wsparcia.

    Jak branża gastronomiczna może na nowo zdobyć klientów?

    Przed branżą gastronomiczną pojawiło się nowe wyzwanie. W jaki sposób ponownie pozyskać kandydatów do pracy? Czy pomoże im w tym pozytywny wizerunek pracodawcy?

    Praca w IT - home office, ale projekty nierozwojowe

    Warunki zatrudnienia na rynku pracy IT są lepsze niż przed pandemią – wynika z najnowszego badania przeprowadzonego przez firmę HRK S.A. Zdaniem 39% specjalistów pracujących w IT COVID-19 miał pozytywny wpływ na ich branżę.