REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Na czym polega ochrona własności?

Łukasz Zbrojewski
Roszczenie windykacyjne może dotyczyć zarówno nieruchomości jak i ruchomości, a także, znajdującej się we władaniu osoby nieuprawnionej, części rzeczy.
Roszczenie windykacyjne może dotyczyć zarówno nieruchomości jak i ruchomości, a także, znajdującej się we władaniu osoby nieuprawnionej, części rzeczy.

REKLAMA

REKLAMA

Własność jako podstawowe prawo rzeczowe, dające właścicielowi swobodę korzystania z rzeczy i rozporządzania nią z pominięciem osób trzecich (ograniczoną w przypadkach określonych w drodze ustawy) korzysta z szerokiej ochrony. Ochrona własności zagwarantowana jest w Konstytucji (art. 21 i 64). Wynikające z niej szczegółowe uprawnienia właściciela w stosunku do osób naruszających jego własność zapewnione są także dość szeroko w kodeksie cywilnym. Najważniejsze z nich to roszczenie windykacyjne i roszczenie negatoryjne.

Roszczenie windykacyjne

Artykuł 222. § 1. kodeksu cywilnego mówi, że właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą. Tym uprawnieniem może być dzierżawa, najem, użytkowanie wieczyste czy służebność gruntowa.

REKLAMA

Roszczenie windykacyjne może dotyczyć zarówno nieruchomości jak i ruchomości, a także, znajdującej się we władaniu osoby nieuprawnionej, części rzeczy.

REKLAMA

Przy roszczeniu windykacyjnym właściciel ma obowiązek przeprowadzenia dowodu własności. Przykładowo, jeśli nieruchomość ma sporządzoną księgę wieczystą, to domniemywa się zgodności prawa wpisanego do księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (wystarczy że właściciel przedstawi odpis). Domniemanie to można jednak obalić.

Innymi dokumentami potwierdzającymi własność są akty notarialne i ich odpisy, orzeczenia sądowe i decyzje administracyjne. W przypadku braku pisemnych dowodów można przeprowadzić dowód z zeznań świadków (pod warunkiem, że nie obchodzi to przepisów o skutkach niezachowania formy czynności prawnej).

Przykład: Pozew o wydanie lokalu

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Kto może wystąpić z roszczeniem windykacyjnym

Oprócz właściciela legitymację czynną do złożenia powództwa posiada także:

  • Współwłaściciel i użytkownik wieczysty,

a także poprzez odpowiednie stosowanie przepisów o ochronie własności:

  • osoba uprawniona z tytułu ograniczonych praw rzeczowych (np. służebności, czy własnościowego prawa do lokalu spółdzielczego)
  • najemca i dzierżawca (ich prawa są skuteczne wobec wszystkich- nawet w stosunku do właściciela nieruchomości) w zakresie ochrony posiadania.

Roszenia uzupełniające

Właścicielowi który został pozbawiony możliwości korzystania z rzeczy przysługują roszczenia uzupełniające. Są nimi:

  •  roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy,
  •  roszczenie o odszkodowanie z powodu zużycia, pogorszenia lub utraty rzeczy,
  •  roszczenie o zwrot pożytków.

REKLAMA

Należy jednak pamiętać że te uprawnienia nie przysługują właścicielowi jeśli posiadacz samoistny pozostawał w dobrej wierze. Jednak od czasu kiedy posiadacz dowiedział się wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, jest on obowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i jest odpowiedzialny za jej zużycie, pogorszenie lub utratę, chyba że pogorszenie lub utrata nastąpiła bez jego winy. (art. 224k.c.)

W gorszej sytuacji pozostaje posiadacz w złej wierze. Zgodnie z artykułem 225 k.c. jego obowiązki są takie same jak obowiązki samoistnego posiadacza w dobrej wierze od chwili, w której ten dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy.

Posiadacz samoistny w złej wierze obowiązany jest nadto zwrócić wartość pożytków, których z powodu złej gospodarki nie uzyskał oraz jest odpowiedzialny za pogorszenie i utratę rzeczy, chyba że rzecz uległaby pogorszeniu lub utracie także wtedy, gdy znajdowała się w posiadaniu uprawnionego.

Roszczenie negatoryjne

Roszczenie to stanowi istotne narzędzie ochrony własności w przypadku kiedy właściciel nie jest pozbawiony faktycznego władztwa nad rzeczą, ale działania drugiej strony (tak zwane immisje) zakłócają korzystanie z rzeczy w należyty sposób. Zgodnie z artykułem 222. § 2 kodeksu cywilnego właścicielowi przysługuje wtedy roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem. Nie jest ono tożsame z roszczeniem odszkodowawczym - obliguje sprawcę szkody do przywrócenia stanu zgodnego z prawem i zaniechania naruszeń – posiada więc także charakter roszczenia prewencyjnego.

Legitymację czynną do złożenia powództwa posiada właściciel, współwłaściciel, dzierżawca, najemca, użytkownik wieczysty, a także osoba uprawniona z tytułu ograniczonych praw rzeczowych.

Zobacz: W jaki sposób rozliczyć koszt zakupu samochodu ciężarowego?

Przedawnienie

Roszczenie windykacyjne i negatoryjne nie ulega przedawnieniu jeżeli dotyczy nieruchomości (a także przez odpowiednie stosowanie przepisów- m.in. własnościowego prawa do lokalu spółdzielczego). Nie dotyczy to jednak roszczeń uzupełniających.

W przypadku rzeczy ruchomych mają zastosowanie ogólne terminy określone w kodeksie cywilnym.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Implementacja dyrektywy DAC7 niebawem. Co to oznacza dla platform internetowych?

Od 1 lipca 2024 r. mają zacząć obowiązywać w Polsce przepisy wynikające z implementacji Dyrektywy DAC7. Przepisy te mają dotyczyć przede wszystkim raportowania przez platformy sprzedażowe dochodów uzyskiwanych przez ich użytkowników.

W tych bankomatach wypłacisz jedynie 200 zł

We wtorek Euronet przeprowadza akcję protestacyjną mającą na celu zwrócenie uwagi na sytuację operatorów bankomatów. Tego dnia z bankomatów będzie można wypłacić jednorazowo maksymalnie do 200 zł.

Hotele podnoszą ceny, ale to nie odstrasza Polaków. Ich obłożenie rośnie

Według informacji przekazanych przez "Izbę Gospodarczą Hotelarstwa Polskiego", obłożenie hoteli w Polsce systematycznie rośnie z miesiąca na miesiąc. Wyniki majowe okazały się lepsze niż w analogicznym okresie ubiegłego roku.

W Polsce pije się coraz mniej piwa i coraz więcej browarów ma kłopoty finansowe

Browary w Polsce mając oraz więcej problemów, a zwłaszcza kłopotów finansowych. W ciągu ostatnich pięciu lat spożycie piwa spadło o jedną czwartą a długi branży są 23 razy wyższe (!) niż w 2018 roku. Rynek kurczy się choć piwo to wciąż najchętniej kupowany alkohol w Polsce.

 

REKLAMA

Od dziś ważna zmiana w prawie transportowym: taksówkarz i kurier muszą mieć polskie prawo jazdy. Będzie paraliż tych usług

Taksówkarz i kurier od dziś tylko z polskim prawem jazdy. Dziś, w poniedziałek 17 czerwca weszła w życie nowelizacja ustawy o transporcie drogowym, w myśl której wszyscy kierowcy oferujący odpłatny przejazd w ramach wszystkich dostępnych aplikacji będą musieli posiadać polskie prawo jazdy. Jak wpłynie to na branżę i naszą codzienną rzeczywistość?

Branża handlowa w letargu. Co czwarta firma obawia się mniejszych zamówień, a co druga wysokich cen

Branża handlowa w Polsce jest jedyną, która nie wyszła nawet na krótko z kryzysu w ciągu minionych dwóch lat. Menadżerowie nie widzą wciąż sprzyjających okoliczności do prowadzenia biznesu w handlu – ani teraz, ani w najbliższej przyszłości.

Budownictwo narzeka na brak kredytów i sięga po faktoring, to za sprawą coraz wyższych nieregulowanych na czas wzajemnych zobowiązań

Wskaźniki koniunktury poprawiają się i coraz więcej firm prognozuje poprawę płynności. Ale szukające finansowego wsparcia przedsiębiorstwa z budownictwa nie zawsze mogą liczyć na przychylność banków w staraniach o kredyt. Stały się za to klientem numer jeden dla firm faktoringowych. Dotyczy to zwłaszcza mikrofirm.

Pieniądze z KPO. Kto zyska, a kto może stracić?

W ramach KPO do Polski trafiło już 7 mld euro. Czy optymizm inwestycyjny sprawi, że w Polsce na każdym kroku będzie plac budowy, a inflacja znów poszybuje w górę? Które firmy mogą rekordowo zyskać? A kto straci?

REKLAMA

Finansowanie ze środków UE. Z jakich programów mogą korzystać przedsiębiorcy z MŚP?

Z jakich programów finansowania może skorzystać przedsiębiorca w 2024 roku? Unia Europejska kontynuuje swoje zaangażowanie we wsparcie przedsiębiorców z MŚP. Stawia na różnorodne programy i ułatwienia, które mają na celu stymulowanie innowacyjności, wzrostu gospodarczego oraz konkurencyjności firm w UE.

Od 12 czerwca zapłacisz okiem za zakupy. W których sklepach?

12 czerwca w pięciu salonach Empik w całej Polsce rozpoczyna się pilotażowy program płatności biometrycznych. To innowacyjne rozwiązanie opiera się na fuzji biometrii tęczówki oka i twarzy. Dostawcą tej technologii jest polski fintech PayEye, we współpracy z Planet Pay. Program jest pierwszym tego rodzaju w Europie i działa w ramach programu Mastercard Biometric Checkout.

REKLAMA