Optymalizacja danych z wieloma niewiadomymi (Excel)

Dodatek Solver pozwala na znalezienie najlepszego rozwiązania dla wskazanych komórek — optymalizuje cel przy określonych warunkach ograniczających. Narzędzie
to należy dodać do programu Microsoft Office Excel 2007 w sposób, jaki został zaprezentowany na początku rozdziału. Po włączeniu dodatku Solver jest on dostępny na wstążce w zakładce Dane w sekcji Analiza.

Podczas pracy z poleceniem Solver najważniejsze jest zbudowanie z posiadanych informacji właściwego modelu, dopiero potem można wywołać okno Solver (rysunek 9.24)*. W oknie najważniejsze są trzy elementy: komórka docelowa — komórka, której wartości mają zostać zoptymalizowane do określonego celu (maksymalizacji, minimalizacji lub wskazanej wartości), komórki zmieniane — komórki, które w modelu z niewiadomymi, jakie program musi rozwiązać, ograniczenia — nałożone w modelu ograniczenia. Dodatkowe ustawienia można wywołać, wybierając przycisk Opcje otwierający kolejne okno (widoczne na rysunku 9.25)*. 

Polecamy: Sposoby na tańsze drukowanie

Poszczególne opcje oznaczają:

Maksymalny czas — liczba sekund, w czasie których Solver musi odnaleźć rozwiązanie; maksymalna wartość, którą można wprowadzić, to 32767.

Liczba iteracji — liczba pośrednich obliczeń; mniejsza wartość skraca czas obliczania; maksymalna wartość to również 32767.

Dokładność — wartość wskazująca na dokładność tolerancji dla komórki ograniczenia; wartości z zakresu od 0 do 1; dokładność tym większa, im więcej miejsc
dziesiętnych.

Tolerancja — wartość wskazująca w procentach akceptowalne odchylenie od wartości optymalnej dla komórki docelowej spełniającej ograniczenia całkowite;  zastosowanie wyłącznie dla zadań z ograniczeniami całkowitymi.

Przyjmij model liniowy — opcja przyspieszająca wyszukiwanie rozwiązania w przypadku optymalizacji liniowej.

Przyjmij nieujemne — komórki zmieniane bez określonej dolnej granicy w ograniczeniach przyjmują minimalną wartość równą zero.

Automatyczne skalowanie — opcja umożliwiająca skalowanie, jeśli między danymi i wynikami jest duża różnica wartości.

Pokaż wynik iteracji — zaznaczenie tej opcji pozwala na zatrzymanie poszukiwania rozwiązania i wyświetlenie każdej iteracji (każdego możliwego rozwiązania).

Polecamy: Podróże lotnicze przełożonego

Po rozwiązaniu zadania pojawia się okno Solver – Wyniki (rysunek9.26)*, w którym możliwe jest pozostawienie wyliczonego rozwiązania lub przywrócenie wartości początkowych. Dodatkowo wyliczony wynik po kliknięciu przycisku Zapisz scenariusz… może zostać zapisany w Menedżerze scenariuszy do późniejszego wykorzystania.

Ostatnim elementem dostępnym w tym oknie są raporty. Zostaną one dodane w nowych arkuszach, jeśli ich nazwy bądź podświetlone.

Dostępne są trzy typy raportów:

Wyników — prezentuje informacje o warto$ciach oryginalnych i końcowych dla komórek zmienianych, wskazuje, jakie zostały nałożone ograniczenia oraz jaką
wartość przyjmuje komórka celu.

Wrażliwości — informacje wskazujące na czułość rozwiązania zawartego w komórce celu oraz na niewielkie zmiany w ograniczeniach.

Granic — zawiera informacje o komórkach docelowych oraz zmienianych wraz z wartościami końcowymi, a także prezentuje dolną i górną granicę, którą mogą przjąć poszczególne komórki zmieniane.

* rysunki dostępne w książce lub na stronie źródłowej artykułu

Źródło: "Excel w firmie. Controlling, finanse i nie tylko", Wydawnictwo Helion.