Kategorie

Czy przedsiębiorca w upadłości powinien to ujawnić

Marcin Trzebiatowski
Marcin Trzebiatowski
inforCMS
Przedsiębiorcy będący w upadłości starają się z powodów marketingowych ukryć ten fakt i nie ujawniają go w nazwie firmy. W przyszłości może się to zmienić. W trakcie prac legislacyjnych jest projekt nowelizacji prawa upadłościowego i naprawczego.

Czy ukrywanie przez przedsiębiorców faktu, że są oni w upadłości, nie stanowi naruszenia prawa, zwłaszcza przepisów o oznaczeniu przedsiębiorcy? Pytanie to jest istotne w związku z przypadkami, w których przedsiębiorca w upadłości, np. jako strona umowy lub uczestnik postępowania przetargowego, pomijając w dokumentacji kontraktowej lub przetargowej podanie w oznaczeniu firmy dodatkowego określenia - w upadłości, naraża się na przykre konsekwencje.

Błąd w oświadczeniu woli

Po podpisaniu umowy lub przyjęciu oferty w przetargu, kiedy ujawniony zostanie fakt otwarcia wobec przedsiębiorcy postępowania upadłościowego, druga strona z reguły odmawia realizacji uzgodnionych zobowiązań. Wskazuje przy tym na przysługującą jej możliwość uchylenia się (w trybie art. 84-86 k.c.) od złożonego oświadczenia woli z powodu błędu. Wykazanie licznych przesłanek przewidzianych w powołanych przepisach jest trudne. Przedsiębiorca może bowiem zaprzeczać, że pominięcie zaznaczenia w firmie faktu upadłości było czynnikiem wywołującym błąd drugiej strony. Może podnosić, że osoba ta powinna wiedzieć o upadłości. Może też twierdzić, że błąd nie dotyczy treści umowy lub oferty przetargowej albo że w ogóle nie był istotny, ponieważ gdyby druga strona wiedziała o upadłości, to i tak podpisałaby umowę lub przyjęła ofertę.

Niezależnie od wymienionych trudności dowodowych przedsiębiorca może bronić się dalszymi argumentami. Są one związane z prawnymi warunkami prowadzenia i wykonywania działalności gospodarczej.

Firma przedsiębiorcy

W przepisach k.c. o oznaczeniu przedsiębiorcy (art. 431 i nast.) nie ustanowiono wymogu zamieszczenia w firmie dodatku wskazującego na znajdowanie się przedsiębiorcy w upadłości. Sama zasada prawdziwości firmy (art. 433 par. 2), zakazująca wprowadzania w błąd i przez to wymagająca zgodności firmy z aktualnym stanem faktycznym dotyczącym przedsiębiorcy i jego działalności, nie oznacza jeszcze obowiązku podawania w firmie informacji niewygodnych dla przedsiębiorcy. Z zasady tej nie wynika tym bardziej obowiązek zamieszczenia w firmie informacji o popadnięciu przedsiębiorcy w szczególne, ale nierzadko przejściowe położeniu, jakim jest upadłość, zwłaszcza że otwarcie upadłości ma różne cele.

W przepisach kodeksu spółek handlowych jest ustanowiony wymóg umieszczenia w firmie dodatku w likwidacji w razie przejścia takiej spółki w fazę likwidacji (np. art. 74 par. 4 i art. 274 par. 2). Wymogu tego nie można jednak interpretować rozszerzająco i stosować analogicznie do upadłości. Również w przepisach ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie przewidziano konieczności odzwierciedlenia w firmie faktu upadłości. W świetle wymogów ewidencyjnych ograniczono się do wpisu informacji o samym ogłoszeniu upadłości (art. 30 ust. 1 pkt 7). Nie jest to jednak równoznaczne z zobowiązaniem do używania przez wpisanego do ewidencji przedsiębiorcę firmy z dodatkiem w upadłości, ani nawet do zaznaczenia we wniosku, dotyczącym wpisu do ewidencji informacji o ogłoszeniu upadłości, zmiany firmy na zawierającą wymieniony dodatek.

Rejestry, ewidencje

Przepisy ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS) także nie dają podstaw do nakładania na przedsiębiorcę obowiązku wprowadzania do firmy informacji o upadłości. Przewidują tylko, że w dziale 6 rejestru przedsiębiorców zamieszcza się dane związane z ogłoszeniem upadłości (art. 44 ust. 1 pkt 5), a także że ogłoszenie upadłości jest jedną z przesłanek wpisania określonych osób do rejestru dłużników niewypłacalnych (art. 55 i nast.). Przepisy te nie dają jednak żadnej podstawy do przyjęcia, że przedsiębiorca jest zobowiązany do wprowadzenia do swojej firmy dodatku wskazującego jego wejście w stan upadłości, tak samo jak nie zobowiązują do ujawnienia w firmie, że przedsiębiorca stał się dłużnikiem niewypłacalnym. Nie wskazują na to także regulacje wykonawcze do powołanej ustawy, w tym przepisy o wzorach urzędowych formularzy. Poza tym z przepisów ustawy o KRS wynika, że rejestr przedsiębiorców jest jawny. Każdy może zatem sprawdzić przez dostęp do danych rejestrowych lub nawet uzyskanie informacji pisemnej, czy wobec określonego przedsiębiorcy ogłoszono upadłość (to samo dotyczy ww. ewidencji). W konsekwencji przy składaniu oświadczeń pisemnych w imieniu przedsiębiorcy rejestrowego (art. 34) firma nie musi zawierać dodatku w upadłości.

Według przepisów rozporządzenia w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji rejestru podmiotów gospodarki narodowej wejście przedsiębiorcy w stan upadłości także nie zmusza go do uwidaczniania tej okoliczności w swoim oznaczeniu. Wprawdzie w ankietach aktualizujących informacje o wspomnianych podmiotach zaznacza się fakt bycia w upadłości. Informacja taka jest podawana w odniesieniu do danych o aktywności prawnej i ekonomicznej. Jest ona też zamieszczana we wniosku o zmianie danych (RG-1). Jednak jej ujawnienie w powyższym rejestrze następuje tylko wtedy, gdy z powodu upadłości przedsiębiorca staje się podmiotem nieaktywnym.

Poza tym nie pociąga to za sobą żadnych konsekwencji pod względem sposobu oznaczenia przedsiębiorcy. Nawet w danych rejestrowych nazwa podmiotu jest ustalana według dokumentów, stanowiących podstawę powstania lub podjęcia działalności (par. 7 ust. 1), a w tych, jak wyjaśniono, nie uwidacznia się zmiany firmy z powodu upadłości przedsiębiorcy.

Projekt zmian

Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze, ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (druk nr 654) przewiduje wprowadzenie do prawa upadłościowego i naprawczego art. 601. Zgodnie z nim - przedsiębiorca, po ogłoszeniu upadłości, ma występować w obrocie pod dotychczasową firmą, ale z dodaniem oznaczenia - w zależności od przypadku - w upadłości likwidacyjnej albo w upadłości układowej.

Zmiana ta jest uzasadniana praktycznym znaczeniem ujawnienia w obrocie faktu, że przedsiębiorca jest w stanie upadłości oraz określenie rodzaju upadłości. Takie ujawnienie ma pozwolić kontrahentom ocenić ryzyko związane z zawieraniem umów z upadłym, a zarazem zwiększyć szanse sprawnego funkcjonowania na rynku przedsiębiorców w upadłości układowej.

Zmianie ma ulec także art. 45 ustawy o KRS. W jego ust. 1 ma być przewidziane, że w dziale 1 rejestru przedsiębiorców, w którym ujawniana jest firma, mają być dokonywane wpisy dotyczące dodania do firmy oznaczenia, o których mowa wyżej. Wpisy będą uskuteczniane przez sąd rejestrowy z urzędu. Rozwiązanie takie dotyczy jednak przedsiębiorców, względem których upadłość zostanie ogłoszona po wejściu w życie omawianej nowelizacji. W sprawach, w których upadłość została ogłoszona przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, będą bowiem stosowane przepisy dotychczasowe. Jedyny wyjątek dotyczy przypadku, w którym przed dniem wejścia w życie tej ustawy zostało już wpisane do rejestru przedsiębiorców ogłoszenie upadłości. Wówczas sąd z urzędu dokona do ww. działu wpisu, polegającego na samym dodaniu do firmy przedsiębiorcy oznaczenia „w upadłości likwidacyjnej” albo w upadłości układowej.

Wątpliwości dotyczące zmian

Proponowana zmiana jest dwutorowa. Nakłada bowiem na upadłych przedsiębiorców obowiązek używania w ich działalności firmy informującej o upadłości, jak i zapewnia bezpośrednie wprowadzenie takiej informacji do firmy wpisanej w danych rejestrowych. Wiążą się z nią też pewne wątpliwości: czy obowiązek używania firmy z dodatkiem wskazującym na upadłość, powstaje rzeczywiście już z samym ogłoszeniem upadłości, czy dopiero po wpisie zmienionej firmy do rejestru. Sformułowanie po ogłoszeniu upadłości może być bowiem rozumiane w sensie ogólnego wskazania na stan upadłości, a nie konkretnie na moment, od którego ma powstawać powyższy obowiązek. Dalszą niejasną kwestią jest, czy projektowane rozwiązanie, w zakresie wpisu takiego dodatku, dotyczy również przedsiębiorcy ujawnionego w ewidencji działalności gospodarczej. Wydaje się występować tu luka prawna, ponieważ projekt wyraźnie ogranicza się w tym względzie do przedsiębiorców rejestrowych.

MARCIN TRZEBIATOWSKI

adiunkt w Katedrze Prawa Handlowego KUL Jana Pawła II

PODSTAWA PRAWNA

• Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 ze zm.).

• Ustawa z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. nr 60, poz. 535 ze zm.).

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    24 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wypłata zaliczek płatności bezpośrednich i niektórych działań obszarowych PROW

    Wypłata zaliczek płatności bezpośrednich i niektórych działań obszarowych PROW. W tym roku, podobnie jak w poprzednich latach, rolnicy mogą liczyć na wcześniejsze otrzymanie środków w ramach zaliczek na poczet corocznych dopłat bezpośrednich oraz działań obszarowych PROW - informuje Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

    Cyfrowa odporność firmy - skąd wziąć szczepionkę?

    Cyfrowa odporność firmy - jak ją uzyskać? Skąd wziąć "szczepionkę"? Oto 7 najważniejszych warunków odporności cyfrowej firmy.

    Jak przygotować firmę na rewolucyjną transformację ZUS? [Webinarium 29 września]

    29 września 2021 r. odbędzie się bezpłatne webinarium „Jak przygotować firmę na rewolucyjną transformację ZUS?”, podczas którego eksperci Fiabilis Consulting Group kompleksowo przedstawią nowe regulacje dotyczące ubezpieczeń społecznych i rozliczeń z ZUS. W trakcie webinarium omówione zostaną m.in. obecne i nadchodzące regulacje w kwestiach takich jak: nowe istotne terminy rozliczeń dla płatników składek, zasiłek chorobowy, składka wypadkowa czy postępowania kontrolne prowadzone przez ZUS. Portal infor.pl jest patronem medialnym tego wydarzenia.

    Mitsubishi Eclipse Cross plug-in: test Outlandera coupe na prąd

    Mitsubishi Eclipse Cross plug-in pożycza świetnie znany napęd hybrydowy w Outlandera i łączy go z dużo ciekawszą stylizacją. Co z tego wyszło?

    Ładowarka USB-C standardem w całej UE

    Ładowarka USB-C standardem w UE. 23 września 2021 r. Komisja Europejska zaproponowała przepisy, które mają ustalić jeden standard portu ładowania i technologii szybkiego ładowania. USB-C ma być standardowym portem wszystkich smartfonów, tabletów, aparatów fotograficznych, słuchawek, przenośnych głośników i konsoli do gier wideo. Ponadto Komisja proponuje rozdzielenie sprzedaży ładowarek od sprzedaży urządzeń elektronicznych.

    Kto ma pierwszeństwo przy zmianie pasa na środkowy?

    Kto ma pierwszeństwo przy zmianie pasa na środkowy? To jedna z wątpliwości, którą mogą mieć kierowcy na drogach wielopasmowych. Rozwiejmy ją.

    Używane pickupy do 50 tys. Oto nasza lista

    Używane pickupy do 50 tys. zł? Na naszej liście pojawia się trzech mocnych graczy. I co ciekawe, jeden z nich nie pochodzi ze Stanów!

    Jak używać sprzęgła przy hamowaniu?

    Jak używać sprzęgła przy hamowaniu? To pytanie, które często zadają sobie nie tylko kursanci... Właśnie dlatego warto poznać odpowiedź na nie.

    Kredyty mieszkaniowe - ponad 8 mld udzielonych kredytów w sierpniu

    Wartość udzielonych kredytów mieszkaniowych w sierpniu była rekordowa, przekroczyła 8,1 mld zł, a miesiąc przyniósł kontynuację hossy w kredytach wysokokwotowych. Jakość portfela kredytów mieszkaniowych w pandemii poprawiła się - wynika z danych Biura Informacji Kredytowej przekazanej PAP Biznes.

    Finansowanie programów mieszkaniowych - projekt zmian

    Finansowanie programów mieszkaniowych. Ułatwienie procesu wydatkowania środków publicznych i planowania inwestycji – to tylko niektóre zmiany, które zakłada projekt skierowany 16 września 2021 r. do uzgodnień międzyresortowych i konsultacji społecznych. Wśród proponowanych zmian jest także likwidacja barier dotyczących angażowania wkładu własnego przez inwestora oraz wymogu całościowego udziału gminy w TBS lub SIM w przypadku remontu pustostanów w rządowym programie wsparcia budownictwa socjalnego i komunalnego, finansowanego z Funduszu Dopłat.

    Jakie auto używane kupić? Te sprzedają się najszybciej i najdłużej

    Jakie auto używane kupić? To ważne pytanie. Dziś przygotowaliśmy listę tych modeli, które najdłużej i najkrócej czekają na nowego właściciela.

    Nowy SUV Lexusa, czyli marka sklonuje Yarisa Cross

    Nowy SUV Lexusa? Tak, wszystko wskazuje na to, że Japończycy rozbudują gamę aut ze zwiększonym prześwitem. Auto ma bazować na Yarisie Cross.

    Z jakim zyskiem można zainwestować 1 mln zł na rynku nieruchomości

    Rynek nieruchomości. Inwestowanie w działki pod budowę mieszkań daje wyższą stopę zwrotu z inwestycji niż kupowanie mieszkania na wynajem.

    Projekty domów do 70 m2 - konkurs architektoniczny (wnioski do 29 września)

    Projekty domów do 70 m2. Ministerstwo Rozwoju i Technologii wraz z Głównym Urzędem Nadzoru Budowlanego zapraszają do wzięcia udziału w konkursie architektonicznym na projekty domów do 70 m2 (powierzchni zabudowy), które będą udostępnione wszystkim zainteresowanym do wykorzystania przy zaspokajaniu własnych potrzeb mieszkaniowych. Wnioski o dopuszczenie do udziału w konkursie można składać 29 września 2021 r. 17 września 2021 r. Sejm uchwalił ustawę nowelizującą Prawo budowlane i ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wprowadzającą ułatwienia administracyjne w budowaniu małych domów jednorodzinnych o powierzchni zabudowy do 70 m2.

    Gdzie nie wolno budować domów?

    Gdzie nie wolno budować domów? Polacy chcą budować domy. Jednym przepisy to umożliwiają, a innym utrudniają.

    Audi e-tron GT RS: Batman ma nowe auto. Przetestowałem je i ja!

    Audi e-tron GT RS wygląda jak samochód Batmana, jest szybki jak myśliwiec i lubi ciasne zakręty jak francuski pociąg TGV. Coś tu jednak nie pasuje.

    Konwent Ochrony Danych i Informacji – 6-7 października. RODO – naruszenia, decyzje, kary

    W tym roku czeka nas jubileuszowa 10. edycja Konwentu Ochrony Danych i Informacji. Obejmie aż dwa dni spotkań: 6 i 7 października. Jak co roku uczestnicy wydarzenia spotkają się z ekspertami ze świata nauki, administracji i biznesu, którzy są specjalistami w dziedzinie ochrony danych i bezpieczeństwa informacji. Tegoroczna edycja Konwentu skupiona będzie wokół tematu naruszeń ochrony danych osobowych, decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych i kar. Poza prelekcjami i znanymi już warsztatami #DataProtectionMixer, uczestnicy wydarzenia będą świadkami debaty komentatorskiej, w której wezmą udział zaproszeni eksperci. Portal infor.pl objął patronat medialny nad tym wydarzeniem.

    Kara za brak OC 2022 rok. Od stycznia nawet 6020 zł!

    Kara za brak OC 2022 rok, czyli od stycznia kierujący, który nie wykupi polisy zapłaci aż o 420 zł więcej. Skąd taka kwota? Winne rosnące wynagrodzenia.

    O ile wzrosną ceny energii?

    Ceny energii. Nie możemy nie widzieć rzeczywistości; trzeba liczyć się ze wzrostami cen energii – przyznała 21 września 2021 r. szefowa departamentu rozwoju rynków i spraw konsumenckich URE Małgorzata Kozak. Oceniła przy tym, iż „podgrzewanie atmosfery” perspektywą wzrostu cen np. o 40 proc. jest obecnie niezasadne.

    Stawki za odholowanie pojazdu w 2022 roku. Ile będą wynosić?

    Stawki za odholowanie pojazdu w 2022 roku po raz kolejny wzrosną. Ile będą wynosić? Za odholowanie auta osobowego zapłacimy... 588 zł!

    Kupowanie opon samochodowych: o czym pamiętać?

    Kupowanie opon samochodowych to zadanie odpowiedzialne. Ogumienie gwarantuje bowiem bezpieczeństwo. O czym pamiętać w czasie wyboru opon?

    Kredyt hipoteczny a spadek wartości mieszkania

    Kredyt hipoteczny a spadek wartości mieszkania. Czym grozi sytuacja, kiedy po wzięciu kredytu mieszkaniowego (hipotecznego) wartość rynkowa mieszkania spadnie? Czy można się zabezpieczyć przed nieprzewidzianymi sytuacjami, które mogą utrudnić spłatę rat kredytu? Wyjaśnia Prezes UOKiK w ramach kampanii „Policz i nie przelicz się”.

    Kredyty mieszkaniowe - oprocentowanie stałe, czy zmienne?

    Kredyty mieszkaniowe - oprocentowanie stałe, czy zmienne? Osoby planujące zaciągnięcie kredyt na zakup mieszkania obawiają się wzrostu wysokości rat tego kredytu. W kampanii „Policz i nie przelicz się!” Prezes UOKiK przypomina, że banki powinny oferować również kredyty o stałym oprocentowaniu. Taki kredyt jest nieco droższy, ale kredytobiorca ma gwarancję stałej wysokości raty.

    Samochody z lat 80. O jakich legendach trzeba pamiętać?

    Samochody z lat 80., czyli dziś opowiemy o mieszance szaleństwa, motosportu, innowacji i... trwałości. Oto 10 aut, które na stałe zapisały się w historii.

    Zakup nieruchomości na wynajem - czy zawsze się opłaca?

    Zakup nieruchomości na wynajem. UOKiK w ramach kampanii edukacyjnej „Policz i nie przelicz się” zwraca uwagę m.in. na inwestycje w nieruchomości na wynajem. Polacy postrzegają inwestycję w nieruchomości jako taką, na której nie można stracić – tymczasem przy nieruchomościach komercyjnych ryzyko straty jest jednak istotne. Rzeczywiste zyski z najmu, po uwzględnieniu wszystkich kosztów, mogą być niezbyt imponujące. Dodatkowo, w razie pojawienia się zawirowań na rynku, może pojawić się także problem z bezstratną odsprzedażą lokalu.