REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Opcje walutowe

Gyöngyvér Takáts
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

W ostatnim czasie głośno jest wokół opcji walutowych. Z powodu niespodziewanych zmian kursów walut niektóre firmy ponoszą duże straty. Skąd te straty wynikają?

Transakcje gospodarcze są obarczone coraz większym ryzykiem. Zmiany zachodzące na rynku zmuszają przedsiębiorstwa do odpowiednich reakcji i zabezpieczania się przed niekorzystnymi trendami. W celu minimalizacji ryzyka związanego z posiadanymi aktywami i pasywami można zawierać różne kontrakty, tj. nabywać instrumenty pochodne. Są to m.in. kontrakty forward, kontrakty futures, swapy czy opcje, których wartość zależy od wartości instrumentu bazowego.

REKLAMA

REKLAMA

Dobra koniunktura na rynku sprzyjała eksportowi, a eksporterzy starali się zabezpieczyć przed niekorzystnymi zmianami kursów walut. Zawierali więc opcje, tj. umowy, które dają nabywcy prawo (nie obowiązek) kupna lub sprzedaży instrumentu finansowego po ustalonej cenie przed określonym terminem w przyszłości lub w tym terminie. Wydają się więc dobrym narzędziem zabezpieczającym i faktycznie nim są, dopóki spółki zabezpieczają jedynie przepływy pieniężne (ekspozycje naturalne).

Obecnie mamy do czynienia z nieco inną sytuacją, ponieważ spółki zawierały umowy opcyjne nie w celu zabezpieczenia przepływów pieniężnych, lecz w celach spekulacyjnych, w nadziei na wysokie zyski. Jak się okazało, taka spekulacja przy niekorzystnych zmianach instrumentu bazowego staje się bardzo niebezpieczna i przynosi duże straty.

Schemat 1. Opcje

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Każde przedsiębiorstwo może nabywać różnego rodzaju opcje. Eksporterzy są zainteresowani zabezpieczeniem spadku kursu wymiany. Dlatego jeżeli obawiają się spadku kursu waluty, w której dokonują transakcji, powinni zawierać walutowe opcje sprzedaży po ustalonym kursie walut. Importerzy z kolei są zainteresowani spadkiem kursu, dlatego zabezpieczają się przed wzrostem kursu walutowego, nabywając opcje kupna.

Realizacja opcji zależy od tego, jak się kształtuje kurs terminowy w stosunku do kursu realizacji. Różnicę między kursem realizacji i kursem terminowym nazywamy wartością wewnętrzną. Z punktu widzenia kształtowania się wartości wewnętrznej mogą występować różne sytuacje:

•  OTM - out of money (poza pieniądzem): opcji nie należy realizować,

•  ATM - at the money (przy pieniądzu): opcje należy realizować,

•  ITM - in the money (w pieniądzu): realizacja opcji jest obojętna.

Tabela 1. Realizacja opcji

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Przykład 1

Spółka importuje towary z krajów UE. Ponieważ obawia się wzrostu kursu euro, 25 września 2008 r. zawarła walutową umowę opcyjną kupna na kurs realizacji 3,80 PLN/EUR. W dniu zawarcia umowy kurs wynosił 3,35 PLN/EUR.

Data realizacji opcji - 15 lutego 2009 r.

Tego dnia kurs euro wynosił 4,65 PLN/EUR (kurs terminowy).

Oznacza to, że mamy do czynienia z sytuacją 3:

3,80 PLN/EUR (kurs realizacji) < 4,65 PLN/EUR (kurs terminowy) = ATM

Dlatego importer powinien realizować opcję.

Przykład 2

Spółka eksportuje towary do krajów UE. Ponieważ obawia się spadku kursu euro, 25 września 2008 r. zawarła walutową umowę opcyjną sprzedaży na kurs realizacji 3,40 PLN/EUR. W dniu zawarcia umowy kurs wynosił 3,35 PLN/EUR.

Data realizacji opcji - 15 lutego 2009 r. Tego dnia kurs euro wynosił 4,65 PLN/EUR (kurs terminowy). Oznacza to, że mamy do czynienia z sytuacją 3:

3,40 PLN/EUR (kurs realizacji) < 4,65 PLN/EUR (kurs terminowy) = OTM

Dlatego eksporter nie powinien realizować opcji.

Opcje w księgach rachunkowych

REKLAMA

Poprawne ujęcie instrumentów finansowych w księgach rachunkowych zależy od mechanizmu ich działania, dlatego bardzo ważne jest dokładne zapoznanie się z nimi. Jeżeli instrument może być zakwalifikowany do instrumentów zabezpieczających, tj. jeśli spełni warunki określone w art. 35 ust. 3 ustawy o rachunkowości, należy stosować zasady rachunkowości zabezpieczeń.

Rachunkowość zabezpieczeń należy stosować do kontraktów dotyczących instrumentów finansowych, które można uznać za ograniczające ryzyko związane z aktywami lub pasywami. W takiej sytuacji kontrakt stanowi instrument zabezpieczający, który w odpowiednim stopniu zabezpiecza pozycję zabezpieczaną.

Wyklucza to stosowanie rachunkowości zabezpieczeń do instrumentów pochodnych nabytych w celach spekulacyjnych. Rachunkowość zabezpieczeń oznacza, że przy wycenie zabezpieczanych aktywów lub pasywów należy uwzględnić wartość zabezpieczających instrumentów finansowych.

Kontrakt zabezpiecza składniki, jeżeli:

•  przed jego zawarciem określono cel oraz to, które aktywa lub pasywa mają zostać za pomocą tego kontraktu zabezpieczone,

• zabezpieczający instrument finansowy będący przedmiotem kontraktu i zabezpieczane za jego pomocą aktywa lub pasywa charakteryzują się podobnymi cechami,

• stopień pewności oczekiwań dotyczących przewidywanych w wyniku kontraktu przepływów środków pieniężnych jest znaczny.

Instrumentem zabezpieczającym może być każdy instrument pochodny. Ze względu na charakter opcji, tj. że ich wykonanie nie jest obowiązkiem, tylko prawem, z którego nabywca korzysta, jeżeli jest to dla niego korzystne, nie można stosować zasad rachunkowości zabezpieczeń do opcji wystawionej przez jednostkę.

Ujęcie początkowe opcji i wycena bilansowa

Opcje należy ująć w księgach rachunkowych - podobnie jak inne instrumenty finansowe - na dzień zawarcia kontraktu w cenie nabycia, tj. wartości godziwej poniesionych wydatków lub przekazanych w zamian innych składników majątkowych.

Cena opcji jest ustalana metodą procentową lub kwotową. Cena ta nazywa się premią.

Przykład 3

Przy nabyciu opcji kupna na 50 000 euro premia wynosi 0,5%, tj. cena nabycia tej opcji wynosi 250 euro. Opcję należy wprowadzić do ksiąg rachunkowych według tej wartości.

Na wysokość ceny (premii) wpływ mają różne czynniki, zarówno wewnętrzne, jak i zewnętrzne (rynkowe)1.

Schemat 2. Czynniki określające cenę opcji

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Opcje, które zostały wystawione w celu zamknięcia pozycji nabytych opcji, w tym wbudowanych w inny instrument finansowy, należy wyceniać według zasad rachunkowości zabezpieczeń. Rozliczenie skutków tej wyceny zależy od przedmiotu zabezpieczenia.

Tabela 2. Rozliczenie wyceny bilansowej instrumentów zabezpieczających

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Gdy jednak nie można stosować zasad rachunkowości zabezpieczeń, zmiany ich wartości należy rozliczać w zależności od tego, czy zostały zaliczone do aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu czy do aktywów finansowych utrzymywanych do terminu wymagalności.

Tabela 3. Rozliczenie wyceny bilansowej opcji niestanowiącej instrumentu zabezpieczenia

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

UWAGA

Trzeba pamiętać, że nigdy nie można w 100% wyeliminować ryzyka. Można jedynie zmniejszyć jego skutki.

Co to jest kurs realizacji i kurs terminowy

Kurs realizacji opcji jest to cena, na którą umowa została zawarta i po której realizacja nastąpi, jeżeli nabywający realizuje opcje. Z kolei kursem terminowym jest kurs rynkowy w dniu realizacji opcji.

UWAGA

Przed zawarciem umowy jednostka musi dokładnie udokumentować, że dany instrument będzie można uznać za instrument zabezpieczający.

• § 6, 8 i 14, § 16 pkt 2, § 21, 22 i 27-34 rozporządzenia Ministra Finansów z 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych - Dz.U. Nr 149, poz. 1674; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. Nr 228, poz. 1508

Gyöngyvér Takáts

specjalista ds. rachunkowości

 

1 Według modelu Blacka-Scholesa.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Biuletyn Rachunkowości
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Ukrainie trzeba pomagać, ale import produktów rolnych do Unii Europejskiej nie może mieć takiej formy jak obecnie

    Po wybuchu wojny doszło do załamania wymiany handlowej Ukrainy. Obecnie głównym kierunkiem ukraińskiej sprzedaży zagranicznej jest Unia Europejska. Otwarcie UE na ukraiński import produktów rolnych nie może mieć takiej formy jak obecnie. Rolnicy polscy i z innych krajów unijnych nie wytrzymają konkurencji.

    Firma źle zarządzająca ryzykiem może pożegnać się z ubezpieczeniem?

    Jedynie 44 proc. firm w Polsce ma sformalizowaną politykę zarządzania ryzykiem. Podejście do zarządzania ryzykiem w biznesie wciąż wymaga jeszcze dużo pracy. Co firmy ubezpieczają najczęściej? 

    Ponad 20 mln zł z tytułu niezapłaconych podatków. Rozbita została zorganizowana grupa przestępcza zajmująca się przestępczością akcyzową

    Zorganizowana grupa przestępcza zajmująca się przestępczością akcyzową została rozbita. Śledczy szacują straty Skarbu Państwa na ponad 20 mln zł.

    Co to jest działalność badawczo-rozwojowa? W teorii i praktyce

    Działalność badawczo-rozwojową definiuje m.in. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce – ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. oraz Podręcznik Frascati. Zgodnie z definicją działalność badawczo-rozwojowa to twórcza praca podejmowana w sposób celowy i systematyczny, mająca na celu zwiększenie zasobów wiedzy oraz tworzenie nowych zastosowań dla istniejącej wiedzy. Działalność B+R zawsze ukierunkowana jest na nowe odkrycia, oparte na oryginalnych koncepcjach lub hipotezach. Nie ma pewności co do ostatecznego wyniku, ale jest ona planowana i budżetowana, a jej celem jest osiągnięcie wyników, które mogłyby być swobodnie przenoszone lub sprzedawane na rynku. Co to oznacza w praktyce? 

    REKLAMA

    Każdy projekt finansowany z UE musi uwzględniać zasady horyzontalne. O jakie zasady chodzi?

    Polityka horyzontalna Unii Europejskiej, która powinna być uwzględniona w każdym projekcie dofinansowanym z Funduszy Europejskich, to równe szanse i niedyskryminacja, równość kobiet i mężczyzn, zrównoważony rozwój oraz zasada „nie czyń poważnych szkód”. Ponadto, beneficjenci są zobligowani do przestrzegania Karty Praw Podstawowych UE oraz spełnienia horyzontalnego warunku podstawowego w zakresie wdrażania postanowień Konwencji o Prawach Osób Niepełnosprawnych.

    Polskie bizneswoman systematycznie przejmują kierowanie firmami z branży hotelarskiej i gastronomicznej

    Już prawie co czwarta firma działająca w branży HoReCa – hotele, restauracje, catering, ma szefową a nie szefa. W firmach mających jednego właściciela ten odsetek jest nawet wyższy i wynosi 48 procent. Biznesy zarządzane przez kobiety z tej branży należą do prowadzonych najlepiej.

    Dlaczego opłaca się ponownie wykorzystywać, odnawiać lub odsprzedawać stare urządzenia elektroniczne?

    Współczesny rynek elektroniki użytkowej opiera się głównie na handlu nowym sprzętem w sieciach sprzedaży stacjonarnej i na platformach online. Ostatnio dużym zainteresowaniem cieszy się również recommerce (reverse commerce), czyli sprzedaż zakupionych produktów w celu ich ponownego wykorzystania, odnowienia, poddania recyklingowi lub odsprzedaży. Jakie zalety ma handel zwrotny? Komu i czemu służy? Czy ma szansę dalej się rozwijać? 

    Polskie firmy co roku wyrzucają do kosza miliony złotych! Recykling oprogramowania jest możliwy

    W zasobach wielu firm i instytucji publicznych zalegają niekiedy nawet setki sztuk niewykorzystywanych licencji wieczystych na oprogramowanie wartych dziesiątki, a czasem i setki tysięcy złotych. Nieliczne podmioty decydują się na ich odsprzedaż – a szkoda, bo to przedsięwzięcie nie tylko zgodne z prawem, ale i mogące stanowić jeden z elementów optymalizacji kosztowej działalności każdej organizacji.

    REKLAMA

    Będą przepisy regulujące zasady wykonywania działalności kosmicznej

    Ministerstwo Rozwoju i Technologii przygotowało projekt ustawy o działalności kosmicznej. Nowa ustawa będzie regulowała m.in. zasady wykonywania działalności kosmicznej, jak również warunki i tryb wydawania zezwolenia na prowadzenie działalności kosmicznej. Działalność kosmiczna będzie mogła być wykonywana wyłącznie po uzyskaniu zezwolenia udzielanego przez Prezesa Polskiej Agencji Kosmicznej (PAK).

    PIT kasowy coraz bliżej. Rząd chce w II kw. przyjąć projekt ustawy. Ale nie wszyscy przedsiębiorcy będą mogli wybrać PIT kasowy

    Kasowy PIT będą mogli wybrać przedsiębiorcy wykonujący działalność wyłącznie indywidualnie, jeżeli ich przychody z tej działalności w poprzednim roku podatkowym nie przekroczyły kwoty 500 tys. zł oraz przedsiębiorcy, którzy rozpoczynają prowadzenie działalności gospodarczej. Kasowego PIT nie będą mogli wybrać przedsiębiorcy, którzy prowadzą księgi rachunkowe.

    REKLAMA