Ekspresowa klauzula wykonalności

3 dni na klauzulę… instrukcyjnie

Jeśli upewnimy się w sekretariacie sądu, że tytuł egzekucyjny (np. wyrok czy nakaz zapłaty) się uprawomocnił (w pierwszej instancji – kiedy pozwany w terminie nie wniósł środka zaskarżenia, w drugiej bezpośrednio po wydaniu wyroku- nie przysługuje od niego zwykły środek zaskarżenia, a skarga kasacyjna co do zasady nie wstrzymuje wykonania wyroku)- możemy wnieść o opatrzenie go klauzulą wykonalności. Tytuł wykonawczy (czyli tytuł egzekucyjny wraz z klauzulą) stanowi podstawę do wszczęcia egzekucji (poza sytuacjami, gdzie wyrok opatrzony jest rygorem natychmiastowej wykonalności).

Zgodnie z art. 781¹ kpc sąd ma 3 dni (robocze) od wpłynięcia wniosku, na opatrzenie tytułu klauzulą wykonalności. Termin ten, jest jednak terminem instrukcyjnym- co oznacza, że jego przekroczenie przez sąd nie grozi żadnymi konsekwencjami (nie jest terminem zawitym).

W praktyce sądy, z uwagi na ilość składanych wniosków w różnych sprawach, rzadko kiedy mieszczą w ustalonym terminie- nie rzadko na klauzulę można czekać kilka tygodni.

W takich sytuacjach – warto skontaktować się z sądem, w ważnych sprawach zaś, skierować się do przewodniczącego wydziału.

Polecamy: sprawdź wysokość opłat w postępowaniu cywilnym

Klauzula na nakaz zapłaty z urzędu

Innym ciekawym przepisem procedury cywilnej jest art. 782 §2 kpc- który stanowi, iż sąd nadaje klauzulę wykonalności nakazowi zapłaty z urzędu, niezwłocznie po jego uprawomocnieniu się. Oznacza to, że powód nie musi (teoretycznie, o czym później) składać wniosku o nadanie klauzuli. Co więcej, kpc nie rozróżnia tu nakazów zapłaty w postępowaniu upominawczym i nakazowym.

Problem jaki istnieje ze wskazanym artykułem, jest taki, że nie zobowiązuje on wprost sądu do wydania wierzycielowi tytułu wykonawczego (jak to ma miejsce np. w przypadku wyroków w sprawach alimentacyjnych). Analizując ten artykuł można więc dojść do wniosku, że po opatrzeniu tytułu klauzulą wykonalności pozostaje on w aktach sprawy- do czasu, aż wierzyciel nie złoży odpowiedniego (i opłaconego - 6 zł za rozpoczętą stronę A4) wniosku o jego doręczenie.

Jednak odmienne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w sprawie o sygnaturze I CA 1/05, w którym stwierdził że:

"Przepis art. 782 § 2 k.p.c. nakłada na sąd obowiązek nadania nakazowi zapłaty klauzuli wykonalności z urzędu oraz doręczenia- także z urzędu- tytułu wykonawczego wierzycielowi."

Co więcej wskazał również, że w tej sytuacji (podobnie jak w przypadku wyroków alimentacyjnych)- wierzyciel zwolniony jest z opłaty.

Zobacz serwis: Prawo autorskie

Jednak jak to było już wspomniane, zarówno art. 782 § 2 kpc jak i ww. orzeczenie, ustanawiają przywilej raczej iluzoryczny- sądy w zasadzie ich nie stosują, a o wydanie tytułu i nadanie klauzuli należy wnieść po uprawomocnieniu się nakazu. Sytuacja ta (standardowo) rozbija się o pieniądze- o ile bowiem 6 zł (czy częściej 12) od jednego nakazu są kwotą niewielką- w sytuacji, w której mamy do czynienia z tysiącami - czy dziesiątkami tysięcy, ma to określony wpływ (nadal niewielki, ale zawsze) na budżet sądu.