Kategorie

Wzrost PKB raczej nie przekroczy 2 proc.

Marek Chądzyński
Marek Chądzyński
Ekonomiści spodziewają się najgłębszego dołka w I i II kwartale.Od utrzymania inwestycji i poziomu konsumpcji będzie zależeć tempo wzrostu gospodarki.Obniżki stóp są jedną z szans na odbicie w II półroczu.

Polska gospodarka wchodzi w 2009 rok, tracąc impet. Według ekonomistów, z którymi rozmawialiśmy, już w IV kwartale ubiegłego roku dynamika PKB wyraźnie osłabła, do około 3-3,1 proc. Prawdopodobnie najgorsze jednak dopiero przed nami. O ile ubiegły rok to wzrost PKB o 4,9-5 proc., o tyle już w tym roku będzie to mniej niż 2 proc.

- W tej chwili nasza prognoza to wzrost PKB o 2,6 proc., ale może być znacznie gorzej. Nasze szacunki opierają się na założeniu kilkuprocentowego wzrostu konsumpcji. Bez tego trudno je będzie zrealizować - mówi Mateusz Szczurek, główny ekonomista ING BSK.

Trudne dwa kwartały

Większość ekonomistów spodziewa się najgłębszego dołka w I i w II kwartale. Po pierwsze, ważnym czynnikiem będzie efekt bazy. W I kwartale ubiegłego roku wzrost gospodarczy wynosił 6 proc. PKB. Po drugie, zarówno konsumenci, jak i przedsiębiorcy kończyli 2008 rok w minorowych nastrojach, a to nie wróży dobrze popytowi konsumpcyjnemu, produkcji ani inwestycjom.

- Nasza prognoza bazuje na założeniu, że koniunktura gwałtownie się pogorszy w I połowie roku. W II półroczu powinna nastąpić stabilizacja - dodaje Ernest Pytlarczyk, ekonomista BRE Banku.

- W rozbiciu na poszczególne kwartały tak to może wyglądać. W I połowie roku mogą być kłopoty ze spożyciem indywidualnym, jak i inwestycjami - dodaje Jarosław Janecki, główny ekonomista Societe Generale.

Niemal wszyscy pytani ekonomiści w jednym są zgodni: aby sporządzić trafną prognozę wzrostu gospodarczego w tym roku, trzeba udzielić precyzyjnej odpowiedzi na pytanie, jak będą się zachowywały inwestycje i konsumpcja.

- Prognozy na ten rok są wyjątkowo niepewne. Mamy dwa znaki zapytania. Pierwszy to inwestycje. My zakładamy - dość optymistycznie - że one utrzymają się średnio w całym roku na tym samym poziomie co w 2008 roku - mówi Tomasz Kaczor, ekonomista Banku Gospodarstwa Krajowego.

Druga wątpliwość to stosunkowo wysoka dynamika prywatnego popytu konsumpcyjnego.

- To też wcale nie jest oczywiste w sytuacji, gdy prawdopodobnie przedsiębiorstwa będą zwalniać ludzi i nie będą rosły płace - dodaje Tomasz Kaczor.

Niższe podatki nie wystarczą

Konsumpcja to największa niewiadoma, bo nie sposób przewidzieć już teraz, co konsumenci zrobią z około 8 mld zł, jakie zostaną w ich kieszeniach dzięki niższym podatkom.

- Ten czynnik może spowodować wzrost tzw. dochodów do dyspozycji - ocenia Mateusz Szczurek.

- Na poziom konsumpcji mogą mieć wpływ niższe podatki, indeksacja emerytur i rent czy obniżki stóp, które zmniejszą koszty obsługi już zaciągniętych kredytów. Pytanie, czy uzyskane w ten sposób środki będą przeznaczane właśnie na konsumpcję, czy raczej powiększą oszczędności - mówi Maja Goettig, główna ekonomistka Banku BPH.

Według Tomasza Kaczora, efekt niższych podatków może nie przekładać się tak bezpośrednio na większy popyt prywatny, bo głównymi beneficjentami będą stosunkowo zamożni podatnicy. A ci mają większą skłonność do oszczędzania niż wydawania.

- Dodatkowym bodźcem, by teraz raczej oszczędzać, a nie wydawać są jeszcze stosunkowo wysokie stopy procentowe i związane z tym oferty depozytowe banków. Jeśli połączymy to z pogarszającymi się perspektywami na rynku pracy, to tendencje oszczędnościowe będą silne, przynajmniej jeszcze przez jakiś czas - ocenia z kolei Jarosław Janecki z Societe Generale.

Obawa przed bezrobociem to istotny argument, by nie szastać pieniędzmi - zatrudnienie w tym roku raczej będzie spadać.

- Na rynku pracy oznaki osłabienia koniunktury są już bardzo wyraźnie. Widać, że chęć do zatrudniania nowych pracowników może być mniejsza niż w poprzednich kwartałach. Impulsy z rynku pracy też będą redukować dynamikę popytu konsumpcyjnego w tym roku - mówi Marcin Mróz, główny ekonomista Fortis Banku.

Jego zdaniem, gdyby udało się osiągnąć 4-5-proc. wzrost konsumpcji, to nawet przy neutralnym wpływie eksportu i inwestycji utrzymalibyśmy zapewne 3-proc. tempo wzrostu PKB.

- Ale oznaki hamowania popytu są wyraźne - dodaje Mróz.

Niektórzy ekonomiści podają w wątpliwość samą skuteczność impulsu fiskalnego, jakim będzie obniżka podatków dochodowych.

- Stymulacja popytu dzięki niższym podatkom wcale nie musi być duża. Co prawda sam dochód wzrośnie, ale około 3-4 mld zł może zostać przeznaczone na wyższe koszty obsługi kredytu. Efekt niższego PIT nie wyniesie więc 8 mld zł, tylko jakieś 4-5 mld - dodaje Ernest Pytlarczyk z BRE Banku.

O wiele większy skutek może przynieść wzrost emerytur i rent. W tym roku mają one zwiększyć się o 5,5 proc. Według niektórych ocen, na rynek może dzięki tej podwyżce trafić 9 mld zł. A cała ta kwota będzie w dyspozycji grup, które głównie konsumują, rzadko oszczędzają.

- Konsumpcja będzie podtrzymywana instrumentami fiskalnymi. W przypadku emerytów skłonność do oszczędzania jest niższa niż w grupie osób dobrze zarabiających - mówi Janecki.

- Spożycie indywidualne to główny czynnik, na którym opiera się tegoroczny wzrost. To ważne, żeby go nie ograniczać. Popyt zagraniczny słabnie, grozi nam ujemna dynamika inwestycji. Konsumpcja to szczególnie ważny element, choćby z punktu widzenia ustawy budżetowej - mówi Dariusz Winek, ekonomista BGŻ.

Inwestycje raczej na minusie

Czynnikiem, który ograniczy dynamikę wzrostu PKB, są inwestycje. Nawet rządowe, optymistyczne prognozy mówią o wyhamowaniu inwestycyjnym w tym roku. Pierwsze sygnały tego hamowania widać było już w III kwartale 2008 r. kiedy to wzrost inwestycji wyniósł zaledwie 3,5 proc., podczas gdy kwartał wcześniej było to 15,2 proc.

Ostatnio ujemną dynamikę inwestycji GUS zanotował w II kwartale 2003 r. Wyniosła ona minus 0,6 proc. Teraz ujemny wynik możemy zobaczyć w danych za I kwartał tego roku.

- Wszyscy wiedzą, że sytuacja się pogorszy, jednak trudno powiedzieć, jak bardzo i na jak długo. Ta niepewność będzie powstrzymywać przedsiębiorstwa przed podejmowaniem decyzji o inwestycjach - mówi Mateusz Szczurek.

- II półrocze może być nieco lepsze, bo kredyty powinny być tańsze. Może to pozwoli odrodzić się inwestycjom - mówi Jarosław Janecki.

Niektórzy z rozmówców GP są jednak zdania, że proces obniżek stóp procentowych rozpoczęty przez Radę Polityki Pieniężnej zadziała z opóźnieniem.

- Mechanizm transmisji jest zaburzony. Od września, gdy RPP utrzymywała stopy bez zmian, banki komercyjne radykalnie zaostrzyły swoją politykę kredytową. Sektor bankowy przechodzi kryzys płynnościowy. Teraz stopniowo wracamy do wrześniowych poziomów oprocentowania - ocenia Dariusz Winek z BGŻ.

Podkreśla, że jeśli chcemy zdecydowanie odblokować rynek kredytowy, potrzebujemy kolejnych ruchów NBP.

- Żeby zadziałało, cięcie stóp musi być duże. Delikatne ruchy nie działają - dodaje Winek.

Ekonomiści liczą też na sukces rządowego programu wpierania inwestycji. W przyjętym jeszcze na początku grudnia Pakcie Stabilności i Rozwoju rząd zakładał, że gospodarka powinna otrzymać impuls proinwestycyjny o wartości 81,3 mld zł.

OPTYMIZM RESORTU FINANSÓW

Na tle oczekiwań ekonomistów najbardziej optymistyczne są prognozy Ministerstwa Finansów. Resort dostrzega zagrożenia dla wzrostu, różni się jednak w szacunkach konsumpcji i bardziej optymistycznie podchodzi do inwestycji. Analitycy ministerstwa uważają, że przedsiębiorcy będą gorzej oceniać perspektywy wzrostu i mieć utrudniony dostęp do kredytów, ale nie spodziewają się, żeby inwestycje spadły znacząco. Trudniejszy dostęp do finansowania bankowego może zostać częściowo zniwelowany przez finansowanie inwestycji z kapitałów własnych. Resort zakłada, że tempo wzrostu w tym roku wyniesie 3,7 proc., spodziewa się także stosunkowo szybkiego powrotu do 4-5-proc. dynamiki w kolejnych latach. Według szacunków MF w 2010 roku PKB wzrośnie o około 4 proc., rok później o 4,5 proc.

WSPOMAGANIE INWESTYCJI

Rządowe impulsy proinwestycyjne dla gospodarki według Paktu Stabilności i Rozwoju

40 mld zł - wzrost limitu poręczeń i gwarancji dla gospodarki i rynku finansowego

20 mld zł - wykreowanie dodatkowej akcji kredytowej dla małych i średnich firm

16,8 mld zł - przyspieszenie inwestycji współfinansowanych z UE

3 mld zł - wcześniejsza zaliczka od Komisji Europejskiej na wdrażanie środków unijnych

1,5 mld zł - wspieranie inwestycji w odnawialne źródła energii z NFOŚiGW


Jakiego wzrostu PKB spodziewają sie banki (w proc.)

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

 

Prognozy zmian PKB w wybranych krajach

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

MAREK CHĄDZYŃSKI

marek.chadzynski@infor.pl

OPINIE

JANUSZ JANKOWIAK

główny ekonomista Polskiej Rady Biznesu

Zakładam, że wzrost PKB wyniesie 3,1 proc. W pierwszych dwóch kwartałach dynamika będzie niska, 1-1,5 proc. Co do drugiej połowy roku to jest duża niepewność. Mój scenariusz to przyspieszenie tempa wzrostu, ale przy założeniu, że już w I kwartale rząd zabierze się na poważnie do stymulacji gospodarki, głównie jej strony podażowej. Mam na myśli pomoc dla sektorów najbardziej dotkniętych skutkami spowolnienia, przy czym waga tych sektorów w PKB jest stosunkowo duża. Chodzi o takie branże jak budownictwo czy przemysł samochodowy. Stymulowanie strony popytowej w naszych warunkach może być trudne. Obniżki podatków dochodowych mamy w toku. Nic więcej w tym roku nie da się w tej sprawie zrobić. Nawet mamy zapowiedzi podwyżek niektórych podatków pośrednich. Stymulacja konsumpcji jest zresztą o tyle mało sensowna, że jej waga w PKB jest znacząco niższa. Jeżeli chcemy utrzymać dobre tempo wzrostu, musimy wspierać przede wszystkim popyt inwestycyjny.

RYSZARD PETRU

ekonomista, SGH

Wzrost gospodarczy w tym roku wyniesie około 3,1 proc. PKB. Mój optymizm bierze się przede wszystkim z założenia, że pozytywnym zaskoczeniem dla nas będzie eksport netto. Mówiąc inaczej: co prawda dynamika eksportu spadnie w ciągu roku, jednak dynamika importu spadnie jeszcze bardziej. Drugi element ważny dla tegorocznych perspektyw wzrostu gospodarczego to konsumpcja. Uważam, że jej wzrost - choć niższy niż w poprzednich latach - jednak wyniesie około 4 proc. Konsumpcja będzie stymulowana przede wszystkim przez wzrost wynagrodzeń, spodziewam się, że pensje będą wyższe, choć nie będą one rosły w takim tempie jak ostatnio. Drugi czynnik to niższe podatki. Z pewnością jednak spadną inwestycje, w ujęciu rok do roku ten przyrost będzie ujemny. W tym przypadku kontrybucja do PKB będzie negatywna. Z tym założeniem zresztą wiąże się prognoza niższej dynamiki importu: spadnie przede wszystkim import inwestycyjny.

Więcej na ten temat przeczytasz w naszej publikacji
Kasy fiskalne 2021
Kasy fiskalne 2021
Tylko teraz
Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    29 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Ile lat wstecz sprawdza UFG?

    Ile lat wstecz sprawdza UFG? Czyli za ile lat kierowca może otrzymać karę za brak ubezpieczenia OC? Postanowiliśmy to sprawdzić.

    Jak uniknąć regresu ubezpieczeniowego?

    Jak uniknąć regresu ubezpieczeniowego? Jest kilka zasad, o których kierowca powinien pamiętać podczas zdarzenia drogowego. Dziś je przypomnimy.

    30% Club Poland: „Różnorodność we władzach to wymierne korzyści spółki” [PODCAST]

    Dane dowodzą, że zróżnicowane zespoły są bardziej efektywne. Ale czy faktycznie tak jest? Czy firma, która w swojej strategii stawia na różnorodność może liczyć na wymierne korzyści?

    Bezpieczny zakup samochodu używanego: co oznacza?

    Bezpieczny zakup samochodu używanego nie zawsze jest łatwy. Szczególnie że sprzedający ukrywają informacje, a kupujący mają ograniczone zaufanie.

    Wyższe grzywny za wykroczenia drogowe

    Podwyższenie maksymalnej wysokości grzywny za wykroczenia drogowe do 30 tys. zł zakłada projekt nowelizacji Prawa o ruchu drogowym, przyjęty przez rząd.

    Ceny mieszkań w Europie rosną szybciej niż w Polsce

    Ceny mieszkań w Europie. Ceny mieszkań oderwały się od fundamentów? Szybciej w Europie niż w Polsce – sugerują dane Eurostatu. W Polsce przez ostatnie lata ceny rosły tylko trochę szybciej niż dochody ludności. W państwach Europy Zachodniej dynamika była nawet kilkukrotnie wyższa.

    Wynajem domów w Polsce

    Wynajem domów. Wynajem domów w Polsce stanowi około 3% - 5% rynku najmu, ale jest ciekawym rozwiązaniem. Osoby zastanawiające się nad wynajmem większego mieszkania, powinny wziąć pod uwagę również dom, bo stawki czynszów za 1 mkw. są konkurencyjne. Na popularność wynajmu domów w innych krajach wpływa m.in. udział budynków jednorodzinnych w zasobie mieszkaniowym i wskaźnik urbanizacji.

    Studencie - nie daj się oszukać. Jak bezpiecznie wynająć mieszkanie, gdy sezon w pełni

    Wynajem mieszkania - studenci. Okres wakacji aż do września to typowy sezon najmu. Wiele osób stara się zaplanować na ten czas zmianę miejsca zamieszkania. Jest zazwyczaj trochę więcej wolnego, łatwiej o urlop w pracy, jest też korzystniej ze względu na zmianę szkoły dla dzieci. Równocześnie w tym samym czasie na rynku pojawiają się osoby studiujące. Młodzież rozpoczynająca studia w nowym mieście, studenci wyższych lat zmieniają lokum. Kwestie towarzyskie, uczuciowe czy chęć uzyskania większego komfortu - to najczęstsze przyczyny zmiany kwatery przez studentów.

    Kiedy warto prowadzić działalność w formie prostej spółki akcyjnej

    Od 1 lipca 2021 r. przedsiębiorcy mogą zacząć korzystać z nowej formy prowadzenia działalności, jaką jest prosta spółka akcyjna (PSA). W opracowaniu przedstawiamy, dla jakich przedsiębiorców taka forma prowadzenia działalności może być korzystna.

    Najpopularniejsze rodzaje napędów [NOWE DANE]

    Stowarzyszenie ACEA opublikowało najświeższe dane na temat najpopularniejszych rodzajów napędów. Jakie samochody wybierają kierowcy w Polsce?

    Ekspres kapsułkowy czy ciśnieniowy – który i dla kogo sprawdzi się lepiej?

    Ostatnimi czasy picie kawy przeniosło się z kawiarni pod strzechy. Nic dziwnego więc, że wiele osób stoi przed niezwykle trudnym wyborem – jaki ekspres do domu wybrać? Wśród wielu firm i modeli łatwo się zagubić. Jednak nie obawiajcie się! Odpowiadając na kilka prostych pytań, możemy łatwo stwierdzić, jaki ekspres będzie dla nas odpowiedni.

    Firmy szukają nowych pracowników

    Firmy szukają coraz więcej nowych pracowników. Liczba ofert pracy w urzędach pracy rośnie. Jakie są przyczyny?

    Dostępność infrastruktury miejskiej dla niepełnosprawnych - raport NIK

    Dostępność infrastruktury miejskiej dla niepełnosprawnych. Z przeprowadzonej przez Delegaturę Najwyższej Izby Kontroli w Gdańsku kontroli wynika, że miasta Gdynia, Kartuzy i Tczew inwestowały w infrastrukturę miejską, jednak nie w pełni zapewniły dostęp do niej osobom z utrudnionym poruszaniem się. Analizowały potrzeby i konsultowały je z mieszkańcami, jednak nie potrafiły egzekwować właściwych rekomendacji. Każda ze zbadanych przez NIK inwestycji miała jakąś przeszkodę, utrudniającą samodzielne przemieszczanie się po mieście.

    Ilu Polaków mieszka w domach jednorodzinnych a ilu w blokach?

    Dom jednorodzinny a mieszkanie w bloku. Marzenia o wyprowadzce z bloku do domu nie są w Polsce nowością. Już dziś w domach jednorodzinnych mieszka 55% rodaków – wynika z danych Eurostatu. Problem w tym, aby decyzję o wyprowadzce podjąć świadomie.

    Nie tylko negatywne skutki pandemii? [BADANIE]

    Według co czwartego Polaka pandemia przyniosła tyle samo następstw pozytywnych, co negatywnych. Tak wynika z badania zrealizowanego dla Rejestru Dłużników BIG InforMonitor.

    Kooperatywy mieszkaniowe - projekt ustawy w konsultacjach

    Kooperatywy mieszkaniowe. Projekt ustawy regulujący tworzenie kooperatyw mieszkaniowych zamieszczono 22 lipca 2021 r. na stronach Rządowego Centrum Legislacji i skierowano do konsultacji publicznych. Jego celem jest upowszechnienie kooperatyw mieszkaniowych, a przez to zwiększenie dostępności mieszkań. W projekcie zrezygnowano niestety z propozycji ulgi podatkowej dla członków kooperatywy mieszkaniowej.

    Mieszkanie Plus znów w ogniu politycznego sporu. Co to oznacza dla najemców?

    Mieszkanie Plus - Koalicja Obywatelska domaga się zwiększenia ochrony najemców programu. Jednak objęci nią byliby także najemcy mieszkań oferowanych przez prywatne firmy i fundusze. Istnieje ryzyko, że więcej by na tym stracili niż zyskali.

    Jakie są długi spółek giełdowych w 2021 r.?

    Z danych Krajowego Rejestru Długów wynika, iż zmniejszyło się zadłużenie spółek notowanych na giełdzie. Ile wynosi obecnie?

    Branża opakowań rośnie dzięki e-commerce [BADANIE]

    Pomimo wzrostu cen surowców branża opakowań rośnie w rekordowym tempie. Ważnym impulsem rozwoju pozostaje e-commerce.

    Społeczne agencje najmu od 23 lipca. Kto i jak może skorzystać z SAN?

    Społeczne agencje najmu. 23 lipca 2021 roku weszła w życie nowelizacja ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego. Dzięki nowym przepisom mogą już powstawać społeczne agencje najmu (SAN) – podmioty pośredniczące między właścicielami mieszkań na wynajem i osobami, którym dochody lub sytuacja życiowa utrudniają najem mieszkania w warunkach rynkowych. Kto i jak może skorzystać na działalności SAN?

    Ważny termin dla najemców centrów handlowych

    Covidowe prolongaty umów najmu można anulować tylko do 6 sierpnia 2021 r. Co z najemcami, którzy płacili czynsze?

    Fotowoltaika - skąd wziąć pieniądze?

    Fotowoltaika - skąd wziąć pieniądze na inwestycję? Z jakich programów korzystają Polacy? Czy fotowoltaika to oszczedności?

    Jak firmy MŚP oceniają wpływ pandemii na ich branże? [BADANIE]

    Co czwarta firma MŚP uważa, że pandemia pomoże rozwinąć ich branżę, a w produkcji – co druga. Tak wynika z 8. edycji Barometru COVID-19, realizowanego przez EFL.

    Budownictwo mieszkaniowe w 2021 roku – rekordowe 6 miesięcy

    Budownictwo mieszkaniowe w 2021 roku. Pierwsze półrocze 2021 roku było dla deweloperów najlepszym półroczem w historii. Notują oni rekordową sprzedaż i budują najwięcej mieszkań. Potężny popyt na mieszkania powoduje, że chociaż deweloperzy budują najwięcej w historii, to i tak ceny mieszkań idą w górę. Bardzo prawdopodobne, że deweloperów czeka najlepszy rok w historii.

    Lokalizacja mieszkania - co warto sprawdzić przed zakupem?

    Lokalizacja mieszkania. Tak naprawdę nie ma jednej definicji dobrej lokalizacji. W zależności od naszych potrzeb, miejsca pracy, etapu życia, na którym się znajdujemy czy jego stylu, sami możemy zdefiniować, czym jest tak naprawdę dobra lokalizacja. Nie ma jednego rozwiązania. Zupełnie inne potrzeby będą miały rodziny z małymi dziećmi, inne – ludzie już dojrzali, a jeszcze inne młodzi single. Jest jednak kilka czynników, które warto wziąć pod uwagę. Czym się kierować, szukając idealnego miejsca do zamieszkania?