REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Narzędzia obrony pracodawcy przed bezprawnym rozwiązaniem umowy

Maurycy Organa
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Pracownik, rozwiązując umowę o pracę w trybie natychmiastowym, może również wystąpić z pozwem o zasądzenie odszkodowania z tego tytułu. Sąd pracy, rozpatrując pozew, ustala w pierwszej kolejności, czy pracownik miał w ogóle podstawy do rozwiązania umowy w tym trybie.

Nie zawsze inicjatorem zakończenia stosunku pracy jest pracodawca. Dość często zdarza się, że to pracownik jest zainteresowany rozwiązaniem umowy o pracę. Przepisy prawa pracy znacząco ograniczają prawo pracodawcy (a także pracownika) do rozwiązania umowy o pracę w trybie natychmiastowym.

REKLAMA

Pracownik może zgodnie z prawem rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia wyłącznie, gdy:

• zostanie wydane orzeczenie lekarskie stwierdzające szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, a pracodawca nie przeniesie go w terminie wskazanym w orzeczeniu lekarskim do innej pracy, odpowiedniej ze względu na stan jego zdrowia i kwalifikacje zawodowe,

• pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika (art. 55 k.p.).

WAŻNE!

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika z dnia na dzień jest możliwe tylko w ściśle określonych przez przepisy sytuacjach. Pracownik musi wskazać na piśmie przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy w trybie natychmiastowym.

Pracownik musi złożyć oświadczenie woli o rozwiązaniu umowy o pracę w tym trybie nie później niż w okresie 1 miesiąca od dnia, gdy dowiedział się o okolicznościach uzasadniających bezzwłoczne wypowiedzenie umowy. W przypadku gdy termin ten nie zostanie dotrzymany, pracownik traci prawo rozwiązania umowy o pracę w tym trybie.

Brak podstaw do wypowiedzenia

REKLAMA

Nie można wykluczyć sytuacji, że pracownik błędnie oceni rzeczywistość i rozwiąże umowę o pracę w trybie natychmiastowym, mimo że nie było ku temu podstaw. W praktyce problem ten dotyczy w zasadzie wyłącznie sytuacji, gdy pracownik wskazuje ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracodawcy wobec pracowników jako przyczynę rozwiązania umowy o pracę. Druga z okoliczności uzasadniających rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika w tym trybie, tj. wydanie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, jest okolicznością obiektywną, trudno jest więc dopuścić się błędów w tym zakresie. Brak okoliczności uzasadniających rozwiązanie umowy o pracę w tym trybie nie powoduje automatycznie, że umowa o pracę się nie rozwiąże. Wręcz przeciwnie - umowa o pracę ulega rozwiązaniu w momencie otrzymania przez pracodawcę oświadczenia pracownika o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia.

Stopień trudności oceny takich sytuacji obrazują rozbieżności w samym orzecznictwie. W wyroku z 6 marca 2008 r. Sąd Najwyższy stwierdził, że „z reguły pracodawcy nie można przypisać ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika (art. 55 § 11 k.p.), jeżeli nie wypłaca określonego składnika wynagrodzenia za pracę, którego przysługiwanie jest sporne, a pracodawca uważa w oparciu o usprawiedliwione argumenty roszczenie pracownika za nieuzasadnione” (II PK 185/07).

Natomiast w wyroku z 8 sierpnia 2006 r. również Sąd Najwyższy zaznaczył, że pracodawca niewypłacający pracownikowi bez usprawiedliwionej przyczyny części jego wynagrodzenia za pracę narusza w sposób ciężki swoje podstawowe obowiązki (I PK 54/06).

WAŻNE!

Niezależnie od istnienia przyczyn lub ich braku umowa o pracę rozwiązuje się, gdy pracownik złoży oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę w trybie natychmiastowym. Pracodawca nie ma żadnych środków prawnych, które mogłyby doprowadzić do przywrócenia takiego pracownika do pracy. Pracodawcy przysługują wyłącznie roszczenia odszkodowawcze. Nie zmusi też pracownika do powrotu do pracy nawet, gdy ten bezzasadnie rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia.

Sąd stwierdzi istnienie lub brak istnienia okoliczności pozwalających pracownikowi na rozwiązanie umowy o pracę w trybie natychmiastowym w następujących postępowaniach:

• pracownika przeciwko pracodawcy - o zapłatę odszkodowania w związku z rozwiązaniem umowy o pracę przez pracownika bez zachowania okresu wypowiedzenia,

• pracodawcy przeciwko pracownikowi - o zapłatę odszkodowania w związku z nieuzasadnionym rozwiązaniem umowy o pracę przez pracownika bez zachowania okresu wypowiedzenia,

• z inicjatywy pracodawcy lub pracownika - o ustalenie prawa pracownika do rozwiązania umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia.

Odszkodowanie dla pracodawcy

W sytuacji nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia pracodawcy przysługuje odszkodowanie, o którym orzeka sąd pracy (art. 611 k.p.). Odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia pracownika za okres wypowiedzenia, a w przypadku rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni (art. 612 k.p.). Pracodawca nie może dochodzić odszkodowania w wyższym wymiarze, nawet jeżeli taką szkodę faktycznie poniósł.

Sąd, orzekając o roszczeniach odszkodowawczych pracodawcy, jednocześnie stwierdza, czy istniały przesłanki do rozwiązania umowy o pracę przez pracownika w trybie natychmiastowym.

Pozew pracownika o odszkodowanie

REKLAMA

Innym trybem, w którym sąd może ustalić istnienie lub nieistnienie przesłanek uzasadniających rozwiązanie przez pracownika umowy o pracę w trybie natychmiastowym, jest prowadzenie postępowania na podstawie pozwu pracownika przeciwko pracodawcy o zapłatę odszkodowania. Odszkodowanie należy się pracownikowi, jeśli musiał rozwiązać umowę o pracę z powodu ciężkiego naruszenia obowiązków pracodawcy wobec pracowników. Przysługuje ono w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a w przypadku rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni.

W tym postępowaniu pracodawca może bronić się zarzutem, że brak było podstaw do rozwiązania umowy o pracę w trybie natychmiastowym i sąd będzie musiał rozstrzygnąć, czy pracownik mógł rozwiązać umowę o pracę w tym trybie czy też nie. Możliwość takiej obrony pracodawcy potwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 4 marca 1999 r. Podtrzymał wcześniejszą wykładnię sądową, według której w sprawie wniesionej przez pracownika o zasądzenie odszkodowania na podstawie art. 55 § 11 k.p., pracodawca może zarzucić brak przyczyny wskazanej w tym przepisie, mimo że sam nie wniósł powództwa o odszkodowanie przewidziane w art. 611 k.p. (I PKN 614/98).

Jeżeli ani pracodawca, ani pracownik nie będą zainteresowani wniesieniem pozwu o zapłatę odszkodowania, wówczas pracodawca może wnieść pozew do sądu o ustalenie nieistnienia prawa pracownika do rozwiązania umowy o pracę przez pracownika w tym trybie (tzw. powództwo o ustalenie).

Maurycy Organa

Podstawa prawna:

• art. 55, art. 52 § 2, art. 611, 612 Kodeksu pracy,

• wyroki Sądu Najwyższego z:

- 4 marca 1999 r. (I PKN 614/98, OSP 1999/11/208),

- 8 sierpnia 2006 r. (I PK 54/06, OSNP 2007/15-16/219),

- 6 marca 2008 r. (II PK 185/07, OSNP 2009/13-14/170).

 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Moja firma
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Inflacja już niestraszna firmom. Obawia się jej dwa razy mniej firm niż rok temu

W rok o połowę zmalała liczba małych i średnich firm, które boją się, że inflacja może zagrozić ich biznesom. Obecnie to zaledwie co czwarte przedsiębiorstwo. Zaskakujące są jednak branże, w których te obawy są największe. Inflacja straciła też rangę najpoważniejszej obawy.

Startup - jak uzyskać ochronę patentową, ochronę znaku towarowego i prawa autorskie?

W startupach najważniejszy jest pomysł. Jak go chronić i zabezpieczyć się przed nieuprawnionym wykorzystywaniem dzieła i pobierania wynagrodzenia za korzystanie z niego przez podmioty trzecie? Jak uzyskać ochronę patentową, ochronę znaku towarowego i prawa autorskie? Dlaczego tak ważna jest umowa o zachowaniu poufności?

Spółki: Premia za kontrolę w Polsce w latach 2019-2023 spadła do poziomu 13,6 proc.

Ostatnie lata przyniosły spadek aktywności na rynku wezwań w Polsce. Coraz częściej inwestorzy decydują się na ogłoszenie wezwania z zamiarem wycofania akcji spółki z obrotu giełdowego, gdy już uzyskają kontrolny pakiet akcji – wynika z najnowszej analizy KPMG, która objęła 133 wezwań do sprzedaży akcji spółek notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie w latach 2019-2023.

Firmy będą szukać specjalistów. Jakich?

Z raportu „Barometr Polskiego Rynku Pracy” Personnel Service wynika, że polskie firmy chcą poszukiwać specjalistów od automatyzacji i sztucznej inteligencji. 

REKLAMA

Rachunki za prąd w firmie: kto musi płacić za energię elektryczną nawet trzy razy więcej niż cena giełdowa, jak tego uniknąć na przyszłość

Kryzys energetyczny wywołany przez agresję Rosji na Ukrainę doprowadził do gigantycznego wzrostu cen prądu. Wiele małych firm w obawie przed dalszym wzrostem cen zawarło wieloletnie umowy ze stałą ceną na rekordowym poziomie. To one najbardziej ucierpią na uwolnieniu cen energii.

Stare pytania, nowe odpowiedzi. Zmiana podejścia do pożądanych kompetencji menedżerskich

Obecnie organizacje nie są zainteresowane rozwojem konkretnych umiejętności liderskich ani pozyskiwaniem wiedzy, którą łatwo dziś zdobyć. Żyjemy w czasach, w których ciężko jest zaplanować długofalową strategię, dlatego wzrasta znaczenie umiejętności płynnego poruszania się w zmieniających się okolicznościach, tzw. strategizing.

Wyróżniaj się bo zginiesz: o sukcesie sklepu internetowego decydują nie tylko atrakcyjne towary w dobrej cenie

W sklepie internetowym, zupełnie inaczej niż w tradycyjnym sklepie, wiarygodność osiąga się lub nie już poprzez sam wygląd aplikacji zakupowej. Bez niej nie wyróżniający się z tysięcy inny e-sklep nie odniesie sukcesu nawet oferując bardzo konkurencyjne produkty.

Restauracje ustępują miejsca barom szybkiej obsługi i sklepowej gastronomii, bo takie są wybory „zetek”

Na naszych oczach dzieje się prawdziwa rewolucja w gastronomii. Restauracje, ledwie się odbudowały po pandemii, przegrywają z barami szybciej obsługi i cateringiem, a teraz jeszcze poważnym graczem na rynku staje się gastronomia sklepowa. Wszystko to za sprawą najmłodszych klientów, którzy chcą żyć po amerykańsku.

REKLAMA

Paragon fiskalny przy sprzedaży on-line: kiedy i jak powinien wystawić sprzedawca oraz dostarczyć klientowi [wszystkie przypadki]

Dla klientów kupowanie w e-sklepach jest wygodniejsze niż w placówkach stacjonarnych. Dla samych sprzedawców jednak procedura ta jest dużo bardziej skomplikowana od strony fiskalnej. Dotyczy to zwłaszcza wystawiania paragonów i obowiązków w podatku VAT.

Pomoc dla sadowników do 31 stycznia 2025 roku

Pomoc dla polskich sadowników (sady i winorośle) do 31 stycznia 2025 roku - Komisja Europejska zdecydowała. To wsparcie dla sadowników, którzy ucierpieli w trakcie kwietniowych przymrozków i gradobicia.

REKLAMA