Ministerstwo rozpoczyna pracę nad przepisami o ZUS: ograniczenie negatywnych skutków kwestionowania tytułu do ubezpieczeń społecznych po wielu latach

• Ministerstwo rozpoczyna pracę nad przepisami o ZUS
• ZUS kwestionuje po wielu latach dotychczasowy tytuł do ubezpieczeń społecznych
• Przeksięgowanie składek pomiędzy właściwymi tytułami i kontami bez konieczności angażowania przedsiębiorcy
• Projekt nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i innych aktów normatywnych

Ministerstwo rozpoczyna pracę nad przepisami o ZUS

To kolejny konkretny efekt działań Agnieszki Majewskiej na rzecz przedsiębiorców od czasu objęcia funkcji Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej planuje prace nad zmianami, które mają rozwiązać problem zgłoszony przez Rzecznika MŚP i ograniczyć negatywne skutki kwestionowania przez ZUS tytułu do ubezpieczeń społecznych po wielu latach.

ZUS kwestionuje po wielu latach dotychczasowy tytuł do ubezpieczeń społecznych

Impulsem do rozpoczęcia prac legislacyjnych było wystąpienie Agnieszki Majewskiej, Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, z 12 czerwca 2026 r. do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Rzecznik zwróciła uwagę na problem przedsiębiorców, którzy z powodu obowiązujących przepisów mogą mieć trudności z odzyskaniem opłaconych składek, jeżeli Zakład Ubezpieczeń Społecznych po wielu latach zakwestionuje dotychczasowy tytuł do ubezpieczeń społecznych.

W odpowiedzi na wystąpienie Rzecznika Ministerstwo poinformowało o przygotowaniu projektu nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i innych aktów normatywnych oraz skierowaniu wniosku o wpis projektu do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów wraz z Oceną Skutków Regulacji. – Na moje ręce trafiają sprawy pokazujące, że niektóre przepisy, choć formalnie obowiązują od lat, w praktyce mogą prowadzić do dotkliwych konsekwencji dla przedsiębiorców. Rolą Rzecznika jest reagowanie na takie sytuacje i inicjowanie zmian systemowych. Cieszę się, że moje wystąpienie spotkało się z reakcją Ministerstwa i stało się początkiem prac nad rozwiązaniem tego problemu – mówi Agnieszka Majewska, Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców.

Przeksięgowanie składek pomiędzy właściwymi tytułami i kontami bez konieczności angażowania przedsiębiorcy

Z przedstawionych przez Ministerstwo założeń wynika, że projekt ma zobowiązać ZUS do wydawania decyzji określających właściwy tytuł do ubezpieczenia społecznego oraz umożliwić przeksięgowanie składek pomiędzy właściwymi tytułami i kontami bez konieczności angażowania przedsiębiorcy. Zakłada również ustalanie przez ZUS wysokości nienależnie opłaconych składek za cały okres objęty decyzją, a termin na wystąpienie o ich zwrot miałby rozpoczynać się od dnia doręczenia decyzji określającej wysokość nadpłaty. Planowane zmiany mają objąć także zasady zachowania prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego w przypadku zmiany tytułu ubezpieczenia. – Konsekwentne działania oraz merytoryczny dialog z administracją publiczną mogą prowadzić do zmian ważnych dla przedsiębiorców. Przedstawione rozwiązania są obecnie założeniami projektu ustawy, dlatego będę aktywnie monitorować dalsze prace legislacyjne i przedstawiać stanowisko na każdym ich etapie. Zależy mi na tym, aby ostateczne przepisy skutecznie chroniły prawa przedsiębiorców i odpowiadały na problemy zgłaszane przez sektor MŚP – podkreśla Agnieszka Majewska.

Projekt nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i innych aktów normatywnych

Najważniejsze założenia przygotowywanego projektu:

1. wydawanie przez ZUS decyzji określających właściwy tytuł do ubezpieczenia społecznego;
2. możliwość przeksięgowania składek pomiędzy właściwymi tytułami i kontami bez angażowania przedsiębiorcy;
3. ustalanie z urzędu wysokości nienależnie opłaconych składek za cały okres objęty decyzją;
4. rozpoczęcie biegu terminu na wystąpienie o zwrot składek od dnia doręczenia decyzji o wysokości nadpłaty;
5. zmiany dotyczące zachowania prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego w przypadku zmiany tytułu ubezpieczenia

Zapowiadane zmiany powinny wyeliminować zagrożenie utraty wpłaconych składek.

Źródło: Rzecznik MŚP