Kontrole ZUS i PIP w zakładzie pracy

Co do zasady nie można równocześnie podejmować i prowadzić więcej niż jednej kontroli działalności przedsiębiorcy, z wyjątkiem sytuacji wskazanych w ustawie. Powyższe ograniczenie nie ma natomiast zastosowania w zakresie kontroli przeprowadzanej przez Państwową Inspekcję Pracy.

Zawiadomienie

Organy planujące kontrolę, z pewnymi wyjątkami, zawiadamiają przedsiębiorcę o zamiarze wszczęcia kontroli. Kontrolę wszczyna się nie wcześniej niż po upływie 7 dni i nie później niż przed upływem 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli. Jeżeli kontrola nie zostanie wszczęta w terminie 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, wszczęcie kontroli wymaga ponownego zawiadomienia. Na wniosek przedsiębiorcy kontrola może być wszczęta przed upływem 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia. Zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli zawiera oznaczenie organu, datę i miejsce wystawienia, oznaczenie przedsiębiorcy, wskazanie zakresu przedmiotowego kontroli, podpis osoby upoważnionej do zawiadomienia.

PRZYKŁAD

2 stycznia 2013 r. otrzymaliśmy zawiadomienie z PIP, że 3 stycznia rozpocznie się kontrola. Czy kontrolę można zapowiedzieć dzień przed jej rozpoczęciem?

Co do zasady kontrola nie powinna się rozpocząć wcześniej niż po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zamiarze jej wszczęcia. Przepisy prawa przewidują wyjątki od tej zasady w sytuacji, jeżeli okoliczności faktyczne uzasadniają niezwłoczne podjęcie kontroli u przedsiębiorcy. Wówczas kontrolowanemu należy niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia podjęcia kontroli, doręczyć upoważnienie do przeprowadzenia kontroli.

Gdy nie mamy do czynienia z sytuacją, w której przepisy prawa umożliwiają niezwłoczne podjęcie kontroli (np. gdy przeprowadzenie kontroli jest niezbędne w celu przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa) - organ nie może zapowiedzieć kontroli z dnia na dzień.

Sposób przeprowadzania kontroli

Przed podjęciem pierwszej czynności kontrolnej kontrolujący ma obowiązek poinformować kontrolowanego o jego prawach i obowiązkach. Czynności kontrolnych dokonuje się w zasadzie w obecności kontrolowanego.

Kontrole przeprowadza się w siedzibie kontrolowanego lub w miejscu wykonywania działalności gospodarczej, w godzinach pracy lub w czasie faktycznego jej wykonywania.

Za zgodą kontrolowanego może być ona przeprowadzona również w siedzibie organu kontrolującego, jeżeli może to usprawnić przeprowadzenie kontroli. Czynności powinny być przeprowadzone w sposób sprawny i niezakłócający funkcjonowania pracy przedsiębiorstwa.

Przedsiębiorca jest zobowiązany prowadzić i przechowywać w swojej siedzibie książkę kontroli oraz upoważnienia i protokoły kontroli. Książka kontroli zawiera wpisy dokonywane przez organy kontrolujące.

PRZYKŁAD

W czasie kontroli kontrolujący zażądał dostępu do firmy i dokumentów w godzinach od 8.00 do 20.00. Godziny pracy w firmie to 9.00-17.00. Czy mamy obowiązek spełnić żądanie kontrolującego?

Kontrole przeprowadza się w siedzibie kontrolowanego lub w miejscu wykonywania działalności gospodarczej, w godzinach pracy lub w czasie faktycznego jej wykonywania. Żądanie kontrolującego wykracza poza ramy, jakie wyznaczają w tej kwestii przepisy prawa.

Przedsiębiorca może wnieść sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organ kontrolujący czynności z naruszeniem wskazanych wyżej zasad. Sprzeciw wnosi się w terminie 3 dni roboczych od dnia wszczęcia kontroli, na piśmie do organu podejmującego i wykonującego kontrolę. O wniesieniu sprzeciwu przedsiębiorca zawiadamia na piśmie również kontrolującego.

Więcej w Serwisie Prawno-Pracowniczym - Zamów prenumeratę >>