REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Niewłaściwa reprezentacja pracodawcy nie powoduje nieważności rozwiązania umowy o pracę

Ryszard Sadlik
Ryszard Sadlik
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Niezachowanie przez pracodawcę będącego jednostką organizacyjną zasad jego właściwej reprezentacji przy rozwiązywaniu umowy o pracę nie powoduje bezwzględnej nieważności oświadczenia o rozwiązaniu umowy. Zatem, mimo wadliwości, oświadczenie to doprowadzi do rozwiązania umowy o pracę. Może być jednak skutecznie zaskarżone do sądu pracy.

W praktyce niejednokrotnie dochodzi do sytuacji, w których pracodawca będący jednostką organizacyjną, składając pracownikowi wypowiedzenie umowy o pracę lub oświadczenie o rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia jest niewłaściwie reprezentowany. Przykładowo może tu chodzić o sytuacje, gdy wypowiedzenie podpisało dwóch członków zarządu spółki, z których jeden już został odwołany z zajmowanego stanowiska w spółce lub gdy oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia podpisał pełnomocnik, którego upoważnienie nie obejmowało takich czynności. Powstają wówczas wątpliwości, czy w takim przypadku czynność pracodawcy jest bezwzględnie nieważna i nie dochodzi w ogóle do rozwiązania umowy o pracę, czy też czynność ta, choć wadliwa, jednak powoduje skuteczne rozwiązanie umowy o pracę.

REKLAMA

REKLAMA

Oświadczenie o rozwiązaniu umowy

Podkreślić należy, że orzecznictwo sądowe jest tu jednolite i wielokrotnie podnoszono w nim, że wypowiedzenie umowy o pracę lub rozwiązanie bez wypowiedzenia nawet sprzeczne z prawem lub nieuzasadnione nie jest nieważne z mocy prawa (por. wyrok SN z 16 maja 1997 r., I PKN 170/97, OSNP 1998/8/239). Nie można także uznać, iż wypowiedzenie umowy o pracę jest nieskuteczną (nieistniejącą) czynnością prawną w tym znaczeniu, że nie prowadzi do rozwiązania umowy o pracę, w sytuacji gdy oświadczenie to złożył niewłaściwy organ osoby prawnej. Zatem wypowiedzenie umowy o pracę pracownikowi powoduje jej rozwiązanie także wtedy, gdy oświadczenie to złożył niewłaściwy organ osoby prawnej, zwłaszcza jeżeli pracodawca podejmuje później czynności potwierdzające ustanie stosunku pracy (np. wydaje świadectwo pracy). Wskazywał na to wyraźnie Sąd Najwyższy w wyroku z 16 czerwca 1999 r. (I PKN 117/99, OSNAP 2000/ 17/646). Podobnie wypowiadał się Sąd Najwyższy w wyroku z 9 maja 2006 r. (II PK 270/05, OSNP 2007/9-10/125) stwierdzając, że niezgodność z prawem rozwiązania umowy o pracę, wynikająca z niewłaściwej reprezentacji pracodawcy, nie powoduje nieważności wypowiedzenia. W takim przypadku sąd, na żądanie pracownika, może orzec o bezskuteczności wypowiedzenia, przywróceniu do pracy lub o odszkodowaniu (art. 45 k.p.), a zastosowanie sankcji określonych w kodeksie cywilnym może nastąpić tylko w wyjątkowych przypadkach, w których wypowiedzenia dokonano niezgodnie z wolą pracodawcy i nie zostało ono przez niego potwierdzone.

Przyjęcie tego poglądu oznacza, że oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę złożone pracownikowi np. przez niewłaściwy organ pracodawcy jest w pełni skuteczne. Powoduje ono rozwiązanie umowy o pracę. Pracownik będzie jednak mógł dochodzić z tego powodu roszczeń przewidzianych przez prawo pracy. Natomiast nie będzie mógł skutecznie dochodzić przed sądem stwierdzenia nieważności tego rodzaju czynności pracodawcy. Tak też podnosił Sąd Najwyższy w wyroku z 17 listopada 1997 r. (I PKN 351/97, OSNP 1998/17/501), stwierdzając, że jednostronne czynności prawne pracodawcy zmierzające do rozwiązania umowy o pracę mogą być podważone jedynie w drodze odpowiedniego powództwa i nie mogą być uznane za nieważne na podstawie art. 58 k.c., gdyż byłoby to sprzeczne z zasadami prawa pracy (art. 300 k.p.).

REKLAMA

Dlaczego brak bezwzględnej nieważności

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Nieuzasadnione są zatem twierdzenia, że wadliwa reprezentacja pracodawcy przy rozwiązaniu umowy o pracę powoduje bezwzględną nieważność jego czynności prawnych. Wadliwe wypowiedzenie umowy o pracę lub jej rozwiązanie bez wypowiedzenia jest bowiem czynnością prawną zaskarżalną, niekiedy określaną jako względnie bezskuteczna, ale nie jest działaniem bezskutecznym. Wynika to z faktu, że bez jej zaskarżenia w kodeksowym terminie do sądu pracy, także wadliwe wypowiedzenie lub rozwiązanie bez wypowiedzenia doprowadza do skutecznego rozwiązania stosunku pracy. Zatem niezgodność z prawem rozwiązania umowy o pracę wynikająca z niewłaściwej reprezentacji pracodawcy nie powoduje nieważności rozwiązania umowy, lecz w takim przypadku sąd na żądanie pracownika może orzec o bezskuteczności wypowiedzenia, przywróceniu pracownika do pracy albo o odszkodowaniu (art. 45 lub 56 k.p.). Oznacza to, że brak jest podstaw, które uzasadniałby sięganie tu do przepisów kodeksu cywilnego o bezwzględnej nieważności czynności prawnych (art. 58 k.c.). Nadto jedną z podstawowych zasad prawa pracy jest możliwość wzruszania skutków prawnych wadliwego rozwiązania umowy o pracę wyłącznie na drodze sądowej uruchamianej poprzez złożenie przez pracownika kwestionującego decyzję pracodawcy pozwu do sądu pracy. Zasadę tę określa się jako kardynalną regułę prawa pracy. To także sprzeciwiałoby się zastosowaniu w tym przypadku przepisów kodeksu cywilnego dotyczących bezwzględnej nieważności. Przepis art. 300 k.p. pozwala bowiem sięgnąć do przepisów kodeksu cywilnego tylko wówczas, gdy kwestia nie jest uregulowana w kodeksie pracy i tylko wtedy, gdy przepisy kodeksu cywilnego nie są sprzeczne z zasadami prawa pracy. Tak więc, uznać należy, że w prawie pracy nie istnieje konstrukcja bezwzględnej nieważności jednostronnych czynności prawnych zmierzających do rozwiązania umowy o pracę. Dotyczy to wszelkich przyczyn wadliwości wypowiedzenia umowy o pracę, w tym także wadliwości polegającej na niewłaściwej reprezentacji pracodawcy.

Wypowiedzenie zmieniające

Pogląd ten w orzecznictwie sądowym prezentowano wyraźnie na gruncie wypowiedzenia umowy o pracę, jednakże jest on, moim zdaniem, aktualny także wtedy, gdy chodzi o wypowiedzenie zmieniające, do którego stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu umowy o pracę. Zatem także i wypowiedzenie zmieniające złożone przez niewłaściwie reprezentowanego pracodawcę (np. niewłaściwy organ spółki) nie byłoby bezwzględnie nieważne, lecz powodowałoby przewidziane w nim skutki, a pracownik mógłby jedynie złożyć odwołanie do sądu pracy i żądać zasądzenia odszkodowania lub przywrócenia dotychczasowych warunków pracy. Ma to istotne znaczenie praktyczne, gdyż np. w razie gdyby pracownik spóźnił się ze złożeniem do sądu pracy odwołania od wypowiedzenia warunków pracy lub płacy (np. zmniejszającego jego wynagrodzenie), to jego roszczenie o przywrócenie dotychczasowych warunków pracy lub o zasądzenie odszkodowania uległoby wygaśnięciu i w razie wniesienia powództwa do sądu byłoby oddalone (por. wyrok SN z 23 czerwca 2005 r., II PK 287/04, Pr.Pracy 2006/1/33).

PRZYKŁAD

ROZWIĄZANIE UMOWY O PRACĘ PRZEZ NIEWŁAŚCIWY ORGAN SPÓŁKI

Pracownica zajmowała stanowisko członka zarządu spółki z o.o. Została odwołana z zajmowanego stanowiska 10 maja 2008 r. Trzy dni później przewodniczący rady nadzorczej wręczył jej oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia i świadectwo pracy. Pracownica, uznając, że jest to niezgodne z prawem wniosła pozew do sądu pracy, żądając ustalenia, że oświadczenie o rozwiązaniu umowy zostało złożone przez niewłaściwy organ spółki i jest ono nieważne, a ona nadal jest pracownikiem spółki. Sąd oddalił jej powództwo, gdyż spółka wprawdzie naruszyła prawo przy rozwiązywaniu umowy o pracę, jednak złożone oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę, choć dokonane przez niewłaściwy organ spółki jest jednak skuteczne i powoduje rozwiązanie umowy o pracę, a pracownik może wówczas żądać albo przywrócenia do pracy, albo zasądzenia odszkodowania.

RYSZARD SADLIK

sędzia orzekający w Sądzie Okręgowym w Kielcach

PODSTAWA PRAWNA

• Art. 45, art. 56, art. 300 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

• Art. 58 ustawy z 23 kwietnia z 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 1993 r. nr 64, poz. 16 z późn. zm.).

Źródło: GP

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Moja firma
Co dzieje się z jednoosobową firmą po śmierci właściciela? Zarząd sukcesyjny w praktyce

Śmierć właściciela jednoosobowej działalności gospodarczej (JDG) rodzi pytania o dalszy los firmy. Kto będzie nią zarządzał? Czy przedsiębiorstwo może nadal funkcjonować? Kto ostatecznie przejmie biznes? Jednym z rozwiązań, które pozwalają ograniczyć ryzyko paraliżu działalności w tym okresie, jest zarząd sukcesyjny.

Wniosek tylko do 30 listopada, potem ulga za ten rok przepada. Można zaoszczędzić nawet 1926 zł

Przedsiębiorcy, którzy jeszcze w tym roku chcieliby skorzystać z wakacji składkowych, powinni najpóźniej do końca listopada 2026 r. złożyć wniosek w ZUS. Wniosek o udzielenie tej ulgi należy bowiem złożyć w miesiącu poprzedzającym miesiąc, którego dotyczy zwolnienie z opłacania składek.

Forum Win-Win: ukraiński rynek kusi polskie firmy. Co wciąż utrudnia współpracę?

Handel, przemysł obronny i rynek pracy – na tych polach polscy i ukraińscy przedsiębiorcy szukali w piątek w Warszawie wspólnych interesów. Na Forum Win-Win mówiono o szansach, ale też o barierach, które spowalniają współpracę.

Studia dziecka kosztem firmy. Kiedy skarbówka powie „tak”

Matka prowadzi biuro rachunkowe i płaci czesne za studia syna na kierunku finanse i rachunkowość, a syn na podstawie umowy zlecenia księguje w jej firmie faktury. Dyrektor KIS uznał, że takie czesne może być kosztem. Pokrewieństwo nie przekreśla kosztu, ale też go nie uzasadnia.

REKLAMA

Drony, odbudowa i wspólny rynek. Ukraina szuka w Warszawie polskich partnerów

Ukraiński minister gospodarki, dyplomaci i szefowie polskich organizacji biznesowych mają się spotkać w piątek w Warszawie na Forum Win-Win. Na stole: odbudowa, drony, przemysł obronny i inwestycje. Sprawdź, co to może oznaczać dla twojej firmy.

Firmy walczą o pracowników. Takie stawki oferuje dziś branża logistyczna

W logistyce i magazynowaniu o wysokości wynagrodzenia decydują nie tylko doświadczenie i kwalifikacje, ale także lokalizacja. Z najnowszego raportu Gi Group wynika, że różnice płacowe między miastami są bardzo wyraźne.

Co dzieje się z polskimi salonami fryzjerskimi i kosmetycznymi? Najnowsze dane nie napawają optymizmem

Polskie salony fryzjerskie i kosmetyczne coraz częściej mają trudności z terminowym opłacaniem rachunków. Dane Krajowego Rejestru Długów pokazują, że mimo spadku liczby dłużników przybywa zaległych płatności.

Jak obniżyć koszt energii w firmie bez inwestycji? 5 decyzji zakupowych, które wpływają na koszty

Wysoki rachunek za energię nie zawsze oznacza wysokie zużycie energii. Dwie firmy o podobnym profilu działalności i porównywalnym zużyciu mogą płacić różne stawki za jej zakup. O kosztach coraz częściej decyduje nie tylko ilość pobieranej energii, ale również sposób jej zakupu. Obniżanie kosztów energii nie zawsze musi więc zaczynać się od wymiany maszyn, montażu fotowoltaiki czy modernizacji budynku. Znaczenie mają również decyzje podejmowane podczas samego zakupu energii: wybór modelu cenowego, moment zawarcia kontraktu, sposób zabezpieczania ceny czy dopasowanie oferty do rzeczywistego profilu zużycia.

REKLAMA

RPP nie ruszyła stóp, ale projekcja NBP zmienia wszystko. Jedna liczba w 2027 r. zaskoczy firmy bardziej niż koszt kredytu

Rada Polityki Pieniężnej znów utrzymała stopy procentowe na poziomie 3,75%, ale prawdziwa bomba kryje się w nowej projekcji inflacyjnej NBP. Choć właściciele firm nerwowo wyczekują tańszego finansowania, twarde wyliczenia pokazują, że zmiana stóp o ćwierć punktu to dla budżetu drobiazg w porównaniu z tym, co dzieje się obecnie w cennikach dostawców. Sprawdzamy, co naprawdę zdecyduje o płynności małych i średnich przedsiębiorstw w 2027 roku.

Mam innowacyjny projekt. Jak uzyskać dofinansowanie z PARP? Nowy nabór Ścieżka SMART B+R

Mam innowacyjny projekt, ale potrzebuję wsparcia finansowego. Jak uzyskać dofinansowanie z PARP? Do 29 grudnia 2026 r. można składać wnioski w ramach naboru "Ścieżka SMART B+R". Pula środków do wykorzystania w nowym naborze to aż 500 mln zł.

Zapisz się na newsletter
Zakładasz firmę? A może ją rozwijasz? Chcesz jak najbardziej efektywnie prowadzić swój biznes? Z naszym newsletterem będziesz zawsze na bieżąco.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA