W jaki sposób odzyskać nadwyżkę podatku naliczonego w przypadku likwidacji działalności

RADA

Tak, może Pan wystąpić w czerwcu o zwrot nadwyżki podatku.

UZASADNIENIE

Podatnicy, u których kwota podatku naliczonego jest wyższa od kwoty podatku należnego, mogą wybierać między dwoma sposobami rozliczenia tej różnicy. Pierwszym z nich jest obniżenie o tę kwotę podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe. Drugim jest zwrot różnicy na rachunek bankowy (art. 87 ust. 1 o VAT). Możliwość wyboru przez podatnika sposobu rozliczenia nadwyżki podatku naliczonego została przewidziana również w art. 86 ust. 19 ustawy o VAT. Wynika z niego, że jeżeli w okresie rozliczeniowym podatnik nie wykonywał czynności opodatkowanych na terytorium kraju oraz nie wykonywał czynności poza terytorium kraju, kwotę podatku naliczonego może przenieść do rozliczenia na następny okres rozliczeniowy. Nie oznacza to, że w takich przypadkach podatnik nie może takiej nadwyżki wykazać do zwrotu na rachunek bankowy. W takiej sytuacji prawo do zwrotu przewiduje art. 87 ust. 5a, o czym dalej.

Z pytania wynika, że w czerwcu planuje Pan zakończenie działalności. Mimo że nie wystąpi u Pana podatek należny, chciałby Pan odzyskać na rachunek bankowy nadwyżkę podatku naliczonego z poprzednich miesięcy. Będzie Pan mógł uzyskać zwrot podatku naliczonego wykazanego w deklaracji VAT-7 za czerwiec, nawet jeżeli w miesiącu tym nie wystąpi u Pana sprzedaż. Po pierwsze, prawdopodobnie będzie Pan zobowiązany do sporządzenia i opodatkowania VAT tzw. remanentu likwidacyjnego. Skutkiem tego będzie uzyskanie przez Pana bezwzględnego prawa do otrzymania zwrotu podatku wykazanego w ostatniej deklaracji VAT-7 (art. 14 ust. 9a ustawy o VAT).

W kwestii obowiązku sporządzenia remanentu przez podatników likwidujących działalność wypowiedział się m.in. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z 30 lipca 2010 r. (nr ILPP1/443-547/09-4/KG): Jak wynika z cytowanych wyżej przepisów, w przypadku likwidacji działalności przez podmioty wymienione w art. 14 ust. 1 pkt 1 i pkt 2, opodatkowaniu podlegają towary własnej produkcji oraz towary, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy towarów. Uzasadnieniem tej regulacji ustawowej jest cel jakiemu służyć ma podatek VAT - opodatkowanie konsumpcji. Jeżeli podatnik odliczył podatek od nabycia towarów, które następnie zostały przeznaczone w istocie na konsumpcję, to obciąża go podatek należny. Sformułowanie „towary, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy towarów” oznacza, że w przepisie tym mowa jest o towarach, które mogły być odprzedane w takim charakterze, w jakim zostały nabyte.

Po drugie, nawet gdyby nie był Pan zobowiązany do sporządzenia i opodatkowania VAT remanentu likwidacyjnego (np. ze względu na fakt, że remanent ten ma wartość „zerową”), uprawnienie do złożenia umotywowanego wniosku o zwrot przysługiwać będzie Panu na podstawie art. 87 ust. 5a ustawy o VAT, który przyznaje prawo do zwrotu, gdy nie wystąpi żadna sprzedaż. Wniosek taki powinien zostać rozpatrzony przez organ podatkowy pozytywnie, gdyż likwidacja działalności gospodarczej stanowi z całą pewnością wystarczający powód jego złożenia.

W tym wypadku należy jednak podkreślić, że zwrot nadwyżki podatku naliczonego na wniosek, o którym mowa w art. 87 ust. 5a, będzie Panu przysługiwał w dłuższym, 180-dniowym terminie. Jego skrócenie do 60 dni jest możliwe. Wymaga jednak od Pana złożenia w urzędzie skarbowym zabezpieczenia majątkowego.

PRZYKŁAD

Podatnik likwiduje działalność gospodarczą 10 czerwca 2010 r. W deklaracji VAT-7 za maj 2010 r. podatnik wykazał kwotę podatku do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 1532 zł.

Podatek od remanentu likwidacyjnego sporządzonego przez podatnika wyniósł 854 zł. W tej sytuacji podatnik powinien wykazać w poz. 43 i 46 deklaracji VAT-7 za czerwiec 2010 r. kwotę 854 zł, natomiast w poz. 47 i 55 tej deklaracji - kwotę 1532 zł. Różnica, czyli kwota 678 zł, powinna zostać wykazana przez podatnika w poz. 60, 61 i 63. Kwota ta winna zostać zwrócona podatnikowi, bez składania żadnych wniosków, w terminie 60 dni.

Otrzymanie zwrotu przez podatnika byłoby możliwe również wówczas, gdyby nie sporządzał on remanentu likwidacyjnego (np. ze względu na brak towarów podlegających ujęciu w tym remanencie). W takim przypadku w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2010 r. należałoby w poz. 47, 55, 60, 61 oraz 64 wykazać kwotę 1532 zł, zaznaczyć kwadrat 1 w poz. 71 oraz dołączyć do tej deklaracji wniosek o zwrot (motywując wniosek likwidacją działalności gospodarczej). Kwota zwrotu (1532 zł) powinna w tej sytuacji zostać zwrócona podatnikowi w terminie 180 dni (chyba że organ podatkowy przedłuży termin zwrotu na podstawie art. 87 ust. 5a w zw. z art. 87 ust. 2 zdanie drugie i trzecie ustawy o VAT).

• art. 14, art. 86 ust. 19 oraz art. 87 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. Nr 57, poz. 357

Tomasz Krywan

doradca podatkowy