Kategorie

Śmierć kredytobiorcy a obowiązek spłaty kredytu przez spadkobierców

Paweł Bieżuński
Ekspert z zakresu prawa bankowego
W przypadku śmierci kredytobiorcy, spadkobiercy często zastanawiają się, w jakim stopniu i kto odpowiada za długi osoby zmarłej.

Zasady i tryb dziedziczenia regulują przepisy Księgi Czwartej Kodeksu Cywilnego (art. 922 i następne). Brak jest szczególnego uregulowania dziedziczenia w stosunku do kredytów i pożyczek, stąd zastosowanie mają przepisy ogólne. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 922 kc z chwilą śmierci zmarłego przechodzą na jego spadkobierców wszystkie prawa i obowiązki majątkowe zmarłego. Wyjątkiem są prawa i obowiązki związane ściśle z osobą zmarłego, jak również prawa które z chwilą śmierci przechodzą na inne osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami (art. 922 ust. 2 kc). Konieczne jest zatem określenie charakteru prawa w stosunku do umowy kredytu czy pożyczki: czy są to prawa, które z chwilą śmierci przechodzą na spadkobierców, czy też prawa zawarte w katalogu określonym w art. 922 kc.

Porozmawiaj o tym naszym FORUM!

Chcesz otrzymywać więcej aktualnych informacji? Zapisz się na nasz Newsletter!

INFORAKADEMIA poleca: Wybrane zmiany w PIT i CIT 2018

Kto spłaci zaciągnięty kredyt

Niewątpliwie, obowiązek spłaty udzielonego kredytu ma charakter majątkowy i tym samym nie mają do niego zastosowania regulacje opisane w art. 922 kc. Tym samym obowiązek spłaty kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez zmarłego kredytobiorcy przechodzi na jego spadkobierców. Jaki jest zakres tego obowiązku? Bezspornym jest, że obowiązek ten dotyczy zarówno miesięcznych rat wymagalnych przed śmiercią kredytobiorcy jak i po jego śmierci – obejmuje tym samym całą kwotę kredytu. Spłata kredytu odbywa się na warunkach dotychczasowych, tj. nie ulega zmianie w szczególności harmonogram spłat i wysokość raty, a także warunki wypowiedzenia umowy. Śmierć kredytobiorcy i wstąpienie w jego miejsce spadkobierców nie powoduje modyfikacji treści stosunku cywilnoprawnego (umowy kredytu czy pożyczki).

Jak założyć firmę?

Polecamy: Pakiet żółtych książek - Podatki 2018

Czy zawsze odpowiadamy za dziedziczone długi

Zakres odpowiedzialności za długi spadkowe nie jest bezwzględnie nieograniczony, tj. nie zawsze odpowiadamy do pełnej wysokości zobowiązania które odziedziczyliśmy. Do chwili działu spadku za długi spadkowe (także spłatę kredytu) odpowiadają solidarnie wszyscy spadkobiercy (art. 1034 § 1 kc). Zgodnie z art. 1030 kc do chwili przyjęcia spadku spadkobiercy za długi spadkowe odpowiadają wyłącznie ze spadku (masy spadkowej), natomiast po przyjęciu spadku spadkobiercy ponoszą odpowiedzialność całym swoim majątkiem, w granicach określonych sposobem przyjęcia spadku (wprost czy z dobrodziejstwem inwentarza). Po podziale spadku każdy ze spadkobierców odpowiada za długi spadkowe stosownie do udziału jaki otrzymał w masie spadkowej (art. 1034 § 2 kc).

Jak duże jest zadłużenie?

Bardzo często w praktyce powstaje problem ustalenia składników masy spadkowej. W przypadku, gdy spadkodawca był zarazem jedynym kredytobiorcą, pojawia się problem z uzyskaniem od banku informacji na temat salda kredytu i wszelkich informacji związanych z umową kredytu/pożyczki. Bank, w zakresie wszelkich informacji pozyskanych od klienta a związanych z wykonywaniem przez siebie czynności bankowych , związany jest tajemnicą bankową. Ustawa Prawo Bankowe określa zamknięty katalog podmiotów oraz sytuację, w których bank może udzielić informacji objętej tajemnicą bankową. Nie ma wątpliwości, że jedną z takich właśnie informacji będzie stan salda kredytu. Zgodnie z ustawą Prawo Bankowe, banku nie obowiązuje zachowanie tajemnicy bankowej m. in. wobec osoby, której ta tajemnica dotyczy (drugiej strony czynności bankowej - kredytobiorcy). Aby uzyskać od banku stosowną informację, nie wystarczy jednak przedstawienie aktu zgonu kredytobiorcy. Spadkobiercy wstępują we wszystkie prawa i obowiązki spadkodawcy już w momencie otwarcia spadku, tj. z chwilą śmierci spadkodawcy. Jednak to „wstąpienie” nie jest definitywne, gdyż w terminie 6 miesięcy o dowiedzeniu się o tytule swojego powołania do spadku, spadkobierca może złożyć oświadczenie o odrzuceniu bądź przyjęciu spadku. W przypadku odrzucenia spadku, spadkobiercę odrzucającego traktuje się tak, jakby nie dożył otwarcia spadku, tj. nigdy nie wstąpił w prawa i obowiązki spadkodawcy. Tym samym ujawniając informację objętą tajemnicą bankową spadkobiercy, który następnie odrzuciłby spadek, bank naraziłby się na odpowiedzialność z tytułu ujawnienia informacji objętych tajemnicą bankową osobie nieuprawnionej. Bank ujawni tajemnicę, tj. udzieli informacji o kredycie (saldo, harmonogram itp.) dopiero gdy przedłożymy prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku (art. 1025 § 1 kc) bądź poświadczenie dziedziczenia sporządzone przez notariusza, równoważne w skutkach z postanowieniem sądu (art. 1025 § 1 kc w zw. z art. 95 a i następnymi ustawy Prawo o notariacie). Stwierdzenie nabycia spadku nastąpić może na wniosek spadkobierców, ale także innych osób zainteresowanych, np. wierzyciela.

Jakie są składniki kredytu hipotecznego?

Jak wynika z powyższego, najbezpieczniej jest więc przyjąć spadek z dobrodziejstwem inwentarza, tak, aby uniknąć późniejszych niespodzianek w postaci np. dużego kredytu do spłaty. Warto pamiętać, że co do zasady, brak złożenia oświadczenia o sposobie przyjęcia bądź o odrzuceniu spadku traktowany jest jako przyjęcie spadku wprost. Wyjątek stanowi art. 1015 § 2 zd. drugie kc, zgodnie z którym brak stosownego oświadczenia w przypadku, gdy spadkobiercą jest osoba nie mająca pełnej zdolności do czynności prawnych (np. małoletni), osoba co do której istnieją przesłanki do całkowitego ubezwłasnowolnienia lub osoba prawna, skutkuje przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Skutek w takiej sytuacji rozciąga się na wszystkie osoby, które nie złożyły oświadczenia w terminie (art. 1016 kc).

Kredyty dla firm jako główne źródło finansowania

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: Własne
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    19 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Czy przedsiębiorca może ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych?

    Spory z kontrahentami mogą nie zakończyć się na wezwaniu do zapłaty i konieczne będzie wystąpienie do sądu z pozwem o zapłatę. Jeżeli zaległość z otrzymaniem pieniędzy z przeterminowanej faktury jest dla firmy dotkliwa, zwłaszcza w przypadku młodych przedsiębiorstw, samo poniesienie kosztów sądowych może okazać się blokadą w dochodzeniu należności. Można usłyszeć, że osoby w trudnej sytuacji majątkowej mogą ubiegać się o zwolnienie z kosztów sądowych. Czy firmy także mogą liczyć na takie udogodnienie? Pytanie to jest o tyle aktualne, że wobec pandemii, wcześniejszych lockdownów oraz ograniczeń sytuacja majątkowa wielu firm znacznie się pogorszyła.

    Opel Vectra B: gdzie się podziały tamte pryw… auta?

    Opel Vactra B: w zeszłym roku minęło 25 lat od premiery tego modelu, w przyszłym minie 20 lat od zakończenia jego produkcji. Co warto wiedzieć o nim?

    Pozytywne tendencje w eksporcie artykułów rolno-spożywczych

    Eksport artykułów rolno-spożywczych. Od stycznia do lipca 2021 r. wartość eksportu ogółem polskich towarów rolno-spożywczych wzrosła o 5,2%, do 20,5 mld EUR, w porównaniu z tym samym okresem roku 2020 - poinformowało Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

    Dotacje na wymianę pieców w budynkach wielorodzinnych i Mój Prąd 4.0. - w 2022 roku

    Dotacje na wymianę pieców i Mój Prąd 4.0. Trzecia edycja programu Mój Prąd, z budżetem przekraczającym 530 mln zł, wciąż cieszy się rekordową popularnością. Do tej pory do NFOŚiGW wpłynęło już ok. 150 tys. wniosków o dofinansowanie przydomowej fotowoltaiki. Fundusz szacuje, że budżet programu wystarczy w sumie na sfinansowanie ok. 178 tys. wniosków i przy obecnym tempie za chwilę się wyczerpie. NFOŚiGW pracuje już jednak nad uruchomieniem kolejnej, czwartej edycji, która ma zachęcić prosumentów do autokonsumpcji energii wytwarzanej w gospodarstwach domowych. Trwają też prace nad poszerzeniem kolejnego, popularnego programu Czyste Powietrze o dotacje na wymianę kopciuchów w budynkach wielolokalowych.

    Duży popyt na mieszkania. Problemem deficyt gruntów

    Popyt na rynku mieszkaniowym nie słabnie, gdyż Polacy chcą kupować nowe mieszkania, a rynek jest chłonny. Powodem jest wysoki deficyt mieszkań, jeden z najniższych, na tle krajów UE, wskaźników liczby mieszkań na tysiąc mieszkańców, a także sprzyjająca sytuacja makro – ocenia członek zarządu Grupy Murapol Iwona Sroka.

    Gaz dla gospodarstw domowych droższy o 7,4% od 1 października

    Cena gazu dla gospodarstw domowych. Od 1 października 2021 r. gospodarstwa domowe korzystające z taryfy PGNiG Obrót Detaliczny zapłacą za gaz więcej o 7,4 proc. PGNiG poinformowało w czwartek 16 września 2021 r., że Prezes URE zaakceptował wniosek o podwyżkę cen w taryfie. Zmiana będzie obowiązywać od października do końca 2021 roku. Stawki opłat abonamentowych oraz stawki za dystrybucję paliw gazowych pozostały bez zmian.

    Continental SportContact 7: sportowa nowość na rynku

    Continental SportContact 7 to opona przeznaczona do sportowych kompaktów, aut sportowych, supersportowych i tuningowanych.

    Branża transportowa... przeżywa renesans

    Branża transportowa jak i mechanicy przeżywają renesans. Usługi w tych dwóch sektorach są obecnie trudniej dostępne i przede wszystkim poszukiwane.

    Roczny koszt utrzymania samochodu? Policz go z... Yanosikiem

    Roczny koszt utrzymania samochodu – ile może wynosić? Yanosik postanowił odpowiedzieć na to pytanie i udostępnił właśnie nową funkcję w aplikacji.

    Ford Mondeo Mk4: Budżetowe auto Bonda

    Ford Mondeo MK4: jeździł nim James Bond, a Top Gear okrzyknął go samochodem roku 2007. W skrócie jest lepszy niż... Ferrari.

    Nieważność decyzji administracyjnych - co się zmienia od 16 września 2021 r.

    Nieważność decyzji administracyjnych. Jeśli od decyzji administracyjnej minęło 30 lat nie wszczyna się postępowania w sprawie jej zakwestionowania - stanowią przepisy, które weszły w życie w czwartek 16 września 2021 r. Niezakończone postępowania ws. nieważności decyzji, wszczęte po 30 latach od ich ogłoszenia, zostają umorzone.

    Katowice. Kolejna edycja programu „Mieszkanie za remont”

    Program „Mieszkanie za remont”. 50 lokali w różnych częściach Katowic znalazło się w tegorocznej edycji miejskiego programu "Mieszkanie za remont", umożliwiającego wynajęcie od miasta mieszkania na preferencyjnych warunkach w zamian za jego odnowienie.

    Zakup uszkodzonego samochodu: 1/3 używek po szkodzie

    Zakup uszkodzonego samochodu? W 2019 roku 1/3 aut na rynku wtórnym miała odnotowaną szkodę. Obecnie odsetek ten zbliża się do połowy.

    Ford Kuga I 2.0 TDCI: Super Użytkowy Vóz

    Dobry SUV musi ładnie wyglądać, być przestronny i oferować poprawne osiągi połączone z niskim spalaniem. To wszystko oferuje Ford Kuga I.

    Toyota RAV4 Adventure: czarne akcenty i napęd 4x4 w standardzie

    Toyota RAV4 Adventure - japoński SUV doczekał się nowej wersji specjalnej. Auto wyróżniają czarne akcenty, srebrny dach i napęd AWD-i w standardzie.

    Większość studentów mieszka u rodziny lub znajomych

    Studenci na rynku nieruchomości. Rynek wynajmu nieruchomości zmienił się istotnie w czasie pandemii. Wzrosła liczba studentów mieszkających u rodziny lub znajomych i nieponoszących opłaty za najem – z poziomu 27% w 2020 r. do 52% w 2021 r. Jednocześnie, spadł odsetek wynajmujących nieruchomości (z 51% do 33%). Centrum AMRON, we współpracy z Warszawskim Instytutem Bankowości i koordynatorami Programu Edukacyjnego „Nowoczesne Zarządzanie Biznesem”, opublikowało raport „Studenci na rynku nieruchomości 2021”. Jednocześnie zapowiedziano, że już w drugiej połowie września 2021 r. zostanie opublikowana kolejna edycja raportu „Portfel studenta” nt. sytuacji finansowej polskich studentów.

    UOKiK zaleca rozwagę przy kupnie nieruchomości na kredyt

    Kupno mieszkania na kredyt. Przy braniu długoletniego kredytu na kupno nieruchomości trzeba liczyć się z ryzykiem, że w tym czasie istotnie wyrosną raty, spadnie cena i wartość nieruchomości, a także nastąpią zmiany na rynku pracy powodujące obniżkę dochodów - przestrzega UOKiK.

    Nabywanie gruntu przez wspólnotę mieszkaniową - zmiany od 9 września

    Nabywanie gruntu przez wspólnotę mieszkaniową. W dniu 9 września 2021 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o gospodarce nieruchomościami, dzięki której wspólnoty mieszkaniowe będą mogły łatwiej nabywać grunty na poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości budynkowych.

    W sektorze hotelowym nadal duża niepewność

    Działalność obiektów hotelowych. Mimo, iż sytuację branży nieco poprawiły wakacje, w sektorze hotelowym nadal widoczna jest duża niepewność. Branża, która jest jednym z segmentów najbardziej dotkniętych skutkami lockdownów, obawia się ponownego zamknięcia.

    Niedobór gruntów i drogie materiały budowlane zwiększają ceny mieszkań

    Wzrost cen materiałów budowlanych i kurcząca się podaż gruntów inwestycyjnych to obecnie dwie największe bolączki deweloperów mieszkaniowych. – Dziś widzimy na rynku takie sytuacje, że na niektórych inwestycjach generalny wykonawca schodzi z budowy, bo wie, że nie jest w stanie jej udźwignąć w cenie, na którą podpisał kontrakt. To oczywiście przekłada się później na inwestorów i na kupujących nieruchomości – mówi Przemysław Andrzejak, prezes Royal Sail Investment Group. Jak szacuje, średnia cena 1 mkw. mieszkania w Polsce jest dziś o około 1–1,5 tys. zł netto wyższa w stosunku do ubiegłego roku, a w przyszłym trzeba się spodziewać kolejnej, około 15-proc. podwyżki.

    GUS: w Polsce na koniec 2020 r. było ponad 15 mln mieszkań

    Zasoby mieszkaniowe. W Polsce według stanu na koniec 2020 r. odnotowano ponad 15 mln mieszkań (wzrost o 1,4 proc. w porównaniu do stanu na koniec 2019 r.), o łącznej powierzchni użytkowej 1 118,8 mln mkw., w których znajdowało się 57,4 mln izb – poinformował GUS.

    Wywołany pandemią boom mieszkaniowy trwa

    Ceny nieruchomości mieszkaniowych biją rekordy na całym świecie. W czerwcu 2021 roku został zanotowany wzrost cen nieruchomości średnio o 9,2 proc. w 55 krajach i regionach w ujęciu rok do roku – wynika z raportu kwartalnego Global House Price Index Q2 2021.

    Ubezpieczenie kredytu hipotecznego - co warto wiedzieć?

    Ubezpieczenie kredytu hipotecznego. Właśnie postanowiłeś, że złożysz wniosek o kredyt hipoteczny i zrealizujesz swoje marzenie o posiadaniu „czterech kątów” na własność. Jednak zanim bank przyzna Ci środki, powinieneś uzbroić się w wiedzę, która jest potrzebna przyszłemu kredytobiorcy. Wiesz już wszystko na temat parametrów oferty, która Cię zainteresowała, wiesz jakie czynnik wpływają na całkowity koszt kredytu, itp.? A co z ubezpieczeniem? Na jego temat istnieje wiele mitów.

    Zakaz wyprzedzania się dla ciężarówek. Czy to dobry pomysł?

    Zakaz wyprzedzania się dla ciężarówek - to nowy postulat kierowców. Tylko czy odebranie tej możliwości kierowcom TIR-ów to dobry pomysł?

    Toyota Avensis II: japoński dziadkowóz

    Stereotypowy emeryt wybiera Mercedesa. Właśnie. Stereotypowy. Starsi ludzie wbrew stereotypom równie chętnie sięgają po Toyotę.