Komentarz tygodniowy 8-12 grudnia

Jan Czekaj oznajmił, że Rada Polityki Pieniężnej (RPP) może obniżyć stopy procentowe w grudniu o 50 pb (pół punka procentowego), jeśli nadchodzące dane okażą sie niepokojące. Kilka dni później dodał, że do obniżki stóp powinno dojść jak najszybciej i podkreślił, że skala ewentualnej obniżki powinna być większa niż 25 pb.

Także Andrzej Sławiński przyznał, że Rada Polityki Pieniężnej jest w fazie łagodzenia polityki pieniężnej. Dodatkowo prezes NBP, S. Skrzypek, zakomunikował, że jest zwolennikiem obniżki stóp w grudniu. Osoby, których wypowiedzi nie wpisują się w ogólny kanon poglądów większości RPP to Dariusz Filar i Halina Wasilewska-Trenkner.

H. Wasilewska-Trenkner jest mniejszą od reszty pesymistką w kwestii wzrostu gospodarczego – jej zdaniem PKB w IV kw. 2008 nie będzie znacznie niższe od tego odnotowanego w poprzednim kwartale. Ponadto, uważa ona, że cały czas w zbyt szybkim tempie rosną płace i konsumpcja, a stymulacja gospodarki za pomocą niższych stóp nie jest jeszcze konieczna. Wasilewska-Trenkner twierdzi, że Rada Polityki Pieniężnej powinna wstrzymać się z obniżką w grudniu, ponieważ decyzja taka „nie jest potrzebna ani budżetowi, który zamyka rachunki, ani też firmom i bankom”. Jej zdaniem obniżka, dodatkowo, mogłaby mieć niepożądany wpływ na stabilność polskiej waluty.

W opozycji do opinii większości RPP są także wypowiedzi Dariusza Filara. Jego zdaniem nie ma co w tej chwili mówić o recesji w Polsce, a inflacja w Polsce jest niemal dwa razy wyższa niż w strefie euro. Filar zaznaczył, że w Polsce zdecydowanie szybciej niż w strefie euro rosną płace i kredyty. Mimo opozycyjnego stanowiska dwóch wspomnianych członków RPP, wydaje się, ze w łonie Rady Polityki Pieniężnej ukształtował się większość gotowa przegłosować obniżkę na najbliższym posiedzeniu, 23 grudnia. Wypowiedzi członków RPP oraz recesyjne  informacje dochodzące ze świata spowodowały, że rynek stopy procentowej oczekuje już nie 25 ale 50 punktów bazowych obniżki już w grudniu (70 procentowe prawdopodobieństwo obniżki wyceniane przez OIS).

W piątek NBP opublikował dane o bilansie płatniczym w  październiku 2008 r. Saldo rachunku bieżącego było ujemne i wyniosło 2.219 mln EUR. Na wysokość tego salda wpłynęły: ujemne saldo obrotów towarowych (1.664 mln EUR) i dochodów (980 mln EUR) oraz dodatnie saldo usług (408 mln EUR) i transferów bieżących (17 mln EUR). Wzrost ujemnego salda rachunku bieżącego, w stosunku do roku ubiegłego, w znacznej części wynikał z wyższego ujemnego salda obrotów towarowych oraz z ujemnego salda transferów bieżących z Unią Europejską. Eksport towarów w październiku 2008 r. został oszacowany na poziomie 10.411 mln EUR, a import 12.075 mln EUR.

W porównaniu z danymi za październik 2007 r. eksport towarów zmniejszył się o 129 mln EUR, tj. o 1,2%, a import towarów wzrósł o 516 mln EUR, tj. o 4,5%. Ujemne saldo towarów ukształtowało się na poziomie 1.664 mln EUR, wobec 1.019 mln EUR w październiku 2007 r. Przychody z tytułu usług w październiku 2008 r., w porównaniu do października 2007 r., wzrosły o 4,4% do poziomu 2.144 mln EUR. Kwota rozchodów zwiększyła się o 16,0% i wyniosła 1.736 mln EUR. Saldo usług w omawianym okresie było dodatnie i wyniosło 408 mln EUR.

Na wartość salda usług złożyły się: dodatnie salda usług transportowych (265 mln EUR) i podróży zagranicznych (235 mln EUR) oraz ujemne saldo pozostałych usług (92 mln EUR). Saldo dochodów w październiku 2008 r. było ujemne i wyniosło 980 mln EUR. W analogicznym miesiącu 2007 r. saldo to również było ujemne i wynosiło 1.195 mln EUR. Na saldo to złożyły się: ujemne saldo dochodów z inwestycji (1.300 mln EUR) oraz dodatnie saldo wynagrodzeń pracowników (320 mln EUR). Przychody z tytułu wynagrodzeń pracowników wyniosły 432 mln EUR i były o 54 mln EUR, tj. o 14,3% wyższe niż wpaździerniku 2007 r.

O wysokości ujemnego salda dochodów od inwestycji, w omawianym miesiącu, w głównej mierze zadecydowały dochody zagranicznych inwestorów bezpośrednich z tytułu ich zaangażowania kapitałowego w polskich podmiotach w wysokości 928 mln EUR (w tym: dodatnie reinwestowane zyski w wysokości 593 mln EUR, wypłacone dywidendy – 249 mln EUR oraz zapłacone odsetki od kredytów otrzymanych – 86 mln EUR). Na wartość ujemnego salda dochodów wpłynęły również wypłacone inwestorom portfelowym odsetki od dłużnych papierów wartościowych emisji polskich podmiotów (279 mln EUR) oraz zapłacone wierzycielom zagranicznym odsetki od kredytów otrzymanych (237 mln EUR).