Kolejne ułatwienia dla przedsiębiorców

Pakiet antykryzysowy nie zakończył planowanych działań rządu na rzecz wsparcia i ułatwienia funkcjonowania przedsiębiorców. Kolejne zmiany prawa mają wejść w życie jeszcze w tym roku lub na początku przyszłego.

Chociaż firmy na razie nie korzystają powszechnie z pakietu antykryzysowego, przewidującego m.in. dopłaty do pensji pracowników i możliwość skrócenia czasu pracy lub wysłania na urlopy postojowe, to rząd już planuje kolejne rozwiązania ułatwiające życie przedsiębiorcom.

Prace parlamentu

W Sejmie jest już rządowy projekt ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczej, której celem ma być wzmocnienie bezpieczeństwa obrotu gospodarczego i przeciwdziałanie zatorom płatniczym. Ustawa rozszerza m.in. katalog osób uprawnionych do umieszczania danych o dłużnikach w Biurze Informacji Gospodarczej (m.in. o osoby fizyczne) oraz tytułów prawnych upoważniających do zamieszczenia informacji (m.in. umowa o przewóz osób i bagażu, umowa o dostarczanie energii, wody, wywóz nieczystości itd.). Dane o dłużniku przedsiębiorca będzie mógł przekazywać do Biura Informacji Gospodarczej, gdy wierzytelność jest wyższa niż 500 zł i upłynie 60 dni od daty wymagalności zobowiązania. W czerwcu odbyło się już pierwsze czytanie projektu, więc najprawdopodobniej zostanie on uchwalony i zacznie obowiązywać jeszcze w tym roku albo na początku przyszłego.

Po pierwszym czytaniu jest także projekt ustawy o szczególnych zasadach odpowiedzialności funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa. Wprowadza on osobistą odpowiedzialność majątkową urzędników, i to zarówno za umyślne, jak i nieumyślne naruszenie prawa. Za umyślne naruszenie prawa odpowiedzialność urzędnika będzie nieograniczona, a w razie konieczności wypłacenia poszkodowanemu obywatelowi odszkodowania urzędnik będzie musiał zwrócić jego równowartość Skarbowi Państwa. Jeżeli naruszenie będzie nieumyślne, urzędnik będzie odpowiadał do określonej kwoty. Karane będzie zarówno działanie naruszające prawo, jak i zaniechanie. Rząd zgłaszał do projektu uwagi, które miały być poprawione w toku prac parlamentarnych. Toczą się one już od stycznia w komisjach sejmowych.

Plany rządu

Na przyjęcie przez rząd czekają kolejne, ważne dla przedsiębiorców, projekty. Są to m.in. projekty ustaw o:

1) podpisach elektronicznych,

2) działalności usługowej,

3) odpowiedzialności podmiotów zbiorowych,

4) systemie oceny zgodności.

Nowa ustawa o podpisach elektronicznych ma przede wszystkim wprowadzić nowe rodzaje podpisu elektronicznego, w tym także takie, które będzie mogła składać osoba prawna.

Ustawa o działalności usługowej ma wprowadzić ułatwienia dla wszystkich podmiotów podejmujących i wykonujących działalność gospodarczą w Polsce, a nie tylko - jak sugeruje nazwa - dla usługodawców. Przede wszystkim ma wprowadzić instytucję domniemania zgody administracji publicznej, która oznacza, że jeżeli urząd nie wyda decyzji w sprawie w terminie przewidzianym prawem, będzie to traktowane jako zgoda. Ustawa ma wprowadzić także pojedyncze punkty kontaktowe dla przedsiębiorców, w których będzie można załatwiać wszystkie sprawy rejestracyjne i informacyjne. Projekt gwarantuje także wdrożenie swobodnego świadczenia usług transgranicznych.

Ograniczenie odpowiedzialności spółek przewiduje projekt ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary (ewentualne przewidziane w tym projekcie rozwiązania zostaną włączone do projektu ustawy o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców). Przede wszystkim niższe mają być kary dla spółek, a także wzmocnione prawo do obrony, poprzez przyznanie osobom prawnym prawa do skargi kasacyjnej.

Zapewnić przedsiębiorcom swobodny przepływ towarów objętych prawem unijnym w szerszym niż dotąd zakresie ma nowelizacja ustawy o systemie oceny zgodności. Ma ona także poprawić zasady:

• udzielania akredytacji,

• działania systemu kontroli wyrobów

• kontroli produktów importowanych z krajów trzecich pod kątem nowych przepisów UE.

Ponadto rząd planuje przyjęcie dokumentu pt. 'Zasady przeprowadzania konsultacji', który wprowadzi jasne reguły zasięgania opinii partnerów społecznych, m.in. przedsiębiorców.

 

Plany Ministerstwa Gospodarki

Własne plany legislacyjne, ułatwiające życie przedsiębiorcom, ma także Ministerstwo Gospodarki. Resort przygotował przede wszystkim projekt ustawy o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców, która jest nazywana 'ustawą wielkie sprzątanie'. Jak twierdzi MG, jest to najobszerniejsza, o największym zakresie zmian ustawa z pakietu na rzecz przedsiębiorców o charakterze deregulacyjnym, dereglamentacyjnym i derogacyjnym. Jej głównym zadaniem będzie zwiększenie obszaru wolności gospodarczej i uproszczenie przepisów prawa. Ustawa ma:

• usunąć zbędne zezwolenia i licencje na prowadzenie działalności gospodarczej;

• zlikwidować niepotrzebne wymagania biurokratyczne, m.in. we wszystkich przypadkach, gdy względy bezpieczeństwa lub przepisy międzynarodowe nie nakładają konieczności składania zaświadczenia, wystarczające będzie oświadczenie obywatela o spełnieniu określonego obowiązku prawnego czy faktycznego;

• wprowadzić instytucje 'rozszerzonego jednego okienka';

• zwiększyć dostęp do wykonywania zawodów regulowanych, w tym zawodów zaufania publicznego.

Ustawa ma zmienić ponad 100 ustaw.

Kolejnym ważnym projektem, który został przygotowany w MG i czeka na decyzję rządu, jest ustawa o systemie promocji gospodarczej. Ma ona wzmocnić konkurencyjność firm i polskiej gospodarki poprzez poprawę wizerunku wśród partnerów międzynarodowych oraz wesprzeć przedsiębiorców w ich staraniach o wejście na rynki zagraniczne. Ustawa ma m.in. stworzyć system doradztwa dla przedsiębiorców planujących wejść na rynki międzynarodowe.

W MG trwają też prace nad przygotowaniem projektu ustawy racjonalizującej i konsolidującej działalność instytucji kontrolnych. Ma ona zlikwidować zbędne instytucje kontrolne oraz skonsoliduje te, których kompetencje i zadania się pokrywają.

Plany Ministerstwa Rozwoju Regionalnego

Pakiet działań antykryzysowych przygotowało także Ministerstwo Rozwoju Regionalnego. Jego działania skupiły się przede wszystkim na ułatwieniu przedsiębiorcom korzystania z funduszy unijnych. Resort rozwoju regionalnego już uprościł zasady udzielania zaliczek na projekty unijne i rozszerzył, m.in. o przedsiębiorców, katalog beneficjentów do nich uprawnionych.

W MRR powstają także wytyczne mające na celu standaryzację procedur pozyskiwania środków z UE, dzięki czemu łatwiej będzie starać się o środki z różnych programów operacyjnych. Wprowadzona ma być m.in. standaryzacja sposobu i szybkości realizacji procedur związanych z pozyskiwaniem środków unijnych. Skrócony i ujednolicony zostanie też termin rozpatrywania wniosków beneficjentów i rozliczania projektów. Dzięki temu zmniejszy się czas pomiędzy wypłatą środków z budżetu na rzecz projektodawcy a ich zwrotem z Komisji Europejskiej.

Planowane są kolejne ułatwienia w zakresie zaliczek. Nie będzie trzeba czekać na kolejną transzę, bo środki będą przekazywane zaraz po rozliczeniu wcześniejszej zaliczki.

Ważne ułatwienia przewidziano także dla małych i średnich firm. Przede wszystkim mniej rygorystycznie będzie przestrzegana zasada niepełnego dofinansowywania ze środków unijnych projektów, które generują dochód. Było to niekorzystne zwłaszcza dla przedsiębiorców, których przedsięwzięcia z reguły miały na siebie zarabiać. Obecnie dotacja unijna nie będzie zmniejszana w przypadku projektów o wartości do 1 mln euro. Ponadto całkowicie z tego obowiązku zwolniono beneficjentów starających się o środki z Europejskiego Funduszu Społecznego. Oznacza to, że otrzymają dofinansowanie projektów w pełnym, możliwym wymiarze (maksymalnie 85%).

Ważna, korzystna zmiana dla przedsiębiorców przygotowana w MRR dotyczy możliwości rozpoczęcia prac związanych z realizacją projektu współfinansowanego z UE już po złożeniu wniosku o przyznanie pomocy. Wcześniej do realizacji projektu mógł przystąpić dopiero po uzyskaniu potwierdzenia o uzyskaniu wsparcia.

Anna Wiśniewska