Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Rynek lombardów rośnie coraz szybciej [RAPORT]

Za pożyczkę lombardową trzeba zapłacić nawet 1,5 proc… dziennie
Za pożyczkę lombardową trzeba zapłacić nawet 1,5 proc… dziennie
Shutterstock
Sektor lombardów rozkwita. Choć lombardy udzielają pożyczek gotówkowych pod zastaw, obchodzą przepisy ustawy o kredycie konsumenckim – wynika z pierwszego w Polsce raportu o lombardach autorstwa Związku Przedsiębiorców i Pracodawców.

Co to jest lombard?

W polskim systemie prawnym nie funkcjonuje definicja działalności lombardowej. Mówiąc o lombardach, mamy więc na myśli działalność zdefiniowaną przez pryzmat praktyki niż regulacji prawnych.

Na potrzeby tego raportu ZPP przyjął definicję praktyczną, polegającą na tym, że lombard to podmiot zajmujący się udzielaniem pożyczek osobom fizycznym pod zastaw ruchomości, np. biżuterii, dzieł sztuki, sprzętu RTV, elektroniki, zabawek, ale także samochodów, itp.

Pożyczki lombardowe mają najczęściej charakter konsumpcyjny i krótkoterminowy. Po zwrocie pożyczki wraz z należnymi odsetkami pożyczkobiorca odzyskuje zastawiony przedmiot. W przeciwnym razie przedmiot zastawu staje się własnością lombardu i następnie zostaje wystawiony do otwartej sprzedaży. Lombardy mają swoją wielowiekową tradycję. Sama ich nazwa wywodzi się od nazwy włoskiego regionu Lombardia, w którym u schyłku średniowiecza ówcześni bankierzy udzielali pożyczek pod zastaw. W Polsce lombardy działały w okresie międzywojennym; zostały zlikwidowane po II wojnie światowej, a wznowiły działalność po 19896. Jak jednak zostanie wykazane w tym raporcie, sprzedaż w lombardzie często jest charakteryzowana jako mało korzystna z perspektywy klienta. Oferowana przez lombard wycena jest często zdecydowanie niższa od faktycznej rynkowej wartości zastawianego przedmiotu.

Lombardy rosną w siłę

Pracując nad raportem pt. „Rynek lombardów w Polsce – nieprawidłowości, ochrona konsumentów, ryzyko systemowe”, ZPP przyjrzał się szczegółowo jak wygląda ten sektor w Polsce. Jak pokazały badania, lombardy odgrywają coraz większą rolę w finansach osobistych milionów Polaków.

Znaczna grupa konsumentów na rynku finansowym straciła dostęp do uregulowanych i nadzorowanych źródeł pozyskania pieniędzy.

- Powód jest prosty – osoby te przestały spełniać kryteria udzielania pożyczek gotówkowych, przez co w konsekwencji zostały zmuszone do poszukiwania alternatywnych metod pozyskania środków finansowych. Polacy masowo ruszyli do lombardów – mówi Marcin Nowacki, Wiceprezes ZPP.

Lombardy są wszechobecne

Punkty lombardowe są dziś bardzo łatwo dostępne i powszechnie obecne na ulicach polskich miast. Bez trudu można je zauważyć, wejść do nich i zrealizować transakcje. Powyższe czynniki sprawiają, że lombardy szybko zdobywają zainteresowanie klientów. Polacy w ostatnim roku dostrzegają w swoim otoczeniu coraz więcej osób korzystających z tych punktów, co potwierdzają również badania Maison&Partners na zlecenie ZPP. Już 14 proc. Polaków ma doświadczenie ze sprzedażą produktu w lombardzie, a aż 5 proc. skorzystało z tej metody od marca 2020 r., czyli wybuchu pandemii. Innymi słowy, aż 1,5 mln Polaków skorzystało z usług punktów lombardowych w minionym roku. Pożyczki lombardowe pod zastaw są dziś już niemal tak samo popularne, jak te z uregulowanych firm pożyczkowych.

Lombard odwiedza prawie 4,5 mln Polaków. 1,5 mln osób skorzystało z usług punktów lombardowych od marca 2020

nieznane

Zdaniem prof. Dominiki Maison, autorki badania użytkowników lombardów, Polacy oswoili się z lombardami i wielu ma o nich bardzo dobrą opinię.

– Lombardy nie są już traktowane wyłącznie jako ostatnia deska ratunku albo akt desperacji. W okresie utraty zarobków lub dużej niepewności zatrudnienia stały się one wygodną i szybką formą pozyskania gotówki bez zobowiązań – mówi prof. Maison.

Badania przeprowadzone przez współpracowników ZPP pokazały jednak, że podmioty prowadzące lombardy obchodzą przepisy ustawy o kredycie konsumenckim, a tym samym m.in. obowiązujące limity kosztów pozaodsetkowych, które obowiązują podmioty chcące udzielać pożyczek finansowych, ale i takie prawa konsumenta jak obowiązek zapoznania klienta z umową przed jej podpisaniem czy poinformowanie go o faktycznych kosztach pożyczki.

Lombard jako sklep mięsny

Prawdziwą trudność stanowiło dla ekspertów oszacowanie liczby lombardów działających w Polsce. Eksperci i współpracownicy ZPP dokonali kilkumiesięcznych starań, aby określić wielkość tego rynku.

- Wnikliwie przejrzeliśmy dane zastane, rejestry publiczne, przeprowadziliśmy wywiady telefoniczne w punktach prowadzących działalność lombardową, a ostatecznie odwiedziliśmy losowo wybrane lokalizacje. Wniosek jest taki, że praktycznie niemożliwe jest oszacowanie rzeczywistej liczby lombardów w Polsce. Prawdziwa ich liczba może wynosić od 3 tys., bo tyle ma odpowiednie PKD, do nawet 40 tys. – mówi Piotr Palutkiewicz, współautor raportu.

Jak zauważono w raporcie, pomimo że w Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) funkcjonuje kod 64.92.Z, który jest dedykowany m.in. udzielaniu pożyczek pod zastaw, okazuje się, że podmioty działające na rynku lombardów unikają rejestracji pod tym kodem. Lombardy unikają zatem formalnego funkcjonowania jako lombardy. Eksperci ZPP odwiedzili m.in. lombard, który był zarejestrowany jako… sklep mięsny.

Nierówna ochrona konsumenta

ZPP zwraca w raporcie uwagę na otoczenie prawne systemu finansowego w Polsce. „Rynek finansowy można uznać za przeregulowany. Z pozoru korzystnie można oceniać zatem liberalne wymagania wobec podmiotów chcących wejść do danego sektora usług finansowych. Należy jednak dążyć do równych szans i wymagań dla działających przedsiębiorstw. Ustawodawca wybiera jednak punktowo grupy podmiotów na rynku finansowym, które doregulowuje. W efekcie banki czy firmy pożyczkowe „cieszą się” nadmiernymi i nader często zmienianymi ograniczeniami. Inne podmioty, takie jak lombardy, działają natomiast w niczym nieskrępowanym otoczeniu prawnym. Ma to przełożenie nie tylko na brak równych szans dla przedsiębiorstw, ale także na nierówną ochronę konsumenta na rynku finansowym.” – piszą eksperci Związku.

Nieprawidłowości na rynku

Badania Maison&Partners na zlecenie ZPP pokazały, że konsumenci kierują się do lombardów bez głębszej analizy kosztów planowanej i zawieranej transakcji. Nie porównują ze sobą możliwych opcji pozyskania gotówki. Działają spontanicznie. Może to stanowić ryzyko dla konsumentów, gdyż spostrzeżenia z przeprowadzonych badań skłaniają do wniosku, że w lombardach brak jest jednolitych zasad informowania o warunkach transakcji czy ujednoliconych standardów obsługi klienta.

Współpracownicy ZPP odwiedzili kilkanaście lombardów na terenie Polski, by zrealizować tam transakcje. Badanie pokazało szereg nieprawidłowości i problemów na tym rynku z punktu widzenia ochrony konsumenta. Są nimi m.in.:

  • częste nieudostępnianie wzorów umowy do wglądu klienta przed podpisaniem dokumentu,
  • znaczące rozbieżności w wycenach zastawianych przedmiotów,
  • brak jasnych zasad kalkulacji kosztów,
  • brak klauzul o przetwarzaniu danych osobowych klientów,
  • nieprawidłowości w zakresie dokumentowania transakcji,
  • ustne i rozbieżne informacje o rzeczywistych kosztach pożyczki pod zastaw.

- Standardy obsługi i ochrony konsumenta odbiegają od praktyk stosowanych na uregulowanym rynku finansowym. Dochodziło m.in. do sytuacji, w których klienci nie mają możliwości wcześniejszego zapoznania się z umową i późniejszego odstąpienia od niej – podsumowuje Marcin Nowacki.

"Kwestia roztoczenia parasola ochronnego nad konsumentami jest podnoszona każdorazowo przy pracach nad kolejnymi regulacjami rynku finansowego. Rodzi się więc pytanie, czy zaniechanie regulacji rynku lombardów jest intencją prawodawcy czy sektor lombardów jest po prostu niewidoczny z punktu widzenia prawa i ochrony konsumenta” – dodają eksperci ZPP w raporcie.

Ile to kosztuje?

ZPP zaznacza w raporcie, że pożyczki lombardowe cechują przede wszystkim bardzo wysokie koszty. Odsetki wahają się w bardzo szerokim zakresie i wynoszą od 0,66 proc. do ponad 1,5 proc. dziennie. Poza wysokością odsetek, realnym kosztem transakcji jest różnica między wartością rynkową a wyceną przedmiotów w lombardzie. Klienci deklarują w badaniach, że otrzymują średnio 224 zł mniej niż zakładali przed transakcją. Nie negocjują jednak tych wycen. W efekcie średnia wycena przedmiotu oddawanego do lombardu wynosi zaledwie ok. 35 proc. jego rynkowej wartości.

- Wyniki badania klientów lombardów pokazały, że pieniądze mają często subiektywną wartość. Bywa, że klienci decydują się zastawić przedmiot, nawet bez planu jego wykupienia, za cenę, która stanowi 30 proc. wartości przedmiotu i o dziwo często są zadowoleni z tej transakcji. Wynika to z tego, że z ich subiektywnej perspektywy, która uwzględnia nie tylko kwestie finansowe, transakcja była korzystna, bo np. nie zależało im na zastawionym przedmiocie, potrzebowali pieniędzy natychmiast lub też nie chcieli mieć zobowiązań w postaci rat i ewentualnych dodatkowych kosztów niespłaconej w terminie pożyczki, z windykacją włącznie – mówi prof. Dominika Maison.

Samochód jako zastaw

Jak podaje ZPP w raporcie, wiele punktów oferuje zastawianie ruchomości i nieruchomości o dużej wartości, jak np. garaż samochodowy, miejsce parkingowe, przyczepę chłodniczą czy ciągnik rolniczy.
- Nasi współpracownicy byli w stanie zastawić luksusowy samochód osobowy. Wycena lombardu była jednak o 50 tysięcy złotych niższa niż w ogłoszeniu z komisu – mówi Piotr Palutkiewicz.

Lombardy - najważniejsze wnioski z raportu

  • Wszystkich lombardów w Polsce może być nawet 40 tys. Dla porównania: popularnych sklepów sieci z zielonym płazem w logo jest w kraju… niespełna 7000.
  • Punkty lombardowe odwiedziło już prawie 4,5 mln Polaków, a 1,5 mln osób skorzystało z takich usług w czasie pandemii.
  • Aż 65 proc. odwiedzających lombardy w czasie pandemii argumentowało ten fakt pogorszeniem swojej sytuacji materialnej w związku z lockdownem.
  • 41 proc. użytkowników lombardów skorzystało z ich usług, bo nie otrzymało wcześniej finansowania z banku lub firmy pożyczkowej.
  • W ciągu ostatnich kilkunastu miesięcy pożyczki lombardowe pod zastaw stały się już niemal tak samo popularne jak kredyty konsumenckie z legalnych firm pożyczkowych.
  • Lombardy unikają formalnego rejestrowania i funkcjonowania jako lombardy, dzięki czemu obchodzą ustawę o kredycie konsumenckim, która reguluje relacje pomiędzy instytucjami finansowymi a ich klientami, wzmacniając pozycję konsumentów. Dla przykładu – współpracownicy ZPP odwiedzili lombard działający jako sklep… mięsny.
  • W wielu punktach są dochodzi do nieprawidłowości m.in. w zakresie przepisów RODO. Umowy nie zawierają klauzul o przetwarzaniu danych osobowych klientów, a raport stwierdza nieprawidłowości w zakresie dokumentowania transakcji.
  • Wycena przedmiotu przyjmowanego w lombardach stanowi średnio jedynie ok. 35 proc. jego wartości. Przykładowo za złoty łańcuszek kupiony w sklepie za 490 zł można otrzymać zaledwie 90 zł.
  • Dochodzi także do sytuacji w których klienci nie mają możliwości wcześniejszego zapoznania się z umową lub późniejszego odstąpienia od niej.
  • Brak jasnych zasad kalkulacji kosztów pożyczki to kolejna zidentyfikowana nieprawidłowość – zdarza się, że ustnie przekazywane informacje o kosztach pożyczki pod zastaw są rozbieżne z tym, co ostatecznie znajduje się „na papierze”.
  • Za pożyczkę lombardową trzeba zapłacić nawet 1,5 proc… dziennie.

Więcej informacji znajdziesz w serwisie MOJA FIRMA  

Reklama
PODATKI 2023
PODATKI 2023

Praktyczny komplet wiedzy dla księgowych i biur rachunkowych dotyczący wszystkich zmian w podatkach w 2023 r. Na pakiet składa się jedenaście publikacji prezentujących kompleksową informację prawną na temat podatków w 2023 r. oraz rozliczenia PIT za 2022 r. Dodatkowym atutem wersji PREMIUM jest webinarium VAT 2023.

Teraz komplet kupisz z rabatem 100 zł i e-bookiem w PREZENCIE!
Źródło: Związek Przedsiębiorców i Pracodawców
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Rekordowa nowa podaż na rynku magazynowo-przemysłowym
    Całkowite zasoby nowoczesnej powierzchni magazynowo-przemysłowej w Polsce wyniosły prawie 27,4 mln mkw. i wzrosły o 19% r/r.
    Audi RS3 Limousine 2.5 TFSI quattro S tronic
    Audi RS3 Limousine 2.5 TFSI quattro S tronic wygląda trochę jak... Shrek. To nie odbiera mu jednak uroku. Uroku płynącego z absurdalnej mocy!
    Audi A8 L 60 TFSI quattro tiptronic
    Audi A8 L 60 TFSI quattro tiptronic to klasa sama w sobie. Szczególnie że długie, tyle drzwi tego auta ukrywają fotele inspirowane chyba pierwszą klasą w świecie lotnictwa!
    Audi S8 4.0 V8 TFSI quattro tiptronic
    Audi S8 4.0 V8 TFSI quattro tiptronic to sportowiec w eleganckim stroju. I choć limuzyna jest potężna, nie dajcie się zwieść. Szybka również potrafi być.
    Lexus NX 350h e-CVT AWD-i Omotenashi
    Lexus NX 350h e-CVT AWD-i Omotenashi jest oszczędny, przestronny i dobrze zaprojektowany. Nowy SUV z Japonii jeszcze mocniej wyostrzył linię nadwozia.
    Peugeot 308 SW GT Plug-in Hybrid 225
    Peugeot 308 SW GT Plug-in Hybrid 225 to zdecydowanie jedno z lepiej wyglądających kombi w segmencie C. Spójrzcie tylko na nie!
    Opel Grandland Ultimate 1.2 Turbo AT8 FWD
    Opel Grandland Ultimate 1.2 Turbo AT8 FWD zawitał przed naszą redakcją w wiśniowym kolorze z czarnymi akcentami wykończeniowymi. Jak się prezentował? Sprawdźcie.
    Spalinowa Corolla Cross na wodór! Ma bezpośredni wtrysk wodoru!
    Spalinowa Corolla Cross na wodór? Dokładnie. Motor zamontowany w aucie ma 3 cylindry. Japończycy wiedzą już jak przerobić silnik spalinowy na wodór!
    Czy kupno nowego auta w salonie ma sens? To dobre pytanie...
    Czy kupno nowego auta w salonie ma sens? Tak to oznacza możliwość personalizacji i pewność pochodzenia oraz historii pojazdu. Jakie są wady?
    Kary dla pijanych kierowców. Nowością nie tylko konfiskata auta!
    Kary dla pijanych kierowców systematycznie rozszerzają się. Rok 2022 był jednak rekordowy pod względem ilości nowych sankcji. Było ich kilka.
    Odstąpienia od projektu architektoniczno-budowlanego, a zmiany w projekcie – interpretacja GUNG
    Główny Urząd Nadzoru Budowlanego odniósł się do licznych zapytań w kwestii odstąpień od projektu architektoniczno-budowlanego oraz zmian w projekcie.
    Stopy procentowe w grudniu 2022 a rata kredytu hipotecznego
    Zgodnie z oczekiwaniami Rada Polityki Pieniężnej nie zmieniła poziomu stóp procentowych. Stopa referencyjna nadal wynosi 6,75%. Niestety raty część kredytów hipotecznych i tak wzrosną. Mamy jednak również dobre informacje. Niewielka grupa kredytobiorców najprawdopodobniej będzie miała obniżkę raty.
    Wpływ Internetu rzeczy na rozwój logistyki i zrównoważonego transportu
    Inteligentne i zaawansowane technologicznie procesy, opierające się na algorytmach oraz infrastrukturze Internetu rzeczy, dostarczającej dane z wielu obszarów, sprawiają, że miasta stają się bardziej ekologiczne i przyjazne dla mieszkańców, a władze zyskują możliwość większej optymalizacji budżetu. Innowacyjne rozwiązania pozwalają zredukować zużycie wody i energii, a także przyczyniają się do poprawy jakości życia mieszkańców. Wszystko to wpisuje się w koncepcję smart city, która bazuje na cyfryzacji przestrzeni miejskiej.
    Nissan X-Trail e-Power e-4ORCE
    Nissan X-Trail e-Power e-4ORCE to najnowsze wydanie japońskiego SUV-a. Jedno trzeba mu oddać. Wygląda bardzo dobrze!
    Opel Astra L plug-in hybrid 180 KM
    Opel Astra L plug-in hybrid 180 KM to najnowsza propozycja w segmencie C. I jedno trzeba Oplowi przyznać. Wygląda dobrze!
    Toyota Aygo X 1.0 VVT-i 72 KM Executive
    Test Toyoty Aygo X 1.0 VVT-i 72 KM Executive jasno pokazał, że nowe Aygo tak właściwie Aygo już nie jest. To bardziej prawie-Yaris.
    Toyota RAV4 Adventure 2.5 Hybrid AWD-i
    Test Toyoty RAV4 Adventure był o tyle ciekawy, że w nasze ręce trafiła wersja po liftingu, w nowej efektownej wersji wyposażenia. Zobaczcie ją sami.
    Konfiskata samochodu przez wojsko. Nowa ustawa, stary problem
    Konfiskata samochodu przez wojsko zmieniła się? Tak. Wszystko za sprawą ustawy o obronie Ojczyzny. Tyle że ta zmiana poszła w złym kierunku...
    Konfiskata samochodu po alkoholu. Od kiedy spodziewać się kar?
    Konfiskata samochodu po alkoholu. Od kiedy kierujący będą mogli stracić pojazd? Dokładny termin został określony w nowelizacji. A ta mówi o...
    Zabytkowe pojazdy a OC i serwisy
    Właściciel zabytkowego pojazdu nie musi dokonywać regularnych serwisów – otrzymuje tzw. przegląd wieczysty, dzięki któremu nie musi się co roku pojawiać na stacji diagnostycznej.
    Czy Krajowa Grupa Spożywcza kupi Żabkę?
    Chętnie nabędziemy jakąś sieć spożywczą, jeśli byłaby na sprzedaż - powiedział w środę 7 grudnia 2022 r. wicepremier Henryk Kowalczyk pytany, czy rząd chce przejąć Żabkę. Jak dodał, chciałby, aby Krajowa Grupa Spożywcza została wyposażona w dodatkowe narzędzia, być może tworzyła jakąś sieć handlową.
    Komunikacja w epoce "ekonomii uwagi". Nowa era walki o zainteresowanie
    Elon Musk niedawno wydał na zakup Twittera 44 mld dol. Pokazuje to, ile warta jest nasza uwaga i okazane zainteresowanie. Jeszcze dekadę temu, jeśli chciałeś zwiększyć sprzedaż i pozyskać nowe leady, rozwiązanie było proste — publikuj więcej treści. Dziś nie jest to już takie oczywiste. W świecie przeładowanym nadmiarem bodźców widać coraz większy niedobór tego, co potrzebuje każda informacja, czyli uwagi odbiorców. W epoce Attention Economy zapewne najszybciej odnajdą się firmy, które mają ambicje, potrzeby i kompetencje, aby stać się liderem swojego obszaru.
    Rozliczenie roczne składki zdrowotnej - bezpłatne szkolenie
    Rozliczenie roczne składki zdrowotnej. Zapraszamy na kolejne BEZPŁATNE spotkanie z cyklu kawa z INFORLEX, którego tematem będzie rozliczenie roczne składki zdrowotnej.
    Kiedy spadną raty kredytu hipotecznego? Są szanse na tańsze kredyty mieszkaniowe
    Wiele wskazuje na to, że stopy procentowe osiągnęły już szczyt i nawet bez działań Rady Polityki Pieniężnej oprocentowanie kredytów hipotecznych może pójść nieznacznie w dół.
    Budowa domów jednorodzinnych bez pozwolenia na budowę i inne zmiany w prawie budowlanym w 2023 roku
    Nowelizacja Prawa budowlanego, która ma zacząć obowiązywać w 2023 roku, ma uprościć i przyspieszyć cały proces inwestycyjno-budowlany oraz zmniejszyć obciążenia po stronie inwestorów i organów administracji i nadzoru. Jednym z jej najważniejszych założeń jest m.in. możliwość budowy domów jednorodzinnych bez pozwolenia na budowę niezależnie od metrażu, likwidacja obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie i przyspieszenie cyfryzacji całego procesu budowlanego. Do części spośród tych zmian rynek nie podchodzi jednak z optymizmem.