Kategorie

Zakres ingerencji państwa w bankowe umowy opcyjne

Katarzyna Żaczkiewicz
Gazeta Prawna zapytała ekspertów, czy prawo polskie dopuszcza możliwość ingerencji państwa w dwustronne umowy opcyjne między firmami a instytucjami finansowymi. Czy tego typu działania nie są sprzeczne z zasadą swobody umów, prawem konkurencji i normami Wspólnoty Europejskiej.

prof. ARTUR NOWAK-FAR, Szkoła Główna Handlowa:

Unieważnienie ustawowe opcji walutowych spowodowałoby mniejszą wiarygodność polskiego rynku. Rząd chce wprowadzić wzmożenie pomocy prawnej dla osób, które podpisywały te umowy. Tego typu ingerencja jest dozwolona. Jednocześnie oceniam, że unieważnianie opcji walutowych byłoby niemoralne.

Reklama

W sytuacji gdy był zarobek - było dobrze, gdy przyszedł kryzys - trzeba firmy ratować. Przedsiębiorcy nie wykazali odpowiedniej roztropności. W przypadku unieważnienia opcji cenę miałoby ponieść całe społeczeństwo. Ustawy unieważniające umowy będą drożej kosztować społeczeństwo niż korzyści, które osiągną strony umów o opcje walutowe.

Ustawy unieważniające opcje walutowe godziłyby w zasadę ochrony praw nabytych i zasadę swobody umów. Trzeba pamiętać, że w zasadzie w większości przypadków opcji nie była zachowana reguła sprawiedliwego podziału korzyści i kosztów oraz ryzyka. Wiele opcji było nabywane bezpłatnie, ale zostały one sformułowane tak, że w przypadku niekorzystnej dla przedsiębiorców zmiany kursu walutowego to wystawcy opcji mieli prawo do powetowania sobie strat, gdy sytuacja była odwrotna.

prof. HUBERT IZDEBSKI, Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego:

Polska nie wprowadziła w terminie dyrektywy w sprawie instrumentów finansowych, gdyż prezydent skierował ustawę z 4 września 2008 r. implementującą jej zapisy do Trybunału Konstytucyjnego. Dyrektywa, która do określonego dnia nie zostanie wprowadzona do krajowego porządku, zaczyna po upływie terminu obowiązywać bezpośrednio. W związku z tym powstaje pytanie, na ile interwencja ustawowa byłaby wykonaniem przepisów wspólnotowych.

Reklama

Dyrektywa Rady w sprawie rynków instrumentów finansowych nakłada na instytucje finansowe obowiązek informowania strony umowy o skutkach jej zawarcia. To pod ich kątem należy w pierwszej kolejności rozważać legalność interwencji państwa w opcje walutowe. Banki wiedziały o skutkach opcji i nie wykonały obowiązków określonych w prawie wspólnotowym.

Jeśli się już zbada zakres zastosowania prawa unijnego, można sięgać do polskiego kodeksu cywilnego. W kodeksie zapisana jest zasada waloryzacji sądowej w art. 3571, gdy z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków spełnienie świadczenia groziłoby rażącą stratą. Jeśli sąd może zmienić lub rozwiązać umowę, to i w pewnym stopniu - także ustawodawca. Co do zasady zatem ustawodawca ma prawo, oczywiście z uwzględnieniem wszelkich ograniczeń konstytucyjnych, uregulować ustawowo sprawę opcji walutowych, w szczególności w odniesieniu do umów opcyjnych zawartych w okresie, w którym obowiązywała bezpośrednio omawiana dyrektywa.

MARCIN PIONTEK, radca prawny w Kancelarii Piontek, Wiśniewski i Wspólnicy, komandytariusz:

Na gruncie prawa unijnego, w celu modyfikacji łączących strony zobowiązań stosowane są zachęty do renegocjacji umów. Jeśli dojdzie do zmian umów, na podstawie których zostały zakupione produkty finansowe, takie jak opcje, to wtedy następuje pełna modyfikacja zobowiązań między bankami a przedsiębiorcami. Nie będzie również podstaw do wypłacenia odszkodowań instytucjom finansowym przez Skarb Państwa. Jestem przekonany, że to w tym kierunku powinny zmierzać rozwiązania systemowe.

Podnoszone jest m.in. pytanie, jak w sytuacji kontraktów terminowych traktować bankowe tytuły egzekucyjne oraz czy nie należałoby wprowadzić ograniczeń w tym zakresie w odniesieniu do postępowań egzekucyjnych na podstawie bankowych tytułów egzekucyjnych, związanych z egzekucją należności z tytułu transakcji terminowych.

Być może ustawodawca powinien rozważyć ograniczenia dochodzenia roszczeń z tytułu opcji walutowych na podstawie bankowych tytułów egzekucyjnych.

KRZYSZTOF MARCZUK, Dział Papierów Wartościowych w kancelarii Gessel:

W konstytucji brak jest wyraźnego przepisu, którego bezpośrednie zastosowanie dawałoby możliwość unieważnienia umów opcji walutowych. Podmiotom szukającym ochrony swoich praw, w szczególności tym, które chcą unieważnić umowę opcji walutowych, przysługuje droga sądowa w postaci postępowania cywilnego. Jednak szanse na unieważnienie przez sąd takich umów są znikome, w szczególności na podstawie klauzuli nadzwyczajnej zmiany stosunków czy wyzysku. Pogląd, zgodnie z którym podstawa prawna żądania unieważnienia umowy opcji czy odszkodowania może wynikać także z dyrektywy MIFiD jest chybiony. Zgodnie z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, brak implementacji przez państwo dyrektywy nie daje żadnych praw w relacjach pomiędzy podmiotami prywatnymi, tj. klientem a bankiem. Może natomiast skutkować roszczeniem pomiędzy podmiotem prywatnym a władzą publiczną.

TOMASZ ZALASIŃSKI, Ernst & Young:

W okresie kryzysu gospodarczego przedsiębiorcy mogą i powinni oczekiwać wsparcia ze strony państwa. Przeciwdziałanie kryzysowi wymaga podjęcia nadzwyczajnych środków, z tego względu uzasadniona może być głębsza ingerencja regulacyjna w obrót gospodarczy i rynek finansowy. Wątpliwe jednak jest, aby prawodawca mógł posunąć się aż tak daleko, by w drodze ustawy w sposób generalny unieważniać postanowienia obowiązujących umów cywilnoprawnych.

Zebrała Katarzyna Żaczkiewicz

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    14 cze 2021
    Zakres dat:

    Ile czasu jest ważny numer PKK?

    Ile czasu jest ważny numer PKK? To pytanie, które mogą zadać kandydaci na kierowców. A więc? Postaramy się odpowiedzieć na nie w naszym materiale.

    Backup w firmie - dlaczego jest taki ważny?

    Backup w firmie powinien być obowiązkowy. Przypadkowo usunięty dokument, złośliwe oprogramowanie lub uszkodzenie sprzętu – przyczyn utraty danych może być co najmniej kilka. W każdym przypadku konsekwencje są jednak takie same. Jak można ich uniknąć?

    Wakacje 2021 - jakie są trendy turystyczne?

    Gdzie wyjedziemy na tegoroczne wakacje? Wybierzemy urlop w kraju czy za granicą? Jakie kierunki są popularne? Czy biura podróży mają szansę w tym sezonie na odrobienie strat?

    Dotacja na założenie firmy - zabezpieczenie środków [VIDEO]

    Jedną z najpopularniejszych form wsparcia z urzędu pracy, dostępną dla zarejestrowanych osób bezrobotnych, jest dofinansowanie podjęcia działalności gospodarczej. Jak zabezpieczyć zwrot dofinansowania?

    Bitcon i kryptomilionerzy - gdzie zapłacą swoje podatki?

    Na świecie ujawniają się pierwsi miliarderzy, którzy dorobili się tylko na bitconie, a w Polsce jest coraz więcej krypto-milionerów. Czy odprowadzają podatki do polskiej kasy?

    Fabryczny gaz nie wbity w dowód. Co to oznacza?

    Fabryczny gaz nie wbity w dowód tworzy poważny problem dla kierowcy. Powód? Samochód nie przejdzie przeglądu technicznego!

    Koniec systemu opustów od przyszłego roku - co to oznacza dla przedsiębiorców?

    Zapowiedź końca systemu opustów od początku przyszłego roku ogłoszona w projekcie nowelizacji ustawy - Prawo energetyczne i ustawy o odnawialnych źródłach energii zatrzęsła branżą PV i wywołała burzę wśród osób planujących w najbliższym czasie inwestycję w fotowoltaikę.

    Ponad 6,5 tys. spraw w wydziale dla frankowiczów

    W ostatnich dwóch miesiącach do nowo utworzonego wydziału dla frankowiczów wpłynęło ponad 6,4 tys. pozwów. Z tego prawie 3 tys. przesunięto z innych wydziałów. Z czego wynika wzrost liczby pozwów?

    Wynajem mieszkania - wysokość czynszu w 2021 roku

    Wynajem mieszkania - wysokość czynszu w 2021 roku. Wynajem 50-metrowego mieszkania bez liczników i opłat dodatkowych to wydatek od 800 zł miesięcznie. W drogich zazwyczaj Wrocławiu czy Krakowie można znaleźć oferty oscylujące wokół 1000 zł. Aż 5890 zł to najwyższa stawka w Warszawie. Za tak duże różnice odpowiada m.in. lokalizacja i standard wykończenia.

    Nowy Lexus NX. Wygląda jak stary, ale jest nowy i ma plug-ina

    Nowy Lexus NX został oficjalnie zaprezentowany. Druga odsłona SUV-a segmentu D zdaniem producenta otrzymała aż 95 proc. nowych komponentów.

    Dynamiczny wzrost aktywności deweloperów

    Rynek nowych nieruchomości mieszkaniowych. Obserwujemy dynamiczny wzrost aktywności deweloperów. Znacznie więcej wydanych pozwoleń na budowę i rozpoczętych inwestycji.

    Rzecznik MŚP wnioskuje o rekompensatę za ostatnie miesiące lockdownu

    Jest wniosek rzecznika MŚP o przedłużenie o miesiąc wypłaty rekompensat z tarczy branżowej dla branż, które nie mogły osiągać przychodów w maju, m.in. klubów nocnych i dyskotek.

    Program „Ciepła woda bez piecyka” - do 200 tys. zł dofinansowania

    Program „Ciepła woda bez piecyka”. Do 200 tys. zł dofinansowania mogą otrzymać zarządcy budynków wielorodzinnych, w tym wspólnot mieszkaniowych w Krakowie, którzy przystąpią do programu „Ciepła woda bez piecyka”. Zakłada on zastępowanie piecyków łazienkowych centralną instalacją ciepłej wody.

    Czy pracownik na home office naraża firmę na cyberataki?

    Blisko 80% organizacji doświadczyło cyberataków z powodu zwiększonej liczby pracowników pracujących z domu podczas pandemii. Niestety specjaliści ds. bezpieczeństwa bagatelizują prawdopodobieństwo wystąpienia istotnych incydentów.

    Od czego zależy bezpieczeństwo IT w firmie?

    Bezpieczeństwo IT to podstawa w firmie. Bez odpowiednich regulacji i polityk w tym zakresie, organizacje same narażają się na szereg zagrożeń związanych z bezpieczeństwem wrażliwych danych, ciągłością działania, utratą reputacji a co za tym idzie stratami finansowymi.

    Bieżąca prognoza ekonomiczna - bezrobocie, inflacja, PKB

    Spowolnienie gospodarcze w 2020 roku w Polsce okazało się łagodniejsze niż to na poziomie średniej unijnej. PKB Polski w 2020 roku spadło o zaledwie o 2,8%, podczas gdy PKB strefy euro skurczyło się o 6.6%. Jak wyglądają pozostałe wskaźniki ekonomiczne?

    Co piąta firma zamierza zatrudnić nowych pracowników

    Przedsiębiorcy myślą intensywnie o tym, jak najlepiej wykorzystać sytuację rosnącej konsumpcji. Blisko 18 proc. firm planuje inwestycje, głównie w sprzęt i maszyny. Równocześnie rośnie poziom zatrudnienia.

    Rejestr REGON. Przybyło nowych firm

    W maju w rejestrze REGON zarejestrowano 32,76 tys. firm, +5,0 proc. mdm - poinformował Główny Urząd Statystyczny. Ile firm zawiesiło swoją działalność?

    Czy deweloperzy będą budować na gruntach gminnych?

    Inwestycje mieszkaniowe. Czy będą powstawać osiedla na gruntach gminnych w ramach współpracy opartej o nowe przepisy dotyczące rozliczania lokali lub budynków w cenie nieruchomości zbywanych z gminnego zasobu nieruchomości, tzw. ustawy lokal za grunt? Jak deweloperzy oceniają możliwość realizacji projektów w nowym programie? Czy gminne grunty są dla nich interesujące?

    Luzowanie obostrzeń - większe limity w hotelach, otwarte dyskoteki

    Od 26 czerwca zwiększa się maksymalne obłożenie hoteli. Podniesiony zostanie też limit osób na targach, konferencjach i koncertach. Do limitów osób nie będą wliczały się osoby zaszczepione.

    Jacek Bisiński (Google): Agroturystyka wysoko w wyszukiwarkach [PODCAST]

    Jak podaje Google, w ostatnim miesiącu 7 na 10 wyszukiwań związanych z podróżami dotyczyło miejsc w Polsce, a 31% było związanych z zagranicą. Jakie kierunki najczęściej wpisujemy do wyszukiwarki? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Jak założyć PKK przez internet?

    Jak założyć PKK przez internet? Wystarczy że kandydat na kierowcę odwiedzi rządową stronę i po wypełnieniu zatwierdzi wniosek profilem zaufanym.

    Jak usunąć wpis taxi z dowodu? Czy się da?

    Jak usunąć wpis taxi z dowodu rejestracyjnego pojazdu? No i tu pojawia się pewien problem. Bo przepisy mówią nie o usunięciu, a raczej wykreśleniu.

    Gaz nie wbity w dowód: jak zalegalizować LPG w aucie?

    Gaz nie wbity w dowód? Jak zalegalizować obecność instalacji LPG w aucie? Błąd podczas montażu będzie kosztować kierowcę trochę... czasu!

    Łączenie w jednym oświadczeniu różnych zgód - wyrok NSA

    Czy łączenie zgody na przetwarzanie danych osobowych i zgody na telemarketing w jednym oświadczeniu klienta jest zgodne z prawem?