Własna odpowiedzialność umożliwia samozatrudnienie

NOWE PRAWO

Resort finansów nie podziela obaw, że nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2006 r. nr 217, poz. 1588) zniechęci do samozatrudniania się i spowoduje przechodzenie z legalnego zatrudnienie do szarej strefy. 1 stycznia 2007 r. weszły w życie zmiany w ustawie z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.), m.in. zmieniła się definicja pozarolniczej działalności gospodarczej.

Jak wyjaśnia Ministerstwo Finansów w odpowiedzi na interpelację poselską, nowa definicja wyłącza z samodzielnej działalności czynności tylko w przypadku łącznego spełnienia trzech przesłanek. O własnej działalności nie będzie więc mowy, gdy odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat czynności oraz ich wykonywanie (z wyłączeniem odpowiedzialności za czyny niedozwolone) ponosi zlecający wykonanie tych czynności, gdy są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych przez zlecającego te czynności oraz gdy wykonujący czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością.

W przypadku pierwszego warunku nie chodzi o sytuację, gdy odpowiedzialność za swą pracę wobec osób trzecich ponosi wykonujący czynności. Warunek ten mówi o przypadku, gdy zleceniodawca przejmuje odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat i wykonywanie czynności przez zleceniobiorcę.

Minister finansów podkreśla jednak, że jeśli odpowiedzialność taka spoczywa na zleceniobiorcy, to nie można wykluczyć istnienia działalności gospodarczej, nawet jeżeli równocześnie spełnione są pozostałe dwie przesłanki. Do stwierdzenia, że podatnik świadczący usługi na zasadzie tzw. samozatrudnienia nie wykonuje pozarolniczej działalności gospodarczej konieczne jest wystąpienie łącznie wszystkich przesłanek.

Resort finansów jest zdania, że zmiany w definicji działalności gospodarczej nie spowodują utraty przez podatników prawa do jednoosobowego prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

Celem zmian nie jest utrudnianie prowadzenia działalności gospodarczej jednoosobowym firmom lub zlikwidowanie możliwości prowadzenia działalności gospodarczej w takiej formie, lecz wyeliminowanie nadużyć związanych z przechodzeniem na tzw. samozatrudnienie.

Nowelizacja ustawy o PIT miała na celu wykluczenie sytuacji, w których pracodawcy zmuszaliby pracowników do zakładania działalności gospodarczej jedynie ze względu na chęć obniżenia kosztów pracy, mimo że w rzeczywistości charakter świadczonej pracy na rzecz dotychczasowego pracodawcy nie uległ zmianie.

Marcin Musiał