REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zaległe urlopy wypoczynkowe

Małgorzata Podgórska
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Urlop wypoczynkowy należy wykorzystać w roku kalendarzowym, za który się należy, nie później niż do 31 marca roku następnego. Nieudzielanie pracownikowi zaległego urlopu może stanowić wykroczenie przeciwko prawom pracownika.

Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego i płatnego urlopu wypoczynkowego, którego nie może się zrzec (art. 152 k.p.). Celem urlopu wypoczynkowego jest odpoczynek oraz umożliwienie pracownikowi regenerację sił, dlatego pracodawca jest zobowiązany udzielić pracownikowi urlopu w roku kalendarzowym, w którym nabył do niego prawo (art. 161 k.p.).

REKLAMA

Wyjątki od tej zasady są możliwe jedynie w ściśle określonych przepisami prawa pracy sytuacjach, np. pracownik nie może rozpocząć zaplanowanego urlopu z powodu usprawiedliwionej nieobecności w pracy spowodowanej czasową niezdolnością do pracy wskutek choroby lub korzystania z urlopu macierzyńskiego. Wtedy pracodawca musi przesunąć urlop na późniejszy termin.

Termin udzielenia urlopu

Urlop niewykorzystany w terminie wynikającym z ustalanego przez pracodawcę planu urlopowego powinien zostać udzielony pracownikowi najpóźniej do końca pierwszego kwartału następnego roku kalendarzowego, niezależnie od tego, po czyjej stronie zaistniały przyczyny powodujące przesunięcie urlopu - pracownika czy pracodawcy (art. 168 § 1 k.p.).

Przykład

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Pracownik 1 stycznia 2009 r. ma 4 dni urlopu zaległego za 2008 r., a zatem najpóźniej 31 marca 2009 r. powinien rozpocząć zaległy urlop, który zakończy się 3 kwietnia 2009 r.

REKLAMA

Gdyby jednak pracownik nie wykazywał chęci wykorzystania całego przysługującego mu zaległego urlopu, wówczas pracodawca może wysłać go do końca marca 2009 r. na przymusowy wypoczynek. Taki pogląd wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z 25 stycznia 2006 r., stwierdzając, że pracodawca może wysłać pracownika na zaległy urlop, nawet gdy ten nie wyraża na to zgody.

Natomiast bezpodstawne naruszenie przez pracodawcę obowiązku udzielenia pracownikowi zaległego urlopu wypoczynkowego za dany rok kalendarzowy do końca pierwszego kwartału następnego roku kalendarzowego nie uprawnia pracownika do rozpoczęcia po tym terminie urlopu bez zgody pracodawcy. Nawet w przypadku uprzedniego zawiadomienia pracodawcy. Taka nieobecność w pracy będzie traktowana jako nieobecność nieusprawiedliwiona. Podobne stanowisko wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z 5 grudnia 2000 r.

Słuszny wydaje się również pogląd, że urlop wypoczynkowy ze względu na jego cel powinien być z reguły wykorzystywany w naturze. Zasada ta dotyczy także urlopów zaległych, a zatem gdy pracownik z przyczyn od niego niezależnych nie jest w stanie wykorzystać urlopu do końca pierwszego kwartału następnego roku kalendarzowego, pracodawca powinien udzielić pracownikowi urlopu w naturze, nawet gdy upłynie wskazany ustawowo termin.

Urlop na żądanie

REKLAMA

Urlop na żądanie w wymiarze 4 dni w roku kalendarzowym jest udzielany przez pracodawcę bez porozumienia co do terminu i nie jest uwzględniany w planie urlopów. Jeżeli pracownik nie wykorzysta go w bieżącym roku kalendarzowym, to urlop ten traci swój specyficzny charakter i przechodzi na następny rok kalendarzowy jako zwykły zaległy urlop wypoczynkowy. Taki urlop nie musi być wykorzystany do końca marca następnego roku kalendarzowego, co wynika wprost z art. 168 k.p., pracownik może zatem zadeklarować chęć wykorzystania go w dowolnym terminie.

Należy również zwrócić uwagę, że pracownik będący w okresie wypowiedzenia musi wykorzystać urlop wypoczynkowy, jeśli pracodawca w tym czasie mu go udzieli. Bez znaczenia pozostaje fakt, która ze stron złożyła wypowiedzenie umowy o pracę - pracownik czy pracodawca. Pracownik nie ma przy tym możliwości odmowy wykorzystania przysługującego mu urlopu wypoczynkowego. Dotyczy to zarówno urlopu za rok bieżący (oczywiście w wymiarze wynikającym z art. 1551 k.p., czyli proporcjonalnie do okresu zatrudnienia w roku, w którym dochodzi do rozwiązania stosunku pracy), jak i urlopu zaległego. Urlop zaległy powinien być udzielony pracownikowi w całości.

Przedawnienie roszczeń

Roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne, dotyczy to również roszczenia o udzielenie urlopu wypoczynkowego (art. 291 § 1 k.p.). Należy przyjąć, że rozpoczęcie biegu 3-letniego terminu przedawnienia roszczenia o udzielenie urlopu wypoczynkowego następuje bądź z końcem roku kalendarzowego, za który urlop przysługuje (art. 161 k.p.), bądź najpóźniej z końcem pierwszego kwartału roku następnego, jeżeli urlop został przesunięty na ten rok z przyczyn leżących po stronie pracownika lub pracodawcy (art. 168 k.p.).

Natomiast wniesienie powództwa do sądu pracy dotyczącego konkretnego roszczenia przerywa bieg jego przedawnienia. Po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo. Jednak w przypadku wszczęcia postępowania przed sądem pracy w celu dochodzenia tego roszczenia (w tym przypadku urlopu wypoczynkowego) - biegnie ono na nowo dopiero po zakończeniu postępowania prawomocnym wyrokiem (art. 295 k.p.).

Innym zdarzeniem powodującym przerwanie biegu terminu przedawnienia jest uznanie roszczenia przez pracodawcę. Takie uznanie roszczenia może nastąpić w dowolnej formie - ustnej lub pisemnej.

Przykład

Pracownik 1 stycznia 2008 r. miał 20 dni zaległego urlopu wypoczynkowego za 2007 r. Pracodawca odmówił udzielenia go do końca I kwartału 2008 r. W czerwcu uznał roszczenie o udzielenie urlopu wypoczynkowego, nie kwestionując zaległego wymiaru. Jednocześnie oświadczył, że na razie udziela 5 dni urlopu, a pozostałych 15 udzieli w późniejszym terminie z powodu dużego natężenia pracy. Kiedy nastąpi przedawnienie pozostałej części urlopu?

Ponieważ zaległy urlop za 2007 r. został przesunięty na I kwartał 2008 r., bieg 3-letniego terminu przedawnienia rozpoczął się z upływem 31 marca 2008 r. i zakończyłby się 31 marca 2011 r. W związku jednak z przerwaniem biegu przedawnienia spowodowanym uznaniem roszczenia przez pracodawcę bieg przedawnienia rozpoczyna się na nowo od złożenia przez pracodawcę oświadczenia woli, w związku z czym przedawnienie nastąpi w czerwcu 2011 r.

Podkreślenia wymaga fakt, że nieudzielanie pracownikowi zaległego urlopu wypoczynkowego do końca następnego roku kalendarzowego przez pracodawcę może stanowić wykroczenie przeciwko prawom pracownika (art. 282 § 1 pkt 2 k.p.), które zagrożone jest sankcją w postaci kary grzywny w wysokości od 1000 zł do 30 000 zł.

Podstawa prawna:

• ustawa z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy,

• wyroki Sądu Najwyższego z:

- 25 stycznia 2006 r. (I PK 124/05, OSNP 2006/23-24/354),

- 5 grudnia 2000 r. (I PKN 121/00, OSNP 2002/15/353),

- 24 stycznia 1974 r. (III PRN 41/73, PiZS 1975/4/75).

Małgorzata Podgórska 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Serwis Prawno-Pracowniczy
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Dojście do niskiej inflacji wymaga kontraktu społecznego, który jest jak umowa widmo

    Niska inflacja to kontrakt społeczny. Taki kontrakt jest jak umowa widmo, ale osiągany jest głównie wysiłkiem banku centralnego, bo NBP jest odpowiedzialny za stabilność cen w gospodarce.

    Sektor MŚP chętniej sięga po kredyty, a banki zaostrzają kryteria ich przyznawania

    Popyt na kredyty długoterminowe ze strony małych przedsiębiorców jest najwyższy od lat. Jedocześnie banki przyznają, że zaostrzają kryteria kredytowe. Czy alternatywna forma finansowania, czyli faktoring, będzie przeżywał ożywienie?  

    Przedsiębiorcy mają obawy czy uda się wydać pieniądze z KPO. Polska ma na to o połowę mniej czasu niż inne kraje

    Pieniądze z Krajowego Planu Odbudowy – KPO dla Polski to doskonała wiadomość, ale trzeba się pospieszyć, by je efektywnie wydać, apelują przedsiębiorcy. Kraje, które dostały pieniądze europejskie bez opóźnień aktualnie są już w połowie drogi w ich wydatkowaniu. Polska będzie musiała wdrożyć wysokie tempo, by żadne dotacje nie przepadły.

     

    Wakacje składkowe dla małych przedsiębiorców. Nowa wersja projektu ustawy z rocznym limitem wydatków

    Ministerstwo Rozwoju i Technologii opublikowało nową wersję projektu ustawy o tzw. wakacjach składkowych. Obniżono w nim szacunek kosztu rozwiązania dla finansów publicznych w 10 lat do 20,4 mld zł z niemal 25 mld zł.

    REKLAMA

    Model pracy w firmie: work-life balance czy work-life integration? Pracować by żyć, czy żyć, by pracować?

    Zacierają się granice między życiem prywatnym i zawodowym. Jednak dla większości pracowników życie osobiste jest ważniejsze niż zawodowe. Pracodawcy powinni wsłuchiwać się w potrzeby i oczekiwania swoich pracowników i w zależności od tego wybierać model pracy w firmie.

    Jak handel wykorzystuje nowe technologie

    Technologia to nieodłączna część funkcjonowania nowoczesnej dystrybucji towarów. Pracownicy sektora sprzedaży nie wyobrażają sobie bez niej pracy. Tak wynika z raportu Slack przygotowanego na bazie ankiety wśród dyrektorów i menadżerów z sektora handlowego. 

    Komisja Europejska wydała wstępną pozytywną ocenę pierwszego wniosku z Krajowego Planu Odbudowy

    Mamy dobrą wiadomość: jest formalna zgoda KE ws. akceptacji pierwszego wniosku z Krajowego Planu Odbudowy, jak też warunku związanego z Kartą Praw Podstawowych UE - poinformowała w czwartek minister funduszy i polityki regionalnej Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz.

    Ukrainie trzeba pomagać, ale import produktów rolnych do Unii Europejskiej nie może mieć takiej formy jak obecnie

    Po wybuchu wojny doszło do załamania wymiany handlowej Ukrainy. Obecnie głównym kierunkiem ukraińskiej sprzedaży zagranicznej jest Unia Europejska. Otwarcie UE na ukraiński import produktów rolnych nie może mieć takiej formy jak obecnie. Rolnicy polscy i z innych krajów unijnych nie wytrzymają konkurencji.

    REKLAMA

    Firma źle zarządzająca ryzykiem może pożegnać się z ubezpieczeniem?

    Jedynie 44 proc. firm w Polsce ma sformalizowaną politykę zarządzania ryzykiem. Podejście do zarządzania ryzykiem w biznesie wciąż wymaga jeszcze dużo pracy. Co firmy ubezpieczają najczęściej? 

    Ponad 20 mln zł z tytułu niezapłaconych podatków. Rozbita została zorganizowana grupa przestępcza zajmująca się przestępczością akcyzową

    Zorganizowana grupa przestępcza zajmująca się przestępczością akcyzową została rozbita. Śledczy szacują straty Skarbu Państwa na ponad 20 mln zł.

    REKLAMA