Kategorie

Za szkodę wyrządzoną innej osobie przez pracownika odpowiada pracodawca

Dominika Cichocka
inforCMS
Osoba, której pracownik wyrządził szkodę, może żądać jej naprawienia wyłącznie od jego pracodawcy. Pracownik będzie zobowiązany do zapłaty odszkodowania poszkodowanemu tylko wówczas, gdy spowodował szkodę z winy umyślnej, gdy nie ma ona związku z wykonywaniem przez niego pracy oraz gdy pracodawca jest niewypłacalny.

Zgodnie z kodeksem pracy, w razie wyrządzenia przez pracownika przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowniczych szkody osobie trzeciej, zobowiązany do jej naprawienia jest wyłącznie pracodawca. Taka regulacja chroni interes osoby poszkodowanej, gdyż łatwiej, z uwagi na możliwości finansowe pracodawcy, wyegzekwować od niego odszkodowanie, a także pracownika, gdyż chroni go przed surowymi skutkami odpowiedzialności cywilnej.

Odpowiedzialność pracodawcy

Pracodawca ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą za szkody wyrządzone przez pracownika tylko wtedy, gdy zostaną spełnione łącznie dwa warunki. Po pierwsze, obowiązek naprawienia szkody powstanie tylko wówczas, gdy pracownik wyrządził osobie trzeciej szkodę z winy nieumyślnej, a więc wtedy, gdy wprawdzie nie chciał wyrządzić szkody, ale nastąpiła ona na skutek jego niedbalstwa (patrz ramka z orzecznictwem). Po drugie, warunkiem odpowiedzialności odszkodowawczej pracodawcy względem osoby trzeciej jest wyrządzenie przez pracownika szkody przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowniczych. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że pracownik wyrządza szkodę przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych wówczas, gdy szkoda ta pozostaje w normalnym, wewnętrzno-organizacyjnym funkcjonalnym związku przyczynowym z powierzonymi mu czynnościami, które podjął na podstawie stosunku pracy w ramach wykonywania zadań związanych z przedmiotem działalności tego zakładu (por. wyrok SN z 19 lutego 1976 r., III PR 21/76, PiZS 1977/10/68). Oznacza to, że pracodawca będzie zwolniony z odpowiedzialności odszkodowawczej wówczas, gdy jego pracownik wyrządził szkodę jedynie przy okazji czy przy sposobności wykonywania swych obowiązków pracowniczych.

Rekompensowanie szkody

Reklama

Pracodawca odpowiada wobec osoby trzeciej nie na podstawie kodeksu pracy, lecz według zasad określonych w kodeksie cywilnym. Odpowiada na zasadzie ryzyka, co oznacza, że nie będzie mógł uwolnić się od zapłaty odszkodowania przez wykazanie, że do powstania szkody doszło z przyczyn przez niego niezawinionych.

Warto podkreślić, że na pracodawcy ciąży obowiązek zapłaty osobie poszkodowanej odszkodowania w pełnej wysokości. Musi pokryć on szkodę w mieniu oraz koszty leczenia, gdy szkoda spowodowała uszczerbek na zdrowiu.

Roszczenie regresowe do pracownika

Sam fakt, że obowiązek zapłaty odszkodowania osobie poszkodowanej ciąży na pracodawcy, nie oznacza jeszcze, że pracownik nie poniesie żadnych konsekwencji za to, że doprowadził do powstania szkody. Pracownik ponosi bowiem wobec pracodawcy odpowiedzialność regresową. Oznacza to, że pracodawca, który zapłacił osobie poszkodowanej stosowne odszkodowanie, może następnie dochodzić jego zwrotu od pracownika, który wyrządził szkodę. Wysokość odszkodowania, którego może domagać się pracodawca, nie jest jednak nieograniczona - jest limitowana do wysokości trzykrotnego wynagrodzenia tego pracownika w dniu wyrządzenia szkody. Zatem wysokość odszkodowania, którego pracodawca może domagać się od pracownika w ramach regresu, nie musi odpowiadać wysokości odszkodowania, jakie uiścił osobie poszkodowanej.

Należy podkreślić, że pracodawca może pociągnąć pracownika do odpowiedzialności regresowej dopiero wtedy, gdy uiścił już na rzecz osoby poszkodowanej stosowne odszkodowanie.

PRZYKŁAD

PRAWO REGRESU W STOSUNKU DO PRACOWNIKA

Robert J. w trakcie wykonywania swych obowiązków pracowniczych spowodował, wskutek nieuwagi, rozlanie substancji chemicznej. W wyniku tego zdarzenia jeden z pracowników doznał poważnych poparzeń ciała. W opisanej sytuacji poszkodowany pracownik może domagać się zapłaty pełnego odszkodowania bezpośrednio od pracodawcy. Po jego uiszczeniu pracodawca będzie mógł z kolei dochodzić zwrotnego odszkodowania od pracownika, który spowodował szkodę. Z uwagi jednak na to, że Robert J. wyrządził szkodę z winy nieumyślnej, jego odpowiedzialność regresowa względem pracodawcy będzie ograniczona do wysokości jego trzymiesięcznego wynagrodzenia.

Odszkodowanie od pracownika

Nie we wszystkich sytuacjach za szkody wyrządzone przez pracownika osobie trzeciej odpowie pracodawca. W wymienionych niżej sytuacjach osoba poszkodowana może dochodzić odszkodowania wyłącznie i bezpośrednio od pracownika.

Po pierwsze, pracownik będzie odpowiadał za szkodę w pełnej wysokości, gdy wyrządził ją osobie trzeciej z winy umyślnej (np. pobił innego pracownika, przywłaszczył sobie mienie klienta). Po drugie, pracownik nie uniknie pełnej odpowiedzialności odszkodowawczej, jeśli wyrządził osobie trzeciej szkodę w czasie, w którym nie wykonywał swych obowiązków pracowniczych, np. gdy spowodował kolizję w czasie wykorzystywania samochodu służbowego dla celów prywatnych. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, pracownik będzie też zobowiązany do zapłaty na rzecz osoby trzeciej odszkodowania w pełnej wysokości w razie niewypłacalności zakładu pracy (z uzasadnienia uchwały SN z 7 czerwca 1975 r., III CZP 19/75, OSNCP 1976/2/20).

Z ORZECZNICTWA

• Artykuł 120 k.p. zawiera kompleksowe rozwiązanie kwestii naprawienia szkody wyrządzonej osobie trzeciej z winy nieumyślnej przez pracownika przy wykonywaniu jego obowiązków pracowniczych. Bezpośrednią odpowiedzialność zgodnie z art. 120 par. 1 k.p. ponosi zakład pracy. Natomiast pracownik na podstawie art. 120 par. 2 k.p. odpowiada za tę szkodę niejako pośrednio, gdyż zakład pracy, naprawiwszy szkodę, może domagać się od pracownika w drodze regresu odszkodowania w ramach art. 114-119 k.p.

uchwała SN z 7 czerwca 1975 r., III CZP 19/75, OSNC 1976/2/20

• Artykuł 120 par. 1 k.p. nie wyłącza wynikającej z przepisów prawa cywilnego odpowiedzialności odszkodowawczej pracownika wobec zakładu, niebędącego jego macierzystym zakładem pracy, za szkodę wyrządzoną z winy umyślnej przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych

wyrok SN z 28 sierpnia 1980 r., IV PR 252/80, OSNC 1981/4/65

• Przepis art. 120 par. 1 kodeksu pracy wyłącza opartą na przepisach prawa cywilnego odpowiedzialność pracownika wobec drugiego pracownika za szkodę wyrządzoną z winy nieumyślnej przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowniczych

uchwała SN z 12 czerwca 1976 r., III CZP 5/76, OSNC 1977/4/61

PRZYKŁAD

ODPOWIEDZIALNOŚĆ PRACOWNIKA ZA SZKODĘ Z WINY UMYŚLNEJ

Krzysztof D., wykonując polecenie pracodawcy, pojechał do domu klienta, aby naprawić instalację gazową. Wychodząc z domu klienta, ukradł mu kasetkę z biżuterią. W przedstawionej sytuacji do naprawienia szkody zobowiązany będzie wyłącznie pracownik, który wyrządził osobie trzeciej (klientowi) szkodę umyślnie, a ponadto jedynie przy okazji wykonywania swych obowiązków pracowniczych. Podstawą odpowiedzialności Krzysztofa D. nie będzie kodeks pracy, lecz art. 415 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym osoba, która ze swojej winy wyrządziła drugiej szkodę, zobowiązana jest do jej naprawienia.

DOMINIKA CICHOCKA

gp@infor.pl

PODSTAWA PRAWNA

Art. 114, 119, 120, 122 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Art. 415, 430, 435 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.).

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Moja firma
    1 sty 2000
    23 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Globalne podatki dla firm przyniosłyby 695 mld USD rocznie

    Wprowadzenie globalnego podatku majątkowego zapewniłoby 289 mld USD rocznie, globalnego podatku klimatycznego – 279 mld USD rocznie, a globalnej minimalnej stawki CIT – 127 mld USD rocznie. Na co można by przeznaczyć taką kwotę?

    Rafał Pikuła: Na fake newsach można dobrze zarobić [PODCAST]

    Fake newsy to nie jest nowość w świecie informacji. Istnieją od zawsze, tylko teraz zwiększyła się skala tego zjawiska – wyjaśnia Rafał Pikuła. Zapraszamy do słuchania podcastu.

    "Ugryzienie" przez osę, pszczołę, komary, gzy i inne owady - co robić?

    Ukąszenia owadów - co robić? Pszczoły, osy, pająki, komary, meszki, kleszcze, gzy, szerszenie…. Warto być przygotowanym na ich ewentualne ugryzienia, zwłaszcza u najmłodszych, szczególnie, że w ich przypadku nie możemy być pewni, czy nie wystąpi silna reakcja alergiczna.

    Dopisanie współwłaściciela do dowodu rejestracyjnego

    Dopisanie współwłaściciela do dowodu rejestracyjnego: jak załatwić formalności? Warto dobrze przygotować się do wizyty w wydziale komunikacji.

    Jak zostać instruktorem nauki jazdy?

    Jak zostać instruktorem nauki jazdy? Na drodze do tzw. "L-ki" kierowcy stoi przede wszystkim kurs organizowany głównie w WORD-ach.

    Wyniki budownictwa w maju 2021 r.

    Budownictwo. Główny Urząd Statystyczny zaprezentował informacje o wynikach budownictwa w maju 2021. Produkcja budowlano-montażowa okazała się o 10,2% wyższa niż w kwietniu i jednocześnie wyższa niż przed rokiem o 4,7%. Miesiąc wcześniej roczna dynamika produkcji była ujemna i wyniosła -4,2%.

    Pozwolenie na kierowanie tramwajem. Co musisz o nim wiedzieć?

    Pozwolenie na kierowanie tramwajem to tak naprawdę prawo jazdy na tramwaj. Jak się je zdobywa i jakie warunki należy spełnić?

    Internet i pandemia przyczyną zwiększonego obrotu podróbkami

    Komenda Główna Policji podaje, że w I kwartale br. stwierdzono prawie 7 tys. przestępstw naruszających prawa własności przemysłowej i intelektualnej. Co głównie kupują nabywcy podróbek?

    Nowy Peugeot 308 SW - jest po prostu piękny!

    Nowy Peugeot 308 SW został oficjalnie zaprezentowany. Powabne kombi ma 600-litrowy bagażnik i paletę pięciu silników.

    Maksymalna opłata za śmieci przy metodzie "od wody"

    Ustawa śmieciowa. Przy zastosowaniu metody "od wody" opłata za odpady nie będzie mogła być wyższa niż 7,8 proc. przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na jedną osobę ogółem za gospodarstwo domowe, tj. około 150 zł. Jakie jeszcze zmiany zawiera nowela ustawy śmieciowej?

    ARiMR: ostatnie dni na złożenie wniosków m.in. ws. premii dla młodych rolników

    Jeszcze do 28 czerwca można składać wnioski na inwestycje w ekosystemy leśne, z kolei do końca czerwca jest czas, aby starać się o premie dla młodych rolników i dofinansowanie na rozpoczęcie działalności gospodarczej - przypomina ARiMR.

    Jak branża handlowa może wykorzystać analitykę danych?

    Ponad połowa wiodących producentów oraz dystrybutorów już wykorzystuje analitykę danych i sztuczną inteligencję, a trzy czwarte z nich osiąga dzięki tym działaniom wymierne korzyści. Po co analizować dane w handlu?

    Peugeot 2008 [TEST]: mały, miejski lew dorósł!

    Peugeot 2008 jest miejskim crossoverem. Niech jednak ten tytuł Was nie zmyli. Bo auto jest bardziej dojrzałe, niż mogłoby się wydawać!

    Co może zrobić pracodawca, kiedy pracownik jest dłużnikiem?

    Biorąc pod uwagę statystyki, co dziesiąty Polak ma długi, a większość z nich to osoby w wieku produkcyjnym, które na co dzień pracują. Pracownik dłużnik może być dla firmy dużym problemem. Jak sobie z nim poradzić?

    Niezapłacone faktury wpływają na kondycję firmy

    60 proc. firm w pandemii skarży się, że ich kontrahenci nie płacą w terminie faktur. Dodatkowo 44 proc. wskazuje, że odbiorcy w ostatnich trzech miesiącach w ogóle nie uregulowali należności za otrzymane towary czy wykonane usługi.

    Brak tabliczki znamionowej w przyczepie. No i jest problem...

    Brak tabliczki znamionowej w przyczepie? Kierowcę czeka wizyta w wydziale komunikacji, stacji kontroli pojazdów i znowu wydziale komunikacji.

    Zastaw rejestrowy na samochodzie. Jak sprawdzić auto?

    Zastaw rejestrowy na samochodzie. Jak sprawdzić czy używane auto nie jest obciążone prawami osób trzecich? Są na to tak naprawdę trzy sposoby.

    Jak zgłosić informację o porzuconych odpadach?

    Informację o porzuconych odpadach, niebezpiecznych czy komunalnych może zgłosić przez stronę Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska - poinformował wiceminister klimatu i środowiska Jacek Ozdoba. Zgłoszenia można dokonać anonimowo.

    Jakich pracowników poszukuje branża logistyczna?

    Polski sektor e-commerce należy obecnie do najbardziej dynamicznie rosnących rynków europejskich. Wraz z rozwojem branży widać rosnące zapotrzebowanie na konkretne zawody. Kto jest potrzebny najbardziej?

    Pandemia oszczędziła rynek fundacji

    Fundacje w Polsce wciąż nieźle się trzymają. Rocznie sądy rejestrują ponad 2 tys. nowych organizacji. Eksperci zwracają też uwagę na to, że rynek ten jest u nas dobrze wyważony i nawet pandemia nie zmieniła tego stanu rzeczy.

    280 tys. zł dotacji dla firm na przygotowanie dokumentacji

    Od początku czerwca przyjmowane są wnioski o wsparcie w II rundzie konkursu Granty na Eurogranty. Firmy, które planują realizację projektu z dofinansowaniem mogą otrzymać nawet 280 tys. zł na przygotowanie niezbędnej dokumentacji. Kiedy upływa termin składania wniosków?

    Nawet 100 tys. zł dla rolników poszkodowanych w pożarze

    Minister Grzegorz Puda podjął decyzję o udzieleniu pomocy rolnikom poszkodowanym w pożarze we wsi Nowa Biała w Małopolsce. Jaka pomoc zostanie przyznana? Kto otrzyma wsparcie?

    Zgubiłem numer PKK. Co zrobić w takiej sytuacji?

    Zgubiłem numer PKK. Jak go odzyskać? No i tu pojawia się spory problem, bo kandydata na kierowcę czeka... No właśnie co?

    Deweloperski Fundusz Gwarancyjny - jak wpłynie na ceny mieszkań?

    Deweloperski Fundusz Gwarancyjny (DFG). Czy ceny mieszkań będą nadal rosły? Czy wprowadzenie Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego, postępująca inflacja, rosnące koszty budowy i zakupu gruntów, czy opóźnienia w wydawaniu decyzji administracyjnych przełożą się na dalszy wzrost cen na rynku mieszkaniowym? O ile w tym roku mogą zdrożeć mieszkania?

    Szkody spowodowane przez najemcę - za co odpowiada właściciel mieszkania?

    Szkody spowodowane przez najemcę. Najemcy dość często powodują szkody wykraczające poza lokal. Ucierpieć może mieszkanie sąsiada albo część wspólna budynku. Kto odpowiada za te szkody?